(Luận văn thạc sĩ) Quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia ở thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn

(Luận văn thạc sĩ) Quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia ở thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn (Luận văn thạc sĩ) Quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia ở thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn (Luận văn thạc sĩ) Quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia ở thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn (Luận văn thạc sĩ) Quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia ở thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn (Luận văn thạc sĩ) Quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia ở thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn (Luận văn thạc sĩ) Quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia ở thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn (Luận văn thạc sĩ) Quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia ở thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn (Luận văn thạc sĩ) Quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia ở thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn (Luận văn thạc sĩ) Quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia ở thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn (Luận văn thạc sĩ) Quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia ở thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn (Luận văn thạc sĩ) Quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia ở thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn (Luận văn thạc sĩ) Quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia ở thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn (Luận văn thạc sĩ) Quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia ở thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn (Luận văn thạc sĩ) Quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia ở thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn (Luận văn thạc sĩ) Quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia ở thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn (Luận văn thạc sĩ) Quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia ở thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn (Luận văn thạc sĩ) Quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia ở thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn (Luận văn thạc sĩ) Quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia ở thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn (Luận văn thạc sĩ) Quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia ở thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn (Luận văn thạc sĩ) Quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia ở thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn (Luận văn thạc sĩ) Quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia ở thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn (Luận văn thạc sĩ) Quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia ở thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn (Luận văn thạc sĩ) Quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia ở thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn (Luận văn thạc sĩ) Quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia ở thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn (Luận văn thạc sĩ) Quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia ở thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn

ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN

Mã số: 8140114

LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC GIÁO DỤC

Người hướng dẫn khoa học: TS LÊ THỊ PHƯƠNG HOA

THÁI NGUYÊN - 2021

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan Luận văn "Quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia

ở thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn" là công trình nghiên cứu của riêng tôi

Các số liệu có nguồn gốc rõ ràng, tuân thủ đúng nguyên tắc và kết quả nghiên cứu là trung thực và chưa được công bố trong bất kỳ công trình nào khác

Thái Nguyên, tháng 9 năm 2021

Tác giả

Dương Thị Thảo

LỜI CẢM ƠN

Tôi xin bày tỏ lòng kính trọng và lời cảm ơn sâu sắc tới đến TS Lê Thị Phương Hoa, người hướng dẫn khoa học đã tận tình chỉ dẫn, giúp đỡ tôi trong suốt quá trình nghiên cứu và thực hiện luận văn

Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn đến cán bộ quản lý sở GD & ĐT Bắc Kạn, phòng

GD & ĐT thành phố Bắc Kạn và các Thầy, Cô và cán bộ quản lý các trường tiểu học trên địa bàn thành phố Bắc Kạn đã giúp đỡ và tạo điều kiện thuận lợi cho tôi trong suốt quá trình học tập và nghiên cứu

Tôi xin tri ân sự động viên, khích lệ và ủng hộ của gia đình, người thân, bạn bè

và đồng nghiệp đã giúp đỡ tôi hoàn thành luận văn này

Thái Nguyên, tháng 9 năm 2021

Tác giả luận văn Dương Thị Thảo

MỤC LỤC

LỜI CAM ĐOAN i

LỜI CẢM ƠN ii

MỤC LỤC iii

DANH MỤC TỪ, CỤM TỪ VIẾT TẮT iv

DANH MỤC CÁC BẢNG, BIỂU ĐỒ v

MỞ ĐẦU 1

1 Lý do chọn đề tài 1

2 Mục đích nghiên cứu 2

3 Đối tượng và khách thể nghiên cứu 2

4 Nhiệm vụ nghiên cứu 3

5 Giả thuyết khoa học 3

6 Giới hạn phạm vi nghiên cứu 3

7 Các phương pháp nghiên cứu 3

8 Cấu trúc của luận văn 4

Chương 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ XÂY DỰNG TRƯỜNG TIỂU HỌC ĐẠT CHUẨN QUỐC GIA 5

1.1 Tổng quan về vấn đề nghiên cứu 5

1.1.1 Những nghiên cứu của một số nước trên thế giới 5

1.1.2 Những nghiên cứu ở trong nước 9

1.2 Một số khái niệm cơ bản 11

1.2.1 Quản lý 11

1.2.2 Chuẩn, chuẩn quốc gia, xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia 11

1.2.3 Quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia 12

1.3 Lý luận về xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia 13

1.3.1 Vị trí, vai trò trường tiểu học trong hệ thống giáo dục quốc dân 13

1.3.2 Mục tiêu xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia 14

1.3.3 Nội dung xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia mức độ 1 15

1.4 Lý luận về quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia 22

1.4.1 Lập kế hoạch xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia 22

1.4.2 Tổ chức thực hiện xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia 23

1.4.3 Chỉ đạo thực hiện xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia 24

1.4.4 Kiểm tra, đánh giá quá trình xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia 25

1.5 Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia mức độ 1 26

1.5.1 Các cơ chế chính sách nhà nước 26

1.5.2 Những yếu tố về kinh tế - xã hội, truyền thống văn hóa, phong tục tập quán, tâm lý xã hội 27

1.5.3 Các yếu tố thuộc về nhà trường 27

Kết luận chương 1 28

Chương 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ XÂY DỰNG TRƯỜNG TIỂU HỌC ĐẠT CHUẨN QUỐC GIA Ở THÀNH PHỐ BẮC KẠN, TỈNH BẮC KẠN 30

2.1 Khái quát về khách thể khảo sát và tổ chức khảo sát 30

2.1.1 Tình hình kinh tế - văn hóa, giáo dục - đào tạo của thành phố Bắc Kạn 30

2.1.2 Khái quát tình hình xây dựng các trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia ở thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn 31

2.2 Tổ chức khảo sát 34

2 2.1 Mục đích khảo sát 34

2.2.2 Tiến trình nghiên cứu 35

2.2.3 Nội dung khảo sát 35

2.2.4 Đối tượng khảo sát 35

2.2.5 Phương pháp khảo sát và phương thức xử lý số liệu 36

2.3 Kết quả khảo sát thực trạng 37

2.3.1 Đánh giá kết quả thực hiện các tiêu chuẩn xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia mức độ 1 ở thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn 37

2.3.2 Thực trạng quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia mức độ 1 ở thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn 46

2.3.2 Thực trạng tổ chức triển khai quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia mức độ 1 ở thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn 48

2.3.3 Thực trạng chỉ đạo thực hiện quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia ở thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn 52

2.3.4 Thực trạng kiểm tra, đánh giá quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn

quốc gia mức độ 1 ở thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn 57

2.4 Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia ở thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn 61

2.5 Đánh giá chung về thực trạng công tác quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia ở thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn 63

2.5.1 Thuận lợi 63

2.5.2 Khó khăn 63

2.5.3 Nguyên nhân 64

Kết luận chương 2 65

Chương 3: BIỆN PHÁP QUẢN LÝ XÂY DỰNG TRƯỜNG TIỂU HỌC ĐẠT CHUẨN QUỐC GIA MỨC ĐỘ 1 CỦA HIỆU TRƯỞNG CÁC TRƯỜNG TIỂU HỌC Ở THÀNH PHỐ BẮC KẠN, TỈNH BẮC KẠN 66

3.1 Nguyên tắc đề xuất các biện pháp 66

3.1.1 Đảm bảo tính pháp chế 66

3.1.2 Đảm bảo tính thực tiễn 66

3.1.3 Đảm bảo tính khoa học 66

3.1.4 Đảm bảo tính khả thi 67

3.2 Các biện pháp quản lý xây dựng trường tiểu học chuẩn quốc gia 67

3.2.1 Tuyên truyền nhằm nâng cao nhận thức cho cán bộ quản lý, giáo viên, phụ huynh học sinh về tầm quan trọng của việc xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia 67

3.2.2 Lập kế hoạch xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia 71

3.2.3 Chỉ đạo bồi dưỡng đội ngũ CBQL, GV đạt tiêu chuẩn theo qui định của trường chuẩn quốc gia 74

3.2.4 Xây dựng chất lượng giáo dục toàn diện của nhà trường đảm bảo tiêu chuẩn của trường chuẩn quốc gia 78

3.2.5 Xây dựng, sử dụng, bảo quản CSVC-TBDH đáp ứng tiêu chuẩn của trường chuẩn quốc gia 80

3.2.6 Chỉ đạo đẩy mạnh công tác xã hội hóa giáo dục 84

3.2.7 Kiểm tra, đánh giá, giám sát việc thực hiện xây dựng trường chuẩn quốc gia 86

3.3 Mối quan hệ của các biện pháp 89

3.3 Khảo nghiệm sự cần thiết và tính khả thi của các biện pháp 90

3.3.1 Những vấn đề chung về khảo nghiệm 90

3.3.2 Kết quả khảo nghiệm tính cần thiết, tính khả thi của các biện pháp 91

Kết luận chương 3 95

KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 97

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 101

PHỤ LỤC 1

MỘT SỐ HÌNH ẢNH TẠI CÁC TRƯỜNG ĐANG CHUẨN BỊ CHO XÂY DỰNG TRƯỜNG TIỂU HỌC ĐẠT CHUẨN QUỐC GIA MỨC ĐỘ 1 16

DANH MỤC CÁC BẢNG, BIỂU ĐỒ

Bảng 2.1 Tổng số trường, lớp năm học 2020 - 2021 31 Bảng 2.2 Xây dựng CSVC ở các trường tiểu học năm học 2020 - 2021 32 Bảng 2.3 Chất lượng đội ngũ CBQL, GV, NV năm học 2020 - 2021 33 Bảng 2.4 Quy mô trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia mức độ 1 và chưa

đạt chuẩn 33 Bảng 2.5 Đánh giá thực trạng công tác xây dựng trường tiểu học đạt

chuẩn quốc gia mức độ 1 theo tiêu chuẩn “Tổ chức và quản

lý nhà trường” 37 Bảng 2.6 Đánh giá tiêu chuẩn cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên và

học sinh 39 Bảng 2.7 Kết quả thực hiện tiêu chuẩn 3 cơ sở vật chất, trang thiết bị

dạy học 40 Bảng 2.8 Thực trạng xây dựng tiêu chuẩn quan hệ giữa nhà trường,

gia đình và xã hội ở các trường tiểu học thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn 41 Bảng 2.9 Thực trạng xây dựng tiêu chuẩn về Hoạt động giáo dục và

kết quả giáo dục ở các trường tiểu học thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn 42 Bảng 2.10 Đánh giá kết quả thực hiện xây dựng trường tiểu học ở

thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn theo các tiêu chí của 5 tiêu chuẩn 44 Bảng 2.11 Thực trạng lập kế hoạch xây dựng trường tiểu học đạt CQG

mức độ 1 ở thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn 47 Bảng 2.12 Tổ chức triển khai xây dựng trường TH đạt CQG mức độ 1

ở thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc kạn 49 Bảng 2.13 Chỉ đạo thực hiện xây dựng trường CQG mức độ 1 ở thành

phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn 53

Bảng 2.14 Kiểm tra, đánh giá việc triển khai thực hiện các hoạt động

xây dựng trường TH đạt CQG mức độ 1 58 Bảng 2.15 Thực trạng tác động của các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý

xây dựng trường TH đạt CQG 61 Bảng 3.1 Tổng hợp kết quả khảo nghiệm về sự cần thiết và tính khả

thi của các biện pháp quản lý việc xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia 91 Biểu đồ 3.1 Kết quả khảo nghiệm sự cần thiết của các biện pháp quản lý

xây dựng trường tiểu học chuẩn quốc gia 93

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Xây dựng trường học đạt chuẩn quốc gia là một trong những chủ trương lớn của Đảng, Nhà nước đối với sự nghiệp giáo dục; là một mục tiêu trong chiến lược phát triển giáo dục, là giải pháp quan trọng để hình thành hệ thống trường lớp chuẩn hoá, hiện đại hoá về cơ sở vật chất, hiệu quả về công tác quản lý, đảm bảo chất lượng về đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục, đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục và nâng cao chất lượng dạy học

Trong Quyết định số 491/QĐ-TTg, ngày 14/6/2010 của Thủ tướng Chính phủ quy

định về 19 Tiêu chí xây dựng nông thôn mới, trong đó có tiêu chí trường học: “Tỷ lệ

trường học các cấp Mầm non, Mẫu giáo, Tiểu học, Trung học cơ sở có cơ sở vật chất đạt chuẩn quốc gia: Đối với miền núi 70%” [30]

Muốn thực hiện được các yêu cầu, nhiệm vụ trên đây thì ngành GD cần phải xây dựng được một hệ thống các nhà trường có đầy đủ điều kiện nhằm đáp ứng với yêu cầu, nhiệm vụ Các nhà trường cần đạt tới những tiêu chuẩn cần thiết để đảm bảo chất lượng, hiệu quả GD theo yêu cầu phát triển KT-XH của đất nước và đưa GD Việt Nam hội nhập với các nước trong khu vực và trên thế giới

Giáo dục tiểu học là cấp học nền tảng, có nội dung GD toàn diện, nhằm xây dựng nền móng cho hệ thống giáo dục quốc dân (HTGDQD) đồng thời đặt ra cơ sở vững chắc cho sự hình thành nhân cách và sự phát triển toàn diện con người, đáp ứng nhu cầu nhân lực cho công cuộc HĐH và CNH đất nước trong những thập kỉ đầu của thế kỉ XXI

Xây dựng trường TH đạt chuẩn quốc gia là mục tiêu quan trọng trong phát triển

sự nghiệp GD, đồng thời là yêu cầu phát triển mới của đất nước, của địa phương Yêu cầu đó phải được quán triệt cả về nhận thức và hành động từ cấp ủy Đảng, chính quyền, đến các đoàn thể, các tổ chức chính trị - xã hội và nhân dân ở địa phương; phải đặt dưới sự lãnh đạo sâu sắc của Đảng

Tỉnh Bắc Kạn, một tỉnh miền núi khó khăn nhất cả nước, ngoài nhiệm vụ trọng tâm là chăm lo phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội, đảm bảo và nâng cao đời sống nhân dân thì công tác xây dựng trường học nói chung và trường tiểu học nói riêng đạt

chuẩn quốc gia luôn được cấp ủy, chính quyền các cấp quan tâm chỉ đạo thực hiện, nhất là trên địa bàn thành phố Bắc Kạn - đơn vị hành chính trung tâm của tỉnh Bắc Kạn, vì vậy việc xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn đã, đang được quan tâm và đạt được những kết quả nhất định: Tổng số trường học có bậc tiểu học đạt chuẩn quốc gia trên toàn tỉnh là 40 trường trong đó 35 trường tiểu học, 05 trường PTCS; Số CBQL, Giáo viên đạt chuẩn và trên chuẩn ngày một cao (CBQL đạt chuẩn: 190, trên chuẩn: 03; GV đạt chuẩn: 1040; trên chuẩn: 01) Riêng thành phố Bắc Kạn hiện vẫn còn 3/8 trường tiểu học chưa đạt chuẩn, mặc dù đây là những trường đã có kế hoạch xây dựng trường chuẩn quốc gia theo chỉ đạo của Sở, Phòng Việc chậm đạt chuẩn của những trường này có nhiều nguyên nhân, trong đó tập trung nhiều hơn ở nguyên nhân về cơ cấu đội ngũ giáo viên, cơ sở vật chất và yếu tố quản lý

Trên thực tế, hoạt động quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia ở địa bàn thành phố Bắc Kạn trong thời gian qua (những trường tiểu học đã đạt chuẩn mức độ 1 và cả những trường chưa đạt chuẩn) vẫn còn bộc lộ nhiều vấn đề bất cập như: Cơ sở vật chất và thiết bị dạy học tuy được cải thiện nhưng vẫn chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu của đổi mới giáo dục; công tác quản lý giáo dục và xã hội hoá giáo dục còn khó khăn nhất định Vì vậy, việc tìm kiếm biện pháp quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia là vấn đề cấp thiết của cấp quản lý giáo dục Từ lý

do trên, tác giả chọn đề tài: “Quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia

ở thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn” làm luận văn tốt nghiệp

2 Mục đích nghiên cứu

Trên cơ sở nghiên cứu lí luận và thực trạng quản lý xây dựng trường tiểu học ở thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn, luận văn đề xuất một số biện pháp quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia mức độ 1 ở thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn nhằm góp phần nâng cao chất lượng giáo dục tiểu học trên địa bàn thành phố Bắc Kạn

3 Đối tƣợng và khách thể nghiên cứu

3.1 Đối tượng nghiên cứu: Biện pháp xây dựng các trường tiểu học đạt chuẩn

quốc gia mức độ 1 ở thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn

3.2 Khách thể nghiên cứu: Quá trình xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia mức độ 1

4 Nhiệm vụ nghiên cứu

- Nghiên cứu cơ sở lý luận về quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia

- Đánh giá thực trạng quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia ở

thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn

- Đề xuất các biện pháp quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia ở

thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn

5 Giả thuyết khoa học

Công tác xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia ở thành phố Bắc Kạn đã được các cấp, các ngành quan tâm song còn có trường chưa đạt chuẩn theo kế hoạch Nếu đề xuất được các biện pháp nhằm quản lý phù hợp, hiệu quả sẽ góp phần tăng về

số lượng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia mức độ 1 trên địa bàn thành phố Bắc Kạn, nhằm góp phần nâng cao chất lượng giáo dục tiểu học trên địa bàn bàn thành phố Bắc Kạn

6 Giới hạn phạm vi nghiên cứu

6.1 Giới hạn nội dung nghiên cứu

Hiện tại thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn có 5/8 trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia mức độ 1; còn 3/8 trường chưa đạt chuẩn quốc gia mức độ 1 do nhiều nguyên nhân khác nhau Do đó, luận văn tập trung nghiên cứu thực trạng công tác xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia mức độ 1 và biện pháp quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia mức độ 1 tại 3 trường chưa đạt chuẩn là Trường TH Dương Quang, Trường TH Xuất Hóa,Trường TH Nông Thượng

6.2 Giới hạn khách thể khảo sát

- Cán bộ quản lý: 12 (cán bộ Sở, phòng GD&ĐT; hiệu trưởng, hiệu phó Trường

TH Dương Quang, Trường TH Xuất Hóa,Trường TH Nông Thượng)

- Giáo viên: 42

- Lãnh đạo đảng, chính quyền và các đoàn thể các xã, phường trên địa bàn thành phố (01 phường, 02 xã): 10 người;

- Cha mẹ học sinh: 10 người

7 Các phương pháp nghiên cứu

7.1 Phương pháp nghiên cứu lý luận

Nghiên cứu tài liệu các công trình nghiên cứu, các Văn kiện, Chỉ thị, Nghị quyết của Đảng và Nhà nước có liên quan đến vấn đề nghiên cứu

Trên cơ sở đó tiến hành phân tích, tổng hợp, hệ thống hóa, khái quát hóa tài liệu

để xây dựng khung lý luận nền tảng cho vấn đề nghiên cứu

7.2 Phương pháp nghiên cứu thực tiễn

- Phương pháp điều tra: Xây dựng các bảng điều tra phù hợp với nội dung đề

tài luận văn; thống kê, phân tích các dữ liệu để có những đánh giá chính xác về thực trạng các trường tiểu học và thực trạng quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia mức độ 1 ở một số trường tiểu học thuộc thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn trong thời gian qua

- Phương pháp tổng kết kinh nghiệm: Xin ý kiến CBQL Phòng Giáo dục Tiểu

học Sở GD&ĐT tỉnh Bắc Kạn, Phòng Giáo dục và Đào tạo thành phố Bắc Kạn CBQL, GV các trường tiểu học và đặc biệt là các trường đã đạt chuẩn quốc gia mức 1

để phân tích, lựa chọn các ý kiến tốt bổ sung vào biện pháp quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc trên địa bàn thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn

- Phương pháp khảo nghiệm: Xin ý kiến đánh giá của các chuyên gia, CBQL

giáo dục, GV có nhiều kinh nghiệm, phỏng vấn về các kết quả nghiên cứu các biện pháp được đề xuất trong luận văn

- Phương pháp thống kê toán học: Sử dụng phương pháp thống kê trong toán

học để xử lý dữ liệu, các thông tin trong quá trình nghiên cứu, điều tra, thu thập Trên

cơ sở đó xác định được kết quả một cách khách quan các biện pháp quản lý xây dựng trường TH đạt CQG ở các trường TH tại thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn

7.3 Các phương pháp bổ trợ

Sử dụng các phần mềm Excel để xử lý kết quả khảo sát

8 Cấu trúc của luận văn

Ngoài các phần: Mở đầu, kết luận và kiến nghị, tài liệu tham khảo và phụ lục thì nội dung luận văn gồm 03 chương:

- Chương 1: Cơ sở lý luận về quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia

- Chương 2: Thực trạng quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia ở thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn

- Chương 3: Biện pháp quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia ở thành phố Bắc Kạn, tỉnh Bắc Kạn

Chương 1

CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ XÂY DỰNG TRƯỜNG TIỂU HỌC ĐẠT CHUẨN QUỐC GIA

1.1 Tổng quan về vấn đề nghiên cứu

1.1.1 Những nghiên cứu của một số nước trên thế giới

* Tiêu chuẩn quốc tế phân loại giáo dục

International Standard Classification of Education-ISCED - tiêu chuẩn quốc tế phân loại giáo dục được thiết kế bởi UNESCO vào đầu những năm 1970 để phục vụ như một công cụ thích hợp để lắp giáp, lập và trình bày số liệu thống kê của giáo dục

cá nhân trong nước và quốc tế Nó đã được sự chấp thuận của hội nghị quốc tế về giáo dục (Geneva 1975), sau đó đã được xác nhận bởi UNESCO (Paris 1978)

Việc phân loại hiện nay gọi là ISCED 1997 đã được hội nghị UNESCO thông qua tại kỳ họp thứ 29 (Tháng 11 năm 1997) ISCED 1997 bao gồm chủ yếu phân loại hai biển số: cấp và lĩnh vực giáo dục

Tiêu chuẩn quốc tế phân loại giáo dục 5 bậc:

- Bậc 0: Dự bị giáo dục tiểu học

- Bậc 1: Giáo dục tiểu học hoặc giai đoạn đầu tiên của giáo dục cơ bản

- Bậc 2: Trung học cơ sở hoặc giai đoạn thứ hai của giáo dục cơ bản

- Bậc 3: Giáo dục trung học bậc cao

- Bậc 4: Giáo dục sau trung học và trước đại học

Ở mỗi bậc học đều có tiêu chí phân loại Đối với tiểu học chuẩn xây dựng các tiêu chí như sau:

+ Nhập học sau khi hoàn thành chương trình mầm non

+ Kết thúc bậc học sau năm năm học kể từ khi bắt đầu học tiểu học

+ Kết thúc giai đoạn giáo dục bắt buộc (Phổ cập giáo dục tiểu học)

+ Giáo viên dạy các môn và giáo viên dạy chuyên biệt [Dẫn theo 1]

- Chuẩn mực giáo dục cao

- Môi trường học tập năng động sáng tạo, được sự hỗ trợ của giáo viên

- Có thể học chuyển tiếp hay học tại Singapore vẫn lấy được các bằng cấp của

Ở bậc trung học: Nổi danh trên thế giới về khả năng phát triển cho học sinh lối

tư duy sâu và kỹ năng trí tuệ

- Bậc cao đẳng: Có các khóa học đa dạng như kinh doanh, công nghệ thông tin,

cơ khí, truyền thông đại chúng, thiết kế, viễn thông

- Bậc đại học: Các trường đại học công lập được đánh giá rất cao trên thế giới Singapore có hệ thống các trường đại học quốc tế phong phú giúp sinh viên có nhiều lựa chọn cho riêng mình [Dẫn theo 1]

* Giáo dục nước Anh

Giáo dục nước Anh có chuẩn quốc gia, Hiệu trưởng trường phổ thông chuẩn quốc gia, Hiệu trưởng trường học nước Anh phản ánh quan điểm của Chính phủ Anh

về phát triển CBQL trường phổ thông Chuẩn này chỉ rõ vai trò quan trọng của Hiệu trưởng trong việc thực hiện chính sách giáo dục của Chính phủ và triển khai các

chính sách này trong trường học nhằm đạt mục tiêu phát triển của mọi trẻ em và các nhu cầu nguyện vọng của chúng Chuẩn quốc gia Hiệu trưởng phổ thông được xây dựng trên ba nguyên tắc chính:

- Học tập làm trung tâm

- Tập trung vào quan hệ lãnh đạo

- Phản ảnh cao nhất chuẩn nghiệp vụ quản lý trường học

Các thành phần chính của chuẩn quốc gia Hiệu trưởng trường phổ thông bao gồm 6 nội dung:

- Xác định tầm nhìn và xây dựng kế hoạch chiến lược của nhà trường

- Quản lý việc dạy và học

- Tự phát triển bản thân và phối hợp công tác

- Quản lý tổ chức

- Báo cáo kết quả hoạt động của nhà trường

- Xây dựng và củng cố quan hệ với cộng đồng địa phương

Trong từng thành phần này có các yêu cầu về kiến thức, chất lượng nghiệp vụ (các kỹ năng, các năng lực quản lý) và các hành động cần thiết để hiệu trưởng đạt được các nhiệm vụ trọng tâm [ Dẫn theo 1]

Tác giả Perkins Eastman Architects trong nghiên cứu của mình đã đưa ra một

cái nhìn mới mẻ về ảnh hưởng của công nghệ trong lớp học có thể tác động như thế nào đến việc dạy và học Nghiên cứu mô tả bằng những minh họa điển hình mới về trường học với ảnh dự án, sơ đồ, sơ đồ mặt bằng, các phần và chi tiết từng lớp học Nghiên cứu nhấn mạnh sự cần thiết của việc phải trang bị các phương tiện dạy học thông minh, khai thác triệt để công nghệ trong dạy học, đặc biệt đối với bậc tiểu học Điều này sẽ làm tăng hứng thú học tập ở các em [34]

Daniel Maikuva Anekeya cho rằng chất lượng giáo dục và duy trì người học

phải là cam kết của mọi hệ thống giáo dục Tuy nhiên, các thể chế có những đặc điểm riêng, tạo điều kiện hoặc cản trở việc đạt được phổ mục tiêu giáo dục chính Do đó, các trường riêng lẻ bắt đầu các cơ chế của riêng họ, được sử dụng bởi các cơ sở đảm bảo chất lượng trong trường học Nghiên cứu tập trung vào các yếu tố của nhà trường ảnh hưởng đến chất lượng giáo dục ở trường tiểu học Nghiên cứu được thực hiện ở

Quận Kakamega North với các giáo viên chủ nhiệm và giáo viên của tất cả các trường tiểu học trong quận Kết quả nghiên cứu cho thấy những thách thức về chất lượng và tỷ lệ giữ được học sinh do việc thực hiện giáo dục tiểu học miễn phí ở các trường tiểu học Kakamega vẫn còn phổ biến Thiếu nhân sự, phòng học quá đông, không đủ giáo trình, phòng học không đủ, giảng dạy không đầy đủ tài liệu và việc chuẩn bị bài chưa đầy đủ là những yếu tố đến từ sự miễn phí đã ảnh hưởng đến chất lượng giáo dục ở các trường tiểu học Nghiên cứu khuyến nghị rằng hiệu trưởng, giáo viên, phụ huynh và chính phủ cần đưa ra các biện pháp sẽ giải quyết những thách thức về chất lượng trong trường học để đảm bảo sự thành lập và bền vững của Phổ cập Tiểu học, đặc biệt cần huy động sự đóng góp của cha mẹ để có thể nâng cấp cơ sở vật chất của nhà trường [33]

Qaiser Suleman, Rizwana Gul cho rằng giáo dục nói chung và giáo dục tiểu học

nói riêng có thể mang lại một cuộc cách mạng vì sự tiến bộ của một quốc gia Mục tiêu chính của nghiên cứu là điều tra các yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng giáo dục tiểu học ở Kohat Division, Pakistan Các phát hiện chỉ ra rằng thiếu các cơ sở giáo dục; không đủ cán bộ có năng lực; giám sát và quản lý kém; can thiệp chính trị; gói lương không hấp dẫn cho giáo viên tiểu học; hệ thống đánh giá và kiểm tra không đạt yêu cầu; chương trình giảng dạy nghèo nàn; ngân sách cho giáo dục không đủ; tham nhũng; thực hiện kém các chính sách giáo dục; thiếu sự phối hợp giữa nhà trường và cộng đồng; tình trạng kinh tế xã hội thấp của cha mẹ; thái độ tiêu cực của cha mẹ; sự

mù chữ của cha mẹ; và thiếu các chương trình đào tạo tại chức cho đội ngũ giảng viên là những yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng của nhà trường tiểu học Dựa trên những phát hiện, người ta cho rằng để xây dựng một trường tiểu học thực sự chất lượng, các nhà quản lý cần quan tâm đến một số vấn đề sau: chương trình đào tạo giáo viên tại chức và tại chức phải được thực hiện có hiệu quả Cần phân bổ đủ kinh phí cho sự tiến bộ của giáo dục Chương trình giảng dạy cần được xem xét và thiết kế lại theo nhu cầu của xã hội mới nổi Hệ thống kiểm tra và cân bằng phù hợp có thể được đưa vào thực hiện một cách hiệu quả [35]

Shu-wen Wu, Chao-yin Lin, Su-fangWu, Chin-Lien Chuang, Hsiao-Yun Kuancho rằng xu hướng hiện nay trong giáo dục là cung cấp “dịch vụ” chất lượng

cao để đáp ứng nhu cầu của học sinh, được coi là “khách hàng” Ở Đài Loan, các trường tiểu học đang phải đối mặt với những vấn đề về chất lượng phục vụ người học Chất lượng của các dịch vụ trường học phải được nâng cao liên tục để duy trì tính cạnh tranh Mục đích của nghiên cứu là để tìm ra những yếu tố nào là quan trọng đối với những giáo viên trong việc cố gắng đáp ứng những nhu cầu mới này của học sinh Kết quả chỉ ra rằng các yếu tố ảnh hưởng chủ yếu đến chất lượng dịch vụ là: chính sách của chính phủ; quản lí trường học; thiết bị dạy học và các đặc tính của trường; lãnh đạo và quản lý; thay đổi xã hội; toàn cầu hóa [36]

Như vậy, có thể thấy rằng vấn đề chất lượng của nhà trường tiểu học đang là mối quan tâm của nhiều quốc gia trên thế giới Chất lượng của nhà trường quyết định

sự tồn tại của nhà trường đó và chi phối sự lựa chọn trường học cũng như “giữ chân” người học Để có thể xây dựng một nhà trường tiểu học thực sự chất lượng, các nhà quản lý cần quan tâm đến các yếu tố như: Chế độ chính sách, bối cảnh xã hội, phong cách quản lý, cơ sở vật chất, trang thiết bị phục vụ dạy học và yếu tố nhận thức của phụ huynh

1.1.2 Những nghiên cứu ở trong nước

Sau khi cả nước đã cơ bản hoàn thành phổ cập giáo dục TH, Đảng, Nhà nước và ngành giáo dục đặc biệt quan tâm tới giáo dục TH nhằm giữ vững và phát huy những thành tựu đã đạt được Sự cố gắng của toàn ngành tạo ra sự ổn định, phát triển và nâng cao chất lượng giáo dục TH, đồng thời với việc ban hành các văn bản pháp quy về giáo dục TH và thực tế đã có một số nghiên cứu về việc xây dựng trường TH đạt CQG

Tác giả Hà Thế Truyền có bài “Xây dựng trường THCS đạt chuẩn quốc gia giai

đoạn 2001-2010”, nội dung chủ yếu tập trung nêu rõ mục tiêu, kết quả xây dựng trường CQG và biện pháp thực hiện Tác giả xác định xây dựng trường THCS đạt CQG là một chủ trương đúng đắn nhằm từng bước xây dựng nhà trường theo hướng chuẩn hóa, hiện đại hóa, đồng thời đưa hoạt động giáo dục toàn diện của nhà trường vào kỷ cương, nề nếp nhằm nâng cao chất lượng dạy và học Để thực hiện mục tiêu trên ngoài việc làm tốt công tác tuyên truyền phổ biến sâu rộng trong toàn ngành và

xã hội về công tác xây dựng trường CQG, các địa phương cần xây dựng Đề án cụ thể trình UBND tỉnh, thành phố để công tác này trở thành chủ trương chính thức của các

cấp chính quyền, trên cơ sở đó có quy hoạch đất và huy động các nguồn lực của địa phương đầu tư cho trường học Mỗi Sở GD&ĐT cần có kế hoạch chỉ đạo cụ thể, tập trung xây dựng một số trường CQG làm mẫu và tạo đà chung, kết hợp với chương trình kiên cố hóa trường lớp để xây dựng trường CQG Tác giả đã nêu ra 7 biện pháp

và 3 bài học kinh nghiệm trong quá trình xây dựng trường THCS ở các tỉnh Quảng Ninh, Vĩnh Phúc, Ninh Bình [Dẫn theo 25]

Công tác xây dựng trường TH đạt CQG là đề tài đã được một số tác giả của các luận văn thạc sĩ chuyên ngành QLGD nghiên cứu ở các địa phương trên cả nước, cụ thể như sau:

- Tác giả Nguyễn Văn Bình - Năm 2006 với luận văn thạc sỹ “Một số biện pháp nâng cao hiệu quả quản lý xây dựng trường TH đạt CQG trên địa bàn huyện Yên Thành Tỉnh Nghệ An” Luận văn đã đề xuất được một số biện pháp thuộc lĩnh vực quản lý xây dựng trường TH đạt CQG, nhưng các biện pháp chung chung chưa rõ cho mức độ nào về việc nâng cao hiệu quả quản lý xây dựng trường TH đạt CQG [2]

- Tác giả Nguyễn Hồng Sơn - Năm 2011 “Một số biện pháp xây dựng các trường tiểu học đạt CQG mức độ 1 trên địa bàn huyện Tuyên Hóa tỉnh Quảng Bình” Luận văn tìm hiểu thực trạng xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia trên địa bàn huyện Tuyến Hóa từ đó đưa ra một số biện pháp xây dựng trường tiểu học trường tiểu học đạt chuẩn quốc giai đoạn 1 ở một số trường tiểu học trên địa bàn huyện, song chưa thực sự có hiệu quả cao [29]

- Tác giả Nguyễn Thanh Hải - Năm 2013 “Một số biện pháp xây dựng trường tiểu học đạt CQG mức độ 2 ở huyện Đông Sơn tỉnh Thanh Hóa” Luận văn cũng đề xuất một số biện pháp xây dựng trường TH đạt CQG mức độ 2 trên địa bàn huyện, nhưng chỉ qua khảo sát và đánh giá 6 trường tiểu học [20]

- Tác giả Phạm Tuấn Đạt – Năm 2017 “Quản lý xây dựng trường Tiểu học đạt chuẩn Quốc gia bền vững trên địa bàn huyện Giao Thuỷ, tỉnh Nam Định” Luận văn cũng đề xuất một số biện pháp xây dựng trường TH đạt CQG, duy trì trường chuẩn quốc gia trên địa bàn huyện của tỉnh đồng bằng [30]

Cơ bản các địa phương đều có cơ cấu tổ chức bộ máy hệ thống giáo dục giống nhau, nhưng mỗi địa phương có sự khác biệt về điều kiện địa lý, KT-XH, thực trạng

giáo dục, nên các biện pháp để xây dựng trường TH đạt CQG có sự khác biệt Các nghiên cứu trên đều tập trung làm rõ sự cần thiết của việc xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia ở các địa phương và các biện pháp để xây dựng trường chuẩn quốc gia theo từng giai đoạn Đây tuy không phải là vấn đề quá mới mẻ, song với Bắc Kạn, đây là mảng đề tài chưa có nhiều công trình nghiên cứu, đặc biệt là đối với các trường tiểu học Do đó, có thể nói đây là mảng đề tài cần được nghiên cứu đầy đủ và

có hệ thống

1.2 Một số khái niệm cơ bản

1.2.1 Quản lý

Đã có nhiều quan niệm khác nhau về quản lý

Quan niệm truyền thống: Quản lý là quá trình tác động có ý thức của chủ thể vào một bộ máy (đối tượng quản lý) bằng cách vạch ra mục tiêu cho bộ máy, tìm

kiếm các biện pháp tác động để bộ máy đạt tới mục tiêu đã xác định

- Quan niệm hiện nay: Quản lý là những hoạt động có phối hợp nhằm định hướng và kiểm soát quá trình tiến tới mục tiêu

- Theo tác giả Nguyễn Quốc Chí - Nguyễn Thị Mỹ Lộc: “Quản lý là quá trình

đạt đến mục tiêu của tổ chức bằng cách vận dụng các hoạt động (chức năng) kế hoạch hóa, tổ chức, chỉ đạo (lãnh đạo) và kiểm tra”[11, tr.9]

- Còn theo tác giả Nguyễn Trọng Hậu: “Quản lý là quá trình tác động có ý thức

và hợp quy luật của chủ thể quản lý tới khách thể quản lý nhằm đạt tới mục tiêu của

tổ chức đã đề ra” [22, tr.5]

Vậy ta có thể quan niệm một cách chung nhất về quản lý như sau: Quản lý là sự

tác động có ý thức của chủ thể quản lý đến khách thể quản lý nhằm đạt được mục tiêu của tổ chức đề ra và phù hợp với quy luật khách quan

1.2.2 Chuẩn, chuẩn quốc gia, xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia

Chuẩn: Theo từ điển tiếng Việt, chuẩn là cái được chọn làm căn cứ để đối chiếu, để hướng theo đó mà làm cho đúng [33]

Như vậy có thể hiểu: Chuẩn là mẫu lý thuyết có tính chất nguyên tắc, tính công khai và tính xã hội hóa, được đặt ra bằng quyền lực hành chính hoặc chuyên môn, bao gồm những yêu cầu, tiêu chí, quy định kết hợp logic với nhau một cách xác định,

được dùng làm công cụ xác minh sự vật, làm thước đo đánh giá hoặc so sánh các hoạt động, công việc, sản phẩm, dịch vụ v.v trong lĩnh vực nào đó và có khuynh hướng điều chỉnh những sự vật này theo nhu cầu, mục tiêu mong muốn của chủ thể quản lý hoặc chủ thể sử dụng công việc, sản phẩm, dịch vụ

Chuẩn quốc gia: Theo từ điển Tiếng việt chuẩn quốc gia là cái được chọn làm căn cứ để đối chiếu, hướng theo đó mà làm cho đúng, do nhà nước quy định bằng pháp luật [33]

Chuẩn quốc gia là chuẩn bắt buộc hoặc khuyến nghị có hiệu lực và phạm vi áp dụng trong nước, có tính toàn quốc, do Nhà nước hoặc các tổ chức quốc gia ban hành Chuẩn quốc gia nói chung được phát triển sao cho cả nước thực hiện được trên cơ sở khả năng và nỗ lực thực tế hiện có Chính vì vậy chức năng chủ yếu của chuẩn quốc gia là giúp Nhà nước đưa các sự vật cần điều chỉnh vào một trật tự nhất định, tức là thiết lập trật tự trong một lĩnh vực nhất định ở qui mô quốc gia

Xây dựng: Theo từ điển tiếng Việt là làm nên, kiến tạo, tạo ra một cái mới [33]

Xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia: Là quá trình kiến tạo nên một nhà

trường tiểu học đạt được theo 5 tiêu chuẩn theo quy định tại Thông tư 17/2018/TT - BGDĐT về các nội dung như tổ chức và quản lý nhà trường; cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên; cơ sở vật chất và trang thiết bị; quan hệ giữa nhà trường, xã hội; kết quả hoạt động giáo dục và kết quả giáo dục

Trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia được chia làm 2 mức độ: Mức độ 1 và mức độ 2

Mức độ 1 quy định các tiêu chuẩn cần thiết của trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia để đảm bảo tổ chức các hoạt động giáo dục có chất lượng toàn diện

Mức độ 2 quy định các tiêu chuẩn cần thiết của trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia để đảm bảo tổ chức các hoạt động giáo dục có chất lượng toàn diện ở mức độ cao hơn, tạo tiền đề nhằm tiếp cận với trình độ phát triển của trường tiểu học ở các nước tiên tiến trong khu vực và trên thế giới

1.2.3 Quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia

Quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia: Là sự tác động có ý thức

của chủ thể quản lý đến khách thể quản lý nhằm đạt mục tiêu kiến tạo một nhà trường

tiểu học đạt được 5 tiêu chuẩn mức 2 theo quy định tại Thông tư 17/2018/TT - BGDĐT về các nội dung như tổ chức và quản lý nhà trường; cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên; cơ sở vật chất và trang thiết bị; quan hệ giữa nhà trường, xã hội; kết quả hoạt động giáo dục và kết quả giáo dục

QL xây dựng trường đạt chuẩn quốc gia theo hướng chuẩn hóa, HĐH về CSVC,

về công tác QL, về chất lượng đội ngũ GV, chất lượng dạy và học, nhằm đảm bảo CLGD toàn diện là mục tiêu phấn đấu chung cho tất cả các loại hình nhà trường

QL xây dựng hệ thống trường đạt chuẩn quốc gia là đầu tư cho giáo dục tốt nhất, hoàn hảo nhất; góp phần nâng cao CLGD toàn diện, thực hiện cải cách GD

QL xây dựng trường đạt chuẩn quốc gia nói chung, trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia nói riêng thể hiện sự quan tâm của Đảng, Nhà nước đối với GD, nhằm nâng cao CLGD Qua đó nâng cao nhận thức của nhân dân về GD, tạo được sự đồng thuận với xã hội trong việc xây dựng trường đạt chuẩn quốc gia nói riêng và xây dựng để phát triển GD nói chung

1.3 Lý luận về xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia

1.3.1 Vị trí, vai trò trường tiểu học trong hệ thống giáo dục quốc dân

* Vị trí:

+ Vị trí của trường TH được xác định trong Điều lệ trường TH “Trường tiểu học là

cơ sở giáo dục của bậc tiểu học, là bậc học nền tảng của HTGDQD Trường tiểu học có

tư cách pháp nhân và con dấu riêng” [9]

+ Luật Giáo dục ghi rõ: “Giáo dục tiểu học được thực hiện trong năm năm học,

từ lớp một đến lớp năm Tuổi của học sinh vào lớp một là sáu tuổi” [28]

+ Giáo dục TH có vị trí hết sức quan trọng trong GD cũng như trong đời sống

xã hội đòi hỏi các nhà QL phải quan tâm và có chính sách ưu tiên, ưu đãi đối với cấp

TH Với tư cách là cấp học đặt nền tảng cho HTGDQD, giáo dục TH có vững chắc thì mới đảm bảo được nhiệm vụ xây dựng toàn bộ nền móng không chỉ cho giáo dục phổ thông mà còn cho sự hình thành và phát triển nhân cách cho con người trong suốt

cuộc đời

* Vai trò:

+ GD là nền tảng của văn hoá dân tộc, đồng thời là mục tiêu và động lực của kinh tế, mà giáo dục TH lại là cấp học nền tảng của HTGDQD Sự phát triển của cấp

học này là cơ sở để phát triển các cấp học tiếp Nếu ví HTGDQD như một toà nhà đồ

sộ thì giáo dục TH chính là nền móng của ngôi nhà đó Sự tồn tại vững chắc của ngôi

nhà đó phụ thuộc vào sự vững chắc của nền và móng

+ Nguyên tắc “giáo dục thường xuyên, đào tạo liên tục, học tập suốt đời” phải được áp dụng cho mỗi người và do đó cấp Tiểu học phải được quan tâm thật đúng mức trong cơ cấu của HTGDQD, tạo ra một nền móng vững chắc để mỗi người có thể học tập suốt đời Đó cũng là tiền đề để xây dựng một xã hội học tập

+ Có thể nói, TH là cấp học đầu tiên của GD phổ thông, là cơ sở, là nền tảng của HTGDQD Một cấp học có ý nghĩa rất lớn đối với HTGDQD và đời sống nhân dân, đời sống cộng đồng

+ Giáo dục tiểu học - nhà trường tiểu học là một bộ phận không thể thiếu được của xã hội, của cộng đồng Vì đây là cấp học đem đến cho trẻ em hạnh phúc được đi học, cũng là nơi thể hiện rõ nhất tính ưu việt của chế độ xã hội

Nói như vậy, vì GD nói chung, nhất là giáo dục TH nói riêng có tác động rất lớn đối với “phát triển cá nhân” Nhiều nghiên cứu đã thống nhất: Sự phát triển của trẻ

em là một quá trình chịu ảnh hưởng của 4 yếu tố: Di truyền, giáo dục, môi trường và hoạt động cá nhân Cũng như môi trường, giáo dục là hình thức tác động bên ngoài đến con người đang phát triển, nhưng tác động của giáo dục bao giờ cũng là tác động

có mục đích đến sự phát triển của con người Trong đó giáo dục TH nhằm giúp học sinh hình thành những cơ sở ban đầu cho sự phát triển đúng đắn và lâu dài về đạo đức, trí tuệ, thể chất, thẩm mỹ và các kỹ năng cơ bản để HS tiếp tục học THCS

1.3.2 Mục tiêu xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia

Mục tiêu xây dựng trường đạt CQG nhằm chuẩn hóa cơ sở vật chất, nâng cao hiệu quả công tác quản lý, công tác dạy và học, đồng thời thể hiện trách nhiệm của cả cộng đồng trong việc huy động các nguồn lực cùng tham gia phát triển GD&ĐT Cụ thể:

Chuẩn hóa về cơ sở vật chất: Đầu tư cơ sở vật chất khang trang, hiện đại, với đầy đủ phòng học và phòng chức năng

Nâng cao hiệu quả công tác quản lý: Kiện toàn đồng bộ đội ngũ cán bộ quản lý, nâng cao năng lực cho đội ngũ cán bộ quản lý nhằm đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục

Nâng cao chất lượng dạy và học: Đặc biệt là chất lượng giáo dục mũi nhọn ở các bộ môn văn hóa và thể dục thể thao

Nâng cao trình độ chuyên môn cho đội ngũ giáo viên: Xác định đội ngũ giáo viên là điều kiện tiên quyết để xây dựng trường học đạt chuẩn Quốc gia, do đó các trường cần động viên, khuyến khích đội ngũ nhà giáo; Tạo nhiều điều kiện để giáo viên tự học, từng bước đổi mới phương pháp dạy học để tiếp cận chương trình giáo dục phổ thông 2018

1.3.3 Nội dung xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia mức độ 1

Trường tiểu học được công nhận đạt chuẩn quốc gia mức độ 1 khi có ít nhất một khóa học sinh đã hoàn thành Chương trình tiểu học và có kết quả đánh giá ngoài đạt

từ Mức 2 trở lên theo quy định tại khoản 1 Điều 6 của Quy định ban hành kèm theo Thông tư số 17/2018/TT-BGDĐT ngày 22/8/2018 của Bộ Giáo dục và Đào tạo Quy định về kiểm định chất lượng giáo dục và công nhận đạt chuẩn quốc gia đối với trường tiểu học Cụ thể như sau:

* Tiêu chuẩn 1: Tổ chức và quản lý nhà trường

- Phương hướng, chiến lược xây dựng và phát triển nhà trường: Phù hợp mục tiêu giáo dục được quy định tại Luật giáo dục, định hướng phát triển kinh tế - xã hội của địa phương theo từng giai đoạn và các nguồn lực của nhà trường; Được xác định bằng văn bản và cấp có thẩm quyền phê duyệt; Được công bố công khai bằng hình thức niêm yết tại nhà trường hoặc đăng tải trên trang thông tin điện tử của nhà trường (nếu có) hoặc đăng tải trên các phương tiện thông tin đại chúng của địa phương, trang thông tin điện tử của phòng giáo dục và đào tạo Nhà trường có các giải pháp giám sát việc thực hiện phương hướng chiến lược xây dựng và phát triển

- Hội đồng trường (Hội đồng quản trị đối với trường tư thục) và các hội đồng khác: Được thành lập theo quy định; Thực hiện chức năng, nhiệm vụ và quyền hạn theo quy định; Các hoạt động được định kỳ rà soát, đánh giá Hoạt động có hiệu quả, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục của nhà trường

- Tổ chức Đảng Cộng sản Việt Nam, các đoàn thể và tổ chức khác trong nhà trường: Các đoàn thể và tổ chức khác trong nhà trường có cơ cấu tổ chức theo quy định; Hoạt động theo quy định; Hằng năm, các hoạt động được rà soát, đánh giá ổ chức Đảng Cộng sản Việt Nam có cơ cấu tổ chức và hoạt động theo quy định; trong

05 năm liên tiếp tính đến thời điểm đánh giá, có ít nhất 01 năm hoàn thành tốt nhiệm

vụ, các năm còn lại hoàn thành nhiệm vụ trở lên; Các đoàn thể, tổ chức khác có đóng góp tích cực cho các hoạt động của nhà trường

- Hiệu trưởng, phó hiệu trưởng, tổ chuyên môn và tổ văn phòng: Có hiệu trưởng, số lượng phó hiệu trưởng theo quy định; Tổ chuyên môn và tổ văn phòng có

cơ cấu tổ chức theo quy định; Tổ chuyên môn, tổ văn phòng có kế hoạch hoạt động

và thực hiện các nhiệm vụ theo quy định Hằng năm, tổ chuyên môn đề xuất và thực hiện được ít nhất 01 (một) chuyên đề chuyên môn có tác dụng nâng cao chất lượng và hiệu quả giáo dục; Hoạt động của tổ chuyên môn, tổ văn phòng được định kỳ rà soát, đánh giá, điều chỉnh

- Khối lớp và tổ chức lớp học: Có đủ các khối lớp cấp tiểu học; Học sinh được

tổ chức theo lớp học; lớp học được tổ chức theo quy định; Lớp học hoạt động theo nguyên tắc tự quản, dân chủ Trường có không quá 30 (ba mươi) lớp; Sĩ số học sinh trong lớp theo quy định; Tổ chức lớp học linh hoạt và phù hợp với các hình thức hoạt động giáo dục

- Quản lý hành chính, tài chính và tài sản: Hệ thống hồ sơ của nhà trường được lưu trữ theo quy định; Lập dự toán, thực hiện thu chi, quyết toán, thống kê, báo cáo tài chính và cơ sở vật chất; công khai và định kỳ tự kiểm tra tài chính, tài sản theo quy định quy chế chi tiêu nội bộ được bổ sung, cập nhật phù hợp với điều kiện thực tế

và các quy định hiện hành; Quản lý, sử dụng tài chính, tài sản đúng mục đích và có hiệu quả để phục vụ các hoạt động giáo dục Ứng dụng công nghệ thông tin trong công tác quản lý hành chính, tài chính và tài sản của nhà trường; Trong 05 năm liên tiếp tính đến thời điểm đánh giá, không có vi phạm liên quan đến việc quản lý hành chính, tài chính và tài sản theo kết luận của thanh tra, kiểm toán

- Quản lý cán bộ, giáo viên và nhân viên: Có kế hoạch bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ cho đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên và nhân viên; Phân công, sử dụng cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên rõ ràng, hợp lý đảm bảo hiệu quả các hoạt động của nhà trường; Cán bộ quản lý, giáo viên và nhân viên được đảm bảo các quyền theo quy định Có các biện pháp để phát huy năng lực của cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên trong việc xây dựng, phát triển và nâng cao chất lượng giáo dục nhà trường

- Quản lý các hoạt động giáo dục: Kế hoạch giáo dục phù hợp với quy định hiện hành, điều kiện thực tế địa phương và điều kiện của nhà trường; Kế hoạch giáo dục

được thực hiện đầy đủ; Kế hoạch giáo dục được rà soát, đánh giá, điều chỉnh kịp thời Các biện pháp chỉ đạo, kiểm tra, đánh giá của nhà trường đối với các hoạt động giáo dục, được cơ quan quản lý đánh giá đạt hiệu quả

- Thực hiện quy chế dân chủ cơ sở: Cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên được tham gia thảo luận, đóng góp ý kiến khi xây dựng kế hoạch, nội quy, quy định, quy chế liên quan đến các hoạt động của nhà trường; Các khiếu nại, tố cáo, kiến nghị, phản ánh (nếu có) thuộc thẩm quyền xử lý của nhà trường được giải quyết đúng pháp luật; Hằng năm, có báo cáo thực hiện quy chế dân chủ cơ sở Các biện pháp và

cơ chế giám sát việc thực hiện quy chế dân chủ cơ sở đảm bảo công khai, minh bạch, hiệu quả

- Đảm bảo an ninh trật tự, an toàn trường học: Có phương án đảm bảo an ninh trật tự; vệ sinh an toàn thực phẩm; an toàn phòng, chống tai nạn, thương tích; an toàn phòng, chống cháy, nổ; an toàn phòng, chống thảm họa, thiên tai; phòng, chống dịch bệnh; phòng, chống các tệ nạn xã hội và phòng, chống bạo lực trong nhà trường; những trường có tổ chức bếp ăn cho học sinh được cấp giấy chứng nhận đủ điều kiện

an toàn thực phẩm; Có hộp thư góp ý, đường dây nóng và các hình thức khác để tiếp nhận, xử lý các thông tin phản ánh của người dân; đảm bảo an toàn cho cán bộ quản

lý, giáo viên, nhân viên và học sinh trong nhà trường; Không có hiện tượng kỳ thị, hành vi bạo lực, vi phạm pháp luật về bình đẳng giới trong nhà trường Cán bộ quản

lý, giáo viên, nhân viên và học sinh được phổ biến, hướng dẫn, thực hiện phương án đảm bảo an ninh trật tự; vệ sinh an toàn thực phẩm; an toàn phòng, chống tai nạn, thương tích; an toàn phòng, chống cháy, nổ; an toàn phòng, chống thảm họa, thiên tai; phòng, chống dịch bệnh; phòng, chống các tệ nạn xã hội và phòng, chống bạo lực trong nhà trường; Nhà trường thường xuyên kiểm tra, thu thập, đánh giá, xử lý các thông tin, biểu hiện liên quan đến bạo lực học đường, an ninh trật tự và có biện pháp ngăn chặn kịp thời, hiệu quả

* Tiêu chuẩn 2: Cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên và học sinh

- Đối với hiệu trưởng, phó hiệu trưởng: Đạt tiêu chuẩn theo quy định; Được đánh giá đạt chuẩn hiệu trưởng trở lên; Được bồi dưỡng, tập huấn về chuyên môn, nghiệp vụ quản lý giáo dục theo quy định Trong 05 năm liên tiếp tính đến thời điểm

đánh giá, có ít nhất 02 năm được đánh giá đạt chuẩn hiệu trưởng ở mức khá trở lên; Được bồi dưỡng, tập huấn về lý luận chính trị theo quy định; được giáo viên, nhân viên trong trường tín nhiệm

- Đối với giáo viên: Số lượng giáo viên đảm bảo để dạy các môn học và tổ chức các hoạt động giáo dục theo quy định của Chương trình giáo dục phổ thông cấp tiểu học; có giáo viên làm Tổng phụ trách Đội Thiếu niên tiền phong Hồ Chí Minh; 100% giáo viên đạt chuẩn trình độ đào tạo theo quy định; Có ít nhất 95% giáo viên đạt chuẩn nghề nghiệp giáo viên ở mức đạt trở lên Tỷ lệ giáo viên đạt trên chuẩn trình độ đào tạo đạt ít nhất 55%; đối với các trường thuộc vùng khó khăn đạt ít nhất 40%; trong 05 năm liên tiếp tính đến thời điểm đánh giá, tỷ lệ giáo viên trên chuẩn trình độ đào tạo được duy trì ổn định và tăng dần theo lộ trình phù hợp; Trong 05 năm liên tiếp tính đến thời điểm đánh giá, có 100% giáo viên đạt chuẩn nghề nghiệp giáo viên

ở mức đạt trở lên, trong đó có ít nhất 60% đạt chuẩn nghề nghiệp giáo viên ở mức khá trở lên và có ít nhất 50% ở mức khá trở lên đối với trường thuộc vùng khó khăn; Trong 05 năm liên tiếp tính đến thời điểm đánh giá, không có giáo viên bị kỷ luật từ hình thức cảnh cáo trở lên

- Đối với nhân viên: Có nhân viên hoặc giáo viên kiêm nhiệm để đảm nhiệm các nhiệm vụ do hiệu trưởng phân công; Được phân công công việc phù hợp, hợp lý theo năng lực; Hoàn thành các nhiệm vụ được giao Số lượng và cơ cấu nhân viên đảm bảo theo quy định; Trong 5 năm liên tiếp tính đến thời điểm đánh giá, không có nhân viên bị kỷ luật từ hình thức cảnh cáo trở lên

- Đối với học sinh: Đảm bảo về tuổi học sinh tiểu học theo quy định; Thực hiện các nhiệm vụ theo quy định; Được đảm bảo các quyền theo quy định Học sinh vi phạm các hành vi không được làm được phát hiện kịp thời, được áp dụng các biện pháp giáo dục phù hợp và có chuyển biến tích cực

* Tiêu chuẩn 3: Cơ sở vật chất và thiết bị dạy học

- Khuôn viên, sân chơi, sân tập: Khuôn viên đảm bảo xanh, sạch, đẹp, an toàn

để tổ chức các hoạt động giáo dục; Có công trường, biển tên trường và tường hoặc hàng rào bao quanh; Có sân chơi, sân tập thể dục thể thao, diện tích khuôn viên, sân

chơi, sân tập theo quy định; Sân chơi, sân tập đảm bảo cho học sinh luyện tập thường xuyên và hiệu quả

- Phòng học: Đủ mỗi lớp một phòng học riêng, quy cách phòng học theo quy định; Bàn, ghế học sinh đúng tiêu chuẩn và đủ chỗ ngồi cho học sinh; có bàn ghế phù hợp cho học sinh khuyết tật học hòa nhập (nếu có); bàn, ghế giáo viên, bảng lớp theo quy định; Có hệ thống đèn, quạt (ở nơi có điện); có hệ thống tủ đựng hồ sơ, thiết bị dạy học Diện tích phòng học đạt tiêu chuẩn theo quy định; Tủ đựng thiết bị dạy học

có đủ các thiết bị dạy học; Kích thước, vật liệu, kết cấu, kiểu dáng, màu sắc bàn, ghế học sinh theo quy định

- Khối phòng phục vụ học tập và khối phòng hành chính - quản trị: Có phòng giáo dục nghệ thuật, phòng học tin học, phòng thiết bị giáo dục, phòng truyền thống

và hoạt động Đội đáp ứng các yêu cầu tối thiểu các hoạt động giáo dục; Khối phòng hành chính - quản trị đáp ứng các yêu cầu tối thiểu các hoạt động hành chính - quản trị của nhà trường; Khu để xe được bố trí hợp lý, đảm bảo an toàn, trật tự Khối phòng phục vụ học tập và khối phòng hành chính - quản trị theo quy định; khu bếp, nhà ăn, nhà nghỉ (nếu có) phải đảm bảo điều kiện sức khỏe, an toàn, vệ sinh cho giáo viên, nhân viên và học sinh; Có nơi lưu trữ hồ sơ, tài liệu chung

- Khu vệ sinh, hệ thống cấp thoát nước: Khu vệ sinh riêng cho nam, nữ, giáo viên, nhân viên, học sinh đảm bảo không ô nhiễm môi trường; khu vệ sinh đảm bảo

sử dụng thuận lợi cho học sinh khuyết tật học hòa nhập; Hệ thống thoát nước đảm bảo vệ sinh môi trường; hệ thống cấp nước sạch đảm bảo nước uống và nước sinh hoạt cho giáo viên, nhân viên và học sinh; Thu gom rác và xử lý chất thải đảm bảo vệ sinh môi trường Khu vệ sinh đảm bảo thuận tiện, được xây dựng phù hợp với cảnh quan và theo quy định; Hệ thống cấp nước sạch, hệ thống thoát nước, thu gom và xử

lý chất thải đáp ứng quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo và Bộ Y tế

- Thiết bị: Có đủ thiết bị văn phòng và các thiết bị khác phục vụ các hoạt động của nhà trường; Có đủ thiết bị dạy học đáp ứng yêu cầu tối thiểu theo quy định; Hằng năm các thiết bị được kiểm kê, sửa chữa Hệ thống máy tính được kết nối Internet phục vụ công tác quản lý hoạt động dạy học; Có đủ thiết bị dạy học theo quy định; Hằng năm, được bổ sung các thiết bị dạy học và thiết bị dạy học tự làm

- Thư viện: Được trang bị sách, báo, tạp chí, bản đồ, tranh ảnh giáo dục, băng đĩa giáo khoa và các xuất bản phẩm tham khảo tối thiểu phục vụ hoạt động dạy học; Hoạt động của thư viện đáp ứng yêu cầu tối thiểu hoạt động dạy học của cán bộ quản

lý, giáo viên, nhân viên, học sinh; Hằng năm thư viện được kiểm kê, bổ sung sách, báo, tạp chí, bản đồ, tranh ảnh giáo dục, băng đĩa giáo khoa và các xuất bản phẩm tham khảo Thư viện của nhà trường đạt Thư viện trường học đạt chuẩn trở lên

* Tiêu chuẩn 4: Quan hệ giữa nhà trường, gia đình và xã hội

- Ban đại diện cha mẹ học sinh: Được thành lập và hoạt động theo quy định tại Điều lệ Ban đại diện cha mẹ học sinh; Có kế hoạch hoạt động theo năm học; Tổ chức thực hiện kế hoạch hoạt động đúng tiến độ Phối hợp có hiệu quả với nhà trường trong việc tổ chức thực hiện nhiệm vụ năm học và các hoạt động giáo dục; hướng dẫn, tuyên truyền, phổ biến pháp luật, chủ trương chính sách về giáo dục đối với cha

mẹ học sinh; huy động học sinh đến trường, vận động học sinh đã bỏ học trở lại lớp

- Công tác tham mưu cấp ủy Đảng, chính quyền và phối hợp với các tổ chức, cá nhân của nhà trường: Tham mưu cấp ủy Đảng, chính quyền để thực hiện kế hoạch giáo dục của nhà trường; Tuyên truyền nâng cao nhận thức và trách nhiệm của cộng đồng về chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước, ngành Giáo dục; về mục tiêu, nội dung và kế hoạch giáo dục của nhà trường; Huy động và sử dụng các nguồn lực hợp pháp của các tổ chức, cá nhân đúng quy định Tham mưu cấp ủy Đảng, chính quyền để tạo điều kiện cho nhà trường thực hiện phương hướng, chiến lược xây dựng

và phát triển; Phối hợp với các tổ chức, đoàn thể, cá nhân để giáo dục truyền thống lịch sử, văn hóa, đạo đức lối sống, pháp luật, nghệ thuật, thể dục thể thao và các nội dung giáo dục khác cho học sinh; chăm sóc di tích lịch sử, cách mạng, công trình văn hóa; chăm sóc gia đình thương binh, liệt sĩ, gia đình có công với cách mạng, Bà mẹ Việt Nam anh hùng ở địa phương

* Tiêu chuẩn 5: Hoạt động giáo dục và kết quả giáo dục

- Kế hoạch giáo dục của nhà trường: Đảm bảo theo quy định của Chương trình giáo dục phổ thông cấp tiểu học, các quy định về chuyên môn của cơ quan quản lý giáo dục; Đảm bảo mục tiêu giáo dục toàn diện thông qua các hoạt động giáo dục được xây dựng trong kế hoạch; được giải trình và được cơ quan có thẩm quyền xác

nhận Đảm bảo tính cập nhật các quy định về chuyên môn của cơ quan quản lý giáo dục; Được phổ biến, công khai để giáo viên, học sinh, cha mẹ học sinh, cộng đồng biết và phối hợp, giám sát nhà trường thực hiện kế hoạch

- Thực hiện Chương trình giáo dục phổ thông cấp tiểu học: Tổ chức dạy học đúng, đủ các môn học và các hoạt động giáo dục đảm bảo mục tiêu giáo dục; Vận dụng các phương pháp, kỹ thuật dạy học, tổ chức hoạt động dạy học đảm bảo mục tiêu, nội dung giáo dục, phù hợp đối tượng học sinh và điều kiện nhà trường; Thực hiện đúng quy định về đánh giá học sinh tiểu học Thực hiện đúng chương trình, kế hoạch giáo dục; lựa chọn nội dung, thời lượng, phương pháp, hình thức dạy học phù hợp với từng đối tượng và đáp ứng yêu cầu, khả năng nhận thức của học sinh; Phát hiện và bồi dưỡng học sinh có năng khiếu, phụ đạo học sinh gặp khó khăn trong học tập, rèn luyện

- Thực hiện các hoạt động giáo dục khác: Đảm bảo theo kế hoạch; Nội dung và hình thức tổ chức các hoạt động phong phú, phù hợp điều kiện của nhà trường; Đảm bảo cho tất cả học sinh được tham gia Được tổ chức có hiệu quả, tạo cơ hội cho học sinh tham gia tích cực, chủ động, sáng tạo

- Công tác phổ cập giáo dục tiểu học: Thực hiện nhiệm vụ phổ cập giáo dục theo phân công; Trong địa bàn tuyển sinh của trường tỷ lệ trẻ em 6 tuổi vào lớp 1 đạt

ít nhất 90%; Quản lý hồ sơ, số liệu phổ cập giáo dục tiểu học đúng quy định Trong địa bàn tuyển sinh của trường tỷ lệ trẻ 6 tuổi vào lớp 1 đạt ít nhất 95%

- Kết quả giáo dục: Tỷ lệ học sinh hoàn thành chương trình lớp học đạt ít nhất 70%; Tỷ lệ học sinh 11 tuổi hoàn thành chương trình tiểu học đạt ít nhất 65%; Tỷ lệ trẻ em đến 14 tuổi hoàn thành chương trình tiểu học đạt ít nhất 80% đối với trường thuộc xã có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn đạt ít nhất 70% Tỷ lệ học sinh hoàn thành chương trình lớp học đạt ít nhất 85%; Tỷ lệ trẻ em 11 tuổi hoàn thành chương trình tiểu học đạt ít nhất 80%, đối với trường thuộc xã có điều kiện kinh tế -

xã hội đặc biệt khó khăn đạt ít nhất 70%; các trẻ em 11 tuổi còn lại đều đang học các lớp tiểu học

1.4 Lý luận về quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia

Quản lý việc xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia là sự tác động của chủ thể quản lý trường tiểu học đến các hoạt động xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia nhằm đạt tới mục tiêu hoàn thiện 5 tiêu chuẩn của trường chuẩn quốc gia Vì vậy, trong việc quản lí xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia, Hiệu trưởng trường tiểu học cần thực hiện các công việc sau:

1.4.1 Lập kế hoạch xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia

Để việc quản lý xây dựng trường chuẩn quốc gia có hiệu quả, Hiệu trưởng phải lập kế hoạch cho quá trình quản lý xây dựng trường chuẩn quốc gia theo lộ trình Lập

kế hoạch là quá trình xác định các mục tiêu phát triển giáo dục và quyết định những biện pháp tốt nhất để thực hiện mục tiêu đó Để thực hiện chức năng kế hoạch, Hiệu trưởng các trường tiểu học cần xác định rõ mục tiêu phát triển giáo dục từ đó quyết định dùng những biện pháp mang tính khả thi

Chức năng lập kế hoạch có vai trò khởi đầu, định hướng cho quá trình quản lý;

là cơ sở huy động tối đa các nguồn lực; là căn cứ cho việc kiểm tra đánh giá quá trình thực hiện các mục tiêu

Nội dung lập kế hoạch xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia mức độ 1 như sau:

- Xác định được đặc điểm tình hình thuận lợi, khó khăn, thực trạng ban đầu của nhà trường đối với việc xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia mức độ 1;

- Xác định rõ những mục tiêu cần đạt để đáp ứng từng tiêu chuẩn của trường chuẩn quốc gia mức độ 1;

- Xây dựng cơ chế phối hợp giữ nhà trường và địa phương để đề ra biện pháp khả thi phù hợp với điều kiện thực tế của nhà trường, địa phương nhằm đạt được các tiêu chí của trường chuẩn quốc gia mức độ 1;

- Lập kế hoạch chi tiết, cụ thể về thời gian cần hoàn thiện từng chuẩn theo lộ trình hợp lí;

- Dự kiến các nguồn lực cần thiết để xây dựng trường đạt chuẩn quốc gia: nguồn tài chính, nguồn nhân lực

1.4.2 Tổ chức thực hiện xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia

Sau khi kế hoạch được đề ra, sẽ thực hiện việc tổ chức triển khai theo kế hoạch xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia đã xây dựng Tổ chức là thước đo năng lực điều hành công tác xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia của Hiệu trưởng

Tổ chức là quá trình Hiệu trưởng tiếp nhận, phân phối và sắp xếp nguồn nhân lực và các nguồn lực khác theo những cách thức nhất định để thực hiện tốt các mục tiêu của xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia

Quá trình tổ chức nhằm hiện thực hóa các mục tiêu của xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia mức độ 1 gồm những nội dung như sau:

- Tuyên truyền về ý nghĩa, tầm quan trọng của việc xây dựng trường đạt chuẩn quốc gia tới CBQL, GV, NV, PHHS trong nhà trường, lãnh đạo Đảng, chính quyền địa phương và cộng đồng

- Tham mưu với Đảng ủy, chính quyền địa phương; xin ý kiến Hội cha mẹ HS, hội đồng sư phạm nhà trường về sự thống nhất ủng hộ chủ trương xây dựng trường đạt chuẩn quốc gia mức độ 1

- Bàn bạc, trao đổi trong Chi ủy, Ban giám hiệu, Hội nghị liên tịch trong nhà trường về kế hoạch xây dựng trường chuẩn quốc gia mức độ 1

- Báo cáo với lãnh đạo Đảng, chính quyền địa phương, HĐND xã (thị trấn), Hội đồng sư phạm nhà trường, Hội cha mẹ HS về kế hoạch xây dựng trường chuẩn quốc gia và yêu cầu các tiêu chuẩn của trường chuẩn quốc gia mức độ 1

- Thành lập Ban chỉ đạo xây dựng trường đạt chuẩn quốc gia gồm đầy đủ các thành phần: Đại diện chính quyền địa phương, BGH nhà trường, các tổ chức đoàn thể trong nhà trường, Ban đại diện hội cha mẹ HS Thành lập các tiểu ban nhỏ, mỗi ban đảm nhiệm một nhiệm vụ cụ thể: Ban xây dựng, ban, ban huy động nguồn lực XHHGD, ban tuyên truyền vận động, ban chuẩn bị hồ sơ, ban tài chính,

- Sắp xếp và phân bố công việc, quyền hành và các nguồn lực khác nhau cho các thành viên trong Ban chỉ đạo, các tiểu ban nhỏ để có thể đạt được các tiêu chuẩn của trường chuẩn quốc gia một cách hiệu quả Với các tiêu chuẩn khác nhau, Hiệu trưởng phải biết lựa chọn người có năng lực, sở trường phù hợp với mục tiêu và nguồn lực hiện có

1.4.3 Chỉ đạo thực hiện xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia

Chức năng chỉ đạo trong quá trình quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia là quá trình tác động ảnh hưởng tới hành vi, thái độ của những người khác nhằm đạt tới các mục tiêu với chất lượng cao Trong quá trình tổ chức quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia, Hiệu trưởng thực hiện vai trò chỉ đạo của người quản lý Thực chất đó là quá trình Hiệu trưởng điều hành và hướng dẫn việc triển khai hoạt động nhằm đạt mục tiêu của quản lý trên cơ sở phát huy sức mạnh của các nguồn lực

Chức năng chỉ đạo xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia mức độ 1 bao gồm những nội dung chủ yếu sau:

+ Chỉ đạo từng tiểu ban căn cứ vào nhiệm vụ được giao xây dựng kế hoạch chi tiết, cụ thể phù hợp với từng lộ trình đã được xây dựng trong kế hoạch chung và phù hợp với điều kiện thực tế của nhà trường, địa phương

+ Rà soát lại cơ cấu tổ chức nhà trường để sắp xếp, bổ sung cơ cấu bộ máy; phân

bố số lớp, số HS/lớp đúng và đủ theo quy định của Điều lệ trường TH Tăng cường quản

lý hành chính, các hoạt động GD, đội ngũ, CSVC theo quy định của pháp luật

+ Tham mưu với phòng GD&ĐT điều động GV cho nhà trường đủ số lượng theo quy định Tích cực đánh giá, bồi dưỡng nâng cao năng lực, trình độ CBQL, GV theo Chuẩn nghề nghiệp và đạt tiêu chuẩn của trường chuẩn quốc gia

+ Tăng cường xây dựng CSVC; bảo quản, sử dụng, mua sắm thêm TBDH đáp ứng yêu cầu trường chuẩn quốc gia

+ Tăng cường mối quan hệ giữa gia đình - nhà trường - xã hội Huy động tối đa sự ủng hộ về vật chất, tri thức, sức lực của PHHS, các tổ chức đoàn thể, xã hội, cá nhân, doanh nghiệp, cộng đồng vào việc thực hiện các mục tiêu, kế hoạch của nhà trường + Nâng cao chất lượng giáo dục của nhà trường: tăng cường bồi dưỡng HS năng khiếu, phụ đạo HS yếu; tổ chức hiệu quả, đa dạng các hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp; đảm bảo PCGD tiểu học đúng độ tuổi từ mức 1 trở lên

+ Thường xuyên điều hành, chỉ dẫn, đôn đốc, giám sát, khuyến khích động viên, điều khiển và điều chỉnh từng tiểu ban trong quá trình xây dựng trường đạt chuẩn quốc gia mức độ 1; giúp đỡ các thành viên của từng tiểu ban tháo gỡ, khắc phục khó khăn, vướng mắc trong quá trình thực hiện nhiệm vụ được phân công

1.4.4 Kiểm tra, đánh giá quá trình xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia

Kiểm tra đánh giá là một khâu quan trọng trong quản lý quá trình sư phạm diễn

ra trong nhà trường Nó giúp chủ thể quản lý có thông tin phản hồi chính xác từ đối tượng quản lý Việc kiểm tra đánh giá phải dựa trên chương trình, kế hoạch, phải có tiêu chí, chuẩn mực cụ thể cho từng loại hoạt động và phải được thực hiện hàng ngày, hàng tuần, hàng tháng

Trong quá trình tổ chức xây dựng trường chuẩn quốc gia mức độ 1, Hiệu trưởng cần kiểm tra, đánh giá sự thực hiện nhiệm vụ của các thành viên để điều chỉnh nhằm đảm bảo cho hoạt động xây dựng trường chuẩn quốc gia mức độ 1 đạt tới mục tiêu xác định Hiệu trưởng trường tiểu học cần tiến hành kiểm tra, đánh giá, rút kinh nghiệm hàng năm, từng học kỳ Hiệu trưởng cần nắm được kế hoạch xây dựng trường chuẩn quốc gia mức độ 1 của từng tiểu ban để theo dõi các hoạt động qua báo cáo và qua kiểm tra thực tế để kịp thời nhắc nhở, uốn nắn cũng như có hình thức khen thưởng, động viên

Việc kiểm tra, đánh giá hoạt động xây dựng trường chuẩn quốc gia mức độ 1 thể hiện qua các công việc như:

- Xác định nôi dung kiểm tra hoạt động của từng tiểu ban về thực hiện yêu cầu của từng chuẩn như: Xây dựng lộ trình cần thực hiện xong từng chuẩn; Đánh giá việc thực hiện các chuẩn của từng tiểu ban trên cơ sở so sánh với lộ trình và yêu cầu đáp ứng từng tiêu chuẩn của trường chuẩn quốc gia; Điều chỉnh hoạt động, hiệu quả thực hiện của từng tiểu ban khi có sự chênh lệch so với lộ trình, mục tiêu đặt ra; Trường hợp cần thiết có thể phải điều chỉnh lộ trình, mục tiêu đã đặt ra

- Xác định hình thức, phương pháp kiểm tra

- Ban hành quyết định thành lập đoàn kiểm tra

- Theo dõi, giám sát trực tiếp hoạt động xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia mức độ 1

- Kiểm tra trực tiếp hồ sơ, sổ sách, giáo án, dự giờ giáo viên, dự buổi sinh hoạt chuyên môn chuyên đề của các tổ chuyên môn

- Kiểm tra qua báo cáo của các đoàn thể nhà trường

- Tổ chức họp, đánh giá rút kinh nghiệm và đưa các biện pháp khắc phục, những tồn tại, hạn chế trong việc triển khai thực hiện kể hoạch

1.5 Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia mức độ 1

1.5.1 Các cơ chế chính sách nhà nước

Muốn đẩy nhanh tiến độ xây dựng trường TH đạt CQG mức độ 1, cần tạo cơ chế chính sách thỏa đáng, phù hợp với thực tiễn giáo dục từng vùng miền Bên cạnh

đó rất cần sự lãnh đạo, chỉ đạo của cấp ủy, chính quyền các cấp và sự tham mưu của

cơ quan QLGD từ Trung ương đến địa phương vì đây là nhân tố mang tính quyết định Công tác xây dựng trường TH đạt CQG mức độ 1 phụ thuộc rất nhiều vào ý thức chủ quan và năng lực lãnh đạo của cấp ủy, sự quản lý chỉ đạo của chính quyền

và sự tham mưu của cơ quan QLGD ở địa phương

Các cơ chế chính sách nhà nước tác động đến công tác xây dựng trường TH đạt CQG mức độ 1 thường liên quan đến các vấn đề sau:

Chính sách phát triển giáo dục tiểu học: Với phương châm phát triển GD&ĐT của Đảng và nhà nước trong thời kỳ đổi mới đó là nâng cao chất lượng theo yêu cầu chuẩn hóa, hiện đại hóa, dân chủ hóa, cùng với nhiều chính sách GD&ĐT nói chung

và chính sách phát triển giáo dục TH nói riêng đã tạo điều kiện cho địa phương trong việc thực hiện mục tiêu kế hoạch xây dựng trường TH đạt CQG mức độ 1

- Chính sách phân cấp QLGD đang diễn ra theo phương thức tăng cường tự chủ

và sự chịu trách nhiệm tạo cho các địa phương và các cơ sở giáo dục chủ động hơn trong công tác quản lý hoạt động của nhà trường

- Chính sách phát triển đội ngũ CBQL, đội ngũ nhà giáo: Chỉ thị số 40 của Ban

Bí thư TW Đảng, Nghị quyết số 90 của Thủ tướng Chính phủ có tác dụng yêu cầu các cấp QLGD và từng CBQL, giáo viên phải phấn đấu theo hướng chuẩn hóa để nâng cao chất lượng công tác [11]

- Chính sách luân chuyển CBQL và GV: Chính sách này nhằm mục tiêu tăng cường CBQL và GV có kinh nghiệm cho những vùng còn khó khăn, tạo ra chất lượng

đồng đều trong giáo dục Mặt khác chính sách này còn rèn luyện phẩm chất, năng lực quản lý và tố chất năng động của đội ngũ CBQL và GV giỏi thông qua các hoạt động thực tiễn

1.5.2 Những yếu tố về kinh tế - xã hội, truyền thống văn hóa, phong tục tập quán, tâm lý xã hội

Trên diện toàn cầu nhà trường luôn có mối quan hệ với cộng đồng xã hội nhằm phát triển giáo dục, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực để đẩy mạnh tốc độ phát triển KT-XH Các yếu tố về KT-XH có tác động mạnh mẽ đến sự phát triển giáo dục bao gồm: Điều kiện kinh tế, cơ cấu dân số, phân bố dân cư, phong tục tập quán, truyền thống văn hóa, trình độ dân trí Mặt khác truyền thống văn hóa, phong tục tập quán của từng địa phương cũng ảnh hưởng đến chất lượng giáo dục, đến công tác xây dựng trường TH đạt CQG Hiệu trưởng của trường TH phải là người am hiểu tình hình KT-

XH, phong tục tập quán, truyền thống văn hóa của địa phương, có mối quan hệ tốt với các tổ chức đoàn thể, các lực lượng xã hội, mới có thể làm tốt được công tác giáo dục Đây là yếu tố khách quan, cần được quan tâm khai thác trong công tác xây dựng trường

TH đạt CQG mức độ 1 cho phù hợp với điều kiện cụ thể của địa phương

1.5.3 Các yếu tố thuộc về nhà trường

- Năng lực của cán bộ quản lý:

Để xây dựng và phát triển nhà trường đáp ứng 5 tiêu chuẩn của trường TH đạt CQG mức độ 1 Hiệu trưởng nhà trường cần:

- Nhận thức được xu thế chung về đổi mới QLGD, cần nâng cao trình độ QLGD, có tư duy lí luận, nắm chắc các trụ cột của hoạt động QLGD để điều hành và phát triển nhà trường Hiệu trưởng cần xác định các nhiệm vụ trước mắt và lâu dài, rèn luyện kĩ năng, phương pháp quản lý, xác định được nguyên tắc và động lực biện pháp quản lý nâng cao hiệu quả QLGD nhà trường

- Nhận thức rõ vai trò lãnh đạo, quản lý, Hiệu trưởng phải thể hiểu rõ vai trò trong quá trình vận hành nhà trường, đặc biệt trong công tác xây dựng kế hoạch chiến lược để phát triển nhà trường đáp ứng yêu cầu các tiêu chuẩn của trường TH đạt CQG

1 và mục tiêu đổi mới giáo dục [5]

Thực trạng chất lượng đội ngũ CBQL, đội ngũ Hiệu trưởng của trường TH chưa đồng bộ, tinh thần phấn đấu rèn luyện của cán bộ QLGD nói chung ảnh hưởng rất lớn đến công tác xây dựng trường TH đạt CQG mức độ 1

Sự phân công quản lý Nhà nước về công tác giáo dục còn bất cập, các nhân tố trong hệ thống giáo dục như: quy mô, mạng lưới trường lớp, HS, số lượng, chất lượng đội ngũ CBQL, GV, nhân viên đều tác động đến sự phát triển giáo dục nói chung, công tác xây dựng trường TH đạt CQG mức độ 1 nói riêng

- Nhận thức của giáo viên, phụ huynh: Để các trường đạt chuẩn quốc gia khẳng định được chất lượng giáo dục, tạo được uy tín và niềm tin đối với cấp ủy Đảng, chính quyền các cấp, các bậc phụ huynh học sinh cũng như toàn xã hội, cần nâng cao nhận thức của đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên, phụ huynh Đội ngũ nhà giáo, cán

bộ quản lý giáo dục có nhận thức cao về nhiệm vụ và trách nhiệm; nhiệt tình, tâm huyết, không quản khó khăn để huy động, duy trì số lượng học sinh và thực hiện tốt các hoạt động giáo dục Công tác xã hội hóa giáo dục từng bước được đẩy mạnh Nhận thức của cấp ủy, chính quyền địa phương và Nhân dân về mục đích, ý nghĩa, vai trò, nhiệm vụ về công tác xây dựng trường chuẩn quốc gia có nhiều chuyển biến

rõ rệt Các nguồn lực huy động hỗ trợ cho giáo dục được sử dụng có hiệu quả

Xác định và phân tích các yếu tố ảnh hưởng tới việc quản lý xây dựng trường tiểu học đạt chuẩn quốc gia bao gồm 4 yếu tố: Những yếu tố về quản lý nhà nước;

Những yếu tố về kinh tế - xã hội, truyền thống văn hóa, phong tục tập quán, tâm lý xã hội; Các yếu tố về quản lý nhà trường;

Nội dung chương 1 của luận văn đã đưa ra những vấn đề về lí luận chủ yếu làm

cơ sở khoa học cho công tác xây dựng trường TH đạt CQG mức độ 1 ở thành phố Bắc kạn, tỉnh Bắc Kạn sẽ được đề cập trong chương 2 của luận văn

Chương 2 THỰC TRẠNG QUẢN LÝ XÂY DỰNG TRƯỜNG TIỂU HỌC

ĐẠT CHUẨN QUỐC GIA Ở THÀNH PHỐ BẮC KẠN, TỈNH BẮC KẠN

2.1 Khái quát về khách thể khảo sát và tổ chức khảo sát

2.1.1 Tình hình kinh tế - văn hóa, giáo dục - đào tạo của thành phố Bắc Kạn

Thành phố Bắc Kạn nguyên là thị xã Bắc Kạn được công nhận là đô thị loại III trực thuộc tỉnh Bắc Kạn vào năm 2015, là trung tâm tỉnh lị của tỉnh Bắc Kạn Với những lợi thế phát triển kinh tế, văn hóa thì giáo dục - đào tạo của thành phố Bắc Kạn trong những năm qua cũng có những thay đổi đáng kể Theo báo cáo kết quả thực hiện kế hoạch phát triển giáo dục - đào tạo năm học 2020 - 2021 của phòng GD &

ĐT của Thành phố Bắc Kạn tính đến tháng 4 năm 2021 toàn thành phố có 22 trường công lập, 304 lớp với 9.863 học sinh Trong đó: Bậc giáo dục Mầm non: 08 trường,

89 lớp mẫu giáo với 2.370 trẻ ; Bậc Giáo dục Tiểu học: 08 trường, 142 lớp với 4.527 học sinh; Bậc Giáo dục THCS: 06 trường, 74 lớp với 3.001 học sinh Ngoài ra trên địa bàn thành phố còn có 1 trường Mầm non tư thục với 11 nhóm lớp có 270 trẻ Trong nhiều năm gần đây chất lượng giáo dục luôn được giữ vững, nâng cao, đảm bảo được thực chất, vững chắc, tập trung vào việc đổi mới nội dung, phương pháp giảng dạy theo hướng phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo của người học Tỉ lệ học sinh lớp 5 hoàn thành chương trình Tiểu học hàng năm đạt 100%, tốt nghiệp Trung học cơ sở đạt từ 98% trở lên

Thực hiện công tác xã hội hóa giáo dục trong nhiều năm qua, với sự đầu tư của các ngành, các cấp, sự đóng góp của các ban ngành đoàn thể; hội khuyến học, các doanh nghiệp; các mạnh thường quân, nhiều trường thuộc đơn vị phòng GD &ĐT thành phố Bắc Kạn đạt chuẩn Quốc gia mức độ 1 Nhiều cá nhân và tập thể đơn vị đạt danh hiệu Chiến sĩ thi đua các cấp, nhận Bằng khen của Sở Giáo dục và Đào tạo, Ủy ban nhân dân thành phố, Ủy ban nhân dân tỉnh Bắc Kạn