Tài liệu BÁO CÁO " NGHIÊN CỨU HIỆN TRẠNG SỬ DỤNG, QUẢN LÝ BỂ TỰ HOẠI VÀ PHÂN BÙN BỂ PHỐT Ở CÁC HỘ GIA ĐÌNH TẠI THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG " docx

NGHIÊN CỨU HIỆN TRẠNG SỬ DỤNG, QUẢN LÝ BỂ TỰ HOẠI VÀ PHÂN BÙN BỂ PHỐT Ở CÁC HỘ GIA ĐÌNH TẠI THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG RESEARCH CURRENT USE,MANAGE AND DISTRIBUTE SLUDGE IN SEPTIC TANK OF HOUSEHO

NGHIÊN CỨU HIỆN TRẠNG SỬ DỤNG, QUẢN LÝ BỂ TỰ HOẠI VÀ PHÂN BÙN BỂ PHỐT Ở CÁC HỘ GIA ĐÌNH TẠI THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG

RESEARCH CURRENT USE,MANAGE AND DISTRIBUTE SLUDGE IN SEPTIC

TANK OF HOUSEHOLDS IN ĐA NANG CITY

SVTH: Nguyễn Đức Huỳnh

Lớp 10MTLT, Khoa Môi trường- Trường ĐHBK Đà Nẵng

GVHD: TS Trần Văn Quang, ThS Hoàng Ngọc Ân,

Khoa Môi trường- Trường ĐHBK Đà Nẵng

NCS ThS Phạm Nguyệt Ánh

Đại học Kyôtô - Nhật Bản

TÓM TẮT

Báo cáo trình bày sự hiểu biết của người dân về sử dụng và quản lý bể tự hoại và đánh giá tính chất, thành phần bùn bể tự hoại của từng hộ gia đình khác nhau nhằm đề xuất các biện pháp phục hồi khả năng xử lý của bể tự hoại, định hướng quản lý phân bùn bể phốt

ABSTRACT

The report presents the people's knowledge on using and management septic tank and valuates components and properties of septic tank of different household s in order to propose different measures to recover the processing capability of a septic tank

1 Đặt vấn đề

1.1 Mở đầu

Bể tự hoại là công trình xử lý nước thải sinh hoạt cục bộ rất phổ biến tại Việt Nam Để phát huy vai trò của công trình xử lý nước thải tại chỗ này cần quản lý vận hành

và bảo dưỡng bể tự hoại đúng cách, nhất là với điều kiện ở nước ta hiện nay, khi phần lớn nước thải, sau khi xử lý sơ bộ ở bể tự hoại hầu hết được ngấm trực tiếp vào đất hoặc ra cống thoát nước chung

Việc hiểu rõ và làm tốt công tác quản lý, vận hành, bảo dưỡng bể tự hoại, quản lý phân bùn bể phốt là một vấn đề cần thiết để đảm bảo vệ sịnh môi trường Chính vì vậy, việc tiến hành triển khai “ Ngiên cứu hiện trạng sử dụng bể tự hoại và quản lý phân bùn

bể phốt” là một vấn đề cấp thiết

1.2 Mục đích nghiên cứu

- Đánh giá hiện trạng cấu tạo bể tự hoại và hiểu biết của người dân về công tác quản lý, vận hành, bảo dưỡng bể tự hoại, quản lý phân bùn bể phốt

- Đánh giá tính chất và thành phần bùn trong bể tự hoại của từng hộ gia đình khác nhau Đưa ra giải pháp cải tạo khả năng xử lý của bể tự hoại, tận dụng phân bùn bể phốt

2 Đối tượng và nội dung nghiên cứu

2.1 Đối tượng nghiên cứu

- Các hộ gia đình ở Đà Nẵng (36 hộ)

- Bùn đầu vào bể tiếp nhận bùn của bãi rác Khánh Sơn

2.2 Phương pháp nghiên cứu

- Phương pháp điều tra khảo sát

- Phương pháp tổng hợp thông tin, thống kê số liệu

- Phương pháp lấy mẫu, phân tích

- Phương pháp tính toán, xử lý số liệu

2.3 Nội dung nghiên cứu

- Lập phiếu điều tra, tiến hành khảo sát, tham vấn đối với các hộ gia đình trong thời gian từ ngày 09/03/2012 đến ngày 25/03/2012 (36 hộ)

- Lấy mẫu đầu vào bể tiếp nhận bùn của bãi rác Khánh Sơn Xác định tính chất và thành phần của bùn.(22 mẫu)

3 Kết quả và thảo luận

3.1 Cấu tạo bể tự hoại, hiểu biết của người dân về công tác quản lý vận hành, bảo

dưỡng bể tự hoại, quản lý phân bùn bể phốt

3.1.1 Thông tin về cấu tạo, hiện trạng sử dụng, quản lý bể tự hoại

- Từ kết quả điều tra khảo sát cho thấy, 68.6 % là loại bể tự xây không có bản vẽ,

31.4% là nhà mua và thuê lại không có thông tin về bể tự hoại

- 100% bể chỉ tiếp nhận nước đen từ khu vệ sinh tuy nhiên trong bể tự hoại có chứa nhiều vật chất gây cản trở quá trình xử lý như: áo quần, băng vệ sinh, bao cao su…

Hình 4: Những vật không nên có trong bể tự hoại

- Kết quả khảo sát từ 36 hộ cho thấy 81.8% bể được xây dạng hình hộp, 18.2% xây dựng

theo kiểu hình trụ tròn Bể thường xây với kết cấu 2 ngăn chính và một ngăn rút có thể tích nhỏ

hơn Thể tích trung bình của bể là 3.4 m3

- Nguyên nhân hút bùn do đầy bể là 50%, sửa lại nhà là 47%, nguyên nhân khác 3% (thấy thời gian sử dụng đã lâu nên hút)

Hình 5 : Biểu đồ cấu tạo bể tự hoại và hình dáng thường gặp của bể tự hoại

Hình 6: Biểu đồ nguyên nhân và tần suất hút bùn

3.2.2 Hiểu biết về quản lý phân bùn bể phốt

- Theo kết quả khảo sát thì 100% người được hỏi đều không biết bùn vận chuyển

đi đâu sau khi hút

- Nếu yêu cầu hút bùn định kì có 34,3% số nhà đồng ý vì nghỉ đó là quy định nên cần phải thực hiện, có 65,7 không đồng ý vì cho rằng không cần thiết lại tốn kinh phí Tuy nhiên tất cả đều không biết cần phải hút bùn định kì để đảm bảo khả năng

xử lý của bể tự hoại

- Khi được hỏi về sự đồng tình khi sử dụng các sản phẩm nông nghiệp như rau củ quả… có tận dụng phân bùn làm phân bón cho chúng thì 86.2% ý kiến đồng tình, 6.9% lưỡng lự vì cho rằng không biết tốt hay không và 6.9% không đồng tình

Hình 7: Biểu đồ ý kiến người dân về việc hút bùn định kì và tận dụng phân bùn cho nông nghiệp

Nhận xét

Từ các số liệu tổng hợp từ cuộc khảo sát thì cho chúng ta thấy rằng các bể tự hoại chủ yếu được xây dựa trên kinh nghiệm của thợ xây, không có bản thiết kế và thường xây theo kiểu hình hộp với hai ngăn chính và một ngăn rút, quá trình vận hành bảo dưỡng bể tự hoại còn chưa được tốt, người sử dụng cho cả các thứ không nên cho vào

bể tự hoại làm ảnh hưởng xấu đến quá trình xử lý trong bể, người dân chỉ hút bùn khi bể đầy hoặc sửa chữa lại nhà, họ chưa quan tâm lắm về việc quản lý phân bùn, việc cần thiết phải hút bùn đúng định kỳ Tuy nhiên họ rất đồng tình trong việc tận dụng nguồn phân từ bùn bể phốt

3.2 Xác định tính chất và thành phần bùn trong bể tự hoại đưa về bãi rác

Khánh Sơn-Đà Nẵng

- Kết quả phân tích thành phần phân bùn bể phốt được tổng hợp trong bảng sau

Bảng 1: Các chỉ tiêu phân tích phân bùn

Nhận xét

- Từ bảng cho thấy sự khác nhau của nồng độ các chất trong phân bùn rất lớn điều này

có thể do ảnh hưởng từ chế độ quản lý, sử dụng cũng như điều kiện khác nhau của các hộ

gia đình được khảo sát

- Tuy nhiên các chỉ tiêu thành phần trong bùn bể tự hoại đều rất cao, nên phân

bùn bể tự hoại còn có giá trị như nguồn chất hữu cơ, nitơ, phốt pho…là những

chất dinh dưỡng chính cho cây trồng Hiện nay ở Bãi rác Khánh Sơn có hệ thống

xử lý theo kiểu cô đặc chôn lấp như một loại chất thải mà chưa tận dụng được các

tính chất, ưu điểm của phân bùn

4 Kết luận và kiến nghị

4.1 Kết luận

- Bể tự hoại đóng một vai trò quan trọng trong việc quản lý vệ sinh môi trường ở đô

thị Tuy nhiên theo nghiên cứu thì quá trình sử dụng, vận hành và quản lý chưa được

chú trọng, điều này có thể làm ảnh hưởng đến quá trình xử lý trong bể tự hoại gây ra các

vấn đề ô nhiễm môi trường

- Tính chất bùn bể tự hoại chứa nhiều chất hữu cơ với nồng độ cao nhưng là nguồn chất dinh dưỡng đối với một số loại cây trồng nếu được sử dụng đúng cách

4.2 Kiến nghị

- Hiện nay hệ thống thoát nước chưa phân biệt riêng rẽ, hầu hết bể tự hoại không được đấu nối với cống thoát nước vì vậy cần tập trung vào cải thiện hiệu suất và chức năng của bể tự hoại

- Tiếp tục nghiên cứu kỹ hơn về tính chất, thành phần cũng như ưu điểm của phân bùn bể phốt để có hướng xử lý cũng như tận dụng làm để mang lại hiệu quả kinh tế cũng như trong vấn đề bảo vệ môi trường

- Hiện nay chúng tôi đang tiến hành làm 3 mô hình theo hướng tận dụng phân bùn

bể phốt tại Trung tâm nghiên cứu và bảo vệ môi trường- Trường Đại Học Bách Khoa

Đà Nẵng gồm: Mô hình làm phân hữu cơ, mô hình phân hủy kỵ khí bùn bể phốt để xem xét khả năng sinh khí của bùn bể phốt và mô hình xem xét khả năng sinh trưởng của một số loại cây khi được tưới bằng phân bùn bể phốt

Hình 8:Mô hình phân hủy kỵ khí và làm phân hữu cơ từ bùn bể phốt

Hình 9:Mô hình dùng phân bùn bể phốt để tưới cây

TÀI LIỆU THAM KHẢO

[1] Bể tự hoại và bể tự hoại cải tiến- Nguyễn Việt Anh- Nhà xuất bản xây dựng

[2] Xử lý nước thải đô thị - Trần Đức Hạ- NXB Khoa học và Kỹ Thuật

[3] Xử lí nước thải –Trần Hiếu Nhuệ, Lâm Minh Triết- Trường Đại học Xây dựng Hà Nội, 1978