CHUYÊN ĐỀ PHƯƠNG PHÁP GIẢI BÀI TẬP KIM LOẠI, OXIT KIM LOẠI, BAZƠ, MUỐI TÁC DỤNG VỚI AXIT KHÔNG CÓ TÍNH OXI HÓA MÔN HÓA HỌC 12 NĂM 2021-2022 I.Tổng quan kiến thức và phương pháp giải bài [r]
Trang 1
CHUYỂN ĐÈ PHƯƠNG PHÁP GIẢI BÀI TẬP KIM LOẠI, OXIT KIM LOẠI, BAZƠ, MUỎI TÁC
DỤNG VỚI AXIT KHÔNG CÓ TÍNH OXI HÓA MÔN HÓA HỌC 12 NĂM 2021-2022
I.Tống quan kiến thức và phương pháp giải bài tập
1.Téng quan kiến thức
-K1m loại tác dụng với axit không có tính oxi hóa mạnh chỉ các kim loại đứng trước Hidro trong dãy điện
hóa
VD: Fe, Na, Zn,
-Oxit kim loại nào cũng tác dụng với axit không có tinh oxI hóa mạnh
-Bazo nào cũng tác dụng với axit không có tính oxi hóa mạnh (kế cả bazo không tan)
-Muối tác dụng với axit với điều kiện muỗi sinh ra phải kết tủa hoặc axit sinh ra bay hoi hay yéu hơn axit
tham gia phản ứng
VD: NazCO3 + 2HCI — 2NaCl + CO2 + H20
2 Phương pháp giải bai tap
- Cách 1: Cách giải thông thường: sử dụng phương pháp đại số, thiết lập mối quan hệ giữa dữ kiện bài
toán với ẩn số, sau đó giải phương trình hoặc hệ phương trình
- Cách 2: Cách giải nhanh: Sử dụng các định luật như: Bảo toàn điện tích, bảo toàn khối lượng, bảo toàn
nguyên tố ( Kết hợp với phương pháp đại số để giải)
* Chú ý : Thông thường một bài toán phải phối hợp từ 2 phương pháp giải trở lên, chứ không đơn thuân là
áp dụng I phương pháp giải
Ví dụ 1: Hòa tan hoàn toàn 2,76 gam hỗn hợp 2 kim loại Fe và AI vào dd HCI dư, sau phản ứng thu được
m gam muối và 2,016 lít khí Hạ ở đktc Giá trị của m là:
Giải:
Cách 1: nH›= 2,016/22,4= 0,09 mol
2AI + 6HCI— 2AIC]: + 3H: (1)
Fe + 2HCI— FeC]› + Ha (2)
Theo đâu bài ta có: 27x + 56y = 2,76 (1) va 1,5x + y = 0,09 (II) Giải hệ (1) và (H) ta được:
x =0,04, y= 0,03 — m= 0,04.133,5 + 0,03 127= 9,15 gam Vay dap an A dung
Cách 2: Ta luôn có nHCI=2nH: = 2.0,09=0,18 mol Vậy theo định luật bảo toàn khối lượng ta có:
2,76 + 0,18.36,5= m + 0,09.2 — m= 9,15 gam— Vay dap an A dung
* Như vậy cách giải 2 ngắn gọn hơn và nhanh hơn rất nhiều cách 1, tuy nhiên muốn giải theo cách 2 chúng
ta cần chú ý một số vẫn dé sau:
-Dùng bảo toàn nguyên tố ta có:
nHci= 2nna hoặc nnci = 2nH2o
NH2S04= NH2=NH20
noH = 2nna ( trong phan tg cua kim loai v6i H2O)
W: www.hoc247.net =F: www.facebook.com/hoc247.net Y: youtube.com/c/hoc247tvc
Trang 2Vững vàng nền tảng, Khai sáng tương lai
- Với bài toàn kim loại tác dụng với axit rồi tính khối lượng muối có thể tính nhanh theo CT:
Tmuối = IIKL THsốc axit
- Khi cho axit HCI tác dụng với muối cacbonat ( COa7) cần chú ý:
+ Khi cho từ từ HCI vao CO3* thi tao ra HCO3° sau do HCI du thi HCO; phan tg voi H* tao ra CO?
CO;* + Ht — HCO;
HCO; +H*— CO + HO
+ Khi cho ttr tir CO37 hoaic HCO3 vao dd HCI thì: xảy ra đồng thời cả 2 phản ứng
COz“ + 2H' — HạO + CO;
HCO: + H” — CO; + HaO
I Một số bài tập tham khảo
Bài 1 Hoà tan hoàn toàn 3,22g hỗn hợp X gồm Fe, Mg Zn bằng một lượng vừa đủ HaSO¿ loãng thấy
thoát 1,344 lít Ha ở đktc và dung dịch chứa m gam muối Giá trị của m là:
Lời giải chỉ tiết
Ta có nna= 1,344/22,4 = 0,06 mol
—>NH2so4 = na = 0,06 mol
Theo định luật bảo toàn khối lượng:
MKL + IHHCI = THmuối † THH2
3,22 + 0,06.98 = mmudi + 0,06.2
Mmudi = 8,98gam
— Dap an B
Bài 2 Hòa tan hết 6,3 gam hỗn hợp gồm Mg va Al trong vira du 150 ml dung dich gồm HCI 1M và
H›SO¿ 1,5M thu được dung dịch X Cô cạn dung dịch X thi thu được bao nhiêu gam muôi khan?
Lời giải chỉ tiết
Ta có công thức tính khối lượng mudi
Mmuéi = MKL + Tgốc axit
—>Mmnudi = MKL + Mc + msoa2= 6,3 + 0,15.35.5 + 0,225.96 = 3.225 gam
—> Đáp án B
Bài 3 Đốt cháy hết 2,86 gam hỗn hợp kim loại gồm AI, Fe, Cu được 4,14 gam hỗn hop 3 oxit Dé hoa tan
hết hỗn hợp oxit này, phải dùng đúng 0.4 lít dung dịch HCI và thu được dung dịch X Cô cạn dung dich X
thì khối lượng muối khan là bao nhiêu 2
Lời giải chỉ tiết
Theo DL bảo toàn khối lượng:
mO = Moxit— MKL = 4,14 — 2,86 = 1,28 gam
—mno = 1,28/16 = 0,08 mol
Oxit tác dụng với axIt tạo ra muối và H›O
—>2no =2nH2O = nHCl = 0,016 mol
W: www.hoc247.net =F: www.facebook.com/hoc247.net Y: youtube.com/c/hoc247tvc
Trang 3
—>nC]- = nHCI = 0,016 mol
Khối lượng muỗi khan
Mmudi = MKL + Mosc axit = 2,86 + 0,16.35.5 = 8,54 gam
— Dap an C
Bai 4 Hoa tan m gam hén hop g6m Cu va Fe30 trong dung dich HCI du sau phan tng con lai 8,32 gam
chat ran không tan và dung dịch X Cô cạn dung dịch X thu được 58,76 gam chất răn khan Giá trị của m
Lời giải chỉ tiết
Phân tích: Cu là kim loại đứng sau H trong dãy điện hóa nên Cu không tác dụng với HCI Khối lượng chất
rắn không tan chính là khối lượng Cu
Ta có mcu = 8,32 gam
Fe30.4 + SHCI — 2FeC]a + FeCl› + 4HO
Chất rắn khan là tổng khối lượng 2 muối của sat
—x = 58,76/(2.162,5 + 127) = 0,13 mol
—mFe304 = 0,13.232 = 30,16 gam
Khối lượng hỗn hợp ban dau: m = mCu + mFe304 = 8,32 + 30,16 = 38,48 gam
— Dap an B
Bài 5 Cho hỗn hợp gồm Fe và FeS tác dụng với dung dich HCI du thu duoc 2,24 lit hỗn hợp khí X ở điều
kiện tiêu chuẩn Hỗn hợp khí này có tỉ khối so với hiđro là 9 Thành phan % theo số mol của hỗn hợp Fe va
FeS ban đầu lần lượt là
A 40% và 60% B 50% và 50% C 35% và 65% D 45% và 55%
Lời giải chỉ tiết
Bảo toàn eletron ta có: nFe =nH2 ; nFeS = nH2S
nX = 2,24/22.4 = 0,1 mol
Hỗn hợp khí có tỉ khối so với hiđro là 9 —> nH2= nH2S (phương pháp đường chéo)
—>nH2= nH2§ = 0,05 mol
—>nFe = nFeS = 0,05 mol
—>Tï lệ % số mol của hỗn hợp ban đâu là 50% và 50%
—>Đáp án B
Bài 6 Hòa tan hoàn toàn 10 gam hỗn hợp hai muéi XCO3 va Y2(CO3)3 bang dung dich HCI ta thu duoc
dung dịch A và 0,672 lít khí bay ra ở đktc Cô cạn dung dịch A thì thu được m gam mudi khan Giá trị của
m là
Lời giải chỉ tiết
Ta co new = 0,672/22,4 = 0,03 mol
CO3” + 2HCI > COz + 2Cl + H20
—nco2 = % nnœ = 0,03 mol —>nnc¡ = 0,06 mol
Áp dụng định luật bảo toàn khối lượng ta có
W: www.hoc247.net F;:www.facebook.com/hoc247net Y: youtube.com/c/hoc247tvc
Trang 4Vững vàng nền tảng, Khai sáng tương lai
ITmuối cacbonat † THHCI = THmuối + Mco2 + MH20
10 + 0,06.36,5 = mmuéi + 0,03.44 + 0,03.18
—>IMmuái = 10,33 gam
— Dap an B
Bai 7 Cho tu tir 200 ml dung dich HCI 0,2 M vao 100 ml dd X chita Na2zCO3 0,2 M va NaHCO; 0,1 M thu
được V lít khí COs ở đktc Giá trị của V là:
Lời giải chỉ tiết
Khi cho từ từ axit và hỗn hợp mudi cacbonat va hidrocacbonat sé tao ra HCO3 sau dd HCO; tac dụng với
Ht
CO;* +H*— HCO; (1)
0,02 0,02 0,02 Sau phan wng (1) nuci du = 0,04 — 0,02 = 0,02
HCO3 + H*— CO; + HO (2)
0,02 0,02
—>Vcoa= 0,02 22,4 = 0,448 mol
—>Đáp án D
Bài 8 Nhỏ từ từ từng giọt đến hết 100ml dung dich X g6m K2CO3 1,5M và NaHCO¿ IM vào 200ml dung
dịch HCI 1M, sinh ra V lit khi (dktc) Gia tri cua V?
Lời giải chỉ tiết
Khi cho từ từ CO7 hoặc HCO;' vào dd HCI thì: xảy ra đồng thời cả 2 phản ứng
2H* +CO3*— CO2+H20
0,4x=0,2— x=0,5—nco2=0,125— V=2,8 lit
—Dap an A
W: www.hoc247.net =F: www.facebook.com/hoc247.net Y: youtube.com/c/hoc247tvc
Trang 5HOC247 - Vững vàng nên tảng, Khai sáng tương lai
Website HOC247 cung cấp một môi trường học trực tuyến sinh động, nhiều tiện ích thông minh, nội dung
bài giảng được biên soạn công phu và giảng dạy bởi những giáo viên nhiều năm kinh nghiệm, giỏi về kiến
thức chuyên môn lẫn kỹ năng sư phạm đến từ các trường Đại học và các trường chuyên danh tiếng
I.Luyén Thi Online
Học mọi lúc, mọi nơi, mọi thiết bi - Tiết kiệm 90%
-Luyên thi ĐH THPT QG: Đội ngũ GV Giỏi, Kinh nghiệm từ các Trường ĐH và THPT danh tiếng xây
dựng các khóa luyện thi THPTQG các môn: Toán, Ngữ Văn, Tiếng Anh, Vật Lý, Hóa Học và Sinh Học
-Luyên thi vào lớp 10 chuyên Toán: Ôn thi HSG lớp 9 và luyện thi vào lớp 10 chuyên Toán các trường
PTNK, Chuyên HCM (LHP-TĐN-NTH-GĐ), Chuyên Phan Bội Châu Nghệ An và các trường Chuyên khác
cùng TS.Trần Nam Dũng, TS Pham Sỹ Nam, TS Trịnh Thanh Đèo và Thầy Nguyễn Duc Tân
I.Khoá Học Nâng Cao và HSG
Học Toán Online cùng Chuyên Gia -Toán Nâng Cao THCS: Cung cấp chương trình Toán Nâng Cao, Toán Chuyên dành cho các em HS THCS
lớp 6, 7, 8, 9 yêu thích môn Toán phát triển tư duy, nâng cao thành tích học tập ở trường và đạt điểm tốt ở
các kỳ thi HSG
-Bồi dưỡng HSG Toán: Bồi dưỡng 5 phân môn Đại Số, Số Học, Giải Tích, Hình Học và Tổ Hợp dành cho
học sinh các khối lớp 10, 11, 12 Đội ngũ Giảng Viên giàu kinh nghiệm: TS Lê Bá Khánh Trình, TS Trần
Nam Dũng, TS Pham Sỹ Nam, TS Lưu Bá Thăng, Thầy Lê Phúc Lữ, Thầy Võ Quốc Bá Cần cùng đôi HLV
đạt thành tích cao HSG Quốc Gia
III.Kênh học tập miễn phí
HOC247 NET cộng đồng học tập miễn phí
HOC247 TV kênh Video bài giảng miễn phí
-HOC247 NET: Website hoc miễn phí các bài học theo chương trình SGK từ lớp 1 đến lớp 12 tất cả các môn
học với nội dung bài giảng chi tiết, sửa bài tập SGK, luyện tập trắc nghiệm mén phí, kho tư liệu tham khảo
phong phú và cộng đồng hỏi đáp sôi động nhất
-HOC247 TV: Kênh Youtube cung cấp các Video bài giảng, chuyên đề, ôn tập, sửa bài tập, sửa đề thi miễn
phí từ lớp 1 đến lớp 12 tất cả các môn Toán- Lý - Hoá, Sinh- Sử - Địa, Ngữ Văn, Tin Học và Tiếng Anh
W: www.hoc247.net F;:www.facebook.com/hoc247net Y: youtube.com/c/hoc247tvc