Hóa học 11 Chương 2: Nitơ – phôt pho37144

Trong môi tr ng axit, ion NO3–th hi n tinh oxi hóa gi ng nh HNO3... Phân lân nung ch y III.

CH NG 2: NIT – PHÔT PHO

BÀI 1: NIT

- C u hình electron : 1s2

2s22p3

- CTCT : N ≡ N CTPT : N2

- Là ch t khí không màu, không mùi, không v , h i nh h n không khí (d = 28/29), hóa l ng

-196oC

- Nit ít tan trong n c, hoá l ng và hoá r n nhi t đ r t th p Không duy trì s cháy và s hô

h p

1-Tính oxi hoá: Phân t nit có liên k t ba r t b n, nên nit khá tr v m t hóa h c nhi t đ th ng

a) Tác d ng v i hidrô:

nhi t đ cao, áp su t cao và có xúc tác Nit ph n ng v i hidrô t o amoniac ây là ph n ng thu n ngh ch và to nhi t: t , P, xt 0

b) Tác d ng v i kim lo i

- nhi t đ th ng nit ch tác d ng v i liti t o liti nitrua: 6Li + N2 2Li3N (liti nitrua)

- nhi t đ cao, nit tác d ng v i nhi u kim lo i: 3Mg + N2

0 t

 Mg3N2 (magie nitrua)

* Nit th hi n tính oxi hoá khi tác d ng v i nguyên t có đ âm đi n nh h n

2-Tính kh :

- nhi t đ cao (30000C) Nit ph n ng v i oxi t o nit monoxit

N2 + O2  2NO (không màu) t0

- đi u ki n th ng, nit monoxit tác d ng v i oxi không khí t o nit dioxit màu nâu đ

2NO + O2  2NOt0 2 (màu nâu đ )

* Nit th hi n tính kh khi tác d ng v i nguyên t có đ âm đi n l n h n

- Các oxit khác c a nit : N2O , N2O3, N2O5 không đi u ch đ c tr c ti p t ni và oxi

IV- I U CH :

a) Trong công nghi p: Nit đ c s n xu t b ng cách ch ng c t phân đo n không khí l ng

b) Trong phòng thí nghi m: Nhi t phân mu i nitrit

NH4NO2  Nt0 2 + 2H2O

NH4Cl + NaNO2  Nt0 2 + NaCl +2H2O

BÀI 2: AMONIAC VÀ MU I AMONI

A AMONIAC : Trong phân t NH 3 , N liên k t v i ba nguyên t hidro b ng ba liên k t c ng hóa

tr có c c NH3 có c u t o hình chóp v i nguyên t Nit đ nh Nit còn m t c p electron hóa tr là nguyên nhân tính baz c a NH3

I TÍNH CH T V T LÍ:

- Là ch t khí không màu, có mùi khai x c, nh h n không khí

- Tan r t nhi u trong n c (1 lít n c hòa tan đ c 800 lít khí NH3)

- Amoniac hòa tan vào n c thu đ c dung d ch amoniac

II TÍNH CH T HÓA H C:

1- Tính baz y u:

a) Tác d ng v i n c: NH3 + H2O  NH4+ + OH

Thành ph n dung d ch amoniac g m: NH3, NH4+, OH-

=> dung d ch NH3 là m t dung d ch baz y u

b) Tác d ng v i dung d ch mu i có hidroxit không tan (tr Cu 2+

, Ag + , Ni 2+ , Zn 2+ ): k t t a hiđroxit c a các kim lo i đó

AlCl3 + 3NH3 + 3H2O Al(OH)3 + 3NH4Cl ; Al3+ + 3NH3 + 3H2O Al(OH)3 + 3NH4+

Cu2+ + 4NH3 [Cu(NH3)4]2+

c) Tác d ng v i axit: mu i amoni:

NH3 + HCl NH4Cl (amoni clorua) 2NH3 + H2SO4 (NH4)2SO4 (amoni

sunfat)

2 Tính kh :

a) Tác d ng v i oxi: 4NH3 + 3O2 →t o

2N2 + 6H2O

N u có Pt là xúc tác , ta thu đ c khí NO

4NH3 + 5O2 xt , t0 4 NO + 6H2O

b) Tác d ng v i clo: 2NH3 + 3Cl2 N2 + 6HCl

NH3k t h p ngay v i HCl v a sinh ra t o” khói tr ng” NH4Cl

III I U CH :

1 Trong phòng thí nghi m:B ng cách đun nóng mu i amoni v i Ca(OH)2

2NH4Cl + Ca(OH)2 →t o

CaCl2 + 2NH3 + 2H2O

2 Trong công nghi p: T ng h p t nit và hiđro: t , P, xt 0

N 3H  2NH ∆H < 0 + Nhi t đ : 450 – 5000

C + Áp su t cao t 200 – 300 atm

+ Ch t xúc tác: s t kim lo i đ c tr n thêm Al2O3, K2O,

Làm l nh h n h p khí bay ra, NH3hóa l ng đ c tách riêng

B MU I AMONI: Là tinh th ion g m cation NH4+và anion g c axit

I TÍNH CH T V T LÍ: Tan nhi u trong n c, đi n li hòan toàn thành các ion, ion NH4+ không

màu

II TÍNH CH T HÓA H C:

1- Tác d ng v i dung d ch ki m: (đ nh n bi t ion amoni, đi u ch amoniac trong phòng thí nghi m)

(NH4)2SO4 + 2NaOH →t o

2NH3 + 2H2O + Na2SO4 ; NH4+ + OH- NH3 + H2O

2 Ph n ng nhi t phân:

- Mu i amoni ch a g c c a axit không có tính oxi hóa khi đun nóng b phân h y thành NH3

Thí d : NH4Cl(r) →t o

NH3(k) + HCl(k) (NH4)2CO3(r) →t o

NH3(k) + NH4HCO3(r)

NH4HCO3 →t o

NH3 + CO2 + H2O ; NH4HCO3 đ c dùng làm x p bánh

- Mu i amoni ch a g c c a axit có tính oxi hóa nh axit nitr , axit nitric khi b nhi t phân cho ra

N2, N2O ( đinit oxit)

Thí d : NH4NO2 →t o

N2 + 2H2O NH4NO3 →t o

N2O + 2H2O

BÀI 3: AXIT NITRIC VÀ MU I NITRAT

A AXIT NITRIC

I C U T O PHÂN T : O

- CTPT: HNO3 CTCT: H - O – N

O Nit có s oxi hoá cao nh t là +5

II TÍNH CH T V T LÝ

- Là ch t l ng không màu, b c khói m nh trong không khí m; D = 1.53g/cm3

- Axit nitric không b n, khi có ánh sáng, phân hu 1 ph n: 4HNO3 4NO2 + O2 + 2H2O

Do đó axit HNO3 c t gi lâu ngày có màu vàng do NO2 phân hu tan vào axit => C n c t gi trong

bình s m màu, b c b ng gi y đen…

- Axit nitric tan vô h n trong n c (HNO3 đ c có n ng đ 68%, D = 1,40 g/cm3

)

III TÍNH CH T HOÁ H C

1 Tính axit: Là m t trong s các axit m nh nh t, trong dung d ch: HNO3 H + + NO3–

- Dung d ch axit HNO3 có đ y đ tính ch t c a môt dung d ch axit: làm đ qu tím , tác d ng

v i oxit baz , baz , mu i c a axit y u h n

CuO + 2HNO3 Cu(NO3)2 + H2O ; Ba(OH)2 + 2HNO3 Ba(NO3)2 + 2H2O

CaCO3 + 2HNO3 Ca(NO3)2 + CO2 + H2O

2 Tính oxi hoá: Tu vào n ng đ c a axit và b n ch t c a ch t kh mà HNO3có th b kh đ n: NO,

NO2, N2O, N2, NH4NO3

a) V i kim lo i: HNO3 oxi hoá h u h t các kim lo i (tr vàng và platin) không gi i phóng khí H2,

do ion NO 3 - có kh n ng oxi hoá m nh h n H +

Khi đó kim lo i b oxi hóa đ n m c oxi hóa cao

nh t

- V i nh ng kim lo i có tính kh y u nh : Cu, Ag…thì HNO 3 đ c b kh đ n NO 2 ; HNO 3

loãng b kh đ n NO

Vd: Cu + 4HNO3đ  Cu(NO3)2 + 2NO2 + 2H 2O

3Cu + 8HNO3l ng  3Cu(NO3)2 + 2NO + 4H 2O

- Khi tác d ng v i nh ng kim lo i có tính kh m nh h n nh : Mg, Zn, Al…

+ HNO 3 đ c b kh đ n NO 2 ;

+ HNO3 loãng c th b kh đ n N2O , N2ho c NH4NO3

+ Fe, Al b th đ ng hoá trong dung d ch HNO3 đ c ngu i

b) V i phi kim: Khi đun nóng HNO3 đ c có th tác d ng đ c v i C, P, S…

Ví d : S + 6HNO3(đ) → H2SO4 + 6NO2 + 2H2O

→ Th y thoát khí màu nâu có NO2 khi nh dung dich BaCl2 th y có k t t a màu tr ng có ion SO42-

c) V i h p ch t:

- H2S, Hl, SO2, FeO, mu i s t (II)… có th tác d ng v i HNO3 nguyên t b oxi hoá trong h p

ch t chuy n lên m c oxi hoá cao h n Ví d nh :

3FeO + 10HNO3(d) → 3Fe(NO3)3 + NO + 5H2O 3H2S + 2HNO3(d) → 3S + 2NO +

4H2O

- Nhi u h p ch t h u c nh gi y, v i, d u thông… b c cháy khi ti p xúc v i HNO3 đ c

V I U CH

1- Trong phòng thí nghi m: NaNO3 r + H2SO4đ →o

t

HNO3 + NaHSO4

2- Trong công nghi p: - c s n xu t t amoniac: NH3 NO NO2 HNO3

- to

= 850-900oC, xt : Pt : 4NH3 +5O2→ 4NO +6H2O ; ∆H = – 907kJ

- Oxi hoá NO thành NO2 : 2NO + O2→ 2NO2

- Chuy n hóa NO2 thành HNO3: 4NO2 +2H2O +O2 → 4HNO3

Dung d ch HNO3 thu đ c có n ng đ 60 – 62% Ch ng c t v i H2SO4 đ m đ c thu đ c dung d ch

HNO3 96 – 98%

B MU I NITRAT

1 TÍNH CH T V T LÝ: D tan trong n c, là ch t đi n li m nh trong dung d ch, chúng phân li hoàn

toàn thành các ion

Ví d : Ca(NO3)2 → Ca2+

+ 2NO3-

- Ion NO3- không có màu, màu c a m t s mu i nitrat là do màu c a cation kim lo i M t s mu i nitrat d b ch y r a nh NaNO3, NH4NO3…

2 TÍNH CH T HOÁ H C: Các mu i nitrat d b phân hu khi đun nóng

a) Mu i nitrat c a các kim lo i ho t đ ng (tr c Mg):

Nitrat →o

t

Nitrit + O 2 2KNO3 →o

t

2KNO2 + O2

b) Mu i nitrat c a các kim lo i t Mg → Cu:

Nitrat →t o

Oxit kim lo i + NO 2 + O 2 2Cu(NO3)2 →t o

2CuO + 4NO2 + O2

c) Mu i c a nh ng kim lo i kém ho t đ ng ( sau Cu ) :

Nitrat →o

t

kim lo i + NO 2 + O 2 2AgNO3 →o

t

2Ag + 2NO2 + O2

3 Nh n bi t ion nitrat (NO3–)

Trong môi tr ng axit, ion NO3–th hi n tinh oxi hóa gi ng nh HNO3 Do đó thu c th dùng đ

nh n bi t ion NO3–là h n h p v n đ ng và dung d ch H2SO4 loãng, đun nóng

Hi n t ng: dung d ch có màu xanh, khí không màu hóa nâu đ trong không khí

3Cu + 8H+ + 2NO3– 3Cu2+

+ 2 NO + 4H2O 2NO + O2 ( không khí) 2NO2 ( màu nâu đ )

BÀI 4: PHÔTPHO – AXIT PHÔTPHORIC – MU I PHÔTPHAT

A PHÔT PHO:

1/ Tính ch t hóa h c :

Do liên k t trong phân t photpho kém b n h n phân t nit nên đi u ki n th ng photpho ho t

đ ng hoá h c m nh h n nit

a) Tính oxi hoá: Photpho ch th hi n rõ r t tính oxi hoá khi tác d ng v i m t s kim lo i ho t đ ng,

t o ra photphua kim lo i

Vd:

3 2

canxi photphua

−

b) Tính kh :

Photpho th hi n tính kh khi tác d ng v i các phi kim ho t đ ng nh oxi, halozen, l u hu nh … c ng

nh v i các ch t oxi hóa m nh khác

 Tác d ng v i oxi: Khi đ t nóng, photpho cháy trong không khí t o ra các oxit c a photpho :

Thi u oxi : 40 3 2 2 32 3

diphotpho trioxit

+

+ → D Oxi : 40 5 2 2 255

diphotpho pentaoxit

+

 Tác d ng v i clo: Khi cho clo đi qua P nóng ch y, s thu đ c các h p ch t photpho clorua:

Thi u clo : 20 3 2 2 3 3

photpho triclorua

+

+ → D clo : 20 5 2 2 5 5

photpho pentaclorua

+

2 i u ch : Trong công nghi p, photpho đ c s n xu t b ng cách nung h n h p qu ng photphorit,

cát và than c c kho ng 1200oC trong lò đi n: Ca3(PO4)2+3SiO2+5C→t o 3CaSiO3+2P+5CO

H i photpho thoát ra đ c ng ng t khi làm l nh, thu đ c photpho tr ng d ng r n

B/ AXIT PHÔTPHORIC :

Công th c c u t o :

hay

1 Tính ch t v t lí: Là ch t r n d ng tinh th trong su t, không màu, nóng ch y 42,5oC d ch y r a

và tan vô h n trong n c

2 Tính ch t hóa h c:

a) Tính oxi hóa – kh :

Axít photphoric khó b kh (do P m c oxi hóa +5 b n h n so v i N trong axit nitric) , không có tính

oxi hóa

b) Tính axit: Axít photphoric là axit có 3 l n axit, có đ m nh trung bình Trong dung d ch nó phân li ra 3 n c:

H3PO4  H+ + H2PO4- k1 = 7, 6.10-3

H2PO4-  H+ + HPO42- k2 = 6,2.10-8 n c 1 > n c 2 > n c 3

HPO42-  H+ + PO43- k3 = 4,4.10-13

 Dung d ch axít photphoric có nh ng tính ch t chung c a axit nh làm quì tím hóa đ , tác d ng v i oxit baz , baz , mu i, kim lo i

 Khi tác d ng v i oxit baz , baz tùy theo l ng ch t tác d ng mà axít photphoric t o ra mu i trung hòa, mu i axit ho c h n h p mu i:

H3PO4 + NaOH NaH2PO4 + H2O

+ 2NaOH Na

H3PO4 + 3NaOH Na3PO4 + 3H2O

3 i u ch :

a) Trong phòng thí nghi m: P + 5HNO3 H3PO4 + H2O + 5NO2

b) Trong công nghi p:

+ Cho H2SO4 đ c tác d ng v i qu ng photphorit ho c qu ng apatit: Ca3(PO4)2 + 3H2SO4

3CaSO4 + 2H3PO4

i u ch b ng ph ng pháp này không tinh khi t và l ng ch t th p

+ đi u ch H3PO4 có đ tinh khi t và n ng đ cao h n ng i ta đ t cháy P đ đ c P2O5 r i cho

P2O5tác d ng v i n c : 4P + 5O2 2P2O5 P2O5 + 3H2O 2H3PO4

C/ MU I PHÔTPHAT:

Axít photphoric t o ra 3 lo i mu i:

- Mu i photphat trung hòa:Na3PO4, Ca3(PO4)2, …

- Mu i đihidrophotphat: NaH2PO4, Ca(H2PO4)2, …

- Mu i hidrophotphat: Na2HPO4, CaHPO4 …

1.Tính tan: T t c các mu i đihidrophotphat đ u tan trong n c Các mu i hidrophotphat và photphat trung hòa đ u không tan ho c ít tan trong n c (tr mu i kim lo i ki m và amoni (NH4+))

2 Nh n bi t ion photphat: Thu c th là b c nitrat

3Ag+ + PO43-  Ag3PO4 (màu vàng)

D/ PHÂN BÓN HÓA H C

- Phân bón hóa h c là nh ng hóa ch t có ch a các nguyên t dinh d ng, đ c bón cho cây nh m t ng

n ng su t cây tr ng

- Phân bón hóa h c g m có 3 lo i là: phân đ m, phân lân và phân kali

- Phân đ m cung c p nit hóa h p cho cây d i d ng ion nitrat NO3- và ion amoni NH4+

- dinh d ng c a phân đ m b ng hàm l ng % N trong phân

- M t s lo i phân đ m th ng dùng: NH4Cl, NH4NO3 (đ m 2 lá), (NH4)2SO4, NaNO3, (NH2)2CO (urê)

II PHÂN LÂN

- Phân lân cung c p cho cây tr ng nguyên t photpho d ng ion photphat

- dinh d ng c a phân lân đ c tính b ng hàm l ng % c a P2O5t ng ng v i l ng photpho

có trong thành ph n c a phân đó

- Nguyên li u đ s n xu t phân lân th ng là qu ng apatit, photphorit

- M t s lo i phân lân th ng g p:

1 Supephotphat

- Thành ph n chính là Ca(H2PO4)2

- G m 2 lo i:

+ Supephotphat đ n:

Ca3(PO4)2 + 2H2SO4 Ca(H2PO4)2 + 2CaSO4

+ Supephotphat kép:

Ca3(PO4)2 + 3H2SO4 2H3PO4 + 3CaSO4

Ca3(PO4)2 + 4H3PO4 3Ca(H2PO4)2

2 Phân lân nung ch y

III PHÂN KALI

- Phân kali cung c p cho cây tr ng nguyên t kali d i d ng ion K+

- dinh d ng c a phân kali đ c đánh giá b ng hàm l ng % K2O t ng ng v i l ng kali có trong phân đó

IV M T S LO I PHÂN BÓN HÓA H C KHÁC

1 Phân h n h p và phân ph c h p

- Phân h n h p cung c p đ ng th i 2 ho c nhi u nguyên t dinh d ng c b n đ c t o thành khi

tr n các lo i phân đ n v i nhau

- Phân ph c h p là h n h p các ch t đ c t o ra đ ng th i b ng t ng tác hóa h c c a các ch t

ch a đ ng th i 2 ho c 3 nguyên t dinh d ng c b n Ví d : amophot là h n h p c a

(NH4)2HPO4 và

NH4H2PO4

2 Phân vi l ng

Phân vi l ng là các hoá ch t cung c p cho cây tr ng các nguyên t vi l ng

BÀI T P T LU N CH NG NIT –PHOTPHO

Câu 1: Vi t ph ng trình hóa h c c a ph n ng nhi t phân các mu i NH4Cl, NH4NO2, NH4HCO3,

NH4NO3, (NH4)2CO3, NaNO3, Cu(NO3)2, Fe(NO3)2, Hg(NO3)2

Câu 2: Vi t ph ng trình ph n ng xãy ra (n u có):

a Fe3O4 + HNO3(l) h Ag + HNO3(l)

b Al + HNO3(đ, ngu i) i P + HNO3(đ)

c (NH4)2SO4 + BaCl2 j NaNO3 + H2SO4(đ)

d H2SO4(đ) + P k H3PO4 + NaOH →1 : 2

e NH4NO2 →t o l NH4NO3 → t o

f FexOy+HNO3 đ c ? + NO2 + ? m Al+ HNO3l ? + NO + H2O

g Fe3O4+HNO3đ.n ? + NO2 +

Câu 3: Hoàn thành các ph ng trình ph n ng sau d i d ng phân t và ion thu g n, cho bi t lo i

ph n ng và vai trò c a m i ch t tham gia trong ph n ng hoá h c đó

a) Fe + HNO3l NO↑+… e) Fe + HNO3 (đ c) → … t o

b) Fe + HNO3 (đ c, ngu i) … f) FexOy + HNO3 loãng NO↑+…

c) FeO + HNO3 loãng ? + NO + ? g) M + HNO3 đ c → M(NOt o 3)n+…

d) Fe2O3 + HNO3 loãng …

Câu 4: Hoàn thành chu i ph n ng sau : ( ghi đ y đ đi u ki n n u có )

3 2

2

X H O

2

c N

 

d oxi 1→ axit nitric 2→axit photphoric 3→canxi photphat 4→ canxi đihiđrophotphat

e Qu ng photphorit 1→ P 1→ P2O5 1→H3PO4 1→ (NH4)3PO4 1→ H3PO4 1→ canxi photphat

Câu 5: Th c hi n các bi n hoá sau:

0

2 2

NH NO →  A →  B →  C →  D → → B E+F

Câu 6: Th c hi n dãy bi n hoá sau:

NH4NO3→ khí A+NaOH → khí B+O2 (xt t, ) +O2→khí C+O H O2 , 2 →E→+FeCO t3 ( ) dung d ch F

bột Fe dư



dung d ch G→+H SO2 4 +KMnO4 dung d ch H

Câu 7: Bài 4: Vi t ph ng trình hĩa h c th hi n dãy chuy n hĩa (ghi đ y đ đi u ki n)

a/ N2 NO NO2 HNO3 Fe(NO3)3 NO2

b/ NH3 NO NO2 HNO3 H3PO4 Ca3(PO4)2

c/ N2 NH3 NO NO2 HNO3 Cu(NO3)2 CuO Cu CuCl2 Cu(OH)2 [Cu(NH3)4](OH)2

D NG 3: NH N BI T

STT Ch t c n

nh n bi t Thu c th Hi n t ng x y ra và ph n ng

1 NH3 (khí) Qu tím m Qu tím m hố xanh

2 NH4+ Dung d ch ki m

(cĩ h nh ) Gi i phĩng khí cĩ mùi khai: NH4

+ + OH- NH3 +

H2O

Dung d ch hố xanh, gi i phĩng khí khơng màu và

hố nâu trong khơng khí:

3Cu + 8HNO3 Cu(NO3)2 + 2NO + 4H2O và 2NO + O2 2NO2

4 NO3- H2SO4, Cu

Dung d ch hố xanh, gi i phĩng khí khơng màu và

hố nâu trong khơng khí:

3Cu + 8H+ + 2NO3- 3Cu2+

+ 2NO + 4H2O và 2NO + O2 2NO2

5 PO43- Dung d ch AgNO3 T o k t t a màu vàng

3Ag+ + PO43- Ag3PO4

Câu 8: Bài 1 : B ng ph ng pháp hĩa h c hãy nh n bi t các ch t sau

a HNO3, NaCl, HCl, NaNO3 b (NH4)2SO4, NH4NO3, KCl, KNO3

c NH4Cl, (NH4)2SO4, Na2SO4, NaNO3 d Na3PO4, NaCl, NaNO3, HNO3, H3PO4

e HNO3, HCl, H2SO4, H2S f KNO3, HNO3, K2SO4, H2SO4, KCl, HCl

g Mg(NO3)2, MgCl2, MgSO4, CuSO4, CuCl2, Cu(NO3)2

Câu 9: Bài 2 : Phân bi t các ch t đ ng riêng bi t trong các bình khác nhau:

a/ Các khí: N2, NH3, CO2, NO

b/ Các khí: NH3, SO2, H2, O2, N2, Cl2

c/ Ch t r n: NH4NO3, NH4Cl, (NH4)2SO4, NaNO3

d/ dung d ch ch a: HCl, HNO3, H2SO4, H3PO4

e/ dung d ch Na3PO4, NaOH, NH4NO3, HNO3

Câu 10:Bài 3 : Nh n bi t b ng:

a/ Các dung d ch : NH3, (NH4)2SO4, NH4Cl, Na2SO4

b/ Các dung d ch : (NH4)2SO4, NH4NO3, K2SO4, Na2CO3, KCl

c/ Ch dùng m t hĩa ch t duy nh t nh n bi t các dung d ch m t nhãn sau: NH4NO3, (NH4)2SO4,

Na2SO4, NaCl

d/ qu tím Ba(OH)2, H2SO4, NH4Cl, (NH4)2SO4, NH3

e/ m t thu c th : NH4NO3, (NH4)2SO4, NaNO3, Fe(NO3)3

N2 + 3H2 ←t C p xt, , → 2NH3 Ph n ng này x y ra thu n ngh ch nên liên quan t i các d ng tốn

sau:

+ H ng s cân b ng:

2 3 3

c

=

   

   

+ Tính hi u su t ph n ng:

* Theo m t ch t tham gia: H% lượng chất TG phản ứng lý thuyếtx100%

lượng chất TG phản ứng thực tế



* Theo m t ch t s n ph m: H% lượng SP thực tế x100%

lượng chất SP lý thuyết



Câu 11:Nén m t h n h p khí g m 2,0 mol nit và 7,0 mol hiđro trong m t bình ph n ng cĩ s n ch t xúc tác thích h p và nhi t đ c a bình đ c gi khơng đ i 450oC Sau ph n ng thu đ c 8,2 mol

m t h n h p khí

1.Tính ph n tr m s mol nit đã ph n ng

2.Tính th tích (đktc) khí amoniac đ c t o thành

Câu 12:Trong bình ph n ng cĩ 100 mol N2 và H2 theo t l 1 : 3, áp su t c a h n h p khí lúc đ u là

300 atm và c a h n h p khí sau ph n ng là 285 atm Nhi t đ trong bình đ c gi khơng đ i

a.Tính s mol các khí trong h n h p sau ph n ng

b.Tính hi u su t c a ph n ng t ng h p

Câu 13:Trong bình ph n ng cĩ 40 mol N2 và 160 mol H2 áp su t c a h n h p khí lúc đ u là 400 atm, nhi t đ trong bình đ c gi khơng đ i Bi t r ng khi ph n ng đ t t i tr ng thái cân b ng thì t

l N2đã ph n ng là 25% (hi u su t c a ph n ng t ng h p)

a.Tính s mol các khí trong h n h p sau ph n ng

b.Tính áp su t c a h n h p khí sau ph n ng

Câu 14:M t h n h p N2 và H2 đ c l y vào bình ph n ng cĩ nhi t đ đ c gi khơng đ i Sau th i gian ph n ng, áp su t c a các khí trong bình gi m 5% so v i áp su t lúc đ u Bi t r ng t l s mol

N2 đã ph n ng là 10% Tính thành ph n % s mol N2 và H2trong h n h p đ u

Câu 15:Bình kín cĩ V = 0,5 lít ch a 0,5 mol H2 và 0,5 mol N2( toC) khi đ t đ n tr ng thái cân b ng

cĩ 0,2 mol NH3 t o thành

a.Tính h ng s cân b ng Kc ( to

C)

b.Tính hi u su t t o thành NH3 Mu n hi u su t đ t 90% (tính theo H2) c n ph i thêm vào bình bao

nhiêu mol N2 ?

Câu 16:Cho 1,5 lít NH3(đo đktc) đi qua ng đ ng 16g CuO nung nĩng, thu đ c m t ch t r n X a.Tính kh i l ng CuO đã b kh

b.Tính th tích dung d ch HCl 2M đ đ tác d ng v i X

Câu 17:D n 1,344 lít NH3vào bình cĩ ch a 0,672 lít Cl2(th tích các khí đ c đo đktc)

a.Tính thành ph n % theo th tích c a h n h p khí sau ph n ng

b.Tính kh i l ng c a mu i NH4Cl đ c t o ra

Câu 18:Cho 0,448 lít khí NH3 (đktc) đi qua ng s đ ng 16 gam CuO nung nĩng, thu đ c ch t r n

X (gi s ph n ng x y ra hồn tồn) Tính ph n tr m kh i l ng c a các ch t trong h n h p X

Câu 19:H n h p khí X g m N2 và H2 cĩ t kh i so v i He b ng 1,8 un nĩng X m t th i gian trong bình khí (cĩ b t Fe làm xúc tác), thu đ c h n h p khí Y cĩ t kh i so v i He b ng 2 Tính hi u su t

c a ph n ng t ng h p NH3

Câu 20:Cho 3 mol N2 và 8 mol H2 vào m t bình khí cĩ th tích khơng đ i ch a s n ch t xúc tác (th tích khơng đáng k ) B t tia l a đi n cho ph n ng x y ra, sau đĩ đ a v nhi t đ ban đ u thì th y áp

su t gi m 10% so v i áp su t ban đ u Tính % v th tích c a N2sau ph n ng

Câu 21:Nung nĩng bình khí ch a a mol h n h p NH3 và O2 (cĩ xúc tác Pt) đ chuy n tồn b NH3 thành NO Làm ngu i và thêm n c vào bình, l c đ u thu đ c 1 lít dung d ch HNO3 cĩ pH = 1, cịn

l i 0,25a mol khí O2 Bi t các ph n ng x y ra hồn tồn Giá tr c a a là

Câu 22:Cho NH3 ph n ng v i axit clohiđric thu đ c mu i Mu i này ph n ng v a đ v i 500ml dung d ch NaOH 0,1M

a Tính kh i l ng amoniac đã dùng

b N u l ng amoniac trên ph n ng v i dung d ch AlCl3thì thu đ c bao nhiêu gam k t t a

Câu 23:H p th V lít khí NH3(đktc) vào dung d ch Al2(SO4)3d thu đ c k t t a A Nung k t t a A

đ n kh i l ng khơng đ i thu đ c 1,08 gam ch t r n khan Tính giá tr c a V

Câu 24:Nhi t phân dung d ch hồ tan 21,825 gam h n h p NH4Cl và NaNO2cĩ t l s mol NH4Cl : NaNO2 = 3 : 4 Tính th tích khí N2 thu đ c (đktc)

Câu 25:Hồ tan m gam h n h p NH4Cl và (NH4)2SO4 cĩ t l s mol NH4Cl : (NH4)2SO4 = 1 : 2

vào n c đ c dung d ch A Cho dung d ch A tác d ng v i dung d ch NaOH d đun nĩng thu đ c

13,44 lít NH3(đktc) Tính giá tr m

Câu 26:Cho 400 ml dung d ch h n h p Al2(SO4)3 và Fe2(SO4)3 cĩ t l s mol Al2(SO4)3 :

Fe2(SO4)3 = 1 : 2 tác d ng v i dung d ch NH3 d L c k t t a nung ngồi khơng khí đ n kh i l ng khơng đ i thu đ c 4,22 gam k t t a Tính n ng đ ion SO42-trong dung d ch ban đ u

A M T S CHÚ Ý

I Tính oxi hĩa c a HNO 3

Spk :N (khí trơ), NO(khí không màu hóa nâu ngoài không khí), N O(khí gây cười), NO (khí màu nâu đỏ), muối NH NO

- HNO3 th hi n tính oxi hĩa m nh khi tác d ng v i các ch t cĩ tính kh nh : Kim lo i, phi kim, các

h p ch t Fe(II), h p ch t S

2-, I-, Thơng th ng:

+ N u axit đ c, nĩng t o ra s n ph m NO 2(khí màu nâu đ )

+ N u axit lỗng, th ng cho ra NO (khí khơng màu hĩa nâu trong khơng khí) N u ch t kh cĩ

tính kh m nh, n ng đ axit và nhi t đ thích h p cĩ th cho ra N2O (khí khơng màu, gây c i), N2 (khí khơng màu), NH4NO3

* Chú ý:

1 M t s kim lo i (Fe, Al, Cr, ) khơng tan trong axit HNO3 đ c, ngu i do b th đ ng hĩa

2 Trong m t s bài tốn ta ph i chú ý bi n lu n tr ng h p t o ra các s n ph m

khác: NH 4 NO 3d a theo ph ng pháp b o tồn e (n u ne cho > ne nh n đ t o khí) ho c d a theo d

ki n đ bài (ch ng h n cho dung d ch NaOH vào dung d ch sau ph n ng th y cĩ khí thốt ra)

3 Khi axit HNO 3 tác d ng v i baz , oxit baz khơng cĩ tính kh ch x y ra ph n ng trung hịa

4 V i kim lo i cĩ nhi u hĩa tr (nh Fe, Cr), n u dùng d axit s t o mu i hĩa tr 3 c a kim

lo i (Fe3+

, Cr3+); n u axit dùng thi u, d kim lo i s t o mu i hĩa tr 2 (Fe2+

, Cr2+), ho c cĩ th t o

đ ng th i 2 lo i mu i

5 Các ch t kh ph n ng v i mu i NO 3 -trong mơi tr ng axit t ng t ph n ng v i

HNO 3 Ta c n quan tâm b n ch t ph n ng là ph ng trình ion

II Nguyên t c gi i bài t p: Dùng đ nh lu t b o tồn e