Mục tiêu tổng thể chủ đề các chất dinh dưỡng và bữa ăn hợp lí Học sinh giải quyết vấn đề trên cơ sở nghiên cứu thành phần hóa học, tác dụng sinh lícủa các chất dinh dưỡng, tác hại khi sử
Trang 1MỤC LỤC
MỤC LỤC 1
Chuyên đề 5 : 2
I ĐẶT VẮN ĐỀ 2
II- NỘI Dĩ TNG NGHIÊN CỨIJ 2
II 1 Chủ đề 1 Các chất dinh dưỡng và bữa ăn hợp lí 2
II 1.1 Giới thiệu chung 2
II 1.2 Lý do chọn chủ đề các chất dinh dưỡng và bữa ăn hợp lí 3
II 1.3 Mục tiêu chủ đề các chất dinh dưỡng và bữa ăn hợp lí 3
II 1.4 Chuẩn bị cho chủ đề các chất dinh dưỡng và bữa ăn họp lí 5
II 1.5 Thiết kế các hoạt động dạy học chủ đề các chất dinh dưỡng và bữa ăn hợp lí 5 II 1.6 Hướng dẫn học sinh xây dựng một số sản phẩm của dự án các chất dinh dưỡng và bữa ăn họp lí 8
II 1.7 Câu hỏi và bài tập 27
IL2 Chủ đề 2 Ảnh hưởng của ánh sáng đến đời sống sinh vật 28
11.2.1 Giới thiệu chung chủ đề Ảnh hưởng của ánh sáng đến đời sống sinh vật 28
11.2.2 Lí do chọn chủ đề Ảnh hưởng của ánh sáng đến đời sống sinh vật 29
11.2.3 Mục tiêu chủ đề Ảnh hưởng của ánh sáng đến đời sống sinh vật 29
11.2.4 Chuẩn bị cho chủ đề Ảnh hưởng của ánh sáng đến đời sống sinh vật 31
11.2.5 Thiết kế các hoạt động dạy học chủ đề Ảnh hưởng của ánh sáng đến đời sống sinh vật 31
11.2.6 Hướng dẫn học sinh xây dựng một sổ sản phẩm dự án Ảnh hưởng của ánh sáng đến đời sống sinh vật 36
11.2/7 Phụ lục 47
III KẾT LUẬN 47
TÀI LIỆU THAM KHẢO 48
download by : skknchat@gmail.com
Trang 2đề dạy học theo dự án hướng tích hợp khoa học tự nhiên môn Sinh học khối lớp 8, lớp 9nhằm phát triển năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo cho học sinh.
11,1 Chủ đề L Các chất đinh dưỡng và bữa ăn hợp
ỉỉ ỈI.LỈ Giới thiệu chung
Chủ đề nàỵ được xây dựng dựa trên các bài học 34, 36, 37 sách giáo khoa Sinh học lớp 8
và một số nội dung ở các môn Vật lí, Hóa Học, Sinh học có liên quan sau đây:
Vật lí Sự nóng chảy và sự đông đặc, sự bay hơi và sự ngưng tụ, sự Vật lí 6
sôi, đo nhiệt độ
Tác dụng hóa học của dòng điện An toàn khi dùng điện Vật lí 7
Nhiệt
Sinh học Vai trò của thực vật đối với động vật và đời sống của con Sinh học 6
người
Trang 3download by : skknchat@gmail.com
Trang 4nghệ các chất dinh dưỡng, nhu cầu dinh dưỡng của cơ thễ, tháp 6
dinh dưỡng, vệ sinh an toàn thực phẩm, bảo quản chất dinhdưỡng trong chế biến món ăn, Thực hành chế biến món ăn,thực hành xây dựng thực đơn )
Q
Nước
Ancol, axit axetic, chất béo, glucozo, saccarozo, tinh bột,xenlulozo, protein
II 1.2 Lỷ do chọn chủ đề các chất dinh dưỡng và bữa ăn hợp lỉ
Hiện nay có hiện tượng thừa cân, béo phì, nhiều bệnh về nội tiết, tim mạch, huyết
ắp đồng thời hiện tượng trẻ em còi xương, suy dinh dưỡng vân còn tôn tại ở nước ta và
một số nước trên thế giới Một trong những nguyên nhân là do chế độ dinh dưỡng chưa hợp
lí, do chưa hiểu biết về Vitamin, chất khoáng và một số chất dinh dưỡng khác Do đó, tìmhiểu về các Vitamin, chất khoáng và một số chất dinh dưỡng khác, tác dụng và tác hại củachúng khi sử dụng chưa hợp lí, để có thể đưa ra khẩu phần ăn hợp lí là một việc làm rấtthiết thực có ý nghĩa thực tiễn giúp cho cơ thể khỏe mạnh học tập và làm việc tốt đồng thờihiểu được làm thế nào để thiết lập khẩu phần ãn hợp lí và bữa ăn đủ dinh dưỡng để phòngtránh bệnh tật
II ỉ.3 Mục tiêu chủ đề các chất dinh dưỡng và bữa ăn hợp lí
II 1.3.1 Mục tiêu tổng thể chủ đề các chất dinh dưỡng và bữa ăn hợp lí
Học sinh giải quyết vấn đề trên cơ sở nghiên cứu thành phần hóa học, tác dụng sinh lícủa các chất dinh dưỡng, tác hại khi sử dụng không hợp lí, đề xuất khẩu phần ăn hợp lí,cách chế biến bảo đảm giữ được chất dinh dưỡng của thực phẩm góp phân giữ gìn sứckhỏe cho bản thân, gia đình
II 1.3.2 Mục tiêu cụ thể chủ đề các chất dinh dưỡng và bữa ãn hợp lí
- Khái niệm, phân loại, nguồn cung cấp, thành phần hóa học, một số tính chất lí hóa
cơ bản, vai trò đối với cơ thể của một số Vitamin cơ bản quan trọng
- Khái niệm, phân loại, thành phần hóa học, nguồn cung cấp, một số tính chất lí hóa
cơ bản, vai trò đối với cơ thể của một số muối khoáng cơ bản quan trọng
- Khái niệm, phân loại, thành phần hóa học, nguồn cung cấp, một số tính chất lí hóa
cơ bản, vai trò đối với cơ thể của một số chất dinh dưỡng cơ bản quan trọng: Chất bột
Trang 5- Phân tích, lập khẩu phần ăn và chuẩn bị bữa ãn bảo đảm dinh dưỡng, vitamin và muối khoáng phù hợp với độ tuổi, trạng thái của cơ thể.
b) Kĩ năng
- Kĩ năng học theo dự án: Chọn chủ đề, lập kế hoạch, thực hiện kế hoạch, tổng hợp kết quả, viết báo cáo và trình bày kết quả
-Kĩ năng tìm tòí khám phá thê giới tự nhiên
c) Năng lực giải quyết vân đề và sáng tạo
Phát hiện vấn đề - Chọn vấn đề giải quyết
Đe xuất/lựa chọn được các tiểu chủ đề nghiên cứu
Lậjj kế hoạch giải quyết vấn đề - Lập kế hoạch dự án
- Đe xuất, đánh giá và lựa chọn các câu hỏi nghiên cứu phù hợp định hướng giải quyết vấn đề
- Đê xuất các dự đoán/giả thuyết, đánh giá và lựa chọn giả thuyết đúng tương ứng với mỗi câu hỏi nghiên cửu
- Đề xuất, đánh giá và lựa chọn được phương án thực nghiệm - tìm tòi phù hợp, khả thi để trả lời cho câu hỏi nghiên cứu, kiểm chứng tính đúng đăn của giả thuyêt nêu ra
- Thiết kế chi tiết các phương án
+ Thực nghiệm khoa học: Mục tiêu, tên thí nghiệm, dụng cụ/hóa chất, cách tiến hành, cách thu thập thông tin/dữ liệu, phân tích dữ liệu
+ Điều tra, phỏng vấn: Mục đích, phiếu điều tra, tiến hành điều tra, kết quả
+ Khảo sát: Mục đích, phiếu khảo sát, tiển hành, dữ liệu
- Đê xuất, trao đổi, thảo luận, hoàn thành bảng phân công nhiệm vụ và dự kiến sản phẩm cho các thành viên trong nhóm
Thực hiện kế hoạch giải quyết vấn đề-Thực hiện dự án
Thực hiện theo kê hoạch một cách độc lập và hợp tác:
- Tiển hành thu thập thông tin để kiểm chứng giả thuyết theo nhiều cách phù hợpđiều kiện: Tiến hành thí nghiệm, điều tra thực tế, tìm thông tin trên sách, báo, tạp chí, tìmkiếm trên trên internet (Google, YouTube, )
- Sắp xếp, phân tích dữ liệu thu thập được, rút ra nhận xét
Kết luận vấn đề-Tổng họp, viết báo cáo, trình bày kết quả dự án
- Tổng hợp kết quả, thiết kế sản phẩm theo cách riêng của nhóm (đa dạng, độc đáo,
có phân tích và bàn luận két quả, )
- Viết báo cáo kết quả giải quyết vấn đề - Báo cáo kết quả dự án: Tổng hợp kết quả, trình bày sản phẩm theo cách riêng của nhóm học sinh
Mỗi nhỏm có một báo cáo dự án theo chủ đề đã chọn
- Trình bày, báo cáo kết quả dự án đa dạng, phong phú, khoa học, sáng tạo theo cáchriêng từng nhóm
Đánh giá kết quả
- Phân tích, đánh giá góp ý cho sản phẩm của nhóm mình và nhóm bạn khác: Chú ý tạo sản phẩm mới, cách thực hiện mới, nhiều cách khác nhau
- Đưa thông tin phản hồi
- Lập luận khoa học để bảo vệ quan điểm của nhóm nếu đúng
download by : skknchat@gmail.com
Trang 6II 1.4 Chuẩn bị cho chủ đề các chất dinh dường và bữa ăn hợp lỉ
II 1.4.1 Chuẩn bị của giáo viên cho chủ đề các chất dinh dưỡng và bữa ăn hợp lí
- Phương pháp dạy học chủ yếu: Xây dựng chủ đề tích hợp liên môn và áp dụng dạyhọc dự án tích hợp Khoa học tự nhiên: Tích hợp nội dung, tích hợp phương pháp, tích hợp
kĩ nấng, tích hợp năng lực theo hướng nghiên cứu Khoa học tự nhiên, giải quyết vấn đềthực tiễn
- Các phương pháp và kĩ thuật dạy học phối hợp: Phát hiện và giải quyết vấn đề, hợptác theo nhóm nhỏ, sử dụng câu hỏi và bài tập, phương pháp thực nghiệm khoa học tựnhiên,
sơ đồ tư duy, KWL; 5W1H
- Kê hoạch bài học dạy học dự án tích hợp Khoa học tự nhiên về chủ đề: Vitamin và chất khoáng, các chất đạm, đường bột, chất béo, lập khẩu phân ăn hợp lí
- Dự kiến một số sản phẩm hoạt động của học sinh ở mỗi tiểu chủ đề
- Hóa chất, vật liệu cần thiết để học sinh có thể làm thí nghiệm, nêu cân
- Máy tính, máy chiếu, giấy A4, AO
II 1.4.2 Chuẩn bị của học sinh cho chủ đề các chất dinh dưỡng và bữa ăn hợp lí
1 Kĩ năng học theo dự án theo các bước cơ bản
2 Kĩ năng tìm tòi, thu thập, xử lí thông tin để giải quyết vấn đề về Vitamin và muối khoáng, các chất đạm, đường bột, chất béo, lập khẩu phân ãn hợp lí
3 Hồ sơ học theo dự án: Mỗi học sinh, mỗi nhóm học sinh có 1 hồ sơ dự án để ghi kết quả làm việc dự án của nhóm, của cả lớp
II 1.5 Thiết kế các hoạt động dạy học chủ đề cảc chất đinh dưỡng và bữa ăn hợp lỉ
Bài học được tổ chức các hoạt động ưong 4 tiết học trên lớp Ngoài ra học sinh tự làmviệc theo cá nhân và nhóm ngoài giờ lên lớp trong 2 tuần
II 1.5.1 Hoạt động 1 Lập kế hoạch dự án các chất dinh dưỡng và bữa ăn hợp lí (90phút)
a) Phát hiện vấn đề, xác định tiểu chủ đề và xây dựng sơ đồ tư duy
Trang 7a GV nêu chủ đề lớn của dự án HS lắng nghe Máỵ tính, máy
- Nêu vấn đề: Các chất dinh dưỡng HS tiếp nhận: vấn đề lớn cần chiếu, điệnnhư chất proiein (đạm), lipit (chất giải quyết thoại thông
minh, giấy AO.béo), gluxit (chất bột đường),- HS thảo luận nhóm, lập sơ
Vitamin và muối khoáng có vai tròđồ tư duy A4 tùy điều
kiện HS
rất quan trọng đối với sự phát triển
- Báo cáo kết quả theo nhóm
của người Hôm nay chúng ta sẽ
nghiên cứu chủ đề: Các chất dinh - Thảo luận toàn lớp, xác định
dưỡng và bữa ãn hợp lí theocác tiểu chủ đề:
phương pháp học theo dự án + Tiểu chủ đề 1: Vitamin và
- Nội dung học tập không chỉ bó hẹp muối khoáng
trong môn Sinh học mà có thể mở + Tiểu chủ đề 2: Chất đạm,
rộng cả kiến thức, kĩ năng mônbột đường, chất béo
Công nghệ, Vật lí, Hóa học và kinh
Trang 8download by : skknchat@gmail.com
Trang 9nghiệm thực tiễn, các thông tin từ4- Tiểu chủ đề 3: Phân tích
- Vấn đề đặt ra là: Dinh dưỡng gồm chuẩn bị bữa ăn theo khẩu
các thành phần nào? Làm the nào để phần đã lập Mỗi nhóm thảo
lập khẩu phần và chuẩn bị bữa ănluận và lựa chọn Tiểu chủ đề
Hínli rlirrYng Hnm lí phù hợp
u 11111 UUUllg liụp 11*
Mỗi tiểu chủ đề sẽ là chủ đề
b Hãy thực hiện các hoạt động theo dự án của nhóm
nhóm để nghiên cứu trả lời câu hỏi
Ghi kết quả vào hồ sơ dự ánnghiên cứu lớn đặt ra: Xác định các
tiểu chủ đề - Lập đồ tư duy của mỗi cá nhân và nhóm
c Hãy thảo luận để lựa chọn tiểu
chủ đề phù hợp
Mỗi nhóm lựa chọn 1 chủ đề
- Kết luận: Danh sách các nhóm học
sinh nhận tiểu chủ đề cụ thể
b) Đề xuất câu hỏi nghiên cứu
- GV nêu yêu cầu các nhóm đề - Đề xuất câu hỏi nghiên cứuMáy tính kếtxuất câu hỏi nghiên cứu của các trên cơ sở nghiên cứu nội dungnối với máytiểu chủ đề đã chọn có liên quan đến chủ đề củachiếu đa năng
nhóm
- Hồ sơ dự án
- Thảo luận nhóm
hỗ trợ cho HS, điều chỉnh để nhóm - Lựa chọn câu hỏi có thể nghiên - Bút bi, bút
Ghi các câu hỏi nghiên cứu vào
hồ sơ dự án
- GV nêu yêu cầu các nhóm đề - Đê xuất mỗỉ giả thuyết- Hồ sơ dự án.xuất câu hỏi nghiên cứu của các nghiên cứu tương ứng với một- Giấy AO, A4,tiểu chủ đề đã chọn câu hỏi nghiên cứu đã xác định
- Bút bi, bút dạ
- Thảo luận nhóm
- GV tới các nhóm, lắng nghe và - Lựa chọn giả thuyết nghiên
hỗ trợ cho HS, điều chỉnh để nhóm cứu phù hợp
HS hoàn thiện
Ghi giả thuyết nghiên cứu
Trang 10tương ứng với câu hỏi nghiêncứu vào hồ sơ dự án, giấy AO.
download by : skknchat@gmail.com
Trang 11(ỉ) Đe xuất phương án thực nghiệm - tìm tòi
- GV nêu yêu cầu các nhóm đề Đề xuất mỗi phương án thực - Hồ sơ dự ánxuất phương án thực nghiệm của nghiệm - tìm tòi tương ứng với - Giấy AO, A4.các tiểu chủ đề đã chọn từng câu hỏi nghiên cứu và gỉả
- Bút bi, bút da
nghiên C.1T11 xác Hình
- GV tới các nhóm, lắng nghe và - Thí nghiệm: + Tên thí nghiệm+ Mục đích + dụng cụ, hóa
hỗ trợ cho HS, điều chỉnh để nhóm chất + cách thực hiện + Bảng
HS hoàn thiện ghi dữ liệu (Phiếu thí nghiệm)
- Điều tra, khảo sát: Mục đích,phiếu hỏi, cách tiến hành, địađiểm, dự kiến cách thu thập và
xử lí kết quả
“ Tìm thông tin theo Google,sách, báo và ghi thông tin: nộidung, cách tiến hành, bảng thuthập thông tin, cách xử lí và dựkiến kết quả
- Thảo luận nhóm và hoàn thiệnphương án
- Ghi kết quả vào hồ sơ dự án
và giấy AO để báo cáo nếu cần
II.1.5.2 Hoạt động 2 Thực hiện dự án -Thực hiện giải quyết vấn đề dự án các chấtdinh dưỡng và bữa ăn hợp lí
(Thực hỉện trong 14 ngày vào thòi gian ngoài giờ lên lớp)
Tùy theo nhiệm vụ cụ thể để HS có thể làm việc trên lớp, ở nhà hoặc thực tiễn (chợ,siêu thị, cánh đồng ) cho phù hợp và đảm bảo an toàn Thiết bị
Trang 13thông tin, trình bày theo ngônnguồn khác nhau.
ngữ khoa học: phân tích, giải - Phiếu ghi két quảthích, rút ra nhận xét tìm thông tin theo các
- Tổng hợp kết quả của cảnguồn khác nhau:nhóm thành báo cáo: Mục tiêu,Sách giáo khoa các
nhi rnm ơ nh án Vêt íinả VÀ KÀn mnn Ă7ât lí PTAa hnn
trúc và hình thức báo cáo một-Máy vi tính cách đa dạng, rõ ràng, logic
khoa học
II 1.5.3 Hoạt động 3 Báo cáo kết quả và đánh giá dự án các chất dinh dưỡng và
bữa ăn hợp lí (90 phút)
- Theo dõi, tổ chức cho HS báo- Đại diện 3 nhóm HS báo cáo- Máy vi tính và
- Tổ chức cho học sinh đánh giá nêu câu hỏi về chủ đề đang
- Tóm tắt các nội dung họctrình bày.
được từ dự án - Trả lời câu hỏi khi được nhóm
khác yêu cầu làm rõ thêm vàđặt câu hỏi cho nhóm khác
Thư kí tóm tắt các ý kiến góp ý
- HS đánh giá sản phẩm dự án
IL ỉ 6 Hưởng dẫn học sinh xây dựng một số sản phẩm của dự án các chất
dinh dưỡng và bữa ăn hợp lí
II 1.6.1 Dự án 1 Vitamin và muối khoáng
a) Lập kế hoạch thực hiện dự án - Lập kế hoạch giải quyết vẩn đề
Phát triển vấn đề cần giải quyết - Lập sơ đồ tư duy
Trang 14download by : skknchat@gmail.com
Trang 15Thí dụ: Sơ đồ tư duy chung nghiên cứu về Vitamin và Muối khoáng
Thảnh phần và tính chất hóa học
Đề xuất cầu hỏi nghiên cứu
Câu hỏi tìm hiểu Vitamin
Câu 1 Các Vitamin có đặc điểm chung nào không?
Câu 2 Có thể phân biệt mỗi loại Vitamin theo một số tiêu chí nhất định cơ
bản không?
Câu 3 Nguồn cung cấp các vitamin chủ yếu cho cơ thể có những dạng nào?
Câu 4 Liều lượng và cách chế biến thực phẩm chứa vitamin như thê nào để đảm bảodinh dưỡng? Cách chế biến nào có thể đảm bảo giữ được vitamin không bị phân hủy?
Câu hỏi tìm hiểu Muối khoáng
Câu 1 Các muối khoáng có đặc điểm chung không?
download by : skknchat@gmail.com
Trang 16Câu 2 Có thể phân biệt mỗi loại muối khoáng theo một số tiêu chí nhất định
cơ bản không?
Câu 3 Nguồn cung cấp các muối khoáng chủ yếu cho cơ thể có những dạng nào?
Câu 4 Liều lượng và cách chế biến thực phẩm chứa muối khoáng như thế nào để
đảm bảo dinh dưỡng?
-Đe xuất giả thuyết nghiên cứu _
Giả thuyết nghiên cứu ứng vói câu hỏi tìm hiểu về Vitamin
Giả thuyết 1 Có Các vitamin đều có đặc điểm chung của nó
Giả thuyết 2 Có Có thể phân biệt mỗi loại Vitamin theo tiêu chí nhất định như:Thành phần hóa học, tính chất, công dụng, nguồn cung cấp chủ yếu
Giả thuyết 3 Nguồn cung cấp các vitamin chủ yếu cho cơ thể có những dạng thực phẩm, rau, củ, quả
Giả thuyết 4 Liều lượng phù hợp, cách chế biến sao cho vitamin không bị phân hủy, bốc hơi Có thề là cách không dùng nhiệt
Giả thuyết nghiên cứu ứng với câu hỏỉ tìm hiểu về Muôi khoáng
Giả thuyết 1 Có Các muối khoáng đều có đặc điểm chung của nó
Giả thuyết 2 Có Có thể phân biệt mỗi loại muối khoáng theo tiêu chí nhất địnhnhư: Thành phần hóa học, tính chất, công dụng
Giả thuyết 3 Nguồn cung cấp các muối khoáng chủ yểu cho cơ thể có những
dạng thực phẩm, rau, củ, quả, thuốc
Giả thuyết 4 Cách chế biến thực phẩm rau, củ, quả chứa muối khoáng cần thựchiện sao cho muối khoáng không bị phân hủy để đảm bảo dinh dưỡng
Đề xuất phương án thực nghiệm tìm tòi
Phương án thực nghiệm tìm hiểu về Vitamin
2 2Tìm thông tin từ Intenet (Từ khóa Vitamin), ở nội dung có liên quan ở sách Sinh học 8, công nghệ 6, hiệu thuốc về: Thành phần hóa học, tính chất, công dụng và liều lượng dùng, tác dụng bởi nhiệt của mỗi loại vitamin A, D, c, Bl, B6, B12, K
Thu thập thông tin từ Bài 34-Sinh học 8, Bài 17 - Công nghệ 6,
thực tiễn đời sống về: Nguồn cung cấp các vitamin chủ yếu cho
cơ thể có những dạng thịt, cá, trứng, rau, củ, quả, thuôc bổ sungvitamin
Trang 17- Cách chế biến lương thực, thực phẩm chứa vỉtamìn đảm bảo dinh dưỡng
- Lập thực đơn và làm món ăn nhiều vitamin (Thí dụ: Làm sinh tó
bơ, xoài, chanh leo, nước hoa quả )
Bảng thu thập thông tin
Thành phần hóa học, công thức hóa học
(nếu có)
Hình ảnh minh họa
Tính chất: Tác dụng bởi nhiệt, Tính tan
trong nước hoặc trong dầu
Vai trò (công dụng): Nếu thiếu hoặc nếu
thừa do dùng thuốc sai liều lượng
Cách chế biến: Bằng nhiệt, bảo đảm Làm thực nghiệm đối chứng:
vitamin không bị phân hủy, an toàn bếp
Thực nghiệm 1: Rau luộc vừa chín tới vàđiện, bếp gaz, bếp củi, bếp than tổ ong,
rau luộc kĩ
máy xay sinh tố
Thực nghiệm 2: Rau sống rửa giữ rau tươi
Hinh ảnh mình họa.
xanh và rau sống rửa làm giập nát rau
Thực nghiêm 3: Canh rau nấu chín nhừ vàcanh rau nấu vừa chín
Thực hành: Làm món sinh tố hoa quả phù hơp: Lập khẩu phần, chuẩn bị dụng cụ,
các tiến hành, thực hiện và sản phẩm (có thể ở trường hoặc ở nhà) Làm món salat
Sử dụng hình ảnh để mô tả các hoạt động của nhóm, nguyên liệu, cách chế biến và
sản phẩm cuối cùng: Sinh tố xoài, sinh tố bơ, sinh tố dưa leo
Phương án thực nghiêm tìm tòi tìm hiểu về Muổỉ khoáng
Câu hỏi/
Dự đoán/
vấn đề thuyết
Trang 181 1 Tìm thông tin ở sách Sinh học 8, Intenet, công nghệ 6, thực tiễn
đời sống về: Khái niệm chung về muối khoáng, các loại muối
download by : skknchat@gmail.com
-12
khoáng, công dụng của muối khoáng
2 2Tìm thông tin ở sách Sinh học 8, Intenet, công nghệ 6, thực tiễn đời sống về: Thành phần hóa học, tính chất, công dụng và liều lượng dùng
Thu thập thông tin từ Bài 34 -Sinh học 8, Bài 17 - Công nghệ6,
Bảng thu thập thông tin
Muối khoáng chứa các nguyên
Trang 21heo nâu chua
Bảng phân công thực hiện dự án của nhóm
Họ và tên Trách nhiệm Nhiệm vụ bắt Dự kiến sản phẩm
_trong nhóm buôcThời gian thực hiện
- Mau vật
- Ảnh thực hiện và sảnphẩm
- Báo cáo kết quả
- Mau vật
- Ảnh thực hiện và sảnphẩm
- Báo cáo kết quả
- Mau vật
- Ảnh thực hiện và sảnphẩm - Báo cáo kết quảNhóm trưởng, thư - Hoàn thiện sản phấm của nhóm nhỏ
kí và các thành viên
- Nhóm trưởng tổng hợp kết quả thành báo cáocủa nhóm
b) Thực hiện kế hoạch - Thực hiện giải quyết vấn đề
Học sinh giải quyết vấn đề theo nhiệm vụ được phân công, các sản phẩm gồm:
- Hình ảnh minh họa học sinh thu thập thông tin từ thí nghiệm thực, từ mạnginternet, từ khảo sát, điều tra, phỏng vấn và kết quả ghi ở phiếu thí nghiệm, phiếu thông tin,phiếu phỏng vấn, phiêu khảo sát
- Hình ảnh minh họa về hoạt động trao đổi giữa các thành viên trong nhóm, giữa nhóm và giáo viên
- Kêt quả xử lí thông tin
+ Bảng kết quả thí nghiệm: Cách tiến hành, hiện tượng, giải thích và phương trình hóa học, nhận xét rút ra từ thí nghiệm
+ Bảng kết quả số liệu từ phiếu thông tin: Tổng hợp theo tiêu chí, tính % và rút ra nhận xét cho mỗi cách khác nhau
- Báo cáo kết quả của nhóm
+ Văn bản báo cáo két quả của mỗi nhóm nhỏ hoặc cá nhân theo nhiệm vụ được phân công
+ Báo cáo kết quả của nhóm theo cấu trúc chung
Trang 22download by : skknchat@gmail.com
Trang 23c) Báo cảo kết quả và đánh giá
- Học sinh trình bày báo cáo dự án của nhóm mình một cách cô đọng, đầy đủ và sáng tạo, đảm bảo các nhóm khác theo dõi nắm bắt được
- Câu hỏi chất vấn của các nhóm khác, nhóm báo cáo ghi chép lại, trao đổi trong nhóm để có phương án trả lời
- Các nhóm đánh giá lẫn nhau dưới sự hướng dẫn của giáo viên, đảm bảo kháchquan qua đó giúp học nhìn nhận các vấn đề học tập đúng hơn Phiếu đánh giá do giáo viêncung cấp
II 1.6.2 Dự án 2 Chất đạm, bột đường, chất béo
a) Lập kế hoạch thực hiện dự án - Lập kế hoạch giải quyết vấn đề
Phát triển vấn đề cần giải quyết - Lập sơ đồ tư duy
- Chất đạm: Khái niệm, phân loại, tính chất, vai ưò đối với cơ thể, nguồn cung cấp,
sự thiêu hóa và hấp thu của cơ thể, cách chế biến và bảo quản
- Chất bột đường: Khái niệm, tính chất, nguồn cung cấp, vai trò và nhu cầu đối cơ thể, sự tiêu hóa và hấp thu của cơ thể, cách chế biến và bảo quản
- Chất béo: Khái niệm, tính chất, vai trò và nhu cầu đối với cơ thể, nguồn cung cấp,
sự tiêu hóa và hấp thu của cơ thể, cách che biến và bảo quản
Từ đó, lập sơ đồ tư duy cho chủ đề lớn với 3 chủ đề nhỏ: Chất đạm, chất bột đường,chất béo Có thể lập sơ đồ tư duy theo mô hình sau và có thể thay đổi nội dung cụ thể chophù hợp
Sơ đồ tư duy nghiên cứu các chất đạm, bột đường, chất béo
download by : skknchat@gmail.com
Trang 25Đê xuất câu hỏi nghiên cứu
Câu hỏi nghiên cứu tìm hiểu chất đạm
Câu 1 Chat đạm có thành phần hóa học, tính chất vật lý và tính chất hóa học chung không?
Câu 2 Có nhiều loại chất đạm khác nhau không? Nguồn cung cấp các chất đạm cóphải là duy nhất hay không?
Câu 3 Vai trò của chất đạm đối với cơ thể người có quan trọng không?
Câu 4 Quá trình chuyển hóa đạm trong cơ thể người diễn ra đơn giản hay phức tạp? Câu 5 Nhu cầu của chất đạm đối với cơ thể người nói chung và mỗi đối tượng
khác nhau có khác nhau không?
Câu 6 Cách chế biến, bảo quản thực phẩm giàu chất đạm cần có yêu cầu nhất định không?
Câu hỏi nghiên cứu tìm hiểu chất bột đường
Câu 1 Chat bột đường có thành phần hóa học, tính chất vật lý và tírih chất hóa học như thế nào?
Câu 2 Nguồn cung cấp các chất bột đường có phải là duy nhất hay không?
Câu 3 Vai trò của chất bột đường đối với cơ thể người có quan trọng không?
Câu 4 Quá trình chuyển hóa bột đường trong cơ thể người diễn ra đơn giản hay phứctạp?
Câu 5 Nhu cầu của chất bột đường đối với cơ thể người nói chung và mỗi đối tượng khác nhau có khác nhau không?
Câu 6 Cách chế biến, bảo quản thực phẩm giàu chất bột đường cần có yêu cầu nhất định không?
Câu hỏi nghiên cứu tìm hiểu chất béo
Câu 1 Chat béo có thành phần hóa học, tính chất vật lý và tính chất hóa học chung không?
Câu 2 Có nhiều loại chất béo khác nhau không? Nguồn cung cấp các chất đạm có phải là duy nhất hay không?
Câu 3 Vai trò của chất béo đối với cơ thể người có quan trọng không?
Câu 4 Quá trinh chuyển hóa chất béo trong cơ thể người diễn ra đơn giản hay phức
Đề xuất giả thuyết nghiên cứu
Giả thuyết nghiên cứu ứng vói câu hỏi tìm hiểu chất đạm
Giả thuyết 1 Chất đạm tên hóa học là protein, có thành phần hóa học, tính chất vật lý
và tính chất hóa học chung
Giả thuyết 2 Có một số loại đạm khác nhau Nguồn cung cấp từ tự nhiên đa dạng và nhân tạo (thuốc hoặc thực phẩm chức năng)
Giả thuyết 3 Chất đạm là một trong 3 loại chất dinh dưỡng có vai trò quan trọng cho
sự phát triển của cơ thể người
download by : skknchat@gmail.com
Trang 26Giả thuyết nghỉên cứu ứng vổd câu hỏi tìm hiểu về chất bột đường
Giả thuyết 1 Chât bột đường tên khoa học là gluxit hay có thành phân hóa học, tínhchất vật lý và tính chất hóa học chung
Giả thuyết 2 Có một số loại chất bột đường khác nhau Nguồn cung cấp từ tự nhiên đadạng và nhân tạo (thuốc hoặc thực phẩm chức năng)
Giả thuyết 3 Chất bột đường là một trong 3 loại chất dinh dưỡng có vai trò quan trọngcho sự phát triển của cơ thể người
Giả thuyết 4 Quá trình chuyển hóa bột đường trong cơ thể người diễn ra khá phức tạptạo ra các chất đơn giản và dễ hấp thu hơn
Giả thuyết 5 Nhu cầu của chất bột đường đối với cơ thể người nói chung và mỗi đốitượng khác nhau là khác nhau: Theo đặc điểm độ tuổi, theo đặc điểm của hoạt động laođộng
Giả thuyết 6 Cách chế biến, bảo quản chất bột đường cần có yêu cầu nhất định đảmbảo không mất giá trị dinh dưỡng, không nhiễm chất độc hại
Giả thuyết nghiên cứu ứng vói câu hỏi tìm hiểu về chất béo
Giả thuyết 1 Chất béo có tên khoa học là lipit, có thành phần hóa học, tính chất vật lý
và tính chất hóa học chung
Giả thuyết 2 Có một số loại chất béo khác nhau Nguồn cung cấp từ tự nhiên đa dạng
và nhân tạo
Giả thuyết 3 Chất béo là một trong 3 loại chất dinh dưỡng có vai trò quan trọng cho
sự phát triển của cơ thể người
Giả thuyết 4 Quá trình chuyển hóa chất béo trong cơ thể người diễn ra khá phức tạptạo ra các chất đơn giản và dễ hấp thu hơn
Giả thuyết 5 Nhu cầu của chất béo đối với cơ thể người nói chung và mỗi đối tượngkhác nhau là khác nhau: Theo đặc điểm độ tuổi, theo đặc điểm của hoạt động lao động, bệnhnhân hay bình thường
Giả thuyết 6 Cách chế biến, bảo quản thực phẩm giàu chất béo cần có yêu cầu nhấtđịnh đảm bảo không mất giá trị dinh dưỡng, không nhiễm chất độc hại
Đê xuất phương án thực nghiệm tìm tòi để trả lời câu hỏỉ nghiên cứu
Phương án thực nghiệm tìm tòi tìm hiêu chất đạm _
Dự đoán/
Trang 27Tiến hành làm thí nghiệm để kiểm chứng một số tính chất vật
lí, tính chất hóa học của protein theo sách Hóa học 9
2 2 Tìm kiếm thông tin trên internet với từ khóa là phân loại chất
đạm, protein, trong sách Công nghệ 6, Sinh học 8, Hóa học 9.Tìm kiếm thông tin trên internet với từ khóa là vai trò của chất
3 3 đạm, trong sách Công nghệ 6, Sinh hộc 8, hóa học 9.
- 4 4 Tìm kiếm thông tin trên internet với từ khóa là chuyển hóa
chất đạm, trong sách Công nghệ 6, Sinh học 8, hóa học 9
5 5 Tìm kiếm thông tin trên internet với từ khóa là nhu cầu chất
đạm, trong sách Công nghệ 6, Sinh học 8, hóa học 9
6 6 Tìm kiếm thông tin trên internet với từ khóa là chế biến chất
đạm, trong sách Công nghệ 6, Sinh học 8, hóa học 9
Lập bảng thực hiện và thu thập thông tin
TT Nội dung Nguồn thông tin/thí nghiệm Thông tin thu được
1 Thành phần - Hóa học 9, Bài 53 Protein - Thành phần nguyên tố,nguyên tố,
- Tiến hành các thí nghiệm sau với Cấu tạo phân tử:
cấu tạo phân
nguồn chất đạm có sẵn tại gia đình: - Tính tan trong nước:
tử học, Tính
+ Cho protein vào nước - Tính chất hóa học:
chất vật lí,Tính chất hóa + Tiến hành luộc thịt heo, hiện tượng, + Phản ứng thủy phân:học giải thích và viết phương trình phản
+ Sự phân hủy bởi nhiệt:ứng hóa học ở dạng công thức chung
+ Tiến hành nấu canh cua hoặc canhtrứng, hiện tượng, giải thích và viếtphương trình phản ứng hóa học
+ Nhỏ dung dịch HNƠ3 vào lòngtrắng trứng
nguồn cung
cấp chất đạm
Đạm thực vật: Nguồn cungcấp
Trang 28Đạm nhân tạo: Viên đạm,dung dịch truyền đạm
Có khoảng 20 loại axitamin tạo nên p
download by : skknchat@gmail.com
Trang 29- Biến đổi sinh hóa:
- Biến đổi hóa học:
chất đạm đối
Sách Công nghệ 6, Sinh học 8, Hóa đặc điểm độ tuổi, theo đặc
học 9
phẩm có chứa Sách Công nghệ 6, Sinh học 8, Hóa chứa đạm sao cho dễ tiêu,đạm
Phương án thực nghiệm tìm tòi tìm hiểu chất bột đường Câu
Giả thuyết hỏi/ vấn nghiên cửu Phương án thực nghiệm - tìm tòi đề
1 1Tìm kiếm thông tin trên internet với từ khóa lá chất bột hay gluxit, trong sách Côngnghệ 6, Sinh học 8, Hóa học 9,
Tiến hành làm thí nghiệm để kiểm chứng một số tính chất vật lí, tính chất hóa học của chất bột theo sách Hóa học 9
2 2Tìm kiếm thông tin trên internet với từ khóa là phân loại chốt bột đường, nguồn cung cấp chất bột đường trong sách Công nghệ 6, Sinh học 8, Hóa học 9
Tìm kiếm thông tin trên internet với từ khóa là vai trò của chất
3 bột đường, trong sách Công nghệ 6, Sinh học 8, hóa học 9.3
4 4Tìm kiếm thông tin trên internet với từ khóa là chuyển hóa chất bột đường trong cơ thể, ở sách Công nghệ 6, Sinh học 8, Hóa học 9
5 5Tìm kiếm thông tin trên internet với từ khóa là nhu cầu chất bột đường, trong sách Công nghệ 6, Sinh học 8, Hóa học 9
6 6Tìm kiếm thông tin trên internet với từ khóa là chế biến chất bột đường, trong sách Công nghệ 6, Sinh học 8, Hóa học 9
Lập bảng thực hiện và thu thập thông tin
Trang 30download by : skknchat@gmail.com
Trang 31'Tĩriĩi cliât ịinc
cấu tạo hóa- Thực hiện các thí
+ Phản ứng thủy phân tinh bột: Hiện tượng,học, Tínhnghiệm sau
chất vật lí,+ Tiến hành thí nghiệmgiải thích và phương trình hóa học
Tính chấtvới tinh bột là bột gạo,+ Tác dụng của nhiệt với tinh bột: Hiệnhóa học cơm nguội tượng, giải thích và phương trình hóa học
+ Tiến hành thí nghiệm+ Phản ứng với dung dịch iot: Hiện tượng,
rang gạo từ ban đầugiải thích và phương trình hóa học
đến lúc thơm, đến lúc cháy
dịch iot vào hồ tinhbột
5 Nhu cầuInternet Theo đặc điểm và lứa tuổi lao động
tinh bột đốiSách Công nghệ 6,
Trang 32download by : skknchat@gmail.com
Trang 33vấn đề thuyết
1 1 Tìm kiếm thông tin trên internet với từ khóa là chất béo hoặc
lipit, trong sách Công nghệ 6 (Bài 15, 18), Hóa học 9 (Bài 47) ,
Tiến hành làm thí nghiệm để kiểm chứng một số tính chất vật lí,tính chât hóa học của protein theo sách Hóa học 9
2 2Tìm kiếm thông tin trên internet với từ khóa là các loại chất béo hoặc lipittrong sách
Tìm kiếm thông tin trên internet từ khóa là vai trò của chất béo
3 3 hoặc lipit trong sách Công nghệ 6, hóa học 9.
4 4Tìm kiếm thông tin trên internet với từ khóa là quá trình chuyển hóa chất béo hoặc lipit trong, Sinh học 8 (bài 24, 25, 27, 28)
5 5Tìm kiếm thông tin trên internet với từ khóa là nhu cầu chất béo hoặc lipit
6 6Tìm kiếm thông tin trên internet với từ khóa là chế biến thực phẩm giàu chất béo
Lập bảng thực hiện và thu thập thông tỉn
TT Nội dung Nguồn thông tin/thí Thông tin thu được
nghiệm sau: tượng, giải thích và phương trình hóa+ Tiến hành thủy học
phân dầu, mỡ ăn có 4- Sự phân hủy bởi nhiệt: Hiện tượng,giấm ăn giải thích và phương trình hóa học.+ Tiến hành đun
3 Vai trò của chất Internet - Chất béo có vai trò quan trọng trongbéo đối với cơ Công nghệ 6 sự phát triển cơ thể người, các hoạt
Trang 34thể người động sống của tế bào.
- Chất béo cũng có vai trò trong dự trữ 1
download by : skknchat@gmail.com
Trang 35download by : skknchat@gmail.com
Trang 36năng lượng, điều hòa hoạt động, bảo vệ
cơ thể trước những thay đổi về nhiệtđộ
4 Quá trình chuyển Bài 24, 26, 27, 28 Biến đổi chất béo từ khoang miệng đếnhóa chất béo sách Sinh học 8 dạ dày, ruột non:
nhỏ hơn, trộn đều với enzim Dịch vịaxit
- Biến đổi sinh hóa: Nhờ enzim chất
axit béo
- Biến đổi hóa học: Phản ứng thủy phầnchất béo nhờ môi trường axit trong dạdày thành glixerol và các axit béo
5 Nhu cầu chất béo Internet với từ khóa - Nhu cầu của chất béo đối với cơ thểđối với cơ thể là nhu cầu chất béo người ở mỗi đối tượng khác nhau là
hoặc lipit khác nhau, theo đặc điểm độ tuổi, theo
đặc điểm của hoạt động lao động, vídụ:
+ Nếu bạn là người ăn chay trường,biết cách phối hợp các thực phẩm trongkhẩu phần ăn một cách hợp lý, điềuhòa, thì không cần mỡ động vật
+ Nêu bạn đang mắc một trong cácbệnh như: béo phì, mỡ trong máu tănghơn mức bình thường xơ vữa độngmạch, thiểu năng động mạch vành, caohuyết áp, tiểu đường, thì không nên ãn
mỡ động vật, tốt nhất chỉ dùng dầuthực vật và nhiều rau xanh, hoa, củ,quả cùng với các loại cá, mỡ cá đãnêu trên Không ăn các thức ăn chiênrán, thức ăn nhanh, bánh ngọt
+ Nếu bạn có sức khoẻ bình thường thìkhông cần kiêng cữ mỡ động vật quáđáng, với điều kiện là kết hợp ăn thêmnhiều rau, hoa, củ, quả trong bữa ăn
Trang 37hóa làm ất tác dụng dinh dưỡng Mặt
download by : skknchat@gmail.com
Trang 39béo phẩm giàu chất béo khác, các liên kết kép trong cấu trúc của
các axit béo này bị bẽ gãy tạo thành các sản phẩm trung gian như peroxit aldehyt rất có hại đối với cơ thể Vì thế, khuyến cáo người dân tuyệt đối không sử dụng lại dầu, mỡ đã qua chiên rán ở nhiệt độ cao
Bảng phân công thực hiện dự án của nhóm
Phương tiện Địa điểm
- Mầu vật, biểu bảng-Ảnh
- Báo cáo kết quả
- Mâu vật, biểu bảng-Ảnh
- Báo cáo kết quả
- Mẫu vật, biểu bảng-Ảnh
- Báo cáo kết quả
- Nhóm trưởng - Hoàn thiện sản phẩm của nhóm nhỏ
- Thư kí - Nhóm trưởng tổng hợp kết quả thành báo cáo
- Nhóm viên của nhóm
- Báo cáo kết quả trong nhóm
b) Thực hiện kế hoạch - Thực hiện giải quyết vẫn đề
Học sinh giải quyết vấn đề theo nhiệm vụ được phân công, các sản phẩm gồm:
- Hình ảnh minh họa học sinh thu thập thông tin từ thí nghiệm thực, từ mạng internet, từ khảosát, điều tra, phỏng vấn và kết quả ghi ở phiếu thí nghiệm, phiếu thông tin, phiếu phỏng vấn, phiếukhảo sát
- Hình ảnh minh họa về hoạt động trao đổi giữa các thành viên trong nhóm, giữa nhóm và cô giáo
- Kết quả xử lí thông tin
+ Bảng kết quả thí nghiệm: Cách tiến hành, hiện tượng, giải thích và phương trình hóa học, nhận xét rút ra từ thí nghiêm
+ Bảng kết quả số liệu từ phiếu thông tin: Tổng hợp theo tiêu chí, tính % và rút ra nhận xét cho mỗi cách khác nhau
