THU HOẠCH NHỮNG vấn đề lý LUẬN và THỰC TIỄN về HIỆU QUẢ GIÁO dục CHÍNH TRỊ CHO hạ sĩ QUAN BINH sỹ ở đơn vị cơ sở

Binh đoàn Quyết thắng là binh đoàn chủ lực đầu tiên của Quân đội nhân dân Việt Nam được thành lập ngày 24 tháng 10 năm 1973. Sự ra đời của Binh đoàn là một điểm mốc quan trọng, đánh dấu bước phát triển về hình thức tổ chức lực lượng quân sự mới của các lực lượng vũ trang cách mạng Việt Nam. Sự phát triển quy mô tổ chức từ cấp sư đoàn chủ lực lên cấp quân đoàn chủ lực cơ động, nhằm đáp ứng yêu cầu nâng cao khả năng cơ động, chiến đấu hiệp đồng binh chủng, hoàn thành thắng lợi các nhiệm vụ chiến lược quân sự của Đảng trong tình hình mới. Trải qua 31 năm xây dựng, chiến đấu và trưởng thành, Binh đoàn Quyết thắng đã xây dựng nên truyền thống Thần tốc, Quyết thắng. Binh đoàn vinh dự được Nhà nước tuyên dương danh hiệu cao quý :Đơn vị Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân năm 1985. Trong kháng chiến chống Mỹ cứu nước, Binh đoàn có 3 sư đoàn, 8 trung đoàn, 8 tiểu đoàn, 12 đại đội và 31 cán bộ, chiến sĩ được Đảng và Nhà nước tuyên dương danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân... Trong thời kỳ kỳ đổi mới, Binh đoàn và Trung đoàn 165 được Nhà nước tuyên dương danh hiệu “Đơn vị Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân” lần thứ hai. Cũng trong thời kỳ này nhiều tập thể, cá nhân của Binh đoàn được tặng thưởng huân, huy chương các loại và nhiều phần thưởng cao quý khác.

THU HOẠCH NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ HIỆU QUẢ GIÁO DỤC CHÍNH TRỊ CHO HẠ SĨ QUAN-BINH SỸ Ở ĐƠN VỊ

CƠ SỞ BINH ĐOÀN QUYẾT THẮNG

1.1 Giáo dục chính trị và hiệu quả giáo dục chính trị cho hạ sỹ quan - binh sỹ ở đơn vị cơ sở Binh đoàn Quyết thắng

1.1.1 Hạ sỹ quan- binh sỹ ở đơn vị cơ sở Binh đoàn Quyết thắng

Binh đoàn Quyết thắng là binh đoàn chủ lực đầu tiên củaQuân đội nhân dân Việt Nam được thành lập ngày 24 tháng

10 năm 1973 Sự ra đời của Binh đoàn là một điểm mốcquan trọng, đánh dấu bước phát triển về hình thức tổ chứclực lượng quân sự mới của các lực lượng vũ trang cáchmạng Việt Nam Sự phát triển quy mô tổ chức từ cấp sư đoànchủ lực lên cấp quân đoàn chủ lực cơ động, nhằm đáp ứngyêu cầu nâng cao khả năng cơ động, chiến đấu hiệp đồngbinh chủng, hoàn thành thắng lợi các nhiệm vụ chiến lượcquân sự của Đảng trong tình hình mới

Trải qua 31 năm xây dựng, chiến đấu và trưởng thành,

Binh đoàn Quyết thắng đã xây dựng nên truyền thống "Thần tốc, Quyết thắng" Binh đoàn vinh dự được Nhà nước tuyên

dương danh hiệu cao quý :"Đơn vị Anh hùng lực lượng vũtrang nhân dân" năm 1985 Trong kháng chiến chống Mỹ cứunước, Binh đoàn có 3 sư đoàn, 8 trung đoàn, 8 tiểu đoàn, 12đại đội và 31 cán bộ, chiến sĩ được Đảng và Nhà nước tuyêndương danh hiệu "Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân" Trong thời kỳ kỳ đổi mới, Binh đoàn và Trung đoàn 165 đượcNhà nước tuyên dương danh hiệu “Đơn vị Anh hùng lựclượng vũ trang nhân dân” lần thứ hai Cũng trong thời kỳ nàynhiều tập thể, cá nhân của Binh đoàn được tặng thưởnghuân, huy chương các loại và nhiều phần thưởng cao quýkhác.

Trong Quân đội nhân dân Việt Nam, cấp trung đoàn vàtương đương được xác định là đơn vị cơ sở thuộc các quânkhu, quân đoàn, quân chủng, binh chủng, học viện, nhàtrường…thể hiện sự phong phú, đa dạng, gắn với chức năng,nhiệm vụ cụ thể của từng đơn vị Sức mạnh của từng quânchủng, binh chủng và toàn quân được bắt nguồn từ sứcmạnh của các đơn vị cơ sở Các đơn vị cơ sở là nơi trực tiếpgiáo dục, huấn luyện bộ đội, xây dựng con người và tổ chứcvững mạnh, góp phần nâng cao sức mạnh chiến đấu; khảnăng và trình độ sẵn sàng chiến đấu của các quân chủng,binh chủng trong toàn quân Đơn vị cơ sở là nơi trực tiếp tổchức thực hiện mọi chủ trương, đường lối, chỉ thị, nghị quyếtcủa Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; nhiệm vụ

của quân đội và đơn vị Sự vững mạnh của các đơn vị cơ sởảnh hưởng quyết định đến sự vững mạnh của quân đội ta cả

về chính trị, tư tưởng và tổ chức Theo quy định tổ chức, biênchế nêu trên, ở Binh đoàn Quyết thắng các đơn vị cơ sở hiệnnay gồm: các trung đoàn bộ binh đủ quân 141, 165, 209thuộc Đoàn B12; trung đoàn bộ binh cơ giới 102 thuộc đoànB08; các trung đoàn khung thường trực huấn luyện dự bịđộng viên; các trung, lữ đoàn binh chủng kỹ thuật pháo binh,tăng- thiết giáp, phòng không…Trong các đơn vị cơ sở Binhđoàn Quyết thắng, giáo dục chính trị ở các trung đoàn bộbinh là hoạt động diễn ra tương đối đặc trưng và phổ biến cả

về tính chất, đặc điểm, nhiệm vụ; thực trạng giáo dục và sốlượng, đối tượng HSQ-BS…

Biên chế, tổ chức các trung đoàn bộ binh, bộ binh cơ giớithuộc Binh đoàn Quyết thắng bao gồm chỉ huy trung đoàn; 4

cơ quan tham mưu, chính trị, hậu cần, kỹ thuật; các tiểu đoàn

bộ binh, bộ binh cơ giới và các đại đội hoả lực, bảo đảm,phục vụ Nhiệm vụ chính trị trung tâm của các đơn vị này hiệnnay là huấn luyện chiến đấu và sẵn sàng chiến đấu, theo đócòn có các nhiệm vụ quan trọng khác như: bảo đảm hậu cần,

kỹ thuật, làm công tác vận động quần chúng… Tổ chức đảng

ở đơn vị cơ sở bộ binh bao gồm: đảng uỷ trung đoàn, dưới

có các đảng uỷ bộ phận tiểu đoàn, các chi bộ cơ quan và đạiđội chiến đấu

HSQ-BS ở đơn vị cơ sở trong Quân đội nhân dân Việt Nam

là quân nhân có bậc quân hàm từ binh nhất đến thượng sỹ,giữ các chức vụ từ chiến sỹ đến khẩu đội trưởng, tiểu độitrưởng, phó trung đội trưởng…Đây là lực lượng trực tiếp thựchiện các nhiệm vụ cụ thể ở phân đội và thao tác từng chứctrách huấn luyện, chiến đấu bảo đảm cho mọi kế hoạch côngtác của đơn vị được triển khai đúng tiến độ và đạt được mụcđích, yêu cầu, chỉ tiêu đặt ra Với tỷ lệ quân số đông, là lựclượng trực tiếp thực hiện nhiệm vụ ở từng phân đội và từngchức trách cụ thể, nên HSQ-BS có vai trò rất quan trọng đốivới quá trình xây dựng và trưởng thành của đơn vị cơ sở.Tuy nhiên, do đặc điểm tâm lý, lứa tuổi và tác động của điềukiện môi trường xã hội hiện nay nên đối tượng này thườngbiểu hiện về nhận thức và giác ngộ chính trị còn hạn chế; tính

tự do, tự phát; ý thức tổ chức kỷ luật chưa cao; biểu hiện chủquan; lại đang trong quá trình tiếp nhận và tự tích luỹ tri thức,kinh nghiệm sống, hình thành và phát triển những phẩm chấtnhân cách quân nhân nên rất dễ bị tác động, hoặc nảy sinh

tư tưởng tiêu cực… Thực tế ở Binh đoàn Quyết thắng chothấy: Nếu số đông HSQ-BS có trình độ nhận thức cao, hiểunhiệm vụ, chức trách, ý thức, trách nhiệm chính trị tích cựcthì việc thực hiện nhiệm vụ của đơn vị cơ sở sẽ thuận lợi vàđạt kết quả cao Ngược lại, nếu trình độ nhận thức của HSQ-

BS không đồng đều hoặc thấp; giáo dục chính trị cho đối

tượng này chất lượng, hiệu quả hạn chế thì đơn vị sẽ khóhoàn thành nhiệm vụ

Trong biên chế của Binh đoàn, số lượng HSQ-BS hàngnăm chiếm từ 78- 81 % tổng quân số của các đơn vị cơ sở.Trong đó, có trên 90% trình độ văn hoá từ phổ thông trunghọc cơ sở trở lên; trên 85% xuất thân từ nông thôn; khoảng20% là người dân tộc thiểu số HSQ-BS ở đơn vị cơ sở Binhđoàn Quyết thắng bao gồm ba đối tương chủ yếu: chiến sỹnăm thứ nhất, chiến sỹ năm thứ hai, chiến sỹ năm thứ ba

Chiến sỹ năm thứ nhất ở các đơn vị cơ sở Binh đoàn

chiếm 35- 40% tổng số HSQ-BS Đây là đối tượng vừa đượcbiên chế về các phân đội sau khi hoàn thành đợt huấn luyệnchiến sỹ mới Số chiến sỹ này thể hiện rõ nhu cầu ham hiểubiết, có tính tích cực, tự giác cao trong học tập, thảo luậnchính trị, trong tham gia các phong trào hành động và hoạtđộng bổ trợ Tuy nhiên, do chưa quen với nếp sống trongquân ngũ và môi trường quân đội nên đối tượng này ít nhiềucòn thể hiện tư tưởng phân tán, thiếu tập trung, ý thức sinhhoạt tập thể chưa tốt, thiếu kiên trì nhất là về phương phápnghe, ghi bài, tham gia thảo luận còn nhiều hạn chế

Chiến sỹ năm thứ hai ở các đơn vị cơ sở trong Binh đoàn

chiếm khoảng 35- 40% tổng số HSQ-BS Đối tượng này đãqua thời gian một năm huấn luyện, rèn luyện, hầu hết đã có

bước trưởng thành về nhận thức và thể chất Đã được trang

bị những kiến thức cơ bản về chính trị, quân sự, nắm đượcnhiệm vụ đơn vị, chức trách quân nhân Quá trình tham giahọc tập chính trị tại đơn vị đã có được kinh nghiệm ban đầu

và hình thành thói quen khi kết hợp các thao tác như, nghe,ghi, nhớ, vận dụng, liên hệ vào thực tiễn… Tuy nhiên, do ítnhiều đã qua trải nghiệm nên dễ sinh ra tính chủ quan, tính tích cực tự giác học tập chính trị giảm dần Thậm chí,nếu đơn vị thiếu quan tâm, kèm cặp sẽ nảy sinh tư tưởnglười học tập, trung bình chủ nghĩa…

Chiến sỹ năm thứ ba ở các đơn vi cơ sở trong Binh đoàn

chiếm khoảng 20- 25% tổng số HSQ-BS, chủ yếu biên chế ởcác phân đội kỹ thuật, hậu cần Đối tượng này thường cótrình độ học vấn cao hơn HSQ- BS ở các phân đội bộ binh,

đã có được sự từng trải, rèn luyện trong quân ngũ Khả nănghọc tập, hiểu và tiếp thu bài giảng chính trị nhanh, năng lực

tư duy, nghiên cứu độc lập đã có bước phát triển; mạnh dạnphát biểu trong thảo luận và sinh hoạt dân chủ… Tuy nhiên,

do sự phát triển về nhận thức, tâm lý, nên nhu cầu thông tin

và chất lượng bài giảng của số chiến sỹ này đòi hỏi cao hơnhẳn so với hai đối tượng trên, quân số biên chế lại phân tán,nên việc tổ chức lớp học và lựa chọn giáo viên, lực lượngtiến hành giáo dục chính trị cần vận dụng linh hoạt

Những đặc điểm, tình hình trên đã tác động trực tiếp đến việc thực hiện mục đích, yêu cầu nâng cao hiệu quả giáo dục chính trị cho HSQ-BS ở các đơn vị cơ sở thuộc Binh đoàn Quyết thắng trong giai đoạn hiện nay.

1.1.2 Giáo dục chính trị và vai trò của giáo dục chính trị cho hạ sỹ quan- binh sỹ ở đơn vị cơ sở Binh đoàn Quyết thắng

Giáo dục là “Quá trình hoạt động có ý thức, có mục đích, có

kế hoạch nhằm bồi dưỡng cho người ta những phẩm chấtđạo đức, những tri thức cần thiết về tự nhiên và xã hội, cũngnhư những kỹ năng kỹ xảo cần thiết trong cuộc sống” [26]Giáo dục chính trị trong Quân đội nhân dân Viêt Nam làhoạt động truyền bá lý luận chủ nghĩa Mác- Lênin, tư tưởng

Hồ Chí Minh, đường lối của Đảng, chính sách và pháp luậtcủa Nhà nước, nhiệm vụ quân đội, nhiệm vụ đơn vị cho toànthể cán bộ, chiến sỹ trong quân đội nhằm xây dựng thế giớiquan, phương pháp luận khoa học, nâng cao nhận thức, ýthức chính trị, xây dựng niềm tin cộng sản chủ nghĩa để cán

bộ chiến sỹ hoàn thành tốt mọi nhiệm vụ, chức trách đượcgiao, góp phần xây dựng đơn vị VMTD, xây dựng quân độinhân dân cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, từng bước hiệnđại

Giáo dục chính trị cho HSQ-BS ở đơn vị cơ sở Binh đoànQuyết thắng là hoạt động nhằm truyền bá cho HSQ-BS vềchủ nghĩa Mác- Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh đường lối củaĐảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, truyền thống,nhiệm vụ của quân đội, đơn vị nhằm định hướng tư tưởng vàhướng dẫn hành động, nâng cao nhận thức, trách nhiệmchính trị, ý chí quyết tâm thực hiện chức trách, nhiệm vụ choquân nhân mà cốt lõi là tinh thần sẵn sàng chiến đấu, sẵnsàng nhận và hoàn thành mọi nhiệm vụ được giao trong mọitình huống; nâng cao ý thức tổ chức kỷ luật; khắc phục mọi

tư tưởng, nhận thức hạn chế, biểu hiện hành vi tiêu cực…,góp phần hình thành và phát triển những phẩm chất nhâncách quân nhân cách mạng và con người mới XHCN choHSQ-BS

Theo Quy chế 65 của Tổng cục Chính trị, chủ thể hoạt động giáo dục chính trị HSQ-BS ở đơn vị cơ sở Binh đoàn Quyết thắng là đảng uỷ, các tổ chức đảng, đội ngũ cán bộ

các cấp trong đơn vị Chủ thể lãnh đạo trực tiếp công tác giáodục chính trị ở đơn vị là đảng uỷ cơ sở, là đảng uỷ bộ phậntiểu đoàn và chi bộ đại đội Chủ thể trực tiếp tiến hành giáodục chính trị là đội ngũ cán bộ các cấp mà trực tiếp thườngxuyên là cán bộ chính trị, cơ quan chính trị các cấp Trong đó,

cơ quan chính trị là cơ quan tham mưu cho đảng uỷ, chỉ huyđơn vị về toàn bộ công tác giáo dục chính trị, giúp đảng uỷ,

chỉ huy chỉ đạo, hướng dẫn, kiểm tra các cấp thuộc quyềnthực hiện giáo dục chính trị theo kế hoạch đã xác định Phó chỉ huy về chính trị cấp tiểu đoàn, đại đội trực tiếp giảngbài chính trị cho HSQ-BS ở đơn vị mình, theo sự điều hànhcủa cơ quan chính trị và phân công của tổ giáo viên tiểuđoàn.

Xét về đối tượng giáo dục, HSQ-BS là một trong nhiều đối tượng giáo dục chính trị tại đơn vị Trong đó bao gồm: chiến

sỹ mới, chiến sỹ năm nhất, HSQ-BS năm thứ hai, năm thứba

Nội dung giáo dục chính trị cơ bản, thường xuyên cho

HSQ-BS tại đơn vị cơ sở tập trung vào quán triệt những quanđiểm chủ nghĩa Mác- Lê nin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đườnglối, nhiệm vụ cách mạng của Đảng; đường lối quân sự, nhiệm

vụ của quân đội; lịch sử, truyền thống, bản sắc văn hoá tốtđẹp của dân tộc, của Đảng, của giai cấp, của quân đội;những chuẩn mực về phẩm chất chính trị, đạo đức, pháp luậtNhà nước, kỷ luật quân đội; đồng thời trang bị những kiếnthức cần thiết về kinh tế, khoa học, văn hoá, xã hội Nội dunggiáo dục chính trị được gắn chặt với tất cả các nội dung huấnluyện bộ đội (huấn luyện quân sự, hậu cần, chuyên môn kỹthuật…) dưới nhiều hình thức thể hiện cả chiều rộng và chiềusâu Kết hợp chặt chẽ giữa “xây” và “chống”, lấy xây dựngnhận thức tư tưởng cách mạng, tiến bộ, nhân văn là chính

Đồng thời, nội dung, chương trình và thời gian giáo dục cụthể hàng năm phải thực hiện theo mệnh lệnh về công tácquân sự, quốc phòng của Bộ trưởng Bộ Quốc phòng, đượcthể chế hoá trong chỉ lệnh huấn luyện chiến đấu của TổngTham mưu trưởng và hướng dẫn giáo dục chính trị của Chủnhiệm Tổng cục Chính trị Trong đó: Tổng cục chính trị biênsoạn tài liệu chương trình chung thống nhất cho toàn quân(80% nội dung); các quân khu, quân chủng, quân đoàn, binhchủng, bộ đội Biên phòng, cơ quan, học viện, nhà trườnghướng dẫn đơn vị mình học tập theo chương trình chung,biên soạn nội dung tài liệu học tập dành cho đơn vị mình(20% nội dung còn lại); cấp sư đoàn, trung đoàn và tươngđương biên soạn tài liệu giáo dục truyền thống, nhiệm vụ củađơn vị mình

Hình thức giáo dục chính trị cho HSQ- BS ở đơn vị cơ sở

rất đa dạng, phong phú và có mối quan hệ gắn bó chặt chẽvới nhau, thường xuyên hỗ trợ, bổ sung cho nhau, bao gồm:

- Huấn luyện chính trị: là một trong bốn mặt huấn luyện cơbản chủ yếu ở đơn vị cơ sở (chính trị, quân sự, hậu cần, kỹthuật) Là hình thức huấn luyện nên huấn luyện chính trị tuânthủ nghiêm ngặt quy trình huấn luyện nói chung, nghĩa là phảiqua 3 giai đoạn: chuẩn bị huấn luyện, thực hành huấn luyện

và kết thúc huấn luyện 3 giai đoạn này có quan hệ chặt chẽvới nhau, làm cơ sở, tiền đề và tạo điều kiện cho nhau thực

hiện Nếu chuẩn bị tốt (về giáo án, tài liệu, cơ sở vật chất,con người, thời gian, địa điểm…) thì tạo thuận lợi để thựchành huấn luyện diễn ra đúng kế hoạch và đạt kết quả cao.Thực hành huấn luyện tốt (giảng bài, tự học, thảo luận…) sẽđạt được mục đích trước mắt của hoạt động giáo dục là trang

bị nhận thức cơ bản, định hướng tư tưởng, hướng dẫn hànhđộng cho người học Kết thúc huấn luyện tốt (kiểm tra nhậnthức, sơ, tổng kết, rút kinh nghiệm…) sẽ tạo thuận lợi đểcủng cố nâng cao nhận thức, vận dụng thực hiện đúng đắntrong thực tiễn và bổ sung hoàn chỉnh công tác chuẩn bị,thực hành huấn luyện các lần tiếp theo Huấn luyện chính trịđược xác định là hình thức cơ bản chủ yếu của công tác giáodục chính trị cho HSQ-BS tại đơn vị hiện nay

- Sinh hoạt chính trị tư tưởng: là hình thức giáo dục chínhtrị quan trọng ở đơn vị cơ sở Hình thức này được thực hiệnthông các hoạt động như, quán triệt, học tập các chỉ thị, nghịquyết của Đảng, tổ chức toạ đàm, sinh hoạt dân chủ vềnhững vấn đề, nhiệm vụ trực tiếp liên quan đến đơn vị nhưhuấn luyện, rèn luyện kỷ luật, xây dựng chính quy; tổ chứclấy ý kiến đóng góp vào các chỉ thị, nghị quyết của Đảng, cácvăn bản pháp luật của Nhà nước, những chủ trương, biệnpháp, kế hoạch thực hiện nhiệm vụ của đơn vị…, thông qua

đó giáo dục, quán triệt nâng cao nhận thức và trách nhiệmchính trị cho mọi quân nhân và HSQ-BS trong đơn vị

- Thông báo chính trị- thời sự: là hình thức giáo dục chínhtrị quan trọng, đồng thời còn là một trong những chế độ quyđịnh hàng tuần, hàng tháng ở đơn vị theo Điều lệnh quản lý

bộ đội trong quân đội nhân dân Việt Nam Thực hiện hìnhthức này nhằm thông tin kịp thời tình hình chính trị- thời sựquốc tế, trong nước, của quân đội và đơn vị, qua đó bổ sung

số liệu thực tế cho nội dung học tập chính trị, đồng thời địnhhướng nhận thức tư tưởng đúng đắn, hướng dẫn HSQ-BSnhận diện và kiên quyết đấu tranh với những luận điệu tuyêntruyền xuyên tạc phản động của các thế lực thù nghịch vàmọi biểu hiện lệch lạc, tiêu cực trong đơn vị

- Thông qua hoạt động thực hiện các nhiệm vụ; các cuộcvận động, các phong trào thi đua, hoạt động văn hoá, vănnghệ và các thiết chế văn hoá, thiết chế dân chủ ở đơn vị đểgiáo dục chính trị: đây vừa là một hình thức giáo dục, vừa làbiện pháp gắn giáo dục chính trị với hoạt động thực tiễn tạiđơn vị, do vậy, hình thức này có vai trò rất quan trọng đểcủng cố kiến thức, định hướng nhận thức tư tưởng, hướngdẫn hành động cho bộ đội Hình thức này bao gồm nhiềuhoạt động phong phú, sinh động, có thể phát động theo từnggiai đoạn, từng đợt, kết hợp với quán triệt giáo dục truyềnthống, nhiệm vụ; hoặc kết hợp với hình thức lên lớp tậptrung, các đợt sinh hoạt chính trị tư tưởng để thực hiện Tổchức tốt hình thức này sẽ trực tiếp nâng cao ý thức và trách

nhiệm chính trị, hình thành và phát triển những kỹ năng, kỹxảo nghề nghiệp và phẩm chất, đạo đức cách mạng cần thiếtcho quân nhân; đồng thời, thông qua nhiều hoạt động thựctiễn sinh động sẽ trực tiếp củng cố, nâng cao nhận thứcchính trị đối với những nội dung đã được học tập

- Ngày chính trị và văn hoá tinh thần ở cơ sở: là hình thứcquan trọng, thường xuyên, nhằm thực hiện và phát huy tốtdân chủ ở đơn vị cơ sở Ngày chính trị văn hoá tinh thầnthường được tổ chức một tháng một lần vào sáng thứ nămtuần cuối tháng, theo phương pháp cán bộ chủ trì cấp trêntrực tiếp đối thoại với cán bộ, chiến sỹ ở đại đội; lắng nghemọi ý kiến đóng góp, phê bình của quân nhân đối với lãnhđạo, chỉ huy đơn vị và việc bảo đảm quyền lợi, chế độ choquân nhân; giải đáp và giải quyết kịp thời mọi vướng mắc tưtưởng, mọi nguyện vọng và quyền lợi chính đáng của quânnhân… Thực hiện tốt hình thức này sẽ trực tiếp nắm đượcchất lượng bài giảng chính trị và nhận thức của bộ đội ở mức

độ nào để kịp thời có biện pháp điều chỉnh, mặt khác sẽ củng

cố, nâng cao nhận thức và niềm tin chính trị cho bộ đội vàoĐảng, quân đội, đơn vị…

-Phương pháp giáo dục chính trị cho HSQ-BS ở đơn vị cơ

sở rất đa dạng, phong phú, bao gồm các phương pháp chủ

yếu như: sử dụng ngôn ngữ (giảng giải); thông qua trực quan(sơ đồ, tranh vẽ, tham quan bảo tàng, truyền thống…); nêu

vấn đề- nghiên cứu… Trong đó, đối với HSQ-BS, phươngpháp giáo dục chủ yếu hiện nay là sử dụng ngôn ngữ, đó là

sự kết hợp các thao tác: phân tích, giảng giải, chứng minhbằng số liệu thực tế, bằng sơ đồ, bảng thống kê; kết hợptham quan thực tiễn

Mục đích giáo dục chính trị cho HSQ_BS ở đơn vị cơ sở hiện nay: nhằm xây dựng thế giới quan, phương pháp luận

khoa học, trình độ tri thức toàn diện, xây dựng niềm tin cộngsản chủ nghĩa để cán bộ, chiến sỹ hoàn thành tốt mọi nhiệm

vụ, chức trách được giao, từng bước phát triển, hoàn thiệnnhân cách người quân nhân cách mạng trong thời kỳ mới-con người mới Việt Nam XHCN trong thời đại Hồ Chí Minh

Từ những phân tích trên cho thấy, hoạt động giáo dục

chính trị cho HSQ-BS ở đơn vị bao gồm nhiều yếu tố tạothành, có quan hệ biện chứng với nhau không thể tách rời.Trong đó, mục đích giáo dục quyết định việc lựa chọn, xácđịnh nội dung, nội dung quy định hình thức, phương phápgiáo dục cụ thể, song hình thức, phương pháp, phương tiệnlại là yếu tố cơ bản và con đường duy nhất để hoàn thành nộidung Tuy nhiên, bao trùm các yếu tố trên và xuyên suốt quátrình giáo dục chính trị tại đơn vị đó là vai trò chủ quan củachủ thể và đối tượng giáo dục chính trị tại đơn vị Nếu chủ thể

có phẩm chất, năng lực tốt, xác định nội dung, lựa chọn hìnhthức, phương pháp giáo dục phù hợp, chi phí, sử dụng cơ sở

vật chất, lực lượng hợp lý thì mục đích giáo dục sẽ đạt được.Ngược lại, nếu phẩm chất, năng lực và trách nhiệm của chủthể hạn chế, giáo dục chính trị ở đơn vị khó đạt được mụcđích đặt ra Trong trường hợp, chủ thể có trách nhiệm tốt,nhưng chuẩn bị cho đối tượng không chu đáo, nội dung, hìnhthức không phù hợp, phương pháp không khoa học, chi phítốn kém, hoặc chạy theo số lượng đơn thuần, xa rời thựctiễn…thì hiệu quả giáo dục chính trị không cao, thậm chí khóđạt được Vì vậy, để nâng cao hiệu quả giáo dục chính trị choHSQ-BS ở đơn vị cơ sở Binh đoàn Quyết thắng, cần phải giảiquyết tốt từng yếu tố tạo thành và luôn đặt chúng trong mốiquan hệ chặt chẽ với nhau để tiến hành và đạt được mụcđích giáo dục chính trị đề ra.

*Vai trò của giáo dục chính trị cho hạ sỹ quan- binh sỹ

ở đơn vị cơ sở Binh đoàn Quyết thắng

Là một đối tượng cụ thể của công tác giáo dục chính trịtrong quân đội nhân dân Việt Nam nên giáo dục chính trị choHSQ-BS ở đơn vị cơ sở Binh đoàn Quyết thắng có đầy đủ vaitrò của công tác giáo dục chính trị nói chung, được thể hiện

- Giáo dục chính trị giữ vai trò chủ yếu trực tiếp đối với việc bồi dưỡng, nâng cao kiến thức mọi mặt mà trước hết là nâng cao nhận thức, giác ngộ về chính trị cho HSQ-BS ở đơn vị cơ

sở trong Binh đoàn

Do tuổi đời, tuổi quân còn ít, thời gian học tập, rèn luyệntích luỹ chưa nhiều nên trình độ, kiến thức mọi mặt, nhất là

về kiến thức chính trị của HSQ-BS rất hạn chế Muốn choHSQ-BS nhanh chóng trưởng thành, hoà nhập với môitrường quân đội, có đầy đủ những phẩm chất chính trị cầnthiết, đáp ứng được yêu cầu chức trách quân nhân và nhiệm

vụ huấn luyện, chiến đấu của đơn vị cơ sở tất yếu phải thôngqua giáo dục, huấn luyện ngay từ đầu và thường xuyên tạiđơn vị Giáo dục chính trị có tác dụng trực tiếp trang bị choHSQ-BS những kiến thức chính trị cơ bản, thế giới quan khoahọc, phương pháp luận đúng đắn, nhân sinh quan cộng sảnchủ nghĩa, giúp họ khắc phục những tư tưởng lạc hậu, nhữngtàn tích của thế giới quan cũ, nâng cao giác ngộ chính trị,nhiệt tình cách mạng, tính tích cực chính trị trong thực hiệnchức trách, nhiệm vụ Đó cũng chính là cơ sơ trực tiếp hìnhthành những phẩm chất cần thiết khác như: tinh thần tráchnhiệm đối với sự nghiệp của Đảng, của nhân dân, tinh thầnchiến đấu kiên cường, sẵn sàng xả thân hy sinh vì Tổ quốc,tính kỷ luật, ý thức chấp hành các điều lệnh, các quy định,chế độ và các quy tắc trong sinh hoạt và hoạt động ở đơn vị.Thông qua việc giáo dục, truyền bá giải thích chủ nghĩa Mác-

Lê nin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối, quan điểm củaĐảng và pháp luật của Nhà nước, nhiệm vụ quân đội, nhiệm

vụ đơn vị, những tri thức khoa học về tự nhiên, xã hội; với thếgiới quan, phương pháp luận khoa học- cách mạng sẽ giúp

HSQ-BS xem xét và giải quyết, lý giải các sự kiện, các hiệntượng trong đời sống xã hội và chiến tranh- quân đội đúngđắn, từ đó có hành động phù hợp với chức trách, nhiệm vụđược giao

Mục đích xây dựng quân đội ta vững mạnh về chính trịthực chất nhằm làm cho từng HSQ-BS và toàn quân giữvững và tăng cường bản chất giai cấp công nhân, tính nhândân, tính dân tộc, tuyệt đối trung thành với Đảng, với Nhànước XHCN, với nhân dân, với sự nghiệp cách mạng, sẵnsàng chiến đấu hy sinh hoàn thành xuất sắc mọi nhiệm vụđược giao trong mọi tình huống, xứng đáng là lực lượngchính trị, lực lượng chiến đấu trung thành, tin cậy của Đảng,Nhà nước và nhân dân Xây dựng quân đội về chính trị là kếtquả tổng hợp của nhiều hoạt động, mà trực tiếp là hoạt động CTĐ, CTCT trong đó, giáo dục chính trị giữ vai trò trực tiếp,chủ yếu và đi từ xuất phát điểm là nâng cao nhận thức, giácngộ về chính trị của HSQ-BS ở đơn vị cơ sở

- Giáo dục chính trị là khâu căn bản trong việc định hướng suy nghĩ và hành động cho HSQ-BS ở đơn vị cơ sở Binh đoàn Quyết thắng nhằm xây dựng, hình thành nhân cách quân nhân, phẩm chất, bản lĩnh chính trị của người chiến sĩ cách mạng-"Bộ đội Cụ Hồ"

Xây dựng nhân cách người quân nhân phải toàn diện, tổnghợp các phẩm chất và năng lực Phẩm chất nhân cách quânnhân bao gồm một hệ thống phẩm chất chính trị, đạo đức,tâm lý, lối sống, trong đó phẩm chất chính trị giữ vai trò quantrọng hàng đầu V.I Lê nin đã chỉ rõ: "Trong mọi cuộc chiếntranh, rốt cuộc thắng lợi đều tùy thuộc vào tinh thần của quầnchúng đang đổ máu trên chiến trường Lòng tin vào cuộcchiến tranh chính nghĩa, sự giác ngộ rằng cần phải hy sinhđời mình cho hạnh phúc của những người anh em, là yếu tốnâng cao tinh thần của binh sĩ và làm cho họ chịu đựng đượcnhững khó khăn chưa từng thấy"[28-147] Việc xây dựngphẩm chất chính trị cho HSQ-BS được tiến hành bằng nhiềucon đường và được bắt đầu bằng công tác tư tưởng, trong

đó giáo dục chính trị là hình thức cơ bản, giữ vị trí chủ đạotrong hệ thống giáo dục cộng sản chủ nghĩa, nó trực tiếp xâydựng phẩm chất chính trị, tinh thần cho bộ đội Trên cơ sởtrang bị thế giới quan và phương pháp luận khoa học, giáodục chính trị góp phần giúp cho HSQ- BS ở đơn vị xác địnhđúng mục tiêu, lý tưởng, có định hướng tư tưởng chính trịđúng đắn Đồng thời tạo cho họ có khả năng lựa chọnphương hướng và biện pháp để thực hiện mục tiêu lý tưởng.Không xác định rõ hoặc mất phương hướng chính trị thìHSQ-BS sẽ thiếu niềm tin chính trị, không có khả năng phânbiệt đúng, sai, dễ dao động trước những biến cố chính trị,những tình huống phức tạp, trước khó khăn, thử thách, hy

sinh, gian khổ Khi HSQ- BS đã được định hướng tư tưởngchính trị đúng đắn, thông qua giáo dục chính trị sẽ tập hợp,hướng dẫn HSQ- BS tham gia vào giải quyết những vấn đề

cụ thể do thực tiễn yêu cầu nhiệm vụ đơn vị cơ sở đặt ra ,như tham gia vào các cuộc vận động lớn của Đảng, Nhànước, quân đội; các phong trào thi đua Quyết thắng của đơn

vị nhằm thực hiện tốt chức trách quân nhân, xây dựng đơn vịVMTD…

Để nâng cao trình độ sẵn sàng chiến đấu và sức mạnhchiến đấu của Binh đoàn Quyết thắng cần có chủ trương,biện pháp toàn diện, song vấn đề có ý nghĩa quan trọng hàngđầu và quyết định là chuẩn bị tốt về chính trị, tinh thần cho bộđội, xây dựng ý chí quyết tâm chiến đấu và chiến thắng mọi

kẻ thù, trong mọi tình huống, bằng vũ khí hiện có, theo cách

đánh của ta, phát huy truyền thống tự lực, tự cường “Thần tốc,Quyết thắng” của Binh đoàn, trong đó công tác giáo dục

chính trị giữ vai trò quan trọng Giáo dục chính trị luôn bámsát, thâm nhập vào công tác huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu,vào các mặt công tác của đơn vị, góp phần nâng cao chấtlượng huấn luyện, trình độ sẵn sàng chiến đấu và sức mạnhchiến đấu của các đơn vị cơ sở Binh đoàn Quyết thắng

- Giáo dục chính trị có vai trò quan trọng trong việc hướng dẫn HSQ-BS tích cực đấu tranh chống các khuynh hướng,

quan điểm sai trái, tư tưởng phản động, nhận thức lệch lạc và các biểu hiện hữu khuynh, tiêu cực khác.

Trong hoạt động tư tưởng thường xuyên diễn ra quá trìnhđấu tranh giữa cái đúng và cái sai, giữa cái tích cực và tiêucực, giữa tư tưởng tiến bộ và tư tưởng lạc hậu Thông quagiáo dục chính trị vừa giúp HSQ-BS nhận thức được sự đúngđắn- khách quan, tính cách mạng- khoa học trong đường lối,chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật Nhà nước,nhiệm vụ chính trị của đơn vị…, đồng thời phân biệt đượcnhững biểu hiện nhận thức lệch lạc, những luận điệu tuyêntruyền xuyên tạc, sai trái phản động của các thế lực thùnghịch, định hướng, hướng dẫn HSQ-BS biết cách đấu tranh

tư tưởng góp phần làm thất bại mọi âm mưu, thủ đoạn chống phá của địch và khắc phục mọi biểu hiện tiêu cựctrong sinh hoạt công tác hàng ngày

Trong sự nghiệp xây dựng và chiến đấu của quân đội,Đảng ta và Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn coi công tác tư tưởngnói chung; giáo dục chính trị cho quân nhân, đội viên nóiriêng là vũ khí sắc bén, là hoạt động xung kích trong cuộcđấu tranh cách mạng và xây dựng quân đội cách mạng Bác

Hồ đã căn dặn: Phải làm cho mỗi đội viên hiểu rõ và tin tưởngvào lực lượng của ta, tin tưởng vào vũ khí thô sơ của ta, làmcho mỗi đội viên hiểu rõ các nhiệm vụ vẻ vang của họ Có tintưởng lúc ra trận mới thực hành vững chắc, hăng hái, lúc gặp

khó khăn mới kiên quyết hy sinh Sở dĩ “các chiến sĩ vệ quốcquân, bộ đội địa phương, dân quân, du kích xông pha bomđạn, ăn gió nằm sương, không sợ khó, không sợ chết, quyếtchí hy sinh để giữ gìn Tổ quốc đó là vì lòng tin tưởng" [35-421] Muốn có lòng tin tưởng ngày càng vững, ngày càng sâutheo Người phải nhờ vào sự giáo dục "Phải học tập chính trị,quân sự mà không có chính trị như cây không có gốc, vôdụng lại có hại" [34-318].

Trong giai đoạn cách mạng mới, thực hiện hai nhiệm vụchiến lược là xây dựng CNXH và bảo vệ Tổ quốc XHCN; tiếptục phương hướng xây dựng quân đội nhân dân cách mạng,chính quy tinh nhụê, từng bước hiện đại, quán triệt tinh thần

Nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ IX: Phải tăng cường công tác giáo dục chính trị tư tưởng, rèn luyện đạo đức cách mạng, chống chủ nghĩa cá nhân; để tăng cường

công tác tư tưởng- văn hoá của Đảng trong quân đội, đápứng yêu cầu, nhiệm vụ xây dựng, chiến đấu của từng đơn vị

cơ sở và toàn quân trong tình hình mới, Đảng uỷ Quân sựTrung ương đã chỉ rõ: “Tiếp tục đổi mới, nâng cao chấtlượng, hiệu quả giáo dục chính trị tại đơn vị” [22]

Thực tiễn lịch sử Binh đoàn Quyết thắng hơn 30 năm qua

đã chứng minh, do quan tâm giáo dục chính trị cho cán bộ,chiến sỹ, coi trọng xây dựng đơn vị cơ sở vững mạnh vềchính trị, nhân tố chính trị, tinh thần được phát huy cao độ,

trở thành ưu thế tuyệt đối, nên Binh đoàn đã dành nhiềuchiến thắng vang dội trong các trận chiến đấu khó khăn, ácliệt, các chiến dịch lớn, trong khi đối phương có tiềm lực quân

sự, vũ khí hiện đại hơn gấp nhiều lần Khi chuyển sang thời

kỳ mới, trong nhiều năm qua Binh đoàn vẫn tiếp tục phát huyđược sức mạnh truyền thống đó, không ngừng lớn mạnh,trưởng thành

Tuy nhiên, trong những năm chiến tranh, giáo dục chính trịcho HSQ-BS ở đơn vị cơ sở Binh đoàn Quyết thắng gắn vớitừng trận đánh, cuộc chiến đấu gian khổ, ác liệt làm cho côngtác chính trị dễ đi vào lòng người, trở thành nhu cầu tinh thầnkhông thể thiếu của mọi quân nhân và phát huy hiệu quả trênthực tế Còn ngày nay, trong điều kiện hoà bình, HSQ-BS bịchi phối, bao bọc bởi nhiều quan hệ xã hội, nhu cầu, lợi íchcủa bản thân và gia đình họ chịu sự tác động khách quan donhững biến đổi, phát triển về chính trị, kinh tế, văn hoá, xãhội; những tác động của các hiện tượng tiêu cực và tệ nạn xãhội; âm mưu thủ đoạn chống phá của các thế lực phản động,thù địch trên lĩnh vực chính trị, tư tưởng, văn hoá ngày càngxảo quyệt và nguy hiểm hơn; nhiệm vụ xây dựng quân đội,nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc Việt Nam XHCN có sự phát triểnmới, trực tiếp đặt ra những yêu cầu ngày càng cao hơn.Trong tác chiến hiện đại, để đối phó kịp thời với chiến tranhxâm lược có sử dụng vũ khí công nghệ cao của địch, việc

chuyển quân đội từ trạng thái thời bình sang thời chiến chỉdiễn ra trong một thời gian rất ngắn, nhưng bước chuyển đó

có thích ứng ngay với điều kiện chiến trường ác liệt, căngthẳng hay không, có giành thắng lợi ngay từ trận đầu haykhông lại phụ thuộc chủ yếu vào quá trình chuẩn bị trướcchiến tranh cả về con người và vũ khí trang bị kỹ thuật Vìvậy, giáo dục chính trị cho HSQ-BS có vai trò đặc biệt quantrọng đối với yêu cầu xây dựng, hoàn thiện phẩm chất, nhâncách, bản lĩnh quân nhân ở đơn vị cơ sở Binh đoàn Quyếtthắng trong giai đoạn hiện nay với yêu cầu xây dựng Binhđoàn vững mạnh về chính trị trong tình hình mới

1.1.3 Hiệu quả và những tiêu chí đánh giá hiệu quả công tác giáo dục chính trị cho hạ sỹ quan- binh sỹ ở đơn vị cơ sở Binh đoàn Quyết thắng

* Quan niệm về hiệu quả giáo dục chính trị cho hạ sỹ quan- binh sỹ

Vấn đề hiệu quả và nâng cao hiệu quả luôn gắn với mộthoạt động cụ thể, một lĩnh vực, một ngành nghề xác định Do

đó, để nâng cao hiệu quả giáo dục chính trị cho HSQ- BS ởđơn vị cơ sở Binh đoàn Quyết thắng giai đoạn hiện nay cầnxác định rõ những quan niệm chung nhất về hiệu quả và tiêuchí đánh giá hiệu quả hoạt động này

Theo Đại từ điển tiếng Việt, hiệu quả là "kết quả đích thực”[43- 806] của hoạt động Cụ thể hơn, Từ điển từ và ngữ ViệtNam giải nghĩa: “(Hiệu: có công dụng; quả: Kết cục) Kết quảchắc chắn và rõ ràng” [26] Theo quy luật vận động và pháttriển, hoạt động sống của con người rất đa dạng và phongphú, trong đó mỗi hoạt động của con người và tổ chức xã hội

có tính chất, phạm vi tác động, mục đích và kết quả đích thựckhác nhau, do đó phải có những phương pháp xem xét hiệuquả khác nhau Chẳng hạn, đánh giá hiệu quả sản xuất nôngnghiệp của người nông dân được tính bằng giá trị thu nhậpthực tế, sau khi khấu trừ đi chi phí đầu tư vào vật nuôi, câytrồng, vật tư nông nghiệp, chăn nuôi Hiệu quả sản xuất kinhdoanh được tính bằng số lượng và chất lượng của sản phẩm

so với chi phí thực tế để sản xuất ra các sản phẩm Và nhưvậy, có thể quan sát, đo đạc tính toán được về chi phí thờigian nhân lực, vật lực và hạch toán kinh tế chặt chẽ đầu vào,đầu ra Đối với các công trình khoa học kỹ thuật, khoa học tựnhiên người ta có thể áp dụng những phương tiện kỹ thuậthiện đại để cân đong, đo đếm cụ thể và chính xác; hoặc cóthể kiểm chứng thông qua các phương pháp thực hiện ở tầm

vĩ mô Tuy nhiên, ở lĩnh vực khoa học xã hội nhân văn, việcđánh giá hiệu quả không thể chỉ áp dụng phương pháp ởnhững lĩnh vực trên mà phải bằng những phương pháp đặcthù Vì đối tượng nghiên cứu của nó là con người và tổ chức,nên việc xác định hiệu quả không chỉ căn cứ vào các chi phí

thuần túy về kinh tế, kỹ thuật mà phải lấy hiệu quả chính trị

-xã hội làm thước đo chủ yếu; có nghĩa là phải căn cứ vào sựtrưởng thành về phẩm chất và năng lực của con người, và sựtrong sạch, vững mạnh của các tổ chức trong thực hiện chứcnăng, nhiệm vụ, mà sự trưởng thành lại không phải bao giờcũng có ngay được sau mỗi hoạt động

Giáo dục chính trị cho HSQ-BS ở đơn vị cơ sở Binh đoànQuyết thắng là một lĩnh vực hoạt động xã hội có liên quanđến tư tưởng, tình cảm và lý trí và tác động trực tiếp đếnhành động của quân nhân, là kết quả tổng hợp của nhiều yếu

tố Vì vậy, quan niệm về hiệu quả và tiêu chí đánh giá hiệuquả hoạt động này phải được cân nhắc, xem xét tác độngcủa nó một cách toàn diện, trên cơ sở phân tích, tổng hợpnhiều yếu tố, nhiều quá trình tác động tạo thành Đánh giáhiệu quả giáo dục chính trị cho HSQ- BS phải đi từ việc xácđịnh mục đích giáo dục và các công cụ, biện pháp để thựchiện mục đích đó, bao gồm việc thực hiện nội dung, hìnhthức phương pháp giáo dục; việc sử dụng và phát huy cáclực lượng phương tiện, cơ sở vật chất để đạt được kết quả

về số lượng và chất lượng, về nhận thức và hành động củaHSQ-BS do giáo dục chính trị mang lại, trên cơ sở so sánhvới mục đích ban đầu đặt ra, với một chi phí nhất định, đảm bảo tiết kiệm, không gây tốn kém, lãng phí

Từ sự phân tích trên có thể quan niệm:

Hiệu quả giáo dục chính trị cho HSQ-BS ở đơn vị cơ sở Binh đoàn Quyết thắng là sự tương quan giữa kết quả đạt được với mục đích giáo dục chính trị cho HSQ-BS, được thể hiện ở số lượng và chất lượng của hoạt động này, ở trình độ nhận thức chính trị, tư tưởng và năng lực hành động của HSQ-BS, thông qua tác động của nội dung, hình thức, phương pháp và lực lượng, phương tiện giáo dục chính trị, với một chi phí nhất định, trong điều kiện và những đặc điểm, nhiệm vụ cụ thể ở các đơn vị cơ sở Binh đoàn Quyết thắng.

Từ quan niệm về hiệu quả giáo dục chính trị cho HSQ-BS ởđơn vị cơ sở Binh đoàn Quyết thắng cho thấy:

Thứ nhất: Muốn có hiệu quả, hoạt động giáo dục chính trị

cho HSQ-BS ở đơn vị cơ sở Binh đoàn Quyết thắng trướchết phải xác định mục đích đúng đắn, không xác định mụcđích đúng đắn, hoạt động này sẽ không được thực hiện đếnnơi đến chốn và tự đánh mất vai trò quan trọng của nó Mụcđích giáo dục là điều kiện cần và đủ để lãnh đạo, tổ chứcthực hiện và đánh giá hiệu quả giáo dục chính trị cho HSQ-

BS ở đơn vị cơ sở Binh đoàn Quyết thắng trong giai đoạnhiện nay Tuy nhiên, khi đã xác định mục đích đúng đắn phảiđồng thời triển khai đồng bộ, sát thực về nội dung, hình thứcphương pháp, phương tiện, lực lượng giáo dục để thực hiệnmục đích đó và để kết quả “đích thực” đạt được tương quan

với mục đích ban đầu xác định, với một chi phí cơ sở vật chấtnhất định, đảm bảo tiết kiệm, không lãng phí

Thứ hai: Hiệu quả tác động của giáo dục chính trị đến lĩnh

vực tinh thần của cho HSQ-BS biểu hiện ra một cách trựctiếp như: sự hứng thú đối với vấn đề được giáo dục, sự giácngộ và ý thức chính trị được nâng lên, có thái độ đúng đắn, rõràng trước các sự kiện, diễn biến…; còn đối với thực tiễn,nhiệm vụ thì hiệu quả giáo dục chính trị cho HSQ-BS biểuhiện một cách gián tiếp thông qua kết quả các hoạt động cụthể như: huấn luyện, chiến đấu, rèn luyện kỷ luật tại phân đội,đơn vị mà HSQ-BS với tư cách là đối tượng của giáo dụcchính trị tác động đến

Thứ ba: Khác với lĩnh vực sản xuất vật chất, hiệu quả ở

đây thể hiện một cách lập tức, trong một thời gian ngắn, còntrong hoạt động giáo dục chính trị hiệu quả đạt được thể hiệndần dần, từ từ trong một thời gian tương đối dài Để đánh giáđược trình độ ý thức giác ngộ, niềm tin cần phải có thờigian Với đối tượng HSQ- BS, do thực hiện nghĩa vụ quân sựchỉ trong thời hạn từ 2 đến 3 năm và tới đây, thời hạn này cóthể chỉ còn từ 18 tháng đến 2 năm, nên việc nhận thức, đánhgiá hiệu quả cũng như xác định con đường, biện pháp nângcao hiệu quả giáo dục chính trị cho HSQ-BS ở Binh đoànQuyết thắng cần phải gắn sát với từng đối tượng, từng nhómchức trách, nhiệm vụ cụ thể và thời gian xác định Mặt khác,

có những vấn đề chỉ trong những điều kiện nhất định chúngmới bộc lộ trong hành động (ví dụ: lòng căm thù giặc như mộtbiểu hiện của chủ nghĩa yêu nước chỉ thể hiện bằng hànhđộng trong những điều kiện nhất định), nên cần có những giảipháp huấn luyện chính trị, rèn luyện bộ đội sát thực tế chiếnđấu để dự báo tư tưởng và chủ động giáo dục chính trị đạthiệu quả cao

Thứ tư: Trong giáo dục chính trị cho HSQ-BS ở đơn vị cơ

sở Binh đoàn Quyết thắng, những chỉ số của hiệu quả về sốlượng cũng được áp dụng (ví dụ: số lượng lớp học, quân sốtham gia, số lần thông báo thời sự…) Tuy nhiên, những chỉ

số về số lượng không phải là chủ yếu Chỉ số chủ yếu củahiệu quả hoạt động này là những chỉ số mang tính chất lượng(sự chuyển hoá của tri thức thành niềm tin, thành động cơhành động của HSQ-BS…) Song, chất lượng lại thể hiệnthông qua hiệu quả, không có hiệu quả thì không thể nói đếnchất lượng hay đó chỉ là chất lượng trên lý thuyết, như vậy,hiệu quả và chất lượng giáo dục chính trị cho HSQ-BS ở Binhđoàn Quyết thắng có mối quan hệ gắn bó, hữu cơ với nhau.Muốn có hiệu quả, trước hết phải có chất lượng

Thứ năm, khi nói đến hiệu quả giáo dục chính trị cho

HSQ-BS ở Binh đoàn Quyết thắng phải luôn vận dụng sâu sắcphân tích của V.I.Lênin về hiệu quả: Có khả năng thu đượckết quả nhiều nhất, vững chắc nhất mà lại ít tốn sức nhất Kết

quả cao chưa nhất thiết đưa lại hiệu quả cao Hiệu quả giáoduc chính trị cao chỉ khi cùng một kết quả nhưng chi phí lựclượng, phương tiện thấp nhất Do vậy, trong giáo dục choHSQ-BS ở đơn vị cơ sở Binh đoàn Quyết thắng việc phấnđấu đạt hiệu quả cao không phải bằng mọi giá, mà phải bằngcách sử dụng nội dung, hình thức, phương pháp, biện phápgiáo dục tốt nhất, có hiệu lực nhất.

* Tiêu chí đánh giá hiệu quả giáo dục chính trị cho hạ

sỹ quan- binh sỹ ở đơn vị cơ sở Binh đoàn Quyết thắng

Tiêu chí là những chỉ số, dấu hiệu, những thang biểu giátrị được dùng làm căn cứ để đánh giá một sự vật, một hiệntượng, một hoạt động nào đó Thông thường những dấuhiệu, những thang, biểu giá trị được thể hiện bằng những chỉ

số, thông số, những chỉ tiêu cụ thể Do vậy, những chỉ số,thông số, chỉ tiêu càng được cụ thể, chính xác bao nhiêu thìviệc đánh giá càng chính xác bấy nhiêu Khi đánh giá hiệuquả giáo dục chính trị cho HSQ-BS ở đơn vị cơ sở Binh đoànQuyết thắng cần căn cứ vào các nhóm tiêu chí sau:

Một là, việc xác định mục đích, yêu cầu giáo dục chính trị cho HSQ-BS và kết quả đạt được trên thực tế so với mục đích đề ra.

Mục đích đạt được vừa là căn cứ đánh giá hiệu quả giáodục chính trị cho HSQ-BS ở đơn vị cơ sở Binh đoàn Quyết

thắng, vừa là cơ sở, điều kiện để giáo dục chính trị xác địnhnội dung, hình thức, phương pháp giáo dục khoa học, phùhợp, có tính khả thi cao Tính chính xác của mục đích phụthuộc vào khả năng nhận thức của chủ thể giáo dục chính trị.

Do đó, hiệu quả giáo dục chính trị, phụ thuộc vào mục đíchxác định của công tác giáo dục chính trị Đánh giá việc xácđịnh mục đích, yêu cầu giáo dục chính trị cho HSQ-BS ở đơn

vị cơ sở Binh đoàn Quyết thắng phải căn cứ vào những tiêuchí cụ thể sau:

- Việc quán triệt, cụ thể hoá mục đích giáo dục và học tập lýluận chính trị theo quan điểm chủ nghĩa Mác-Lê nin, tư tưởng

Hồ Chí Minh, trong đó coi trọng quan điểm chỉ đạo: “a) Học

để sửa chữa tư tưởng…;b) Học để tu dưỡng đạo đức cáchmạng…;c) Học để tin tưởng…;d) Học để hành Hành màkhông học thì hành không trôi chảy"[33-50] Trong giai đoạnhiện nay, phải xem xét việc xác định mục đích giáo dục chínhtrị cho HSQ-BS theo đúng định hướng cơ bản của công tácchính trị, tư tưởng mà Đảng ta đã xác định là: " nâng cao ýthức phấn đấu, xây dựng niềm tin vững chắc vào con đường

xã hội chủ nghĩa, đấu tranh không khoan nhượng với cácluận điệu xuyên tạc chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng, đạo đức

Hồ Chí Minh, xuyên tạc đường lối, chính sách của Đảng, xâydựng phương pháp tư duy khoa học, chống chủ nghĩa giáođiều, chủ nghĩa kinh nghiệm và chủ nghĩa cơ hội dưới mọi

màu sắc" [17-18]; đồng thời với việc vận dụng và cụ thể hoását đúng yêu cầu giáo dục chính trị trong quân đội theo Chỉthị 214 của Đảng uỷ Quân sự trung ương: “không ngừngnâng cao nhận thức toàn diện, tạo sự chuyển biến mạnh mẽ

về bản lĩnh, ý chí, niềm tin, trách nhiệm chính trị, năng lựchành động, phẩm chất đạo đức lối sống, ý thức chấp hành kỷluật, tinh thần đoàn kết cho cán bộ, chiến sỹ” [21]

- Việc xác định mục đích trước mắt: nâng cao nhận thức

chính trị, quân sự và những kiến thức xã hội cần thiết; củng

cố niềm tin cộng sản chủ nghĩa cho HSQ-BS Thông qua đóHSQ-BS tự điều chỉnh suy nghĩ và hành động của mình chophù hợp với những nội dung đã được giáo dục, định hướng;

mục đích cơ bản lâu dài: xây dựng thế giới quan, phương

pháp luận khoa học; tạo sự chuyển biến tiến bộ về tư tưởng

và hành động, nâng cao lòng nhiệt tình cách mạng, ý chíquyết tâm thực hiện và hoàn thành tốt mọi nhiệm vụ, chứctrách được giao; khắc phục những tư tưởng lạc hậu, nhậnthức lệch lạc, sai trái; lối sống tiêu cực; phát triển ý thức tựgiác, hoàn thiện phẩm chất nhân cách quân nhân

- Việc xác định rõ mục đích giáo dục chính trị theo từng đốitượng Chiến sỹ năm thứ nhất, năm thứ hai, năm thứ ba theophép luỹ tiến Nghĩa là, mục đích giáo dục cho chiến sỹ nămthứ nhất là điều kiện, tiền đề cho giáo dục chiến sỹ năm thứ

hai; mục đích giáo dục chiến sỹ năm thứ hai là điều kiện nângcao tiêu chí giáo dục chiến sỹ năm thứ ba

- Việc gắn kết giữa mục đích trước mắt với mục đích cơbản lâu dài, mục đích chung với mục đích riêng cho từng đốitượng HSQ-BS, theo từng nội dung chương trình thể hiện ởchủ trương, biện pháp lãnh đạo thực hiện và ở kết quả đạtđược

Hiệu quả giáo dục chính trị là sự tương quan giữa kết quảđạt được và mục đích đã đề ra, vì vậy đánh giá hiệu quả giáodục chính trị cho HSQ-BS ở đơn vị cơ sở Binh đoàn Quyếtthắng phải luôn xem xét, so sánh, đối chiếu giữa kết quả đạtđược trên thực tế (kết quả đích thực, cuối cùng) với mục đíchban đầu xác định, đây là yêu cầu cơ bản, xuyên suốt để đánhgiá hiệu quả giáo dục đạt được ở mức nào, đồng thời là cơ

sở để thẩm định về định tính và định lượng của mục đích đề

ra đã đúng đắn, phù hợp và sát thực chưa Đây còn là yêucầu hết sức quan trọng để cấp uỷ, tổ chức đảng tiếp tục bổsung, hoàn chỉnh mục đích, yêu cầu giáo dục cho HSQ-BSđúng đắn, sát thực hơn

Hai là, kết quả hoàn thiện nội dung, vận dụng hình thức, phương pháp giáo dục chính trị cho HSQ-BS ở đơn vị cơ sở Binh đoàn Quyết thắng so với quy định chung

Nội dung, hình thức, phương pháp giáo dục chính trị lànhững yếu tố cơ bản của công tác giáo dục chính trị tại đơn

vị, những yếu tố này luôn vận động, phát triển theo quy luậtkhách quan trong môi trường quân sự, đặt ra yêu cầu phảiluôn đổi mới hoàn thiện và vận dụng sát thực tiễn đơn vị dưới

sự tác động tích cực của chủ thể giáo dục Nội dung, hìnhthức, phương pháp giáo dục chính trị tại đơn vị tuy có vị trí,vai trò không giống nhau, nhưng có mối quan hệ gắn bó biệnchứng với nhau Nếu nội dung được đổi mới, hoàn thiện phùhợp với khả năng và nhu cầu nhận thức của HSQ-BS; hìnhthức, phương pháp cuốn hút, hấp dẫn, lôi cuốn HSQ-BS thìnhiều khả năng nội dung được hoàn thành đạt chất lượng vàhiệu quả cao Ngược lại, nếu nội dung tốt nhưng hình thức,phương pháp không phù hợp, cứng nhắc, lặp đi, lặp lại thìkhó hoàn thành được nội dung theo yêu cầu đề ra Trongtrường hợp, hình thức đa dạng phong phú, hấp dẫn, nhưngnội dung không bám sát mục đích giáo dục, không phù hợpvới đối tượng thì kết quả thực hiện chương trình giáo dụcchính trị không có sự tương quan giữa số lượng và chấtlượng, hiệu quả giáo dục không đạt được Đồng thời, việchoàn thiện nội dung, vận dụng sử dụng các hình thức,phương pháp giáo dục phải luôn tính đến chi phí về lựclượng phương tiện phục vụ cho hoạt động này Nếu khôngquan tâm, đầu tư, chi phí thì giáo dục chính trị chưa được đặtđúng vị trí, vai trò của nó; ngược lại chi phí quá mức cần