Tuy nhiên, hiện nay nguồn nước đang bị ô nhiễmnghiêm trọng, cần phải nghiên cứu hiểu rõ tính chất vật lí, tính chât hóa học của nước, tácdụng sinh lí của nước đối với sinh vật và từ đó c
Trang 1Kế hoạch 02 bài học dạy học theo dự án hướng tích hợp khoa học
tự nhiên môn Hóa học khối lớp 8, lớp 9 nhằm phát triển năng lực
gỉảỉ quyết vấn đề và sáng tạo cho học sinh
Bỉnh Định, tháng 5 năm 2020
MỤC LỤC
MỤC LỤC 1
Chuyên đề 4 2
I ĐẶT VẨN ĐỀ 2
TLNỘTDTỈN ÍL - 2
II 1 Chủ đề 1 Nước và chống ô nhiễm nguồn nước xung quanh ta 2
II 1.1 Giới thiệu chung chủ đề nước và chống ô nhiễm nguồn nước xung quanh ta 2
II 1.2 Lý do chọn chủ đề Nước và chống ô nhiễm nguồn nước xung quanh ta 3
II 1.3 Mục tiêu chủ đề Nước và chống ô nhiễm nguồn nước xung quanh ta 3
II 1.4 Chuẩn bị cho chủ đề Nước và chống ô nhiễm nguồn nưởc xung quanh ta 5
II 1.5 Thiết kể các hoạt động dạy học chủ đề Nước và chống ô nhiễm nguồn nước xung quanh ta 5
II 1.6 Hướng dẫn học sinh xây dựng một số sản phẩm của dự án Nước và chong ô nhiễm nguồn nước xung quanh ta 8
II 1.7 Phụ lục các mẫu phiếu thí nghiệm chủ đề Nước và chống ô nhiễm nguồn nước xung quanh ta 20
II 1.8 Câu hỏi và bài tập chủ đề Nước và chống ô nhiễm nguồn nước xung quanh ta 21
IL2 Chủ đề 2 Muối, vai trò của muối và chống ô nhiễm môi trường 22
11.2.1 Giới thiệu chung chủ đề muối, vai trò của muối và chống ô nhiễm môi trường 22
11.2.2 Lí do chọn chủ đề Muối, vai trò của muối và chống ô nhiễm môi trường 23
11.2.3 Mục tiêu chủ đề Muối, vai trò của muối và chống ô nhiễm môi trường 23
11.2.4 Chuẩn bị cho chủ đề Muối, vai trò của muối và chống ô nhiễm môi trường
25 11.2.5 Thiết kế các hoạt động dạy học chủ đề Muối, vai trò của muối và chống ô nhiễm môi trường 25
11.2.6 Hướng dẫn học sinh xây dựng một số sản phẩm dự án Muối, vai trò của muối và chống ô nhiễm môi trường 28
11.2.7 Phụ lục về các mẫu phiếu thí nghiệm chủ đề Muối, vai trò của muối và chống ô nhiễm môi trường 41
11.2.8 Câu hỏi và bài tập Muối, vai trò của muối và chống ô nhiễm môi trường 42
download by : skknchat@gmail.com
Trang 2III KẾT LUẬN 42 TÀI LIỆU THAM KHẢO 43
Trang 3Chuyên đề 4
Kế hoạch 02 bài học dạy học theo dự án hướng tích hợp khoa học
tự nhiên môn Hóa học khối lớp 8, lớp 9 nhằm phát triển năng lực
gỉảỉ quyết vấn đề và sáng tạo cho học sinh
đi mới nhằm góp phần phát triển năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo cho học sinh, đây
là một năng lực chung cốt lõi mà học sinh Việt Nam cân phải có đê phục vụ cuộc sống,nâng cao năng suất lao động trong tương lai Đe làm sáng tỏ những vấn đề trên và cũng làthực hiện mục tiêu của của đề tài, nhóm nghiên cứu chúng tôi xin giới thiệu 02 chủ đề dạyhọc theo dự án hướng tích hợp khoa học tự nhiên môn Hóa học khối lớp 8, lớp 9 nhằm pháttriển năng lực giải quyết vấn đê và sáng tạo cho học sinh
II NỘI DƯNG
ĨI.Ị Chủ đề ỉ Nước và chẳng ô nhiễm nguồn nước xung quanh ta
II, ỉ 1 Giới thiệu chung chủ đề nước và chống ô nhiễm nguồn nước xung quanh ta
Chủ đề này được xây dựng dựa trên các bài học 36, 39, 40, 41 sách giáo khoa Hóa
học lớp 8 và một số nội dung ở các môn Vật lí, Hóa Học, Sinh học có liên quan
sau đây:
- Đo thể tích chất lỏng, sự nóng chảy và sự đông đặc, sự bay hơi Vật lí 6
và sự ngưng tụ, sự sôi, đo nhiệt độ
Trang 4download by : skknchat@gmail.com
Trang 5- Hô hấp Sinh học
- Trao đổi chất và năng lượng
9
- o nhiễm môi trường
- Bảo vệ môi trường
- Sông và Hồ
- Biển và đại dương
- Thực hành tính chất hóa học của nước
- Axit - Bazơ - Muối
Hóa học
- Dung dịch và nồng độ dung dịch
- Độ tan
- Phản ứng thủy phân, phản ứng cộng H2O của một số chất hữu 9 'cơ
- Khả năng tan trong nước của một số chất vô cơ và hữu cơ
II 1.2 Lý do chọn chủ đề Nước và chổng ô nhiễm nguồn nước xung quanh ta
Nước là nguồn tài nguyên thiên nhiên có rất nhiều xung quanh ta Nước rất cần cho
sự sống của người, động vật, thực vật Tuy nhiên, hiện nay nguồn nước đang bị ô nhiễmnghiêm trọng, cần phải nghiên cứu hiểu rõ tính chất vật lí, tính chât hóa học của nước, tácdụng sinh lí của nước đối với sinh vật và từ đó có cơ sở khoa học đề xuất và thực hiện biệnpháp thiết thực để bảo vệ nguồn nước trong sạch
Vấn đề đặt ra cần giải quyết: Làm thế nào để sử dụng nước hiệu quả và bảo vệ nguồnnước sạch, chống ô nhiễm nguồn nước?
II 1.3 Mục tiêu chủ đề Nưởc và chống ô nhiễm nguồn nước xung quanh ta
II 1.3.1 Mục tiêu tổng thể chủ đề Nước và chống ô nhiễm nguồn nước xung quanhta
Nghiên cứu giải quyết vấn đề trên cơ sở nghiên cứu tính chất vật lí, tính chất hóa học,tác dụng sinh lí của nước, nguyên nhân ô nhiễm nước và thực hiện biện pháp để bảo vệnguồn nước sạch xung quanh ta trong cuộc sống hàng ngày
II 1.3.2 Mục tiêu cụ thể chủ đề Nước và chống ô nhiễm nguồn nước xung quanh ta
a) Kiến thức
Trang 6download by : skknchat@gmail.com
Trang 7- HS biết: tính chất vật lí của nước.
- HS hiểu: tính chất hóa học của nước và ứng dụng
- HS biết cách chống ô nhiễm nguồn nước và biện pháp chống ô nhiễm nguồn nước
c) Năng lực giải quyết vấn đề và sảng tạo
Phát hiện vấn đề - Chọn vấn đề giải quyết - Câu hỏi định hướng
Đề xuất/lựa chọn được các tiểu chủ đề nghiên cứu (Chủ đề dự án cho mỗi nhóm) về nước và bảo vệ nguồn nước
Lập kế hoạch giải quyết vấn đề - Lập Kê hoạch dự án
- Đề xuất, đánh giá và lựa chọn các câu hỏi nghiên cứu phù họp - vấn đề cụ thể cần giải quyết về chủ đề nước và bảo vệ nguồn nước
- Đề xuất các dự đoán/giả thuyết, đánh giá và lựa chọn giả thuyết đúng tương ứng với mỗi câu hỏi nghiên cứu
- Đề xuất, đánh giá và lựa chọn được phương án thực nghiệm - tìm tòi phù hợp, khả thi để trả lời cho câu hỏi nghiên cứu, kiểm chứng tính đúng đắn của giả thuyết nêu ra
- Thiết kế chi tiết các phương án:
+ Thực nghiệm khoa học: mục tiêu, tên thí nghiệm, dụng cụ/ hóa chất, cách tiến hành, cách thu thập thông tin/ dữ liệu, phân tích dữ liệu
+ Điều tra, phỏng vấn: Mục đích, phiếu điều tra, tiến hành điều tra, kết quả
+ Khảo sát: Mục đích, phiếu khảo sát, tiên hành, dữ liệu
- Đề xuất, trao đổi, thảo luận, họàn thành bảng phân công nhiệm vụ và dự kiến sản phẩm cho các thành viên trong nhóm
Thực hiện kế hoach giải quyết vấn đề
Thực hiện theo kê hoạch một cách độc lập và hợp tác:
- Tiến hành thu thập thông tin để kiểm chứng giả thuyết theo nhiều cách phù hợpđiều kiện: Tiến hành thí nghiệm, điều tra thực tế, tìm thông tin trên sách, báo, tạp chí, tìmkiếm trên internet, )
- Sắp xếp, phân tích dữ liệu thu thập được, rút ra nhận xét
Kết luận vấn đề - Tổng hợp, viết báo cáo, trình bày kết quả dự án
- Tổng hợp kết quả, thiết kế sản phẩm theo cách riêng của nhóm (đa dạng, độc đáo,
có phân tích và bàn luận kết quả, )
- Viết báo cáo kết quả dự án - báo cáo kết quả giải quyết vấn đề
- Tổng họp kết quả, trình bày sản phẩm theo cách hiểu riêng của học sinh
- Mỗi nhóm có một báo cáo dự án theo chủ đề đã chọn.Trình bày, báo cáo kết quả dự
án đa dạng, phong phú, khoa học, sáng tạo theo cách riêng từng nhóm
Đánh giá kết quả
- Phân tích, đánh giá góp ý cho sản phẩm của nhóm mình và nhóm bạn khác: Chú ý việc tạo sản phẩm mới, cách thực hiện mới, nhiêu cách khác nhau
- Đưa thông tin phản hồi
- Lập luận khoa học để bảo vệ quan điểm của nhóm nếu đúng
download by : skknchat@gmail.com
Trang 8II ì 4 Chuẩn bị cho chủ đề Nưởc và chống ô nhỉễm nguồn nước xung quanh ta
II 1.4.1 Chuẩn bị của giáo viên cho chủ đề Nước và chống ô nhiễm nguồn nước xung quanh ta
- Phương pháp và kĩ thuật dạy học chủ yêu: Xây dựng chủ đề tích hợp khoa học tựnhiên và áp dụng dạy học dự án, Các phương pháp và kĩ thuật dạy học phôi hợp khác như:Phát hiện và giải quyết vấn đề, hợp tác theo nhóm nhỏ, sử dụng câu hòi và bài tập, phươngpháp thực nghiệm khoa học tự nhiên, sơ đồ tư duy, KWL
- Kế hoạch dạy học dự án tích hợp Khoa học tự nhiên
- Dụng cụ, hóa chất: Đèn cồn, ống nghiệm, cốc thủy tinh, bình tam giác
II 1.4.2 Chuẩn bị của học sinh cho chủ đề Nước và chống ô nhiễm nguồn nước xung quanh ta
- Kĩ năng học theo dự án, đóng vai các nhà khoa học, chuyên gia để tìm tòi nghiên cứu các dự án nhỏ (Tiếu chủ đê), phát hiện và giải quyêt các vân đê đặt ra
Hồ sơ học theo dự án: Mỗi học sinh, mỗi nhóm học sinh có 1 hô sơ dự án để ghikết quả làm việc dự án của nhóm, của cả lớp
II ỉ.5 Thiết kế các hoạt động dạy học chủ đề Nước và chống ô nhiễm nguồn nước xung quanh ta
Bài học được tổ chức các hoạt động trong 4 tiết học trên lớp Ngoài ra, học sinh tự làm việc theo cá nhân và nhóm ngoài giờ lên lớp trong 2 tuần
II 1.5.1 Hoạt động 1 Lập kế hoạch dự án Nước và chống ô nhiễm nguồn nước xung quanh ta (90 phút)
a) Phát hiện vấn đề, xác định tiểu chủ đề vấ xây dựng sơ đề tư duy
Thiết bị
- GV nêu vấn đề: Nước là chất - HS tiếp nhận chủ đề: Nước và - Máy tính và
xung quanh ta, có vai trò rất quanchống ô nhiễm nguồn nướcmáy chiếu
trọng, hôm nay chúng ta sẽquanh ta theo phương pháp học - Bảng nhómnghiên cứu chủ đề: Nước và theo dự án
- Giấy A4, AO
chống ô nhiễm nguồn nước quanh - HS thảo luận nhóm, lập sơ đồ
ta theo phương pháp học theo dự tư duy xác định các chủ đề nhỏ - Bút dạ
án Nội dung không chỉ bó hẹp cần giải quyết. - Bảng, phấn
trong môn Hóa học mà có thể mở
rộng cả kiến thức, kĩ năng môn- Báo cáo kết quả theo nhóm
Vật lí, môn Sinh học - Thảo luận toàn lớp
- GV yêu cầu thực hiện các hoạt- Mỗi nhóm quyết định lựa chọn
động theo các nhóm để: tiểu chủ đề
+ Phát hiện các vấn đề cần tìm tòi Chủ đề 1: Tìm hiểu về tính chất nghiên cứu và xác địnhcác tiểu vật lí của nước và ứng dụng
chủ đề theo sơ đồ đồ tư duy Chủ đề 2: Tìm hiểu về tính chẩt
+ Thảo luận để lựa chọn tiểu chủ hóa học của nước và ứng dụng.
Trang 9download by : skknchat@gmail.com
Trang 10nhóm - HS các nhóm thảo luận đê cụ
thể hóa các nhiệm vụ của dự án
- GV yêu cầu HS thực hiện các nhóm mình nghiên cứu theo 1 sơ hoạt động theo các nhóm để phát đồ tư duy.
triển chủ đề nghiên cứu thành các
ĩĩội dung cụ thể theo một sơ đồ tư
duy
- GV nêu yêu cầu các nhóm đề-Đề xuất câu hỏi nghiên cứu Máy tính kếtxuất câu hỏi nghiên cứu của cáctrên cơ sở nghiên cứu nội dung nối với máytiểu chủ đề đã chọn (mục F) có liên quan chiếu đa năng
- Thảo luận nhóm - Hồ sơ dự án
- GV tới các nhóm, lắng nghe và - Lựa chọn câu hỏi có thể - Giấy AO, A4
hỗ trợ cho HS, điều chỉnh đểnghiên cứu được - Bút bi, bút dạ.nhóm HS hoàn thiện
Ghi các câu hỏi nghiên cứu vào
hồ sơ dự án
c) Đề xuất giả thuyết nghỉên cứu
- GV nêu yêu cầu các nhóm đề- Đề xuất giả thuyết nghiên- Hồ sơ dự ánxuất câu hỏi nghiên cứu của cáccứu tương ứng với từng câu hỏi- Giấy AO, A4
tiểu chủ đề đã chọn nghiên cứu
- Bút bi, bút dạ
- Thảo luận nhóm
- GV tới các nhóm, lắng nghe và cứu phù họp
hỗ trợ cho HS, điều chỉnh đểGhi giả thuyết nghiên cứu
nhóm HS hoàn thiện tương ứng với câu hỏi nghiên
cứu vào hồ sơ dự án, giấy AO
d) Đề xuất phương án thực nghiệm - tìm tòi
- GV nêu yêu cầu các nhóm đềĐề xuất phương án thực- Hồ sơ dự án.xuất phương án thực nghiệm củanghiệm - tìm tòi tương ứng với - Giấy AO, A4
b) Đê xuất câu hỏi nghiên cứu
Kêt luận: Danh sách các
học sinh nhận tiểu chủ đề.
Trang 11- GV tới các nhóm, lắng nghe và 4- Mục đích + dụngchất + cách thực hiện + Bảngcụ, hóa
hỗ trợ cho HS, điều chỉnh để
download by : skknchat@gmail.com
Trang 12nhóm HS hoàn thiện ghi dữ liệu (Phiếu thí nghiệm).
- Điều tra, khảo sát, dự kiếnkết quả
- Tìm thông tin theo Google,sách, báo và ghi thông tin
Thảo luận nhóm và hoàn thiệnphương án
Ghi kết quả vào hồ sơ dự án vàgiấy AO
-II 1.5.2 Hoạt động 2 Thực hiện kế hoạch giải quyết vấn đề dự án Nước và chống ô nhiễm nguồn nước xung quanh ta
(Thực hiện trong 14 ngày vào thời gian ngoài giờ lên lớp)
Chủ đề 1 và chủ đề 2: Học sinh làm việc trong phòng thí nghiệm có sự theo dõi, hỗ trợ của giáo viên
Chủ đề 3: Học sinh phân công nhiệm vụ để thực hiện ở nhà hoặc ở lớp hoặc hoạtđộng trải nghiệm Nhóm trưởng và các nhóm viên thực hiện theo nhiệm vụ, kết nối vớinhau, xin ý kiến giáo viên để thực hiện
- Liên lạc, nắm bắt tình hình thực- Thu thập thông tin: Thực- Dụng cụ, hóa
hiện của các nhóm hiện phương án thựcchất đề tiến hành
- Giúp đỡ HS khi cần thiết nghiệm theo kê hoạch vàthí nghiệm (Phụ
bảng phân công nhiệm vụ.lục)
Một số định hướng hoặc gợi ý cho HS Liên lạc với giáo viên khi
(nếu cần thiết): cần sự tư vấn, trợ giúp - Hồ sơ dự án.
Phiếu thí
- Yêu cầu các nhóm trưởng báo cáo- Trong quá hình thực hiệnnghiêm.
sơ bộ về sản phẩm đạt được củacác cá nhân phối hợp và
nhóm mình, GV góp ý để các nhóm cung cấp thông tin cho- Phiếu ghi kết
theo các nguồn
- Xử lỉ thông tin: Tập họpkhác nhau: Sách
các dữ liệu thu thập được giáo khoa các
để tiến hành sắp xếp, xử límôn Vật lí, Hóa
thông tin, trình bày theo học, Sinh học,
ngôn ngữ khoa học: phânCông nghệ (Phụtích, giải thích, rút ra nhận lục)
Trang 13- Nhóm trưởng tổ chức choMáy vi tính các thành viên thảo luận,
download by : skknchat@gmail.com
Trang 14tổng hợp thông tin, phântích kết quả và bàn luận.
trúc và hình thức háo cáo môt céch dạ dan ạ
rõ ràng, logic khoa học
II 1.5.3 Hoạt động 3 Báo cáo kết quả và đánh giá đánh giá dự án Nước và chống ô nhiễm nguồn nước xung quanh ta (90 phút trên lớp học)
- Theo dõi, tổ chức cho HS báo cáo - Đại diện 3 nhóm HS báo- Máy vi tính và
cáo kết quả nghiên cứumàn hình
của nhóm mình Các- Phiếu đánh giá
- Có thể hỗ trợ HS bằng cách nêu câunhóm khác theo dõỉ Các
sản phẩm dự án
hỏi bổ sung, phát hiện các vấn đề cần thành viên trong nhóm có
tranh luận và làm trọng tài trong quá thể bổ sung hoặc làm rõ ý
- HS các nhóm khác thảo
- Tổ chức học sinh đánh giá luận, nêu câu hỏi về chủ
đề đang trình bày Trả lờicâu hỏi khi được nhóm
- Tóm tắt các nội dung học được từ khác yêu cầu làm rõ thêm
khác, Thư kí tóm tắt các ýkiến góp ý
II 1.6 Hướng dẫn học sinh xây dựng một số sàn phẩm của dự án Nước và chẳng ô nhiễm nguồn nước xung quanh ta
II 1.6.1 Dự án 1 Tính chất vật lí của nước và ứng dụng
Vấn đề cần giải quyết: Tìm hiểu nước có những tính chất vật lí nào và có ứng
dụng tính chất đó trong cuộc sống không
a) Lập kế hoạch thực hiện dự án - Lập kế hoạch giải quyết vấn đề
Phát triển dự án thành các nhiệm vụ cụ thể
Tìm hiểu về tính chất vật lí của nước gồm các vấn đề: Trạng thái của nước, khảnăng hòa tan các chất của nước, khả năng nổi của vật trên mặt nước lỏng, tính dẫn điệncủa nước tinh khiết và nước tự nhiên, tính dẫn nhiệt của nước Xây dựng các nhiệm vụtrên ở dạng sơ đồ tư duy
Trang 15Các câu hỏi nghiên cứu
Câu hỏi 1 Nước có thể tồn tại ở cả 3 trạng thái của chất được không? ứng dụng của tính chấtnày trong đời sống, sản xuất như thế nào?
Câu hỏi 2 Nước có thể hòa tan mọi chất rắn, lỏng, khí không? Điều này được ứng dụng trongđời sống, sản xuất như thế nào?
Câu hỏi 3 Mọi vật có thể nổi trên mặt nước được không? ứng dụng tính chât này trong thực
tế như thế nào?
Câu hỏi 4 Nước có ở đâu xung quanh ta và thiếu nước các sinh vật có tồn tại được không?
Có thể vận dụng điều này trong cuộc sống như thế nào?
Câu hỏi 5 Nước tự nhiên (ao, hồ, biển, sông ) và nước hòa tan một số chất giống với nướccất đều không dẫn điện, truyền điện có đúng không? Có thể vận dụng điều này trong cuộc sống nhưthế nào?
Đê xuất giả thuyết nghiên cứu
Giả thuyết 1 Có Nước có thể tồn tại ở cả 3 trạng thái của chất và có sự chuyển đổi giữa 3trạng thái? Có thể ứng dụng của tính chất này trong đời sống, sản xuất được
Giả thuyết 2 Không Nước chỉ có thể hòa tan một số chất rắn, lỏng, khí Điều này có đượcứng dụng nhiều trong đời song, sản xuất
Giả thuyết 3 Không Chỉ một số vật có thể nổi trên mặt nước, ứng dụng tính chất này trongthực tế rất nhiều
Giả thuyết 4 Đúng Nước có ở mọi nơi xung quanh ta, trong cơ thể sinh vật Thiếu nước thìmọi sinh vật sẽ chêt Vận dụng tính chât này trong thực tê nuôi, trông động thực vật và phát triểncon người
Giả thuyết 5 Không Nước cất (Nước tinh khiết) không dẫn điện nhưng nước tự nhiên (ao,
hô, biển, sông ) và nước hòa tan một số chất lại dẫn điện, truyền điện rất tốt Vận dụng điều nàytrong cuộc sống khá nhiều
Đề xuất và thiết kế phương án thực nghiệm tìm tòi
Với mỗi giả thuyết nghiên cứu có thể có một hoặc một nhóm các thí nghiệm thực
hoặc tìm thông tin qua sách, báo, internet
Câu Dự ■ - - " - — hõỉ/ đoán/
Trang 16- Cho chất rắn: muối ăn, đường, cát, phấn, phân bón bột sắt, bệtđồng vào các ống nghiệm riêng biệt đựng nước, lắc hoặc khuấy nhẹ
- Cho cồn, dầu ăn riêng biệt vào 2 ống nghiệm đựng nước, khuấy nhẹ
- Sục khí oxi, khí cacbonic vào ống nghiệm đầy nước
1 Ạ) T.ne oung niẹri ĩirợng mực re cnung ro: co Kni 0X1 tan trung nươcnhưng ít
- Tìm hiểu và nêu một số ứng dụng của tính chất này trong đời sống,sản xuất
3 3 Làm thí nghiệm đối chứng: Thả 1 viên sỏi, 1 chiếc lá, một chiếc
thuyên giấy, một ít dầu ăn, 1 cây bút bi vào chậu nướcMột số tàu, thuyền, xà lan nổi được trên mặt nước mặc dù khốilượng lớn
Một số vật nhỏ, khối lượng nhỏ hơn nhiều nhưng lại chìm ngay.Giải thích dựa vào trong lượng riêng, lực đẩy Acsimet
Tìm thông tin thực tiễn và trên internet về ứng dụng của tính chất nàycủa nước
4 4 - Thí nghiệm đói chứng: 2 chậu cây như nhau, để ở vị trí như nhau, 1
chậu được tưới nước, 1 chậu không được tưới nước, các điều kiệnkhác như nhau
- Hai chậu cá: một chậu rất ít nước và 1 chậu đầy nước theo thời gỉan,các điều kiện khác như nhau
Tìm thông tin ứng dụng vai trò của nước
5 5 - Lấy 2 mẫu nước: nước máy hoặc nước sạch, nước cống rãnh bị ô
nhiễm Quan sát màũ sắc, mùi của các mẫu nước
- Thả cùng 1 loại cá vào 2 mẫu nước Quan sát theo dõi và ghi trạngthái của cá sau 1 giờ, 3 giờ, 5 giờ và ghi thông tin
- Dùng 2 loại nước tưới vào 2 chậu ươm hạt đậu để nảy mầm hoặc 2cây đậu non Quan sát trạng thái, sự phát triển của 2 chậu cây theotừng ngày trong 1 tuần, sau 2 tuần Ghi thông tin và chụp ảnh nếu cần.Thu thập thông tin từ internet về vai trò của nước đối với động thựcvật
Kể hoạch thực hiện dự án của nhóm
Trang 17download by : skknchat@gmail.com
Trang 19- Hình ảnh thí nghiệm
- Hình ảnh, video
- Nhóm trưởng - Hoàn thiện san p hâm của nhóm nhô
- Thư kí - Nhóm trưởng tổng hợp kết quả thành báo
b) Thực hiện kế hoạch "Thực hiện giải quyết vấn đề đự án
Học sinh giải quyết vấn đề theo nhiệm vụ được phân công, các sản phẩm gồm:
- Hình ảnh minh họa học sinh thu thập thông tin từ thí nghiệm thực, từ mạnginternet, từ khảo sát, điều tra, phỏng vấn và kết quả ghi ở phiếu thí nghiệm, phiếu thôngtin, phiếu phỏng vấn, phiếu khảo sát
- Hình ảnh minh họa về hoạt động trao đổi giữa các thành viên trong nhóm, giữanhóm và cô giáo
- Kết quả xử lí thông tin
+ Bảng kết quả thí nghiệm: Cách tiến hành, hiện tượng, giải thích và phương trìnhhóa học, nhận xét rút ra từ thí nghiệm
+ Bảng kết quả số liệu từ phiếu thông tin: Tổng hợp theo tiêu chí, tính % và rút ranhận xét cho mỗi cách khác nhau
- Báo cáo kết quả của nhóm
+ Văn bản báo cáo kết quả của mỗi nhóm nhỏ hoặc cá nhân theo nhiệm vụ đượcphân công
+ Báo cáo kết quả của nhóm theo cấu trúc chung
c) Báo cáo kết quả và đảnh giả
- Học sinh trình bày báo cáo dự án của nhóm mình một cách cô đọng, đầy đủ vàsáng tạo, đảm bảo các nhóm khác theo dõi nắm bắt được
- Câu hỏi chất vấn của các nhóm khác, nhóm báo cáo ghi chép lại, trao đổi trongnhóm để có phương án trả lời
- Các nhóm đánh giá lẫn nhau dưới sự hướng dẫn của giáo viên, đảm bảo kháchquan qua đó giúp học nhìn nhận các vấn đề học tập đúng hơn Phiếu đánh giá do giáoviên cung cấp
II 1.6.2 Dự án 2 Tính chất hóa học của nước và ứng dụng
Vấn đề cần giải quyết: Nước có thể tác dụng được với chất nào? Có thể vận dụngtính chất hóa học của nước như thế nào trong đời sống và sản xuất
a) Lập kế hoạch thực hiện đự án - Lập kể hoạch giải quyết vấn đề
Phát triển dự án thành các nhiêm vụ cụ thể
download by : skknchat@gmail.com
Trang 20Chủ đề trung tâm: Tính chất hóa học của nước và ứng dụng Các nhánh gồm: Tácdụng với kim loại và ứng dụng; Tác dụng với oxit bazơ và ứng dụng; Tác dụng với oxitaxit và ứng dụng; Tính chất hóa học khác của nước và ứng dụng Các nội dung nghiêncứu được biểu diên qua sơ đồ tư duy.
Các câu hỏi nghiên cứu
Câu hỏi 1 Nước có thể tác dụng với tất cả kim loại không? Ưng dựng của Lính chấtnày như thế nào trong đời sống sản xuất?
Câu hỏi 2 Nước có thể tác dụng với tất cả oxit bazơ không? ứng dụng của tính chấtnày như thể nào trong đời sống sản xuất?
Câu hỏi 3 Nước có thể tác dụng với tất cả oxit axit không? ứng dụng của tính chấtnày như thế nào trong đời sống sản xuất?
Câu hỏi 4 Nước có thể có những tính chất hóa học nào khác nữa không? ứng dụngcủa tính chất này như thé nào trong đời sống sản xuất?
Đe xuất giả thuyết nghiên cứu
Giả thuyết 1 Không Nước chỉ có thể tác dụng với một số kim loại Tính chất nây
có ứng dụng gi trong thực tiễn khi sử dụng các vật dụng bằng kim loại
Giả thuyết 2 Không Nước có thể tác dụng với một số oxit bazơ Có một số ứngdụng đối với việc xử lí môi trường nước trong thực tiễn
Giả thuyết 3 Không Nước có thể tác dụng với một số oxit axit Có một số ứngdụng đối với việc xử lí môi trường nước trong thực tiễn, đời sống
Giả thuyết 4 Có Nước có thể có những phản ứng với nhiều chất vô cơ và hữu cơchất khác nữa Có một số ứng dụng trong thực tiễn, đời sống
Đê xuất và thiết kế phương án thực nghiêm tìm tòi
Với mỗi giả thuyết nghiên cứu có thể có 1 hoặc một nhóm các thí nghiệm thực
hoặc tìm thông tin qua sách, báo, internet
1 1Tiến hành thí nghiệm một số kim loại tác dụng với nước
- Dụng cụ hóa chất: Na, đinh sắt, dây đồng, nước cất, ống nghiệm, giá ống nghiệm,cốc thủy tinh
- Thí nghiệm: Na, Fe, Cu được cho vào 3 cốc nước riêng biệt Điền thông tin vào phiếu thí nghiệm, chụp ảnh
- Sau khi nghiên cứu thí nghiệm, học sinh đọc thêm thông tin trong SGK Hóa học
9 nội dung Kim loại
Tìm hiểu về ứng dụng của tính chất nàỳ trong thực tiễn đời sống quathí nghiệm:
Có 2 đinh sắt như nhau: 1 đinh sắt đựng trong lọ khô, sạch; 1 đinh sắt
để ở ngoài trời, mưa nắng sau 1 tuần, 10 ngày
Trang 21Ghi thông tin, chụp ảnh về hiện tượng xảy ra.
ứng dụng: Rút ra cách bảo quản kim loại Na, vật dụng làm bằng sắt
2 2 Tiến hành thí nghiệm một số oxit bazơ tác dụng với nước
- Dụng cụ hóa chất: CuO, CaO, nước cất, ống nghiệm, giá ốngnghiệm, cốc thúy tinh
- Thí nghiệm: CuO, CaO được cho vào 2 cốc nước riêng biệt, lắc nhẹ
- Sau khi nghiên cứu thí nghiệm, học sinh đọc thêm thông tin trongsách giáo khoa Hóa học 9 nội dung tính chất của oxit
Tìm hiểu thông tin theo Google, thực tiễn đời sống, sản xuất để biếtthêm ứng dụng của tính chất này
3 3 Tiến hành thí nghiêm một số oxit axit tác dụng với nước
- Dụng cụ hóa chất: p, P2O5, s, SO2, SiO2, nước cất, bình tam giác,giá ống nghiệm, cốc thủy tinh
- Thí nghiệm: Cho nước vào 3 cốc lọ đựng P2O5, SO2
(vừa điều chế bằng cách đốt phot pho và lưu huỳnh), SÌO2 lắc nhẹ.Cho giấy quỳ tím vào mỗi lọ
- Sau khi nghiên cứu thí nghiệm, học sinh đọc thêm thông tin trongsách giáo khoa
Tìm hiểu thông tin theo Google, thực tiễn đời sống, sản xuất về ứngdụng của tính chất này
4 4 - Đọc thông tin về tác dụng của nước với metan, etylen, phản ứng
thủy phân chất béo, proteịn, saccarozơ ở sách giáo khoa Hóa học
9, để biết được nước có thề tác dụng với nhiều chất ở điều kiện thíchhợp: nhiệt độ cao, áp suất cao, chất xúc tác, môi trường axit, môitrường kiềm
Đọc thêm thông tin ở sách giáo khoa lớp 8 để biết được nước lànguyên liệu trong công nghiệp để sản xuất ra các chất khác như khíhiđro
- Tìm hiểu quá trình tiêu hóa thức ãn trong cơ thể người và vai trò củanước (để thấy phản ứng sinh hóa tác dụng của enzim khi phân hủythức ăn)
- Tìm hiểu về quá trình hô hấp, bài tiết của người và động vật
- Tìm hiểu về quá trình quang hợp của cây xanh để thấy phản ứngsinh hóa của nước và vai trò của nước với thực vật
Kế hoạch thực hiện sự án
Họ và tên Vai trò trong nhóm Nhiệm vụ và thời Dự kiến sản phẩm
gian thực hiện
-Phiếu thí nghiệm
Trang 22download by : skknchat@gmail.com
Trang 23download by : skknchat@gmail.com
Trang 241 4
-Phiến thu thập thôngtin
-Hình ảnh thí nghiệm
- Ảnh, Video
•
- Nhóm trưởng - Hoàn thiện sản phẩm của nhóm nhỏ
- Thư kí - Nhóm trưởng tổng hợp kết quả thành báo
- Nhóm viên cáo của nhóm.
- Báo cáo kết quả trong nhóm
b) Thực hiện kế hoạch -Thực hiện giải quyết vấn đề
Học sinh giải quyết vấn đề theo nhiệm vụ được phân công, các sản phẩmgồm:
- Hình ảnh minh họa học sinh thu thập thông tin từ thí nghiệm thực, từmạng internet, từ khảo sát, điều tra, phỏng vấn và kết quả ghi ở phiếu thí nghiệm, phiếuthông tin, phiếu phỏng vấn, phiếu khảo sát
- Hình ảnh minh họa về hoạt động trao đổi giữa các thành viên trong nhóm, giữa nhóm và Cô giáo
- Mỗi nhóm nhỏ/cá nhân thu thập thông tin theo bảng sau:
Phương án thực
nghiệm:
Nguồn
Cách tiến hành
Thông tin thu
Intenet
- Thư ký và nhóm trưởng tông hợp kêt quả từ các nhóm/cá nhân theo mẫu sau
Phương Tiến hành Thông tìn thu được Nhận xét án thựcnghiệm
1
Trang 254
download by : skknchat@gmail.com
Trang 26- Kêt quả xử lí thông tin:
+ Từ bảng kết quả ở trên rút ra những kết luận
+ Bảng kết quả số liệu từ phiếu thông tin: Tổng hợp theo tiêu chí, tính % và rút ra nhận xét cho mỗi cách khác nhau,
- Báo cáo kết quả của nhóm
+ Vãn bản báo cáo kết quả của mỗi nhóm nhỏ hoặc cá nhân thẹo nhiệm vụ được phân công
+ Báo cáo kết quả của nhóm theo cấu trúc chung Tên dự án
Mục đích
Phương pháp
Kết quả và thảo luận: Sơ đồ tư duy; Câu hỏi nghiên cứu; Giả thuyết nghiên cứu và phương ánthực nghiệm; Kết quả nghiên cứu: Trình bày theo biểu, bảng đã tổng hợp; Thảo luận: Kết quả đãkiểm chứng được giả thuyết nghiên cứu và trả lời cho câu hỏi nghiên cứu chưa
c) Báo cảo kết quả và đảnh giả
Trình bày trước lớp: Có thể chiếu báo cáo đã viết để trình bày hoặc có thể trình bày
II 1.6.3 Dự án 3 Vai trò của nước và chống ô nhiễm nguồn nước
Vấn đề cần giải quyết: Vai trò của nước như thế nào trong đời sống? Thực trạng và biện pháp chống ô nhiễm nguồn nước quanh ta
a) Lập kế hoạch thực hiện đự ản - Lập kế hoạch giải quyết vấn đề
Xây dựng sơ đồ tư duy
Sơ đồ tư duy gồm hai nhánh chính: Nước ô nhiễm và bảo vệ nguồn nước tránh ô nhiễm Từ đó
sẽ có các nhánh con tương ứng
Câu hỏi nghiên cứu
Câu hỏi 1 Có thể nhận biết được nước bị ô nhiễm khác với nước sạch không? Nước ô nhiễm khác với nước sạch bởi những đặc điểm nào?
Câu hỏi 2 Có thể xác định được nguyên nhân gây nước ô nhiễm ở địa phương nơi mình đang sống (Gia đình, nhà trường, công viên, sông, biển, hồ ao) không?
Trang 271 6
Câu hỏi 3 Có thể xác định được tác hại của nước ô nhiễm với động vật, thực vật không?
Câu hỏi 4 Có thể đề xuất và thực hiện biện pháp bảo vệ nguồn nước với các bạn ở
lớp mình, trường mình, gia đình mình, nơi chế biến thủy sản được không?
Đê xuất gỉả thuyết nghiên cứu
Giả thuyết 1 Có thể nhận biết được nước bị ồ nhiễm khác với nước sạch Nước
ô -nhiễm khác với nước sạch bởi một số đặc điểm có thể quan sát được hoặc có thể xác định
bằng phương pháp hóa học, lí học, sinh học
Giả thuyết 2 Có thể xác định được nguyên nhân gây nước ô nhiễm ở địa phươngnơi em đang sống (Gia đình, nhà trường, công viên, sông, biển, hồ ao) thông qua điều tra,tìm hiểu thực tiễn
Giả thuyết 3 Có thể xác định được tác hại của nước ô nhiễm với động vật, thực
vật bằng một số thí nghiệm, quan sát trực tiếp hoặc nguồn thông tin từ Internet
Giả thuyết 4 Có thể đề xuất và thực hiện biện pháp bảo vệ nguồn nước với các bạn
ở lớp, trường, gia đình, nơi chế biến thủy sản bằng những việc làm thiết thực
Đề xuất phương án thực nghiệm tìm tòi
Câu hỏi 1, giả thuyết 1: Điều tra khảo sát về tình trạng nước ở một số ao, hồ, sông,
biển theo biểu mẫu:
nghề/cơ sở sảnxuất
Nhận xét: Nước sạch, nước ô nhiễm:
Câu hỏi 2, giả thuyết 2: Điều tra nguyên nhân gây ô nhiễm (có hình ảnh minh họa)
Rác thải sinh hoạt
Nước thải của cơ sở sản xuất/ làng nghề
Nước thải nhà máy
download by : skknchat@gmail.com
Trang 28Nước thải từ phòng thí nghiệm ở trường học
1 7
Câu hỏi 3, Giả thuyết 3 Xác định ảnh hưởng của nước ô nhiễm tới đời sống thực vật, động
vật. -Sử dụng thí nghiêm đối chứng với: 2 chậu cây ban đầu giống nhau, 2 con cá ban đầu giống nhau
Sử dụng nước sạch và nước ô nhiễm Quan sát trạng thái của cây, cá sau 1 giờ, sau 5 giờ, sau 10 giờ
Lập bảng theo dõi thí nghiệm, theo dõi và ghi lại bằng hình ảnh hoặc mô tả
Trước thí nghiệm Sau 3 ngày Sau 7 ngày Sau 2 tuần Nhận xétChậu cây
Câu hỏi 4, giả thuyết 4
- Tổng hợp thông tin về rác thải, chất thải sau thí nghiệm Vật lí, Hóa học, Sinh học8,9 ở các bài thực hành theo bảng: Tên, hình ảnh, hiện trạng hiện nay, đề xuất biện pháp
xử lí để chống ô nhiễm nguồn nước
- Tổng hợp thông tin về rác thải trong gia đình theo bảng Tên, hình ảnh, hiện trạnghiện nay, đề xuất biện pháp xừ lí để chống ô nhiễm nguồn nước
- Tổng hợp thông tin về rác thải ở trường em hiện nay, đặc biệt là ở các khu vệ sinh,
đề xuất cách xử lí để chống ô nhiễm nguồn nước
- Tổng hợp thông tin về chất thải ở một số cơ sở chế biến thủy sản nhỏ và đề xuấtcách xử lí chống ô nhiễm nguồn nước
Thí du
Bài thực hành: Bài thực hành: Bài thực hành: Bài thực hành:
Trang 29Các biện pháp tham gia chống ô nhiễm
- Bỏ rác đúng nơi quy định? Hình ảnh minh hộa
- Xử lí chất thải sau thí nghiệm Sinh học, Vật lí, Hóa học? Hình ảnh minh họa
- Vận động các cơ sở sản xuất làng nghề xử lí chất thải? Hình ảnh minh họa
- Phát hiện cơ sở gây ô nhiễm môi trường? Hình ảnh minh họa
tin
■ Thông tin ảnh thínghiệm
■ Ảnh sưu tầm
■Hình ảnh, video
- Nhóm trưởng - Hoàn thiện sản phẩm của nhỏm nhỏ
- Thư kí - Nhóm trưởng tổng hợp kết quả thành báo
- Báo cáo kết quả trong nhóm
b) Thực hiện kể hoạch -Thực hiện giải quyết vấn đề
Học sinh giải quyết vấn đề theo nhiệm vụ được phân công, các sản phẩm gồm:
Trang 30download by : skknchat@gmail.com
Trang 31——:—T~, -Ẩ- -7 —J- - - Ị—:
~ - Thư ký và nhóm trưởng tong hợp kêt quả từ các nhóm/cá nhân theo mâu sau
án thựcnghiệm1
2
3
4
- Kết quả xử lí thông tin:
+ Từ bảng kết quả ở trên rút ra những kết luận
+ Bảng kết quả số liệu từ phiếu thông tin: Tổng hợp theo tiêu chí, tính % và rút ra nhận xét cho mỗi cách khác nhau
- Báo cáo kết quả của nhóm được xây dựng theo các nội dung: Tên dự án, Lí do, Mục tiêu, Phương pháp, Kêt quả và thảo luận
c) Bảo cảo kết quả và đảnh giá
Trình bày trước lớp: Có thể chiếu báo cáo đã viết để trình bày hoặc có thể trình bày
theo sơ đồ, bảng
- Học sinh trình bày báo cáo dự án của nhóm mình một cách cô đọng, đầy đủ và sáng tạo, đảm bảo các nhóm khác theo dõi nắm bắt được
Trang 32- Các câu hỏi nghiên cứu, giả thuyết nghiên cứu, phương án thực nghiệm, ké hoạch, cách thu thập thông tin
download by : skknchat@gmail.com
Trang 332 0
- Một số hình ảnh hoạt động thu thập thông tin, xử lí thông tin
- Một số sản phẩm: ứng dụng của nước trong đời sống sản xuât
- Biện pháp chống ô nhiễm nguồn nước trong học tập các môn khoa học tự nhiên, trong sinhhoạt ở trường lớp, trong sinh hoạt ở gia đình và nơi công cộng
- Câu hỏi chất vấn của các nhóm khác, nhóm báo cáo ghi chép lại, trao đổi trong
Hiện tượng Giải thích và
phương trình
Nhân xét rút ra
Thí nghiệm 2
- Mầu phiếu thí nghiệm tìm hiểu vai trò của nước với động, thực vật
Chú ý: Các điều kiện thí nghiệm như nhau về chậu thủy tinh, chậu trồng cây, động thực vật lúc đầu là như nhau, ở nhiệt độ, ánh sáng, áp suất như nhau
Quan sát hiện tượng về trạng thái thay đổi của động, thực vật sau một thời gian
Tên, mục đích thí Cách tiến hành Sau giờ Sau giờ Sáu giờnghiệm
Trang 342 1
- Mau phiếu thí nghiệm tìm hiểu ảnh hưởng của nước ô nhiễm với động, thực vật Chú
ý: Các điều kiện thí nghiệm như nhau về chậu thủy tinh, chậu trồng cây, động
thực vật lúc đâu là như nhau, ở nhiệt độ, ánh sáng, áp suất như nhau
Quan sát hiện tượng về trạng thái thay đổi của động, thực vật sau một thời gian
Tên, mục Cách tiến hành Sau giờ Sau giờ Sau giờ
nghiệm
Thí nghiệm 1 Chậu 1: cá trong
nước sạchChậu 2: cá trongnước ô nhiễmThí nghiệm 2 Chậu cây 1: Tưới
nước sạchChậu cây 2: tướinước ô nhiễm
II.L-8 Câu hỏi và bài tập chủ đề Nước và chổng ô nhiễm nguồn nước xung quanh ta Câu 1.
Nước rất cần cho sự sống của người và động vật Tuy nhiên khi bị ngập sâu trong nước sau một thờigian thì người và động vật lại bị chết Để tránh đuối nước, ta cần phải làm gì? Khi gặp người bị đuốinước cần phải làm gì để sơ cứu trước khi đưa đến bệnh viện gần nhất?
Câu 2 Nước rất cần cho cây, rau, lúa Tuy nhiên khi bị ngập nước thì một thời gian cây bị úng vàchết Em hãy lập luận để giải quyết vấn đề trên
Câu 3 Từ nước sông và nước ngầm có thể xử lí để được nước sạch dùng trong sinh hoạt bằng cáchnào? Vì sao để có nước dùng trong y tế lại phải dùng nước sạch và qua chưng cất hai lần thì mớidùng được?
Câu 4 Vì sao nước cất không dẫn điện nhưng nước tự nhiên lại dẫn điện rất tốt? Trong trời mưa bão,
để tránh điện giật, sét đánh cần phải chú ý điều gì?
Câu 5 Có nước sông tự nhiên Đê có nước sạch dùng có thể có những biện pháp nào để làm sạchnước? Các dụng cụ coi như có đủ
- Biện pháp nào nhanh nhất, dễ dànệ nhất? Giải thích?
- Biện pháp nào nước được sạch nhất? Giải thích?
Câu 6 Muỗi Anôphen truyền bệnh sốt xuất huyết thường đẻ trứng ở nơi: Bể nước, xô nước, nước mưa đọng ở lá cây, vật dụng như chai nước không có nắp đậy Em hãy
cho biết 3 cách có thể diệt muỗi và diệt bọ gậy hiệu quả (Vật lí, Hóa học và Sinh học) để phòng
chống sốt xuất huyết hiện nay và giải thích
Câu 7 Từ tính chất hóa học của oxi, hiđro và nước, hãy đề xuất các cách có thể điều chế mỗi hóa chất sau bằng 2 cách: