Phương pháp này được sử dụng để đánh giá tổng quát mức chất lượng của một sản phẩm so với tiêu chuẩn hoặc so với một sản phẩm cùng loại trên thị trường dựa trên tất cả các chỉ tiêu cảm q
Trang 1BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM KỸ THUẬT TP HỒ CHÍ MINH
Khoa Đào tạo Chất lượng cao Ngành Công nghệ thực phẩm
-& -BÁO CÁO MÔN THÍ NGHIỆM ĐÁNH GIÁ
CẢM QUAN THỰC PHẨM
GVHD: TS Phạm Thị Hoàn
Lớp: Thứ 2_ Nhóm 07CLC
Thành phố Hồ Chí Minh, tháng 3 năm 2022
download by : skknchat@gmail.com
Trang 2ĐIỂM SỐ
TIÊU CHÍ NỘI DUNG BỐ CỤC TRÌNH BÀY TỔNG NHẬN XÉT CỦA GVHD
Thành phố Hồ Chí Minh, ngày … tháng… năm 2022 Ký tên
download by : skknchat@gmail.com
Trang 4Bài 5 PHƯƠNG PHÁP MÔ TẢ CHO ĐIỂM
1 Mục đích thí nghiệm
Tìm hiểu về phương pháp đánh giá cảm quan theo Tiêu chuẩn Việt Nam (TCVN3215_79) Phương pháp này được sử dụng để đánh giá tổng quát mức chất lượng của một sản phẩm so với tiêu chuẩn hoặc so với một sản phẩm cùng loại trên thị trường dựa trên tất cả các chỉ tiêu cảm quan: Màu sắc, mùi, vị và trạng thái (Hà Duyên Tư, 2006) Do các chỉ tiêu có vai trò đối với chất lượng chung của sản phẩm ở mức khác nhau nên các giá trị cho được đối với mỗi chỉ tiêu được nhân thêm một giá trị tương ứng gọi là hệ số trọng lượng
Phương pháp đánh giá cảm quan sản phẩm được thực hiện theo TCVN3215_79
sử dụng hệ điểm 20 xây dựng trên một thang 6 bậc 5 điểm Thông thường hội đồng gồm
5 đến 12 người chuyên gia có hiểu biết về sản phẩm Hội đồng có chủ tịch và thư ký lãnh đạo hội đồng trong quá trình làm việc
2 Nguyên tắc phép thử
Người thử sẽ nhận được 2 mẫu đã được mã hóa Người thử sau khi nhận được mẫu sẽ nghe hướng dẫn từ kỹ thuật viên và nhận phiếu hướng dẫn đi kèm Yêu cầu người thử sử dụng lần lượt các mẫu theo thứ tự họ nhận được
3 Đối tượng người thử
Nhóm gồm 8 sinh viên đang theo học lớp thí nghiệm đánh giá cảm quan Nhom đã được trải qua 2 buổi huấn luyện cơ bản
4 Phiếu hướng dẫn thí nghiệm
download by : skknchat@gmail.com
Trang 5PHÒNG THÍ NGHIỆM ĐÁNH GIÁCẢM QUAN
PHIẾU HƯỚNG DẪN PHÉP THỬ MÔ TẢ CHO ĐIỂM
(Theo TCVN3215-79)
Số thứ tự:
Bạn sẽ nhận được 2 mẫu sữa Bạn hãy quan sát và nếm mẫu Sau đó hãy cho điểm
từ 0 đến 5 cho từng mẫu sữa theo các chỉ tiêu chất lượng như màu sắc, trạng thái, mùi, vị vào ô cho điểm dưới đây và nhận xét
Tên sản phẩm kiểm tra: Ngày thí nghiệm:
Họ và tên người kiểm tra: Chữ ký:
Mã số mẫu Chỉ tiêu
Điểm số Ghi chú (ghi ra các thuật ngữ mô
chất
tả)
lượng
Màu sắc Trạng thái Mùi Vị
Mã số mẫu Chỉ tiêu
Điểm số Ghi chú (ghi ra các thuật ngữ mô
chất
tả)
lượng
Màu sắc Trạng thái Mùi Vị
Trang 6download by : skknchat@gmail.com
Trang 7Chú ý: Bạn vui lòng thanh vị bằng nước lọc trước khi thử mẫu và giữa các lần thử.
download by : skknchat@gmail.com
Trang 8Bậc đánh Điểm chưa có trọng Cơ sở đánh giá
Trong chỉ tiêu đang xét, sản phẩm có
tính tốt đặc trưng và rõ rệt cho chỉ tiêu
đó, sản phẩm không có sai lỗi và khuyết tật nào
Sản phẩm có khuyết tật nhỏ hoặc sai lỗi
nhỏ hoặc cả hai nhưng không làm giảm giá trị cảm quan của sản phẩm đó
Sản phẩm có khuyết tật hoặc sai lỗi hoặc
cả hai Số lượng và mức độ của khuyết
3 3 tật, sai lỗi đó làm giảm giá trị cảm quan
của sản phẩm, nhưng sản phẩm vẫn đạt theo tiêu
chuẩn
Sản phẩm có khuyết tật hoặc sai lỗi hoặc
cả hai Số lượng và mức độ của khuyết
4 2 tật, sai lỗi làm cho sản phẩm không đạt
mức chất lượng quy định trong tiêu chuẩn, nhưng còn khả năng bán được Sản phẩm có khuyết tật và sai lỗi ở mức
độ trầm trọng không đạt mục đích sử
5 1 dụng chính của sản phẩm đó Song sản
phẩm vẫn chưa bị coi là “hỏng” Sản phẩm đó không thể bán được, nhưng sau khi tái chế thích hợp vẫn có
thể sử dụng được
Sản phẩm có khuyết tật và sai lỗi ở mức
độ rất trầm trọng, sản phẩm bị coi là
“hỏng” và không sử dụng được nữa
Trang 9download by : skknchat@gmail.com
Trang 10Điểm số Tính Đặc Cách đánh giá
Màu sắc Trong, sạch và có màu trắng
5
Mùi, vị Mùi đặc trưng, vị ngọt nhẹ
Dung dịch đồng nhất, không vón cục, Trạng
không có lớp chất béo nổi lên mặt thái
4 Màu sắc Màu trắng đục hoặc vàng nhạt
Mùi, vị Mùi vị vẫn bình thường, không có mùi lạ
Trạng Đồng nhất , không phân lớp
thái
3 Màu sắc Màu trắng đục hoặc vàng nhạt
Mùi, vị Mùi thơm nhẹ của sữa, không có vị lạ
Quan sát bằng Trạng Đồng nhất ít, không phân lớp mắt, nhìn mẫu
Thử mẫu và Màu sắc Trắng vàng
2 Mùi, vị Không có mùi thơm của sữa, có
mùi lạ Béo ít, ngọt, có mùi lạ nhẹ
cảm nhận từ khoang miệng Không đồng nhất, không phân lớp
Trạng Dung dịch có một lớp váng nhẹ trên bề
thái mặt - hiện tượng tách béo
Màu sắc Trắng vàng
1 Mùi, vị Không có mùi thơm của sữa, có
mùi lạ Không béo, ngọt gắt, có mùi
lạ nhẹ Không đồng nhất, phân lớp nhẹ Trạng
Dung dịch có nhiều lớp váng nổi trên bề mặt thái
Màu sắc Vẩn đục hoặc ngả vàng
Trang 11download by : skknchat@gmail.com
Trang 120 Mùi, vị Mùi lên men khó chịu, vị chua
Trạng Vón cục thái
5 Phiếu chuẩn bị thí nghiệm
PHÒNG THÍ NGHIỆM ĐÁNH GIÁ CẢM QUAN
PHIẾU CHUẨN BỊ THÍ NGHIỆM PHÉP THỬ MÔ TẢ CHO ĐIỂM
(Theo TCVN3215-79)
Ngày thí nghiệm: 21/03/2022
Nội dung: Tình huống được đặt trong bối cảnh của công ty sản xuất sữa tiệt trùng TH
True Milk Buổi thử nghiệm sản phẩm mới nhằm mục đích cho hội đồng đánh giá sản phẩm sữa tiệt trùng ở điều kiện nhiệt độ lạnh hay nhiệt độ thường và sẽ đánh giá như thế nào về các tính chất cảm quan của sữa bằng cách cho điểm trên từng thuộc tính của sản phẩm
Thành lập một hội đồng gồm 6 thành viên và tiến hành thử các mẫu sản phẩm sữa tiệt trùng và đưa ra những thuật ngữ mô tả các đặc tính cảm quan dựa cho điểm chất lượng TCVN3215-79 Các sản phẩm sữa tiệt trùng được đánh giá thông qua 4 chỉ tiêu chất lượng là trạng thái, màu sắc, mùi, vị
Mẫu sữa ở nhiệt độ 30℃ (A) 259
Mẫu sữa ở nhiệt độ 15℃ (B) 862
download by : skknchat@gmail.com
Trang 13Mã số mẫu:
Điểm Điểm Hệ số
Chỉ
trung quan tiêu
bình trọng chất
lượng lượng
1 2 3 4 5 6 7 8 9
Màu
sắc
Mùi
Vị
Trạng
thái
Tổng điểm
Kết quả: Sản phẩm xếp loại
Thư ký hội đồng cảm Chủ tịch hội đồng cảm quan
quan (Ký và ghi rõ họ tên)
(Ký và ghi rõ họ tên)
6 Phiếu trả lời
7 Chuẩn bị dụng cụ và mẫu
7.1 Dụng cụ
3 Nước lọc thanh vị 160ml
4 Binh chứa mẫu 2 bình
Trang 14download by : skknchat@gmail.com
Trang 157.2 Chuẩn bị mẫu
1 Mẫu sữa TH true milk ở 160ml
15oC
2 Mẫu sửa TH true milk ở 160ml
nhiệt độ phòng
8 Quy trình thực hiện thí nghiệm
8.1 Quy trình chuẩn bị mẫu
Chuẩn bị 16 ly nhựa, rót 8 ly chứa mẫu ở nhiệt độ phòng và 8 ly chứa mẫu đã được giữ ở 15oC Bên cạnh đó dán các số mã hóa đã chuẩn bị sẵn lên các ly chứa mẫu Tiếp theo, chuẩn bị các ly để đựng nước thanh vị Rót vào các ly khoảng 20ml
8.2 Quy trình phục vụ mẫu
Phục vụ nước thanh vị được chứa trong cốc thủy tinh trước Trong quá trình phục vụ mẫu, chú ý vị trí của mẫu mà kỹ thuật viên đã sắp xếp trên khay
chứa mẫu
Phát mẫu vào buồng thử theo đúng thứ tự mẫu đã mã hóa, sắp xếp theo thứ tự từ trái sang`phải Sau khi người đánh giá xong, người thử ra dấu hiệu bằng cách tắt đèn màu trong buồng thử để người hướng dẫn biết, đến để thu phiếu và dọn mẫu
8.3 Hướng dẫn thí nghiệm
Khi nhận được các mẫu, người thử sẽ tiến hành thử lần lượt các mẫu và đưa ra mức điểm mà mình mong muốn từ 0 là mức thấp nhất và 5 là điểm cao nhất Khi người
download by : skknchat@gmail.com
Trang 16thử cho điểm xong, có thể nhận xét bằng các từ ngữ đã được cung cấp sẵn trong phiếu hướng dẫn tương ứng với các mức điểm
Cuối cùng, kĩ thuật viên sẽ cảm ơn người thử
9.Kết quả ghi nhận được
Mẫu ở 30oC (259)
Chỉ Điểm của các người thử Điểm Hệ số Điểm
có trọng lượng
Màu 4 5 5 4 4 4 0.6
Trạng 4 5 5 4 5 5 1.0
Mùi 4 4 4 5 2 4 3.833 1.2 4.6
Vị 4 4 4 5 2 4 3.833 1.2 4.6
Mẫu ở 15oC (862)
Chỉ Điểm của các người thử Điểm Hệ số Điểm
trọng
download by : skknchat@gmail.com
Trang 17Trạng 2 5 5 5 4 2 1.0
Mùi 2 5 4 5 2 3 3.5 1.2 4.2
Vị 2 5 4 5 2 3 3.5 1.2 4.2
Bảng kết quả thu được
15oC thử Trắng Trắng Màu Trắng, Màu
ngà, đục, trắng đồng trắng đồng đồng đục, nhất, đục của nhất, nhất, dung thơm sữa, mùi vị không dịch nhẹ, béo dung đặc tách lớp đồng vừa dịch có trưng Mùi vị nhất, lớp váng
bình không nhẹ thường, vón cục,
không mùi đặc
có mùi trưng
lạ Không
có vị lạ Mẫu ở Trắng Trắng, Trắng, Màu Trắng Màu nhiệt độ đục đồng không bị trắng đục, trắng phòng nhất, vón cục, đục, đồng đục,
mùi vị không đồng nhất, dung
download by : skknchat@gmail.com
Trang 18đặc tách lớp nhất, không dịch trưng Thơm không có mùi đồng
nhẹ của tách lớp đặc nhất, sữa, mùi Mùi đặc trưng không
vị bình trưng, của sữa vón cục thường không Béo nhẹ, Không
có mùi có vị lạ bị tách
vị lạ lớp Mùi
thơm nhẹ của sữa, vị bình thường
10 Nhận xét kết quả
10.1
Hai mẫu đạt được mức điểm lần lượt là 16.5 và 14.5 Theo thang điểm danh hiệu chất lượng, mẫu ở mức 15oC đạt được danh hiệu khá, các chỉ tiêu quan trọng đều đạt mức điểm hơn 3.8 theo đúng TCVN 3215_79
Dựa trên thang điểm nhận được có thể đánh giá sản phẩm khi được sử dụng lạnh
sẽ đem lại cảm giác cảm quan tốt hơn
10.2 Nguyên nhân
Nguyên nhân có thể là do hội đồng chưa được qua huấn luyện Người thử chỉ coi
sơ bảng điểm nên chưa nhớ nên có một số kết quả nhận được không đưa ra nhận xét
download by : skknchat@gmail.com
Trang 19Bên cạnh đó, trong quá trình chuẩn bị mẫu có thể xảy ra sai xót về nhiệt độ của mẫu nên tạo ra cảm giác protein bị đông tụ Dẫn đến làm một số đánh giá nhận được điểm thấp hơn so với mẫu ở 15oC
Việc thanh vị không hoàn toàn làm giảm đi hương vị của sản phẩm, mùi vị sẽ không được thể hiện một cách trọn vẹn
10.3 Cách khắc phục
Hội đồng người thử cần được chọn lại từ 5-12 người đã trải qua huấn luyện để có thể đưa ra một nhận xét tốt nhất về sản phẩm Bên cạnh đó cần để người thử làm quen với bảng điểm tiêu chuẩn
Giữa các lần thử mẫu cần thanh vị kỹ càng, đảm bảo không còn dư vị của mẫu trước
download by : skknchat@gmail.com