(LUẬN văn THẠC sĩ) phòng ngừa tình hình tội trộm cắp tài sản trên địa bàn tỉnh thừa thiên huế

LỜI CAM ĐOANTôi xin cam đoan rằng số liệu và kết quả nghiên cứu trong luận văn Thạc sĩ Tội phạm học và phòng ngừa tội phạm về “Phòng ngừa tình hình tội trộm cắp tài sản trên địa bàn tỉnh

VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM

HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI

ĐẶNG THỊ HẢI LÝ

PHÒNG NGỪA TÌNH HÌNH TỘI TRỘM CẮP TÀI SẢN TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH THỪA THIÊN HUẾ

LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HỌC

HÀ NỘI, năm 2019

VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM

HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI

ĐẶNG THỊ HẢI LÝ

PHÒNG NGỪA TÌNH HÌNH TỘI TRỘM CẮP TÀI SẢN TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH THỪA THIÊN HUẾ

Chuyên ngành : Tội phạm học và Phòng ngừa tội phạm

Mã số: 8.38.01.05

NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: PGS TS TRẦN HỮU TRÁNG

HÀ NỘI, năm 2019

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan rằng số liệu và kết quả nghiên cứu trong luận văn Thạc

sĩ Tội phạm học và phòng ngừa tội phạm về “Phòng ngừa tình hình tội trộm cắp tài sản trên địa bàn tỉnh Thừa Thiên Huế” là hoàn toàn trung thực và chưa từng

được công bố trong bất kỳ công trình nào khác

Tôi xin hoàn toàn chịu trách nhiệm về lời cam đoan này

Tác giả

Đặng Thị Hải Lý

MỤC LỤC

MỞ ĐẦU 1

CHƯƠNG 1: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ PHÒNG NGỪA TÌNH HÌNH TỘI TRỘM CẮP TÀI SẢN TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH THỪA THIÊN HUẾ 8

1.1 Khái niệm, ý nghĩa của phòng ngừa tình hình tội trộm cắp tài sản 8

1.2 Mục đích phòng ngừa tình hình tội trộm cắp tài sản 12

1.3 Các chủ thể thực hiện phòng ngừa tình hình tội trộm cắp tài sản 13

1.4 Nội dung và các biện pháp phòng ngừa tình hình tội trộm cắp tài sản 17

CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG PHÒNG NGỪA TÌNH HÌNH TỘI TRỘM CẮP TÀI SẢN TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH THỪA THIÊN HUẾ GIAI ĐOẠN 2014 -2018 27

2.1 Thực trạng nhận thức về ý nghĩa, mục đích, các nguyên tắc, nội dung phòng ngừa tình hình tội trộm cắp tài sản trên địa bàn tỉnh Thừa Thiên Huế giai đoạn 2014 - 2018 27

2.2 Thực trạng áp dụng các giải pháp phòng ngừa tình hình tội trộm cắp tài sản trên địa bàn tỉnh Thừa Thiên Huế giai đoạn 2014 - 2018 30

CHƯƠNG 3: CÁC GIẢI PHÁP TĂNG CƯỜNG PHÒNG NGỪA TÌNH HÌNH TỘI TRỘM CẮP TÀI SẢN TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH THỪA THIÊN HUẾ 60

3.1 Tăng cường nhận thức về ý nghĩa, mục đích, các nguyên tắc, nội dung phòng ngừa tình hình tội trộm cắp tài sản trên địa bàn tỉnh Thừa Thiên Huế 60

3.2 Tăng cường phòng ngừa tình hình tội trộm cắp tài sản trên địa bàn tỉnh Thừa Thiên Huế 62

KẾT LUẬN 78

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU

Số hiệu

Bảng

Mức độ tổng quan tuyệt đối của tình hình tội trộm cắp tài

2.1 sản trên địa bàn tỉnh Thừa Thiên Huế giai đoạn từ năm PL

2014 - 2018

Tỷ lệ tội phạm trộm cắp tài sản thực hiện trong tình hình

2.2 tội phạm trên địa bàn tỉnh Thừa Thiên Huế giai đoạn từ PL

năm 2014 - 2018

Mức độ tổng quan tình hình các tội xâm phạm sở hữu và

2.3 tình hình tội trộm cắp tài sản trên địa bàn tỉnh Thừa Thiên PL

Huế (2014 - 2018)

2.4 Động thái của tình hình của tội trộm cắp tài sản trên địa PL

bàn tỉnh Thừa Thiên Huế giai đoạn từ năm 2014 - 2018

Động thái (diễn biến) của tội trộm cắp tài sản trên địa

2.5 bàn tỉnh Thừa Thiên Huế giai đoạn từ năm 2014 - 2018 PL

trong so sánh liên kế

2.6 Cơ cấu theo phương thức, thủ đoạn phạm tội PL

2.7 Cơ cấu của tội trộm cắp tài sản theo loại và mức hình PL

phạt đã được áp dụng

2.8 Cơ cấu của tội trộm cắp tài sản theo loại tội phạm PL2.9 Cơ cấu của tội trộm cắp tài sản theo hình thức phạm tội PL2.10 Cơ cấu của tội trộm cắp tài sản theo địa điểm phạm tội PL2.11 Cơ cấu của tội trộm cắp tài sản theo thời gian phạm tội PL2.12 Cơ cấu của tội trộm cắp tài sản theo tài sản bị chiếm đoạt PL

2.13 Cơ cấu theo giới tính, độ tuổi của người phạm tội trộm

PLcắp tài sản

Số hiệu Tên bảng Trang Bảng

2.14 Cơ cấu của tội trộm cắp tài sản trên địa bàn tỉnh Thừa

Thiên Huế giai đoạn từ năm 2014 - 2018 xét theo trình độ PLhọc vấn của người phạm tội

2.15 Cơ cấu theo tình huống trở thành nạn nhân PL

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Thừa Thiên Huế là một tỉnh ven biển nằm ở vùng Bắc trung Bộ Việt Nam,Thừa Thiên Huế giáp tỉnh Quảng Trị về phía bắc, biển Đông về phía đông, thànhphố Đà Nẵng về phía đông nam, tỉnh Quảng Nam về phía nam, dãy Trường Sơn

và các tỉnh Saravane và Sekong của Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào về phíatây Tỉnh có 1 thành phố, 2 thị xã và 06 huyện với diện tích tự nhiên5.053.99km2, dân số trung bình năm 2010 ước là 1.105,5 nghìn người, chiếm1,5% về diện tích và 1,5% về dân số so với cả nước

Thừa Thiên Huế ở vào vị trí trung độ của cả nước, nằm giữa thành phố HàNội và thành phố Hồ Chí Minh là hai trung tâm lớn của hai vùng kinh tế pháttriển nhất nước ta, là nơi giao thoa giữa điều kiện tự nhiên - kinh tế - xã hội củahai miền Nam - Bắc Những năm qua, trên địa bàn tỉnh đã xuất hiện nhiều khucông nghiệp, cụ thể như khu công nghiệp Phú Bài, Phú Thứ, tạo tiền đề mạnh mẽthúc đẩy nền kinh tế trong toàn tỉnh phát triển mạnh, sự hình thành các cụm kinh

tế mở Chân Mây - Lăng Cô đã và đang tạo nên một thế phát triển mạnh mẽ, thuhút nhiều người lao động đến tỉnh làm việc và sinh sống, các trường học cũngthu hút số lượng lớn học sinh, sinh viên đến học tập, nghiên cứu, côngnghiệpphát triển dẫn đến số lượng người lao động từ các vùng khác đến làmviệc, sinh sống, cộng với lượng khách tham quan, du lịch tăng cao đã ảnh hưởngkhông nhỏ đến tình hình an ninh trật tự trên phạm vi toàn, là môi trường thuậnlợi cho các đối tượng hình sự ở các nơi khác đến hoạt động

Quá trình đô thị hóa ngày càng diễn ra nhanh, đất nông nghiệp dùng chosản xuất ngày càng hẹp dần, nông dân không có ruộng để sản xuất, canh tác sựnhàn rỗi, không có việc làm cũng làm phát sinh tội phạm trong đó có tội phạmTCTS

Công nghệ internet phát triển, nhiều trò chơi mới hình thành, thu hút nhiều

thanh thiếu niên tham gia chơi game, cha, mẹ chủ yếu kiếm tiền, ít quan tâm đếncon cái…sự thiếu thốn trong sinh hoạt, bị các đối tượng xấu lôi kéo, dụ dỗ nêncác em rất dễ đi vào con đường phạm tội, trong đó có tội TCTS.

Sự chủ quan, lơ là, mất cảnh giác của chủ tài sản hoặc của người đượcgiao nhiệm vụ trông coi tài sản nên các đối tượng dễ dàng lợi dụng để thực hiệnhành vi phạm tội của mình

Số vụ trộm cắp tài sản không có dấu hiệu ngày càng tăng cao mà khônggiảm xuống, có nhiều nguyên nhân khách quan và chủ quan khác nhau, trong đó

có nguyên nhân công tác tổng kết, đánh giá chưa hiệu quả và phát huy được vaitrò, tầm quan trọng của công tác phòng ngừa trộm cắp tài sản Mặt khác, côngtác xây dựng lực lượng, trang thiết bị, phương tiện chưa được đầu tư đúngmức Việc sơ kết, tổng kết đánh giá chưa được chú trọng và có trọng tâm Bêncạnh đó, việc vận động nhân dân tham gia bảo vệ an ninh Tổ quốc trong đấutranh phòng chống các loại tội phạm nói chung và tội trộm cắp tài sản nói riêngchưa thực sự có trọng tâm, còn chung chung, chưa cụ thể, nên hiệu quả chưa rõrệt, còn tồn tại nhiều sai sót

Do nhu cầu của thực tiễn, phải nghiên cứu lý luận phòng ngừa tình hình tộitrộm cắp tài sản, thực trạng nhận thức, thực trạng áp dụng các biện pháp phòngngừa tình hình tội trộm cắp tài sản trong thời gian qua, để xây dựng được các giảipháp nâng cao hiệu quả phòng ngừa tội TCTS toàn diện, hệ thống, hiệu quả caotrong thời gian tới, góp phần phục vụ thắng lợi công cuộc công nghiệp hóa, hiện đạihóa đất nước Mặt khác, hiện nay chưa có công trình khoa học nào nghiên cứu đưa

ra các giải pháp phòng ngừa một cách có hệ thống, đầy đủ và toàn diện về phòngngừa tình hình tội trộm cắp tài sản ở thời điểm hiện nay tại tỉnh Thừa Thiên Huế

Đó là lý do mà tác giả chọn đề tài: “Phòng ngừa tình hình tội trộm cắp tài sản

trên địa bàn tỉnh Thừa Thiên Huế” làm luận văn Thạc sĩ luật học là đáp

ứng yêu cầu hiện nay

2 Tình hình nghiên cứu

a Các công trình nghiên cứu về lý luận chung của tội phạm học

Từ trước đến nay, liên quan đến đề tài Luận văn, đã có các công trình khoa học sau đây nghiên cứu về lý luận chung của Tội phạm học:

- “Tội phạm học Việt Nam - Một số vấn đề lý luận và thực tiễn” của Viện Nhà nước và Pháp luật, Nxb Công an nhân dân, năm 2000;

- Giáo trình “Tội phạm học” của GS.TS Võ Khánh Vinh, Nxb Công an nhân dân, tái bản năm 2013;

- Giáo trình “Tội phạm học” của Học viện Cảnh sát nhân dân, Nxb.Công

an nhân dân, 2002, 2013;

- Giáo trình “Tội phạm học” của khoa Luật của Trường Đại học quốc gia

Hà Nội, Nxb Đại học quốc gia Hà Nội, 1999;

- Giáo trình “Tội phạm học” của trường Đại học Luật Hà Nội, NXB Công

- Đặng Văn Chinh (2018) “Phòng ngừa tình hình các tội phạm xâm phạm

sở hữu có tính chất chiếm đoạt trên địa bàn tỉnh Quảng Nam”, Luận văn Thạc sỹluật học, Học viện Khoa học xã hội;

- Đỗ Lường Thiện (2017) “Hoàn thiện quy định của pháp luật hình sự vềtội trộm cắp tài sản”, Nghề luật, số 04, tr 71 - 73;

- Đỗ Văn, Trần Thị Thanh Thủy (2013) “Có căn cứ xác định Vương Văn

T phạm tội trộm cắp tài sản”, Tòa án nhân dân, số 14, tr.30-32

- Hoàng Thị Hoa (2016), “Phòng ngừa tình hình tội trộm cắp tài sản trênđịa bàn tỉnh Đồng Nai”, Luận văn thạc sỹ luật học, Học viện khoa học xã hội;

- Lê Quang Thành (2012) “Nâng cao hiệu quả công tác đấu tranh phòng,chống tội trộm cắp tài sản do người nước ngoài thực hiện, Nhà nước và Pháp luật, số

- Nguyễn Minh Tuấn (2018) “Kiểm sát hoạt động nghiên cứu dấu vết hình

sự trong khám nghiệm hiện trường các vụ trộm cắp tài sản, Kiểm sát, số 15, tr.41

3 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu

3.1 Mục đích nghiên cứu

Mục đích nghiên cứu của luận văn hướng đến là xây dựng được các biện

pháp tăng cường phòng ngừa một cách hữu hiệu với tình hình tội trộm cắp tài sản trên địa bàn tỉnh Thừa Thiên Huế trong thời gian tới.

3.2 Nhiệm vụ nghiên cứu

Luận văn cần thực hiện những nhiệm vụ sau, nhằm đạt được mục đích đã nêu ở trên:

- Nghiên cứu tài liệu: Gồm có các tài liệu văn bản của Đảng ở Trung ương

và địa phương, tài liệu về pháp luật và tài liệu chuyên ngành tội phạm học

- Nghiên cứu thực tế: Gồm có số liệu thống kê, báo cáo sơ kết, tổng kếtnăm của các cơ quan tư pháp, thu thập hồ sơ, bản án cụ thể

- Nghiên cứu sáng tạo, gồm có những việc như sau:

+ Khái quát những vấn đề lý luận chung về phòng ngừa tình hình tội phạmnói chung, tội trộm cắp tài sản nói riêng

+ Thực trạng hoạt động phòng ngừa tình hình tội trộm cắp tài sản trên địa bàn tỉnh Thừa Thiên Huế

+ Làm rõ những tồn tại, nguyên nhân trong hoạt động phòng ngừa tình hình tội trộm cắp tài sản trên địa bàn tỉnh Thừa Thiên Huế

+ Đưa ra một số giải pháp góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động phòngngừa tình hình tội trộm cắp tài sản trong thời gian tới trên địa bàn tỉnh Thừa ThiênHuế

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

4.1 Đối tượng nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu trong đề tài gồm: những vấn đề lý luận, thực trạng

và các giải pháp tăng cường phòng ngừa tình hình tội trộm cắp tài sản trên địabàn tỉnh Thừa Thiên Huế

4.1 Phạm vi nghiên cứu

- Về nội dung, luận văn nghiên cứu hoạt động phòng ngừa tình hình tội

trộm cắp tài sản trong phạm vi khoa học Tội phạm học thuộc ngành Tội phạm học vàphòng ngừa tội phạm

- Về tội danh, đề tài luận văn đề cập đến tội trộm cắp tài sản, được quy

định ở điều 138 - Bộ luật hình sự năm 1999 (Sửa đổi bổ sung năm 2009), có cậpnhật những Điều luật tương ứng trong BLHS hiện hành (Điều 173 Bộ luật hình

sự 2015, sửa đổi, bổ sung năm 2017);

- Về thời gian, luận văn sử dụng chất liệu nghiên cứu trong phạm vi 5

năm, từ năm 2014 đến năm 2018

- Về không gian, luận văn nghiên cứu hoạt động phòng ngừa tình hình tội

trộm cắp tài sản trên địa bàn tỉnh Thừa Thiên Huế

5 Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu của đề tài

5.1 Phương pháp luận

Luận văn được nghiên cứu dựa trên cơ sở phương pháp luận biện chứngduy vật của chủ nghĩa Mác-Lênin, vận dụng các quy luật, các cặp phạm trù phùhợp để luận giải những vấn đề trong tinh hình tội phạm, nguyên nhân và điềukiện của tình hình tội phạm và phòng ngừa tội phạm Luận văn cũng dựa trên tưtưởng Hồ Chí Minh, quan điểm của Đảng và Nhà nước ta về phòng ngừa tộiphạm nói chung và tội trộm cắp tài sản nói riêng

5.2 Phương pháp nghiên cứu cụ thể

Quá trình thực hiện luận văn, tác giả có sử dụng các phương pháp nghiêncứu sau: Phương pháp suy luận Lô-gich; phương pháp hệ thống; phương phápthống kê; phương pháp phân tích; phương pháp tổng hợp; phương pháp so sánh,quy nạp, diễn dịch; phương pháp mô tả bằng bảng, biểu; phương pháp nghiêncứu trường hợp điển hình nhằm giải quyết những yêu cầu đặt ra đối với luậnvăn

6 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận văn

6.1 Ý nghĩa lý luận

Dưới góc độ tội phạm học Việt Nam, luận văn là công trình khoa họcnghiên cứu tình hình tội trộm cắp tài sản một cách toàn diện, hệ thống và nhấtquán trên địa bàn tỉnh Thừa Thiên Huế Kết quả nghiên cứu của luận văn có thể

sử dụng để làm tài liệu tham khảo tại Học viện khoa học xã hội, trong các trườngLuật, các trường Công an.

6.2 Ý nghĩa thực tiễn

Các cá nhân, cơ quan, tổ chức có thể sử dụng kết quả nghiên cứu của luậnvăn để làm tài liệu tuyên truyền, giáo dục nâng cao trình độ nhận thức cho ngườidân và vận dụng trong công tác điều tra, truy tố, xét xử, mặt khác góp phần nângcao hiệu quả phòng ngừa tình hình tội phạm nói chung và phòng ngừa tình hìnhtội trộm cắp tài sản trên địa bàn tỉnh Thừa Thiên Huế nói riêng

Các cơ sở đào tạo luật trên cả nước có thể sử dụng kết quả nghiên cứu củaluận văn để làm tài liệu tham khảo

7 Cơ cấu của luận văn

Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục,phần nội dung của luận văn được cấu trúc thành 3 chương như sau:

Chương 1 Những vấn đề lý luận về phòng ngừa tình hình tội trộm cắp tàisản trên địa bàn tỉnh Thừa Thiên Huế

Chương 2 Thực trạng phòng ngừa tình hình tội trộm cắp tài sản trên địabàn tỉnh Thừa Thiên Huế giai đoạn 2014 - 2018

Chương 3 Các giải pháp tăng cường phòng ngừa tình hình tội trộm cắp tàisản trên địa bàn tỉnh Thừa Thiên Huế

CHƯƠNG 1

NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ PHÒNG NGỪA TÌNH HÌNH TỘI

TRỘM CẮP TÀI SẢN TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH THỪA THIÊN HUẾ

1.1 Khái niệm, ý nghĩa của phòng ngừa tình hình tội trộm cắp tài sản

1.1.1 Khái niệm phòng ngừa tình hình tội trộm cắp tài sản

1.1.1.1 Tội trộm cắp tài sản theo pháp luật hình sự Việt Nam

Trộm cắp tài sản (TCTS) là một trong những tội xảy ra phổ biến trong

nhóm tội xâm phạm đến quyền sở hữu Tội TCTS được quy định tại Điều 173,

chương XVI, Bộ luật hình sự năm 2015, sửa đổi, bổ sung năm 2017 (Sau đây gọitắt là BLHS năm 2015) - Là một tội phạm cụ thể, tội TCTS trước hết có các dấuhiệu của tội phạm nói chung đã được ghi nhận ở khoản 1 Điều 8 BLHS năm

2015 Theo đó, tội TCTS được hiểu khái quát là hành vi nguy hiểm cho xã hội

do người có năng lực trách nhiệm hình sự và đạt độ tuổi luật hình sự qui địnhthực hiện một cách cố ý xâm hại đến quan hệ sở hữu được BLHS quy định

Tội trộm cắp tài sản là hành vi lén lút chiếm đoạt tài sản đang có chủ Nhưcác tội phạm khác, tội TCTS cũng có các đặc điểm là hành vi có tính nguy hiểmđáng kể cho xã hội, có tính trái pháp luật hình sự, có tính có lỗi và có tính phảichịu hình phạt [47, tr.50-59]

Tội phạm là một thể thống nhất giữa các yếu tố chủ quan và khách quankhông tách rời nhau bao gồm khách thể của tội phạm, mặt khách quan của tộiphạm, chủ thể của tội phạm, mặt chủ quan của tội phạm Do đó, đối với tộiTCTS cũng cần thiết phải nhận thức đầy đủ các dấu hiệu đặc trưng cho bốn yếu

tố trên

- Khách thể của tội trộm cắp tài sản

Tội TCTS đã xâm phạm đến quan hệ sở hữu về tài sản của Nhà nước, cơquan, tổ chức, doanh nghiệp hoặc cá nhân Quan hệ sở hữu là khách thể của tộiTCTS Đối tượng của quan hệ sở hữu là tài sản và đây cũng là đối tượng tác

động của hành vi TCTS.

Hành vi chiếm đoạt tài sản của người khác bằng cách lén lút chính là hành

vi nguy hiểm cho xã hội, gây thiệt hại về tài sản cho người bị trộm cắp

Nếu sau khi chiếm đoạt tài sản, người phạm tội bị đuổi bắt có hành vichống trả để giữ bằng được tài sản vừa chiếm đoạt được thì tội trộm cắp chuyểnhóa thành tội cướp tài sản

- Mặt khách quan của tội trộm cắp tài sản

Hành vi khách quan của tội TCTS là hành vi lén lút chiếm đoạt tài sản củangười khác khi tài sản đó đang có chủ quản lý “Lén lút” chiếm đoạt tài sản trongtội TCTS là hành vi của một người cố ý thực hiện một việc vụng trộm, giấu diếmkhông để cho người khác biết nhằm chiếm đoạt tài sản, nó có đặc điểm kháchquan là “lén lút” và ý thức chủ quan của người phạm tội cũng là “lén lút” Hành

vi chiếm đoạt được coi là “lén lút” nếu được thực hiện bằng hình thức có khả năng không cho phép chủ tài sản biết khi hành vi này xảy ra [46, tr.134]

- Mặt chủ quan của tội trộm cắp tài sản

Mặt chủ quan của tội phạm là mặt bên trong của nó bao gồm lỗi, mục đíchphạm tội, động cơ phạm tội [47, tr.134] Lỗi của người phạm tội TCTS là lỗi cố

ý trực tiếp nhằm mục đích vụ lợi Người phạm tội khi thực hiện hành vi nhậnthức được hành vi đó nguy hiểm cho xã hội, trái với quy định của pháp luật, thấyđược hậu quả tất yếu sẽ xảy ra và mong muốn hậu quả xảy ra Chiếm đoạt đượctài sản là mục đích mà người phạm tội hướng đến

- Chủ thể của tội trộm cắp tài sản

Theo pháp luật hình sự Việt Nam hiện nay, tội TCTS có chủ thể là thểnhân, con người cụ thể Chủ thể đó phải đủ độ tuổi luật hình sự quy định để cóthể chịu trách nhiệm hình sự (Điều 12 BLHS năm 2015, sửa đổi bổ sung năm2017) và phải có năng lực trách nhiệm hình sự (nhận thức qua Điều 13 BLHSnăm 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017) Chủ thể của tội TCTS theo quy định củaBLHS năm 2015 là chủ thể đủ những điều kiện đã khái quát như trên

Trong quá trình điều tra, xét xử vụ án, nghiên cứu khái niệm và những yếu

tố cấu thành tội TCTS giúp xác định đúng tội danh, tránh được sự nhầm lẫn giữacác tội danh, đúng pháp luật để từ đó có phương pháp phòng ngừa thích hợp vàđạt kết quả cao đối với tội này

1.1.1.2 Tình hình tội trộm cắp tài sản dưới góc độ tội phạm học

Tình hình tội phạm (THTP) nói chung và tình hình tội TCTS nói riêng thểhiện đặc điểm định lượng và định tính ở mỗi thời kỳ, mỗi vùng, lãnh thổ hànhchính nhất định, tình hình tội TCTS được thể hiện thông qua mức độ, cơ cấu,động thái và tính chất của THTP

Tình hình tội TCTS xảy ra ở địa bàn tỉnh Thừa Thiên Huế, trong một thờigian nhất định, thì tội phạm học nhìn nhận đó là một hiện tượng xã hội tiêu cựcphản ánh quy luật của sự phạm tội của tội TCTS thông qua những bản chất nhất

định Vì vậy mà tội phạm học khách quan khẳng định quan điểm rằng “Tình hình tội phạm là một hiện tượng xã hội, pháp lý - hình sự được thay đổi về mặt lịch sử, mang tính giai cấp bao gồm tổng thể thống nhất (hệ thống) các tội phạm thực hiện trong một xã hội (quốc gia) nhất định trong một thời gian nhất định” [56, tr.61] Khái niệm THTP hiện được xác định là một hiện tượng tâm - sinh lý -

xã hội tiêu cực, vừa mang tính lịch sử và lịch sử cụ thể, vừa mang tính pháp lý hình sự với hạt nhân là tính giai cấp, được biểu hiện thông qua tổng thể các hành vi phạm tội cùng với các chủ thể đã thực hiện các hành vi đó trong một đơn

vị thời gian và không gian nhất định [55, tr10].

Tình hình tội TCTS là một trường hợp cụ thể của THTP, vì vậy cũng cónhững thuộc tính, dấu hiệu của THTP Ngoài ra, tình hình tội TCTS trên địa bàntỉnh Thừa Thiên Huế giai đoạn từ 2014 - 2018 cũng có những đặc điểm đặc thù

sẽ được làm rõ ở phần sau của luận văn

1.1.1.3 Khái niệm phòng ngừa tình hình tội trộm cắp tài sản

Tại Việt Nam hiện nay, các nhà nghiên cứu có hai quan điểm về phòngngừa THTP Đối với quan điểm thứ nhất, phòng ngừa THTP bao gồm cả hoạt

động phòng và chống tội phạm Về quan điểm thứ hai, phòng ngừa THTP chỉbao gồm hoạt động tác động và nguyên nhân và điều kiện của tội phạm nhằmngăn ngừa trước không cho tội phạm xảy ra Theo quan điểm của GS.TS Võ

Khánh Vinh thì: “Phòng ngừa THTP là hệ thống nhiều mức độ các biện pháp mang tính chất Nhà nước - xã hội nhằm khắc phục các nguyên nhân và điều kiện của tội phạm hoặc làm vô hiệu hóa (làm yếu; hạn chế) chúng, bằng cách đó làm giảm và dần dần loại bỏ THTP Trong đấu tranh với THTP có hai phương hướng liên kết chặt chẽ với nhau, đó là phòng ngừa và phát hiện điều tra, truy

tố, xét xử các tội phạm, đảm bảo người phạm tội phải chịu các hình phạt thích đáng, tương xứng với hành vi phạm tội của mình và được giáo dục, cải tạo để trở thành một công dân có trách nhiệm với bản thân, gia đình và xã hội Các biện pháp pháp lý- hình sự của cuộc đấu tranh với THTP có vị trí, vai trò quan trọng trong những trường hợp chuẩn bị và thực hiện các tội phạm cụ thể Theo nghĩa đen, phòng ngừa là việc khắc phục hoặc vô hiệu hóa các nguyên nhân và điều kiện của các tội phạm trước khi nó gây ra việc thực hiện tội phạm” [55,

tr.154-155]

Các cơ quan nhà nước, các tổ chức xã hội và cá nhân công dân là chủ thểchính của hoạt động phòng ngừa THTP [15, tr.10] Phòng ngừa THTP là hoạtđộng khó khăn, phức tạp, đòi hỏi phải có sự quan tâm thực hiện của tất cả cáccấp chính quyền một cách khoa học, chính xác mới có thể phát huy hiệu quả

Trên cơ sở nhận thức chung về phòng ngừa THTP, và từ quan điểm củacác nhà nghiên cứu, có thể đưa ra khái niệm PNTH tội TCTS trên địa bàn tỉnh

Thừa Thiên Huế như sau: “Phòng ngừa tình hình tội trộm cắp tài sản trên địa bàn tỉnh Thừa Thiên Huế là hoạt động của các cơ quan Nhà nước, tổ chức xã hội

và mọi công dân thực hiện các biện pháp nhằm khắc phục, kìm hãm hay loại trừ các nguyên nhân, điều kiện của tình hình tội trộm cắp tài sản trên địa bàn tỉnh Thừa Thiên Huế và bằng cách đó làm giảm dần và kiểm soát được tình hình trộm cắp tài sản, từng bước loại trừ tội trộm cắp tài sản ra khỏi đời sống xã hội

trên địa bàn tỉnh Thừa Thiên Huế”.

1.1.2 Ý nghĩa của phòng ngừa tình hình tội trộm cắp tài sản

Hiện nay, tình hình TCTS đang gây ra nhiều thiệt hại cho người dân và xãhội, ảnh hưởng không nhỏ đến tình hình TTATXH Trong hoạt động đấu tranhphòng chống tội phạm, nghiên cứu cácbiện pháp phòng ngừa tình hình tội TCTS

đó cũng làm giảm nguy cơ trở thành nạn nhân của tội phạm TCTS, làm cho nhiềungười không phải chịu hậu quả của hành vi phạm tội TCTS gây ra Mặt khác, phòngngừa THTP góp phần gìn giữa an ninh quốc gia, TTATXH, bảo vệ tài sản, tính mạng,sức khỏe, danh dự, nhân phẩm của người dân Bên cạnh đó, giúp tiết kiệm được kinhphí cho việc điều tra, xét xử, thi hành án hàng năm, giảm tải áp lực công việc cho các

cơ quan thực thi pháp luật

1.2 Mục đích, các nguyên tắc phòng ngừa tình hình tội trộm cắp tài sản

1.2.1 Mục đích phòng ngừa tình hình tội trộm cắp tài sản

Mục đích phòng ngừa THTP được đặt ra tùy thuộc vào điều kiện của mỗiquốc gia, mỗi thời kỳ và theo từng giai đoạn cụ thể Để chỉ đạo cuộc đấu tranhphòng chống tội phạm ở nước ta hiện nay, Đảng đã ban hành Chỉ thị số

48/CT/TW ngày 22 tháng 10 năm 2010 “Về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác đấu tranh phòng chống tội phạm trong tình hình mới” trong đó

đã chỉ rõ: “Trong thời gian tới công tác phòng chống tội phạm phải kiềm chế,

làm giảm các loại tội phạm, nhất là các loại tội phạm nghiêm trọng, tội phạm mới, tạo môi trường lành mạnh phục vụ có hiệu quả nhiệm vụ phát triển kinh tế

xã hội, bảo vệ cuộc sống hạnh phúc và bình yên của nhân dân” Từ nhận thức,

con người sinh ra vốn có bản chất hướng thiện và đều có thể trở thành công dân

có ích Những việc làm sai trái xuất phát do những nguyên nhân và điều kiện xãhội nhất định, vì vậy con người sẽ không bị sa vào thế giới của tội phạm nếu loạitrừ được những nguyên nhân và điều kiện xã hội đó Không những vậy, ngườiphạm tội hoàn toàn có thể cải tạo, rèn luyện trở thành người lương thiện nếuđược sống trong môi trường có các điều kiện xã hội lành mạnh [28, tr.209]

Phòng ngừa THTP cụ thể, trong đó có phòng ngừa tình hình tội TCTS chỉ

là một trường hợp cụ thể của phòng ngừa THTP nói chung, vì vậy mục đích của

nó cũng được quy định bởi mục đích của “Cái chung”, nghĩa là ngăn chặn vàtừng bước đẩy lùi tội phạm khỏi đời sống xã hội [6], gọi tắt là ngăn chặn và đẩylùi tội TCTS Mục đích của phòng ngừa tình hình tội TCTS cũng được quy địnhbởi mục đích chung của hoạt động PNTP nói chung tức là ngăn chặn, từng bướchạn chế, làm giảm dần, tiến tới loại bỏ tội trộm cắp khỏi đời sống xã hội

1.3 Các chủ thể thực hiện phòng ngừa tình hình tội trộm cắp tài sản

Cần phải có sự phối hợp chặt chẽ giữa các chủ thể khác nhau trong hoạtđộng phòng ngừa tình hình tội TCTS, do đây là hoạt động xã hội phức tạp Chủthể phòng ngừa tình hình tội TCTS gồm có:

1.3.1 Chủ thể lãnh đạo hoạt động phòng ngừa tình hình tội trộm cắp tài sản

Ở nước ta, Đảng Cộng sản Việt Nam là lực lư ợng lãnh đạo xã hộinói chung và hoạt động PNTH tội TCTS nói riêng Tại Khoản 1 Điều 4 Hiếnpháp: “Đảng Cộng sản Việt Nam…là lực lượng lãnh đạo Nhà nước và xã hội”.Vai trò lãnh đạo của Đảng thể hiện qua việc định hướng phòng chống THTP nóichung, trong đó có tội phạm về TCTS nói riêng ở từng giai đoạn, định hướnghoàn thiện cơ cấu tổ chức các cơ quan đấu tranh phòng chống tội phạm thông

qua các nghị quyết của Đảng.

Ngoài ra, sự lãnh đạo của Đảng được thể hiện ở vai trò nòng cốt, tiênphong, gương mẫu của mỗi cán bộ Đảng viên trong hoạt động phòng ngừa tìnhhình tội TCTS

Trên địa bàn tỉnh Thừa Thiên Huế, vai trò lãnh đạo của Đảng trong phòng,chống tội phạm nói chung, tội TCTS nói riêng thuộc về Tỉnh ủy và cấp ủy củacác địa phương trong toàn tỉnh

1.3.2 Chủ thể thực hiện hoạt động phòng ngừa tình hình tội trộm cắp tài sản

- Quốc hội, hội đồng nhân dân các cấp

Quốc hội và Hội đồng nhân dân các cấp tiến hành PNTP ở các phương diệnsau:

Ban hành các đạo luật, nghị quyết, các văn bản pháp lý về phòng chống tộiphạm, hoàn thiện pháp luật nhằm làm cơ sở để các cơ quan Nhà nước, tổ chức xãhội, mỗi công dân làm tốt công tác phòng chống tội phạm:

Thành lập các ủy ban, các tiểu ban giúp cho Quốc hội soạn thảo ban hànhcác văn bản pháp luật có liên quan đến công tác đấu tranh chống tội phạm nóichung (ủy ban sửa đổi Hiến pháp, pháp luật, ủy ban quốc phòng an ninh)

Giám sát các cơ quan chức năng, các tổ chức xã hội việc tuân thủ pháp luậttrong công tác đấu tranh phòng chống tội phạm

Hội đồng nhân dân địa phương ra các Nghị quyết về phòng chống tội phạm

ở địa phương mình

- Chính phủ và Uỷ ban nhân dân các cấp

Chức năng chính của Chính phủ và Uỷ ban nhân dân các cấp trong phòngchống tội phạm là quản lý, điều hành, phối hợp, đảm bảo các điều kiện cần thiết,thể hiện:

Cụ thể hoá các chỉ thị, nghị quyết của Đảng thành những văn bản pháp quinhằm hướng dẫn, tổ chức các lực lượng phòng chống tội phạm

Sử dụng các cơ quan chuyên trách của Chính phủ tiến hành hoạt độngphòng chống tội phạm.

Phối hợp tiến hành đồng bộ hoạt động giữa các chủ thể khác nhau thuộc cấpmình quản lý theo kế hoạch thống nhất

Đảm bảo các điều kiện vật chất cho hoạt động phòng chống tội phạm: ngânsách, phương tiện, điều kiện làm việc

Tiến hành thanh tra, kiểm tra, giám sát, phối hợp điều chỉnh hoạt độngphòng chống tội phạm đáp ứng yêu cầu của thực tiễn

Huy động sức mạnh của toàn xã hội tham gia hoạt động phòng chống tộiphạm thông qua nhiều biện pháp khác nhau

Trên địa bàn tỉnh Thừa Thiên Huế, vai trò quản lý, điều hành, phối hợp,đảm bảo các điều kiện cần thiết trong PNTP nói chung, tội TCTS nói riêng thuộc

về UBND tỉnh Thừa Thiên Huế và UBND các cấp của tỉnh

- Các cơ quan quản lý kinh tế, văn hoá, giáo dục, dịch vụ, du lịch trong phạm vi tổ chức hoạt động chuyên môn

Phát hiện những nguyên nhân, điều kiện làm hình thành, phát triển tội phạmthuộc lĩnh vực mình quản lý

Ban hành các quy định thích hợp, kịp thời tham mưu cho Nhà nước banhành các chủ trương, chính sách đúng đắn nhằm góp phần khắc phục nhữngnguyên nhân, điều kiện của tội phạm

Xây dựng và tổ chức thực hiện những phương án PNTP trong phạm vi cơquan có hiệu quả

Phối hợp với chính quyền các cấp trong công tác phòng chống ở nội bộ,ngoài xã hội theo chương trình chung của Chính phủ

- Các tổ chức xã hội, các tổ chức quần chúng tự quản

Phối hợp, hỗ trợ soạn thảo, tham gia kế hoạch PNTP với chính quyền địaphương và các cơ quan chuyên môn

Nâng cao ý thức cảnh giác của hội viên thông qua công tác tuyên truyền

tính chất, thủ đoạn hoạt động của tội phạm.

Huy động các hội viên tham gia chương trình phòng chống tội phạm củaChính phủ trong phạm vi địa phương, nội bộ hiệp hội của mình

- Các cơ quan bảo vệ pháp luật: Công an, Toà án, Viện kiểm sát

Nghiên cứu, phân tích tình hình phạm tội, xác định chính xác những nguyênnhân, điều kiện của tội phạm để từ đó đề xuất các giải pháp phòng chống manglại hiệu quả cao

Trực tiếp tiến hành các hoạt động PNTP thông qua sử dụng các biện pháptheo quy định của pháp luật và các biện pháp nghiệp vụ chuyên môn theo chứcnăng của mình

Lực lượng Công an nhân dân: Phải trực tiếp tổ chức, triển khai các hoạtđộng PNTP theo hai hướng: Tham gia phòng ngừa xã hội (phòng ngừa chung) vàtrực tiếp tiến hành toàn diện hoạt động phòng ngừa nghiệp vụ, điều tra tội phạm

Viện kiểm sát: Kiểm sát việc tuân theo pháp luật đối với những hoạt độngđiều tra, xét xử, thi hành án, giam giữ, giáo dục, cải tạo phạm nhân, giữ quyềncông tố

Toà án các cấp: Phát hiện những nguyên nhân, điều kiện của tội phạm đểChính Phủ, các ngành, các cấp kịp thời có biện pháp ngăn chặn, loại trừ thôngqua hoạt động xét xử các vụ án theo đúng quy định của pháp luật;

Bộ Tư pháp: Tham gia xây dựng, hoàn thiện hệ thống pháp luật có liênquan đến công tác đấu tranh, phòng chống tội phạm, khắc phục những mặt hạnchế là nguyên nhân, điều kiện của tội phạm

Tại cộng đồng dân cư, tham gia công tác giáo dục, cảm hoá các đối tượng

có liên quan đến hoạt động phạm

Tham gia giúp đỡ các cơ quan Nhà nước, tổ chức xã hội thực hiện tốtchương trình “Quốc gia phòng chống tội phạm” Thực hiện tốt các phong trào:

"Toàn dân tham gia phòng chống tội phạm, tố giác tội phạm, cảm hoá giáo dụcngười phạm tội tại gia đình và cộng đồng dân cư”, giúp đỡ người phạm tội táihòa nhập với cộng đồng khi trở về địa phương

Trong gia đình mình, trực tiếp làm tốt công tác PNTP

1.4 Nội dung và các biện pháp phòng ngừa tình hình tội trộm cắp tài sản

1.4.1 Nội dung phòng ngừa tình hình tội trộm cắp tài sản

Thứ nhất, phòng ngừa tình hình tình hình tội TCTS là việc áp dụng cácbiện pháp mang tính xã hội tác động vào nguyên nhân và điều kiện của tội phạmnhằm ngăn ngừa trước, không cho tội phạm xảy ra Các biện pháp mang tính xãhội gồm có: những biện pháp về kinh tế - xã hội, văn hóa xã hội, tâm lý xã hội…nhằm bảo đảm đời sống vật chất, tinh thần cho con người để từ đó không thựchiện hành vi phạm tội do thiếu thốn vật chất hay do hạn chế trong nhận thức Cácbiện pháp phòng ngừa xã hội này có thể được xây dựng, triển khai bởi nhiều chủthể khác nhau Các biện pháp phòng ngừa tình hình tội TCTS chủ yếu tác độngđến các quan hệ xã hội, làm vô hiệu hóa khả năng làm phát sinh các tội phạm về

sở hữu Ngoài ra, để phòng ngừa tình hình tội TCTS cần kết hợp giáo dục, giúp

đỡ các thành viên trong cộng đồng, hướng họ đến một cuộc sống đầy đủ về vậtchất và lành mạnh về tinh thần, từ đó ngăn ngừa hành vi phạm tội

- Thứ hai, phòng ngừa tình hình tội TCTS còn là việc áp dụng các biệnpháp mang tính nhà nước (còn được gọi là biện pháp mang tính cưỡng chế nhànước, các biện pháp mang tính bắt buộc), kịp thời phát hiện, xử lý sau khi tộiphạm xảy ra nhằm tiếp tục PNTP Các biện pháp này được các chủ thể là các cơquan tiến hành tố tụng thực hiện Trong thực tiễn không phải lúc nào việc áp

dụng các biện pháp phòng ngừa xã hội cũng mang hiệu quả như mong muốn vàbiểu hiện cụ thể là vẫn có tội phạm xảy ra Vì vậy, trong trường hợp có loại tộiphạm xảy ra thì việc truy cứu trách nhiệm hình sự là rất cần thiết Khi áp dụngtrách nhiệm hình sự mà cụ thể là hình phạt thì sự tổn thất mà người phạm tộiphải gánh chịu sẽ lớn hơn so với những gì có được từ việc phạm tội và đây làmột cách thức nhằm kiểm soát tội phạm Mặc dù hình phạt không phải là biệnpháp xử lý duy nhất đối với các tội phạm về sở hữu, tuy nhiên đây là biện phápcần thiết nhằm bảo đảm cho hiệu quả phòng ngừa tình hình các tội xâm phạm sởhữu.

1.4.2 Các biện pháp phòng ngừa tình hình tội trộm cắp tài sản

1.4.2.1 Các biện pháp phòng ngừa tội phạm tiềm năng

Các biện pháp này được hiểu là những biện pháp kiểm soát xã hội, quản lý

xã hội đối với điều kiện tồn tại của hành vi phạm tội tiềm tàng, người phạm tộitiềm tàng và nạn nhân tiềm tàng của tội phạm nhằm làm tê liệt quá trình chuẩn bị

và thực hiện tội phạm Các biện pháp phòng ngừa tội phạm tiềm năng gồm cócác biện pháp sau:

- Biện pháp về kinh tế - xã hội:

Các biện pháp về kinh tế tập trung vào công tác xóa đói, giảm nghèo, nângcao mức sống của người dân, tiến tới thu hẹp khoảng cách chênh lệch kinh

tế giữa các khu vực của địa phương Kinh tế đảm bảo là cơ sở nền tảng cho xâydựng và thực hiện các chính sách về an ninh quốc gia, TTATXH Ngoài ra, cầnchú trọng thực hiện quyền con người, phát huy công bằng xã hội, tạo cơ hội kinhdoanh và việc làm cho nhân dân trên địa bàn.

Những bất ổn về kinh tế và công bằng xã hội có thể xem là những nguyênnhân sâu xa của gây nên những bất ổn về tình hình an ninh, TTATXH Tuy nhiênviệc thực hiện các giải pháp về kinh tế - xã hội cũng cần có những lộ trình và kếhoạch cụ thể để đảm bảo sự đồng bộ và khoa học trong thu hẹp khoảng cách pháttriển giữa các vùng trên địa bàn tỉnh

- Biện pháp về dân sự - xã hội:

Trong lĩnh vực xã hội, Hiến pháp 2013 đã xác định trách nhiệm của Nhànước cùng với toàn xă hội, bằng các nguồn lực kinh tế - tài chính, đầu tư pháttriển các lĩnh vực lao động, việc làm, y tế, phúc lợi và an sinh xã hội, khoa học,công nghệ

Đây là cơ sở để công dân bảo đảm có được thu nhập tối thiểu nhằm thoátkhỏi tình trạng nghèo đói khi không có việc làm hoặc không có thu nhập, và là

cơ sở để Nhà nước xây dựng hệ thống duy trì thu nhập do Nhà nước quản lý, bảođảm cho người dân được hưởng quyền về an sinh xã hội Bảo đảm an sinh xã hộigóp phần duy trì sự ổn định, phát triển đất nước và hiện thực hóa các quyền xãhội của mọi người dân Đây là tiền đề quan trọng để tiến tới đẩy lùi THTP khỏiđời sống xã hội

- Biện pháp về văn hóa - giáo dục:

Đầu tư cho giáo dục được xem là đầu tư cho sự phát triển, cho tương lai

và là quốc sách hàng đầu Tỉnh Thừa Thiên Huế quán triệt quan điểm chỉ đạo củaĐảng, dù còn nhiều khó khăn, nguồn vốn đầu tư cho giáo dục hạn hẹp, nhưngvới nỗ lực của toàn tỉnh, giáo dục đã đạt được nhiều thành tựu to lớn: thực hiệngiáo dục toàn dân, nâng cao dân trí, phát triển nhân lực, bồi dưỡng nhân tài; gópphần giáo dục ý thức công dân, phẩm chất chính trị, lý tưởng cách mạng cho

các thế hệ; giữ vững định hướng xã hội chủ nghĩa; các điều kiện đảm bảo chấtlượng giáo dục được tăng cường; chất lượng và hiệu quả giáo dục ở các cấp học,trình độ đào tạo có tiến bộ; hợp tác quốc tế được mở rộng; lực lượng lao độngqua đào tạo tăng khá nhanh.

Về văn hóa, Điều 41, Hiến pháp năm 2013 nêu rõ: Mọi người có quyềnhưởng thụ và tiếp cận các giá trị văn hóa, tham gia vào đời sống văn hóa, sửdụng các cơ sở văn hóa Quy định này không những quán triệt tinh thần nhấtquán của Đảng xác định văn hóa là nền tảng tinh thần của xã hội, là sức mạnhnội sinh và động lực phát triển đất nước mà còn thấm nhuần sâu sắc lời dạy củaBác Hồ: “Văn hóa soi đường cho quốc dân đi” Trên cơ sở đó, tỉnh Thừa Thiênhuế tập trung xây dựng và phát triển nền văn hóa tiên tiến, đậm đà bản sắc dântộc, tiếp thu tinh hoa văn hóa tốt đẹp của dân tộc; phát triển văn học, nghệ thuậtnhằm đáp ứng nhu cầu tinh thần đa dạng và lành mạnh của người dân; phát triểncác phương tiện thông tin đại chúng nhằm đáp ứng nhu cầu thông tin của nhândân, phục vụ sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc; tạo môi trường xây dựnggia đình trên địa bàn tỉnh ấm no, tiến bộ, hạnh phúc; hướng đến xây dựng conngười có sức khỏe, văn hóa, giàu lòng yêu nước, có tinh thần đoàn kết, ý thứclàm chủ, trách nhiệm công dân

Như vậy, khi biện pháp văn hóa, giáo dục được thực hiện có hiệu quả sẽgóp phần rất lớn trong việc đẩy lùi THTP nói chung, tội TCTS nói riêng

- Biện pháp về công tác quản lý:

Các biện pháp về công tác quản lý nhằm mục đích phát huy quyền làmchủ và giám sát của nhân dân vào công việc nhà nước, tăng cường vai trò, tráchnhiệm của các cơ quan Nhà nước, các tổ chức, cá nhân thực hiện công tác quản

lý Cần có sự kiểm tra, đôn đốc thường xuyên việc thực hiện công tác này, qua

đó xử lý nghiêm các cán bộ vi phạm hoặc không thực hiện tốt chức trách, nhiệm

vụ của mình trong vai trò quản lý Vai trò giám sát của nhân dân giữ vị trí rấtquan trọng trong giám sát việc thực hiện chức trách của cán bộ quản lý, đây là

một trong những cơ sở để xem xét đánh giá mức độ thực hiện công tác chuyênmôn của cơ quan và cán bộ quản lý.

Thứ nhất, nhóm biện pháp tác động vào hành vi phạm tội tiềm năng Các

cơ quan chuyên trách, các tổ chức xã hội và toàn bộ người dân là chủ thể thựchiện các biện pháp tác động vào quá trình chuẩn bị tội phạm, hành vi tiềm năng,phương thức thực hiện tội phạm như: quản lý chặt chẽ các loại công cụ, phươngtiện có khả năng trở thành công cụ gây án, ngoài ra, người dân tích cực, cảnhgiác, chủ động và báo cơ quan chức năng khi phát hiện những đối tượng có biểuhiện nghi vấn, có thể xảy ra tội phạm

Thứ hai, nhóm biện pháp quản lý người phạm tội tiềm năng Đây là nhóm

biện pháp cũng cần có sự tham gia tích cực của không chỉ các cơ quan chứcnăng, các tổ chức xã hội mà còn của tất cả người dân Người phạm tội tiềm năng

là những người thuộc nhóm có nguy cơ cao sẽ thực hiện hành vi phạm tội trộmcắp trong thực tế Nếu không được quản lý tốt thì khi gặp những điều kiện thuậnlợi như công việc, một số yếu tố trong cuộc sống thì những người này sẽ có khảnăng trở thành tội phạm, cụ thể như: người nghiện ma túy, không có nghề nghiệphoặc nghề nghiệp không ổn định, những người đã từng có quá khứ phạm tội, cóhoàn cảnh khó khăn do những đối tượng này có khả năng điều chỉnh, kiểm soáthành vi cá nhân kém hơn người bình thường nên dễ bị sa ngã khi bị lôi kéo, kíchđộng, khi có những nhu cầu vượt quá khả năng đáp ứng của bản thân Do vậy,trong công tác PNTP nói chung, tội TCTS nói riêng, phải có biện pháp quản lýnhững đối tượng này

- Biện pháp pháp lý:

Khi hệ thống pháp luật hoàn thiện, đội ngũ cán bộ tư pháp, các cơ quantrong lĩnh vực hoạt động tư pháp hoạt động có hiệu quả sẽ góp phần tạo lòng tincho nhân dân về tính minh bạch, đúng đắn của pháp luật, tạo nên niềm tin chonhân dân đối với việc xử lý những hành vi sai phạm, từ đó nhân dân an tâm tíchcực tham gia trong công tác đấu tranh phòng chống tội phạm, dồng thời còn tạo

nên sự răn đe đối với những đối tượng có hành vi phạm tội Biện pháp pháp lý trong PNTP tiềm năng được tiến hành như sau:

+ Kiến nghị xây dựng, hoàn thiện hệ thống pháp luật, tạo cơ sở pháp lý

cho việc bảo vệ, thúc đẩy và phát triển quyền con người và quyền công dân:

Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên Chủ nghĩa xã hội

ở nước ta và các Văn kiện Đại hội đại biểu Đảng toàn quốc lần thứ VI, VII, VIII,

IX, X đều chỉ rõ: Nhà nước ta định ra các đạo luật quy định quyền con người, quyềncông dân, trong đó bên cạnh các luật về kinh tế, Nhà nước cần ưu tiên xây

dựng các luật về quyền công dân

+ Tăng cường hiệu lực trong lĩnh vực tư pháp hình sự:

Cần thiết phải xây dựng được đội ngũ cán bộ tư pháp tận tâm, có trình độchuyên môn nghiệp vụ cao, hoàn thành tốt nhiệm vụ của mình; bên cạnh đó có

cơ chế giám sát, chỉ đạo điều hành chặt chẽ từ phía Đảng, cơ quan nhà nước,đoàn thể, nhân dân là rất cần thiết nhằm hoàn thiện kể về cơ cấu tổ chức

Trước hết, tăng cường sự lãnh đạo của tỉnh ủy với cơ quan tư pháp Bảođảm sự lãnh đạo của Đảng không phải là can thiệp vào hoạt động điều tra, truy

tố, xét xử, mà bảo đảm sự lãnh đạo chỉ đạo bằng đường lối, chủ trương lớn ở tầm

vĩ mô; về xây dựng tổ chức, bộ máy, về công tác cán bộ…

Tăng cường sự giám sát của Hội đồng nhân dân các cấp đối với cơ quan tưpháp; sự giám sát của đoàn thể quần chúng, các tổ chức chính trị xã hội đối vớihoạt động tư pháp; bảo đảm sự tham gia trong lĩnh vực đấu tranh phát giác tộiphạm và tham gia hoạt động xét xử (cơ chế hội thẩm)

Trong hoạt động tư pháp cũng cần thiết phải nâng cao hơn nữa vai trò, vịtrí của luật sư Luật sư phải thực sự là người đại diện cho thân chủ Trong quátrình tiến hành tố tụng, cơ quan nhà nước có thẩm quyền sẽ nhanh chóng làmsáng tỏ bản chất thật sự của vụ án, tránh và giảm thiểu đến mức thấp nhất oansai, không vô tư, khách quan thông qua sự tham gia, vai trò của luật sư

1.4.2.2 Các biện pháp ngăn chặn

a Ngăn chặn tội phạm đang xảy ra

Biện pháp này được hiểu là: Kịp thời phát hiện nhằm chặn đứng hành viphạm tội TCTS đang diễn ra, không để cho nó gây thêm thiệt hại thông qua cácchủ thể chức năng hoặc được phát hiện bởi các chủ thể khác như các tổ chức,đoàn thể, cơ quan quản lý hành chính nhà nước… và mọi cá nhân trong xã hội;Chặn đứng quá trình lặp lại của hành vi phạm tội, không để cho tội phạm đượcthực hiện nhiều lần Các biện pháp ngăn chặn tội phạm đang xảy ra phải đượcphát hiện sớm bởi lực lượng chức năng hoặc các các chủ thể khác để kịp thời tốgiác, tin báo nhằm xác minh, xử lý kịp thời Cụ thể như sau: Ngăn chặn hành viphạm tội đang được thực hiện, tức là chặn đứng các hành vi phạm tội, hạn chếđến mức thấp nhất thiệt hại về sức khỏe, tính mạng và tài sản của con người Đây

là biện pháp ngăn chặn thể hiện sự phản ứng của xã hội tức thì đối với hành

vi phạm tội đang diễn ra Chủ thể thực hiện ngăn chặn ở đây không chỉ là chủ thểchuyên nghiệp như: Công an, lực lượng tuần tra, cơ quan, trực ban mà còn cóchủ thể không chuyên nghiệp là mọi cá nhân trong xã hội Trong các chủ thể nàythì lực lượng Công an đóng vai trò nòng cốt, ngoài ra để công tác này đạt hiệuquả cao thì còn phải huy động sức mạnh của khối đoàn kết toàn dân Người dân

hỗ trợ thông qua việc tố giác tội phạm, báo tin kịp thời thông qua số điện thoạitrực ban công an tại địa phương, hoặc hơn nữa là số điện thoại đường dây nóngcủa công an (113) Kịp thời khen thưởng, động viên đối với những cá nhân cónhiều đóng góp, góp nhiều thông tin cho lực lượng chức năng, nhằm làm chongười dân tham gia tích cực hơn nữa

b Ngăn chặn tái phạm tội

Khoản 1 Điều 53 BLHS năm 2015 quy định về tái phạm tội như sau: “Táiphạm là trường hợp đã bị kết án, chưa được xóa án tích mà lại thực hiện hành viphạm tội do cố ý hoặc thực hiện hành vi phạm tội về tội phạm rất nghiêm trọng,tội phạm đặc biệt nghiêm trọng do vô ý.” Những trường hợp sau đây được coi là

tái phạm nguy hiểm: Đã bị kết án về tội phạm rất nghiêm trọng, tội phạm đặcbiệt nghiêm trọng do cố ý, chưa được xóa án tích mà lại thực hiện hành vi phạmtội về tội phạm rất nghiêm trọng, tội phạm đặc biệt nghiêm trọng do cố ý; đã táiphạm, chưa được xóa án tích mà lại thực hiện hành vi phạm tội do cố ý.

Phòng ngừa tái phạm, tái phạm nguy hiểm nhằm ngăn chặn sự lặp lại củahành vi phạm tội đối với những người đã chấp hành xong hình phạt, đã trở lạivới cộng đồng, xã hội hoặc đang được áp dụng các hình phạt án treo, cải tạokhông giam giữ Theo đó, cần huy động sức mạnh của không chỉ các cơ quanchức năng mà còn cả cộng đồng nhân dân, cụ thể:

- Thuyết phục, cảm hóa: Đây là mục tiêu chủ yếu, quan trọng nhất trongngăn chặn tái phạm, biện pháp này mang tính nhân văn sâu sắc Biện pháp nàyhướng đến loại bỏ những phẩm chất tâm lý tiêu cực ở người phạm tội, từ đó làmnảy sinh, phát triển các phẩm chất tâm lý tích cực để đưa họ về với xã hội Từđặc điểm, tính chất của người phạm tội, cho nên việc áp dụng biện pháp giáodục, thuyết phục, cảm hóa can phạm nhân được cán bộ quản giáo kết hợp với cácbiện pháp nghiệp vụ khác để quản lý an toàn các đối tượng giam giữ Cùng vớiviệc tăng cường các biện pháp giáo dục, cảm hóa can phạm nhân, cần thực hiệnđầy đủ các chế độ, chính sách, quyền, nghĩa vụ đối với can phạm nhân, không đểxảy ra trường hợp xâm phạm đến tính mạng, nhân phẩm, sức khoẻ, không để canphạm nhân ốm đau, suy kiệt ở trong Trại

- Giáo dục cải tạo: Theo quy định của hệ thống luật thực định hiện hành,mục đích của hình phạt tù không chỉ là trừng trị người phạm tội mà còn giáo dục, cảitạo họ trở thành người có ích cho xã hội Giáo dục phạm nhân là mảng công tác baogồm tổng thể các hoạt động từ tiếp nhận phạm nhân vào trại giam

đến tổ chức phân loại, thực hiện chế độ chính sách, giáo dục chính trị, pháp luật,văn hóa, đạo đức, lối sống Đây được coi là nhiệm vụ khó khăn, phức tạp nhấtcủa các trại giam, bởi mục đích của nó là: Thay đổi nhận thức, tư tưởng, tìnhcảm không đúng, hướng tới phục hồi và hoàn thiện nhân cách Giáo dục một

người bình thường đã khó, giáo dục phạm nhân - những con người đã lầm lạctrong tính cách, nhận thức - còn khó khăn gấp bội phần, do vậy trong cải tạo phảichú ý nắm bắt những chuyển biến, tình cảm, tâm tư, nguyện vọng của ngườiphạm tội để có những biện pháp giáo dục, cải tạo thật tốt và có hiệu quả cao.

- Tái hòa nhập cộng đồng: Những người từng chấp hành án phạt tù sau khitrở về với gia đình, với cộng đồng thường gặp không ít khó khăn trong quá trìnhlàm lại cuộc đời bởi phần lớn họ có trình độ văn hoá thấp, thuộc diện kinh tế khókhăn, không có nghề nghiệp, việc làm ổn định Các cơ quan nhà nước có thẩmquyền, các tổ chức, cá nhân có trách nhiệm thực hiện các biện pháp bảo đảm táihòa nhập cho người chấp hành xong án phạt tù cho đến khi họ được xóa án tíchtheo quy định của BLHS và BLTTHS

KẾT LUẬN CHƯƠNG 1

Trong chương 1, tác giả đã khái quát, phân tích, luận giải những vấn đề lýluận chung về khái niệm, ý nghĩa, mục đích, nguyên tắc, các loại và nội dungbiện pháp phòng ngừa tình hình tội TCTS; chủ thể phòng ngừa tình hình tộiTCTS Phòng ngừa tình hình tội TCTS do thực tế quy định, tức là dựa trên cácnguyên nhân và điều kiện thực tế của THTP quy định, nghĩa là tình hình tộiTCTS là hiện tượng tiêu cực tồn tại khách quan, do những con người bìnhthường, không phải bẩm sinh phạm tội gây ra

Những nhận thức chung về phòng ngừa THTP chung và tình hình tộiphạm TCTS nói riêng là cơ sở để tác giả phân tích, làm rõ thực trạng tình hình vàcông tác phòng ngừa tình hình ở địa bàn nghiên cứu

Qua nghiên cứu một số nội dung về lý luận của phòng ngừa tình hình tộiTCTS, có thể phần nào thấy trong đấu tranh, phòng, chống các loại tội phạm, cácbiện pháp phòng ngừa THTP nói chung và các biện pháp phòng ngừa tình hìnhtội TCTS có ý nghĩa hết sức quan trọng

CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG PHÒNG NGỪA TÌNH HÌNH TỘI TRỘM CẮP TÀI SẢN TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH THỪA THIÊN HUẾ

GIAI ĐOẠN 2014 -2018

2.1 Thực trạng nhận thức về ý nghĩa, mục đích, các nguyên tắc, nội dung phòng ngừa tình hình tội trộm cắp tài sản trên địa bàn tỉnh Thừa Thiên Huế giai đoạn 2014 - 2018

Thực trạng nhận thức về ý nghĩa, mục đích, các nguyên tắc, nội dungphòng ngừa tình hình tội TCTS trên địa bàn tỉnh Thừa Thiên Huế giai đoạn 2014

- 2018 được hiểu là thực trạng hiểu biết về tầm quan trọng của công tác phòngngừa THTP nói chung, tội TCTS nói riêng trên địa bàn tỉnh Thừa Thiên Huế giaiđoạn 2014 - 2018 Thực trạng: này được thể hiện như sau

Các chủ thể đã xây dựng và triển khai nhiều biện pháp PNTP như: Tỉnh

ủy, UBND tỉnh Thừa Thiên Huế đã đề ra những kế hoạch, chủ trương, phongtrào để triển khai thực hiện Chỉ thị, Nghị quyết, Quyết định của Đảng và Nhànước như: Chỉ thị số 48-CT/TW ngày 26/3/2008 của Bộ Chính trị về “tăngcường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác phòng chống tội phạm trong tìnhhình mới”; Chỉ thị số 09-CT/TW ngày 01/02/2011 của Ban Bí thư “tăng cường

sự lãnh đạo của Đảng đối với phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ trong tình hìnhmới”; Nghị quyết số 28-NQ/TW ngày 25/10/2013 của Ban Chấp hành TW Đảng(khóa XI) về “chiến lược bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới”; Chỉ thị số 46-CT/TW ngày 22/6/2015 của Bộ Chính trị khóa XI về “tăng cường sự lãnh đạocủa Đảng đối với công tác đảm bảo ANTT trong tình hình mới”; Nghị quyết63/2013/QH13 ngày 27/11/2013 của Quốc hội về tăng cường các biện pháp đấutranh phòng chống tội phạm,… Quyết định số 138/1998-QĐ/TTg của Thủ tướngChính phủ về phê duyệt Chương trình Quốc gia phòng chống tội phạm giai đoạn2016-2025 định hướng đến 2030

Điển hình cho các văn bản chỉ đạo, điều hành của UBND tỉnh Thừa ThiênHuế có thể kể đến Kế hoạch số 148/KH-UBND của UBND tỉnh Thừa Thiên Huếngày 30 tháng 6 năm 2017 về thực hiện Chiến lược Quốc gia phòng, chống tộiphạm giai đoạn 2016 - 2025 và định hướng đến năm 2030; Chương trình phòng,

chống tội phạm quốc gia Kế hoạch đã xác định quan điểm: “Phòng, chống tội phạm là nhiệm vụ của cấp ủy Đảng, chính quyền các cấp, các ban, ngành, cơ quan, đoàn thể từ tỉnh đến cơ sở nhằm huy động sức mạnh tổng hợp của hệ thống chính trị và nhân dân tích cực tham gia có hiệu quả công tác đấu tranh phòng, chống tội phạm; đề cao vai trò, trách nhiệm của người đứng đầu, sự chủ động, sáng tạo của Mặt trận Tổ quốc các cấp, các tổ chức đoàn thể, quần chúng nhân dân” Kế hoạch này cũng chỉ rõ: “Công tác phòng, chống tội phạm ngày càng được cấp ủy, chính quyền các cấp quan tâm, thường xuyên chỉ đạo; phong trào toàn dân bảo vệ An ninh Tổ quốc ngày càng đi vào chiều sâu, hiệu quả cao hơn; lực lượng trực tiếp đấu tranh phòng chống tội phạm ngày càng được kiện toàn, nâng cao phẩm chất chính trị, năng lực công tác Chính vì vậy, tình hình hoạt động của tội phạm và vi phạm pháp luật được kiềm chế, kiểm soát, không

để hình thành các đường dây, tổ chức tội phạm có tính chất nguy hiểm, phức tạp, tội phạm hoạt động mang kiểu “xã hội đen” trên địa bàn; kịp thời điều tra, khám phá các vụ án đặc biệt nghiêm trọng, rất nghiêm trọng, các đối tượng phạm tội với phương thức, thủ đoạn mới như lợi dụng mạng internet để phạm tội, huy động tài chính dưới hình thức kinh doanh sàn vàng, bán hàng đa cấp để chiếm đoạt tài sản; không để oan sai, bỏ lọt tội phạm Những kết quả quan trọng đó đã phục vụ đắc lực nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội của địa phương” Kế hoạch cũng đề ra mục tiêu cụ thể đến năm 2020 là “đến năm 2020, giảm từ 3 - 5% tổng

số vụ phạm tội hình sự so với năm 2016, nhất là tội phạm rất nghiêm trọng, đặc biệt nghiêm trọng, tội phạm ở các địa bàn trọng điểm; giảm từ 15% - 20% số vụ

án do người chưa thành niên thực hiện và giảm từ 5 - 7% tội phạm xâm hại trẻ

em Tỷ lệ điều tra, khám phá các loại tội phạm đạt từ 75% trở lên;

các tội rất nghiêm trọng, đặc biệt nghiêm trọng đạt 95% trở lên; tăng 5% - 10%

tỷ lệ khởi tố điều tra các vụ án về kinh tế, tham nhũng trên tổng số vụ việc được phát hiện; tăng từ 5 - 10% số vụ phạm tội về ma túy được phát hiện, bắt giữ Ít nhất 50% số khu dân cư, xã, phường, thị trấn, cơ quan, doanh nghiệp, nhà trường đạt tiêu chí “An toàn về an ninh, trật tự”; chuyển hóa thành công 60% địa bàn được xác định là trọng điểm, phức tạp về trật tự, an toàn xã hội Giảm tỷ

lệ tái phạm tội trong số người chấp hành xong án phạt tù xuống dưới 15%; tư vấn, hỗ trợ tìm việc làm cho 100% người chấp hành xong án phạt tù ”.

Tuy nhiên nhận thức về ý nghĩa, mục đích, các nguyên tắc, nội dungphòng ngừa tình hình tội TCTS trên địa bàn tỉnh Thừa Thiên Huế cũng cònnhững hạn chế nhất định, hạn chế này do một số nguyên nhân chủ yếu:

- Trình độ chuyên môn về PNTP nói chung và phòng ngừa tình hình tộiTCTS trên địa bàn còn hạn chế, còn tập trung nhiều ở hoạt động phát hiện, xử lý tộiphạm, chưa nhận thức đúng đắn về sự cần thiết của phòng ngừa không để tội phạmxảy ra, do chủ thể phòng ngừa chuyên trách hiện nay chủ yếu là các cơ

quan tiến hành tố tụng và tập trung vào hoạt động phát hiện, xử lý tội phạm; chủthể làm công tác tuyên truyền là Hội đồng phổ biến, giáo dục pháp luật khôngphải là cơ quan chuyên trách, là hoạt động chung của nhiều cơ quan, trong đó cơquan tư pháp giữ vai trò chủ đạo nhưng hoạt động còn mang tính hình thức docác cơ quan còn thực hiện chức năng, nhiệm vụ của cơ quan đó

- Cơ sở vật chất đảm bảo cho việc nâng cao nhận thức PNTP còn hạn chế,trong khi muốn nâng cao nhận thức về phòng ngừa tình hình tội TCTS cần có cơchế hình thành nhận thức đó

- Hoạt động tuyên truyền được sử dụng chủ yếu nhằm nâng cao nhận thức

về phòng ngừa tình hình tội TCTS, tuy nhiên hoạt động này chưa được tiến hànhthường xuyên và chưa chủ động

- Người dân còn nhiều khó khăn trong cuộc sống, phải vất vả mưu sinhkiếm thu nhập cho gia đình, chưa có thời gian quan tâm đến hoạt động phòng

ngừa tình hình tội TCTS, chưa ý thức bảo vệ tài sản của bản thân và gia đình từ

Lực lượng Công an tỉnh Thừa Thiên Huế đã phối hợp chặt chẽ với các cơquan trong và ngoài ngành trong công tác đấu tranh, phòng chống các loại tộiphạm nói chung, TCTS nói riêng, như: Viện kiểm sát nhân dân (VKSND),TAND, cơ quan quản lý giáo dục, khu công nghệ trong quá trình điều tra, truy

tố và xét xử đảm bảo đúng người, đúng tội, đúng pháp luật, xây dựng kế hoạchphường ngừa tội phạm và tuyên truyền pháp luật

Kết quả hoạt động của các cơ quan bảo vệ pháp luật trong hoạt độngchống tội TCTS giai đoạn 2014 - 2018 được thể hiện cụ thể thông qua tình hìnhtội TCTS trên địa bàn tỉnh Thừa Thiên Huế, cụ thể như sau:

2.2.1.1 Phần hiện của tình hình tội trộm cắp tài sản trên địa bàn tỉnh Thừa Thiên Huế giai đoạn từ 2014 - 2018

a Mức độ tổng quan tuyệt đối của tình hình tội trộm cắp tài sản (Bảng 2.1

trên tổng kết giai đoạn từ năm 2014 - 2018

Mức độ tổng quan tuyệt đối thể hiện ở Bảng 2.1 cho thấy, mức độ tổngquan tuyệt đối của tình hình tội TCTS trên địa bàn tỉnh Thừa Thiên Huế giaiđoạn từ năm 2014 đến năm 2018 là 3.925 vụ án với 5.620 người phạm tội TCTS.Trung bình mỗi năm có khoảng 785 vụ với khoảng 1.124 người phạm tội bị xét

xử sơ thẩm về tội TCTS Như vậy, xét về mức độ tổng quan tuyệt đối tình hìnhtội TCTS trên địa bàn tỉnh Thừa Thiên Huế giai đoạn từ năm 2014 - 2018 có sựgiao động nhẹ giữa các năm, có xu hướng tăng về số vụ và số bị cáo

Số liệu này mặc dù đã góp phần quan trọng trong việc phản ánh THTPnhưng chưa thể phác họa được toàn bộ tình hình tội phạm TCTS trên địa bàn tỉnhThừa Thiên Huế từ năm 2014 - 2018, do vậy để biết số liệu về số vụ và bị cáoliên quan này là cao hay thấp trong tổng quan tuyệt đối của THTP nói chung trênđịa bàn tỉnh Thừa Thiên Huế cần phải có sự so sánh để tìm ra chỉ số khái quát,được tính toán bằng cách mà tội phạm học Việt Nam đã chỉ ra là so sánh mức độtổng quan tuyệt đối của tình hình tội TCTS thực hiện từ năm 2014 đến năm 2018với mức độ tổng quan của THTP ở tỉnh Thừa Thiên Huế trong cùng thời điểmnghiên cứu để giúp chúng ta có được sự đánh giá và cái nhìn đầy đủ hơn về hiệntrạng của tội phạm TCTS trên địa bàn trong thời gian nghiên cứu Bảng 2.2 -phần phụ lục sẽ cho ta thấy rõ tỷ lệ này

Bảng số liệu 2.2 - phần phụ lục cho thấy tình hình tội TCTS qua các nămnhư sau:

Năm 2014: Tổng số vụ án TCTS phát hiện, khởi tố, điều tra, truy tố và xét

xử là 773 vụ/3.925 bị cáo, tội phạm nói chung là 2.342 vụ/12.744 bị cáo, tộiTCTS chiếm tỉ lệ 33,0% vụ án với 29,1% bị cáo trong tổng số tội phạm hình sự

Năm 2015: Tổng số vụ án TCTS phát hiện, khởi tố, điều tra, truy tố và xét

xử là 796 vụ/1150 bị cáo, tội phạm nói chung là 2460 vụ/4103 bị cáo, tội TCTSchiếm tỷ lệ 32.4% vụ với 28,0 % bị cáo trong tổng số tội phạm nói chung Số vụ

án TCTS năm 2015 so với năm 2014 tăng 23 vụ/19 bị cáo

Năm 2016: Tổng số vụ án TCTS phát hiện, khởi tố, điều tra, truy tố và xét

xử là 807 vụ/1052 bị cáo, tội phạm nói chung là 2655 vụ/4511 bị cáo Như vậy,tội TCTS chiếm tỷ lệ 30.4% vụ và 23,3 % bị cáo trong tổng số tội phạm nóichung Số vụ án TCTS năm 2016 so với năm 2015 tăng 11 vụ, tuy nhiên số bịcáo phạm tội TCTS năm 2016 có giảm 98 bị cáo so với năm 2015

Năm 2017: Tổng số vụ án đã điều tra, khởi tố và xét xử về tội TCTS là

857 vụ/1254 bị cáo, tổng các tội phạm nói chung là 2801 vụ/4906 bị cáo TộiTCTS chiếm tỷ lệ 30,6% vụ và 25,6% bị cáo trong tổng số tội phạm nói chung

Như vậy, so với năm 2016 thì số tội trộm cắp tăng 50 vụ/202 bị cáo

Năm 2018: Tổng số vụ án nói chung là 2486 vụ/4015 bị cáo (giảm 315vụ/891 bị cáo so với năm trước) Tội TCTS là 792 vụ/1033 bị cáo (giảm 65vụ/221 bị cáo so với năm 2017) Tội TCTS mặc dù số vụ án/bị cáo đã giảm sovới năm trước nhưng vẫn chiếm tỷ lệ ngày càng cao trong tổng số tội phạm nóichung (31,9%)

Số liệu cho chúng ta thấy trên địa bàn tỉnh Thừa Thiên Huế, trong 5 năm

đã thụ lý và giải quyết 3.925 vụ, 5.620 bị cáo phạm tội TCTS, chiếm 30,8% về

số vụ và 26,2,9 % số bị cáo, trung bình mỗi năm có khoảng 785 vụ với 1124 bịcáo bị xét xử về tội TCTS, đây là tỷ lệ tội phạm TCTS trong THTP ở tỉnh ThừaThiên Huế, cái giữ vai trò chỉ số khái quát của THTP

b Mức độ tổng quan tình hình trộm cắp tài sản và các tội xâm phạm sởhữu trên địa bàn tỉnh Thừa Thiên Huế từ năm 2014 đến năm 2018 (Bảng 2.3 -phần phụ lục)

Bảng 2.3 cho thấy số vụ TCTS chiếm tỷ lệ ngày càng tăng cao so với cáctội xâm phạm sở hữu trên địa bàn qua các năm từ năm 2014 đến 2018 Năm

2014 chiếm 62%, năm 2018 lên 64% (tăng 2%)

Qua nghiên cứu hồ sơ vụ án và số liệu thống kê ở trên, có thể rút ra kếtluận về nguyên nhân, điều kiện và công tác đấu tranh phòng ngừa THTP nhưsau: