Công tác đấu thầu tại công ty cổ phần đầu tư phát triển công nghệ và truyền thông (NEO)

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TẬP ĐOÀN BƯU CHÍNH VIỄN THÔNG VIỆT NAM HỌC VIỆN CÔNG NGHỆ BƯU CHÍNH VIỄN THÔNG --- TRẦN PHƯƠNG THẢO CÔNG TÁC ĐẤU THẦU TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN ĐẦU TƯ PHÁT TRIỂN CÔN

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TẬP ĐOÀN BƯU CHÍNH VIỄN THÔNG VIỆT NAM

HỌC VIỆN CÔNG NGHỆ BƯU CHÍNH VIỄN THÔNG

-

TRẦN PHƯƠNG THẢO

CÔNG TÁC ĐẤU THẦU TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN ĐẦU

TƯ PHÁT TRIỂN CÔNG NGHỆ

VÀ TRUYỀN THÔNG (NEO)

CHUYÊN NGÀNH : QUẢN TRỊ KINH DOANH

MÃ SỐ : 60.34.05

TÓM TẮT LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH DOANH VÀ QUẢN LÝ

HÀ NỘI - 2011

Luận văn được hoàn thành tại

Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông Tập đoàn Bưu chính Viễn thông Việt Nam

Người hướng dẫn khoa học:

PGS.TS Nguyễn Thường Lạng

Phản biện 1:

Phản biện 2:

Luận văn sẽ được bảo vệ trước hội đồng chấm luận văn tại Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông Vào lúc: giờ ngày tháng năm 2011

Có thể tìm hiểu luận văn tại:

- Thư viện Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Đấu thầu là một loại giao dịch mang tính chất thương mại, nó tuân theo các quy luật khách quan của thị trường như quy luật cạnh tranh, quy luật cung - cầu, quy luật giá cả - giá trị… Thông qua đấu thầu, những người mua được gọi là bên mời thầu có nhiều cơ hội để lựa chọn những người bán phù hợp với mình và mang lại hiệu quả cao nhất Đồng thời, những người bán được gọi là nhà thầu có nhiều cơ hội để cạnh tranh nhằm đạt được các hợp đồng, có thể cung cấp các hàng hóa sản xuất ra, cung cấp các kiến thức hoặc các dịch vụ mà mình có khả năng đáp ứng nhằm tối đa hóa lợi nhuận

Trong xu hướng tự do hóa, thương mại hóa diễn ra trên toàn cầu với tốc

độ nhanh chóng, sự cạnh tranh giữa các doanh nghiệp viễn thông trong nước

và với các công ty viễn thông trong khu vực và trên thế giới ngày càng trở nên gay gắt Do đó việc cần thiết phải nhìn nhận lại hoạt động đấu thầu trong lĩnh vực viễn thông với cách làm, cách tổ chức thực hiện hoàn toàn mới mẻ,

có chiều sâu và chuyên nghiệp là hết sức cần thiết

Công ty Cổ phần Đầu tư Phát triển Công nghệ và Truyền thông (NEO)

là Công ty cổ phần phát triển đầu tiên được thành lập bởi Tổng công ty bưu chính viễn thông Việt Nam (VNPT – nay là Tập đoàn Bưu chính viễn thông Việt Nam) và các công ty tin học – viễn thông uy tín khác Công ty bắt đầu đi vào hoạt động từ tháng 11 năm 2003 với nhiệm vụ chiến lược là phát triển, tích hợp hệ thống và cung cấp các dịch vụ giá trị gia tăng cho thị trường các doanh nghiệp viễn thông, các doanh nghiệp vừa và nhỏ trong nước cũng như trong khu vực Tuy nhiên, với sự phát triển rất năng động của nền kinh tế theo xu hướng mở cửa và hội nhập, công ty cũng phải đối mặt với sự cạnh

tranh khốc liệt trên thị trường, các cơ chế kinh doanh cũng chuyển từ hình thức kế hoạch, phân phối sang đấu thầu Gần như mọi hoạt động kinh doanh của Công ty trong giai đoạn hiện nay được tiến hành dưới hình thức đấu thầu, với kinh nghiệm lâu năm và các thế mạnh của bản thân, Công ty đã tham dự

và thắng thầu nhiều dự án lớn quan trọng đem lại doanh thu, lợi nhuận và vị thế kinh doanh trên thị trường Tuy nhiên bên cạnh đó vẫn còn nhiều hạn chế tồn tại trong bộ máy hoạt động làm ảnh hưởng không nhỏ đến hiệu quả công tác đấu thầu của Công ty như trình độ nhân viên tham gia vào công tác đấu thầu chưa được đào tạo một cách bài bản, quy trình đấu thầu còn chồng chéo; công tác marketing còn chưa được chú trọng…

Xuất phát từ những vấn đề nêu trên, đề tài “Công tác đấu thầu tại Công

ty Cổ phần Đầu tư Phát triển Công nghệ và Truyền thông (NEO)” được

chọn để nghiên cứu làm luận văn cao học kinh doanh và quản lý

2 Mục đích nghiên cứu

Mục đích của đề tài nhằm vào các vấn đề sau:

Hệ thống hóa những lý luận cơ bản về hoạt động đấu thầu, quy trình, thủ tục của hoạt động đấu thầu nói chung và đấu thầu nói riêng, một số yếu tố ảnh hưởng đến công tác đấu thầu của các doanh nghiệp

Phân tích thực trạng công tác đấu thầu của Công ty Cổ phần Đầu tư Phát triển Công nghệ và Truyền thông (NEO) trong những năm gần đây, những nhân tố ảnh hưởng đến hoạt động đấu thầu của Công ty Cổ phần Đầu

tư Phát triển Công nghệ và Truyền thông (NEO), từ đó tác giả đưa ra một số giải pháp nhằm nâng cao năng lực của Công ty trong hoạt động đấu thầu

3 Tổng quan các công trình nghiên cứu liên quan đến đề tài

Cho đến nay có một số công trình nghiên cứu liên quan đến đề tài như:

+ Luận văn thạc sỹ của tác giả Nguyễn Hồng Quang (2007): “Một số giải pháp nhằm tăng cường hiệu quả quản lý đấu thầu trong lĩnh vực Bưu chính Viễn thông” đã hệ thống hóa một số vấn đề lý luận về quản lý

đấu thầu ở Việt Nam hiện nay Tuy nhiên, luận văn chủ yếu đề cập tới nói

về hành lang pháp lý, hiệu quả quản lý của nhà nước đối với công tác đầu thầu chứ không đề cập tới hoạt động đấu thầu với một doanh nghiệp nào

cụ thể

+ Luận văn Thạc sỹ của tác giả Nguyễn Tuyên Hương (2007): “Một

số vấn đề về công tác đấu thầu hiện nay và những giải pháp nhằm hoàn thiện công tác đấu thầu tại Công ty điện thoại Hà nội 1” đã hệ thống

hóa và phát triển một số vấn đề lý luận về hoạt động đấu thầu ở Việt Nam hiện nay và những vấn đề gặp phải trong công tác đấu thầu Luận văn chủ yếu đề cập tới hoạt động đấu thầu đối với bên chủ đầu tư chứ không đề cập tới hoạt động đấu thầu đối với các nhà thầu tham gia vào gói thầu

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

a Đối tượng nghiên cứu: Công tác đấu thầu của Công ty Cổ phần Đầu tư Phát triển Công nghệ và Truyền thông (NEO) trong lĩnh vực Công nghệ Viễn thông

b Phạm vi nghiên cứu: Luận văn tập trung nghiên cứu thực trạng công tác đấu thầu trong lĩnh vực Công nghệ Viễn thông trong giai đoạn 2003 –

2010 và tầm nhìn tới năm 2015 của Công ty Cổ phần Đầu tư Phát triển Công nghệ và Truyền thông (NEO)

5 Phương pháp nghiên cứu

Phương pháp phân tích tổng hợp, so sánh trên cơ sở điều tra, quan sát thực tế Các số liệu thống kê thu thập thông tin từ sách, tài liệu nghiên cứu chuyên ngành, các báo cáo tài chính, báo cáo sản xuất của Công ty NEO

6 Kết cấu của luận văn

Ngoài phần mở đầu, kết luận, mục lục, danh mục từ viết tắt và danh mục tài liệu tham khảo, các phụ lục, nội dung luận văn được trình bày trong 3 chương:

Chương 1: Tổng quan về công tác đấu thầu

Chương 2: Thực trạng công tác đấu thầu tại Công ty Cổ phần Đầu tư Phát triển Công nghệ và Truyền thông

Chương 3: Một số giải pháp nhằm hoàn thiện công tác đấu thầu tại Công ty Cổ phần Đầu tư Phát triển Công nghệ và Truyền thông đến năm 2015

Chương 1 TỔNG QUAN VỀ CÔNG TÁC ĐẤU THẦU

1.1 MỘT SỐ KHÁI NIỆM VỀ ĐẤU THẦU

1.1.1 Một số khái niệm

Đấu thầu là một quá trình chủ đầu tư lựa chọn được một nhà thầu đáp ứng các yêu cầu của mình theo quy định của luật pháp Trong nền kinh tế thị trường, người mua tổ chức đấu thầu để người bán (các nhà thầu) cạnh tranh nhau Mục tiêu của người mua là có được hàng hóa và dịch vụ thỏa mãn các yêu cầu của mình về kỹ thuật, chất lượng và chi phí thấp nhất Mục đích của nhà thầu là giành được quyền cung cấp hàng hóa dịch vụ đó với giá đủ bù đắp các chi phí đầu vào và đảm bảo mức lợi nhuận cao nhất

ra, cung cấp các kiến thức mà mình có hoặc các dịch vụ mà mình có khả năng đáp ứng nhằm tối đa hóa lợi nhuận

 Vai trò với chủ đầu tư

 Vai trò đối với nhà thầu

 Vai trò đối với nền kinh tế quốc dân

quốc tế

1.2 CÁC HÌNH THỨC, PHƯƠNG THỨC, NGUYÊN TẮC ĐẤU THẦU

1.2.1 Hình thức đấu thầu

Đấu thầu rộng rãi là hình thức đấu thầu không hạn chế số lượng nhà thầu tham gia

Đấu thầu hạn chế là hình thức đấu thầu mà bên mời thầu mời một số nhà thầu (tối thiểu là 5) có đủ năng lực tham dự và phải được cấp có thẩm quyền chấp nhận

1.2.1.6 Tự thực hiện

1.2.2 Phương thức đấu thầu

1.2.3 Những nguyên tắc trong đấu thầu

nhà nước

1.3 TRÌNH TỰ ĐẤU THẦU, TRÌNH TỰ THAM DỰ THẦU

1.3.1 Trình tự đấu thầu

Chủ đầu tư lập và duyệt Kế hoạch và HSMT

Người có thẩm quyền thẩm định và duyệt Kế hoạch và HSMT

Chủ đầu tư tổ chức đấu thầu

Đánh giá hồ sơ dự thầu

Phê duyệt kết quả đấu thầu

1.4.2 Quy trình lập hồ sơ dự thầu

Quy trình lập HSDT là một trong những điều kiện đảm bảo cho công tác đấu thầu thành công

1.4.3 Năng lực nhà thầu

Năng lực nhà thầu sẽ được giới thiệu trong hồ sơ dự thầu, nó là nhứng tài liệu chứng minh cho bên mời thầu biết được khả năng tài chính, kinh

nghiệm thích hợp tham gia các dự án huy động nguồn lực về máy móc thiết

bị thi công đảm bảo thi công công trình đáp ứng nhu cầu của chủ đầu tư

1.4.4 Khả năng liên danh liên kết

Liên danh liên kết sẽ làm cho các doanh nghiệp trong nước tìm kiếm các đối tác tiềm năng, có giải pháp phù hợp để cung cấp cho khách hàng,

mở rộng được thị trường trong lĩnh vực sản xuất kinh doanh

1.4.5 Môi trường kinh doanh và cơ chế chính sách của nhà nước 1.4.6 Các nhà cung cấp

1.4.7 Các đối thủ cạnh tranh

Chương 2 THỰC TRẠNG CÔNG TÁC ĐẤU THẦU TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN ĐẦU TƯ PHÁT TRIỂN CÔNG NGHỆ VÀ TRUYỀN THÔNG

1.1 GIỚI THIỆU VỀ CÔNG TY NEO

1.1.1 Quá trình hình thành và phát triển của công ty NEO

NEO là công ty cổ phần phát triển phần mềm đầu tiên được thành lập bởi Tổng công ty bưu chính viễn thông Việt Nam (VNPT – nay là Tập đoàn Bưu chính viễn thông Việt Nam) và các công ty tin học – viễn thông

uy tín khác

1.1.2 Ngành nghề kinh doanh

1.1.3 Sơ đồ bộ máy quản lý công ty NEO

1.1.4 Chức năng nhiệm vụ của từng bộ phận công ty NEO

1.1.5 Các loại hình tham dự thầu của công ty NEO

- Thầu rộng rãi

- Chỉ định thầu

- Chào giá cạnh tranh

1.2 THỰC TRẠNG CÔNG TÁC ĐẤU THẦU TẠI CÔNG TY NEO 1.2.1 Quy trình tổ chức thực hiện đấu thầu tại công ty NEO

Thực tế với các gói thầu mà Công ty NEO tham dự, có những gói thầu Công ty NEO không thực hiện đúng tất cả 05 bước ở trên Có những gói thầu chỉ thực hiện có 03-04 bước

Hình 2.2: Quy trình thực hiện đấu thầu của Công ty NEO

(Nguồn: Quy trình đấu thầu NEO)

1.2.2 Tình hình tham dự thầu và trúng thầu trong những năm vừa qua tại NEO

 Năng lực kinh nghiệm

Tỷ lệ thắng thầu của công ty thực hiện liên tục tăng qua các năm (Bảng 2.1), điều đó chứng tỏ hoạt động tham gia dự thầu của công ty ngày càng đạt chất lượng cao, năng lực và uy tín của Công ty ngày càng được khẳng định

Thị trường chủ yếu tham gia hoạt động đấu thầu của Công ty NEO chủ yếu là Công ty Thông tin Di động (VMS): 38,2%, Công ty Dịch vụ Viễn thông (Vinaphone): 11,2%, các VNPT tỉnh thành: 47,2%

Tìm kiếm thông tin về các công trình cần đấu thầu

Chuẩn bị và lập hồ sơ dự thầu

Tiếp xúc ban đầu với bên chủ đầu tư

(nếu có)

Nộp hồ sơ dự thầu và tham gia mở thầu

Ký kết hợp đồng kinh doanh (nếu trúng thầu) và theo dõi thực hiện hợp đồng

Bảng 2.1: Số lượng gói thầu thực hiện qua các năm

Bảng 2.4: Báo cáo tài chính 2008-2010

(Nguồn bảng cân đối kế toán và báo cáo kết quả sản xuất kinh doanh của

1.2.3 Phân tích một số gói thầu tiêu biểu mà công ty NEO đã tham gia

Với năng lực kinh nghiệm của mình, NEO ngày càng tham gia nhiều gói thầu có quy mô và đạt kết quả thắng thầu đem lại doanh thu và lợi nhuận lớn cho Công ty Trong đó phải kể đến công tác đấu thầu của một số gói thầu tiêu biểu như:

- Gói thầu 01: Trang bị phần mềm hệ thống MobiFone Portal

- Gói thầu 02: Thiết kế kỹ thuật, cung cấp và cài đặt phần mềm

- Tên gói thầu 03:Xây dựng hệ thống Portal nội bộ VMS

- Gói thầu 04: ADC system (Trang bị hệ thống ADC)

- Gói thầu 05: Nâng cấp phần mềm quản lý thu nợ trên giao diện Web Viễn thông Hà Nam

1.3 ĐÁNH GIÁ CÔNG TÁC ĐẦU THẦU TẠI CÔNG TY NEO

1.3.1 Những kết quả đạt được trong công tác đấu thầu của NEO

- Đặc biệt là việc trúng thầu các dự án lớn có nhiều dự án đạt chất lượng cao của ngành, giữ được chỗ đứng tại thị trường Viễn thông trong nước

- Có những động thái thu thập thông tin đối thủ, có những chính sách chăm sóc khách hàng thường xuyên

- Đã huy động một đội ngũ kỹ sư, nhà quản lý và lao động giỏi tham gia vào công tác dự thầu; Đã chủ động tìm kiếm các dự án; Đánh giá đúng

vị trí của công tác đấu thầu

tranh trong đấu thầu; Khả năng Marketing còn rất hạn chế, thụ động; Hạn chế về danh mục sản phẩm cung cấp ra thị trường; Giá bỏ thầu nhiều khi không hợp lý; Công tác đào tạo chưa được chú trọng nhiều; Khả năng tự chủ về tài chính chưa cao; Công tác kiểm tra hồ sơ thầu trước khi đóng gói chưa được chú trọng

1.3.3 Nguyên nhân khách quan và chủ quan

2.3.3.1 Nguyên nhân khách quan

Ngành Viễn thông đang bị cạnh tranh gay gắt; Với quy mô vừa và nhỏ, công ty NEO không thể tham dự những gói thầu đòi hỏi cao về mặt năng lực tài chính; Một số dự án do chủ đầu tư có sự sắp đặt trước; Nhà nước vẫn chưa có những chính sách ưu đãi hơn đối với nhà thầu trong nước

2.3.3.2 Nguyên nhân chủ quan

Lực lượng cán bộ còn mỏng chưa phát huy hết sức mạnh tổng hợp của các đơn vị trong quá trình xúc tiến dự án, lập, chọn phương án tối ưu; Việc lập giá dự thầu mới chỉ tính tới các yếu tố bên trong mà chưa gắn chặt với tình hình thị trường và các đối thủ cạnh tranh; Việc đầu tư mua sắm mới còn gặp nhiều khó khăn về vốn; Việc đào tạo, nâng cao năng lực các cán

bộ còn yếu; Thị trường khách hàng chưa đa dạng

Chương 3 MỘT SỐ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN CÔNG TÁC ĐẤU THẦU

TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN ĐẦU TƯ PHÁT TRIỂN CÔNG NGHỆ

VÀ TRUYỀN THÔNG ĐẾN NĂM 2015

3.1 CHIỀN LƯỢC PHÁT TRIỂN CỦA CÔNG TY NEO ĐẾN NĂM

2015

3.1.1 Chiến lược phát triển của công ty NEO

3.1.1.1 Tầm nhìn

3.1.1.2 Chiến lược phát triển

NEO hợp tác với các đối tác trong và ngoài nước để làm chủ và đi đầu các công nghệ mới nhất trong lĩnh vực CNTT – TT

3.1.2 Dự báo tình hình phát triển của công ty NEO trong tương lai

- Giữ vững tốc độ tăng trưởng hàng năm như hiện tại, và đến năm

2015 doanh thu của Công ty NEO tăng lên đến 1.000 tỷ đồng;

3.2 MỘT SỐ GIẢI PHÁP NHẰM HOÀN THIỆN CÔNG TÁC ĐẤU THẦU TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN ĐẦU TƯ PHÁT TRIỂN CÔNG NGHỆ VÀ TRUYỀN THÔNG (NEO)

3.2.1 Áp dụng quy trình ISO vào hoạt động đấu thầu tại công ty (Hình 3.2)

3.2.2 Tăng cường liên danh, liên kết kinh tế

Liên danh, liên kết này mở ra nhiều cơ hội giao lưu, chia sẻ kinh nghiệm, xúc tiến, thương mại, hợp tác đầu tư giữa các doanh nghiệp Các

doanh nghiệp trong và ngoài nước sẽ tiếp cận được với nhiều thông tin hữu ích, mở rộng kết nối thương mại và tìm kiếm thêm nhiều đối tác để tăng cường sức mạnh kinh doanh, phát triển vững bền, đem lại lợi ích cho quốc gia và quốc tế

Hình 3.2: Lưu đồ hóa quy trình đấu thầu tại công ty NEO

(Nguồn:Tác giả tự xây dựng hóa trên cơ sở quy trình đấu thầu tại hình 2.2)

3.2.3 Tăng cường liên danh, liên kết kinh tế

Liên danh, liên kết này mở ra nhiều cơ hội giao lưu, chia sẻ kinh nghiệm, xúc tiến, thương mại, hợp tác đầu tư giữa các doanh nghiệp Các doanh nghiệp trong và ngoài nước sẽ tiếp cận được với nhiều thông tin hữu ích, mở rộng kết nối thương mại và tìm kiếm thêm nhiều đối tác để tăng cường sức mạnh kinh doanh, phát triển vững bền, đem lại lợi ích cho quốc gia và quốc tế

3.2.4 Đẩy mạnh công tác Marketing, tăng cường công tác nghiên cứu thị trường Viễn thông

Công ty NEO cần phải tăng cường các công tác tiếp thị báo chí và chăm sóc khách hàng vào các ngày lễ lớn, các sự kiện trọng đại trong năm…

Nghiên cứu thị trường tập trung vào những đối tượng như: người sử dụng cuối cùng, đối thủ cạnh tranh, nhà cung cấp, và các khuynh hướng xu hướng mới của khách hàng Phần lớn nghiên cứu tập trung vào khách hàng – nhu cầu, thái độ và hành vi của họ

3.2.5 Nâng cao năng lực tài chính và sử dụng nguồn vốn có hiệu quả

- Thực hiện công tác phân tích thị trường theo định kỳ

- Xây dựng những kế hoạch vốn, đa dạng hóa sản phẩm kinh doanh

- Chú ý đưa các điều khoản chậm thanh toán vào trong hợp đồng

3.2.6 Nâng cao trình độ nguồn nhân lực của công ty

Việc đào tạo nhân sự nói chung cần phải giữ vững định hướng, bám sát mục tiêu, đa dạng hoá loại hình đào tạo, lựa chọn các cơ sở đào tạo phù hợp và phân bổ chi phí dành cho đào tạo một cách hợp lý nhất