Vững vàng nền tảng, Khai sáng tương lai Website HOC247 cung cấp một môi trường học trực tuyến sinh động, nhiều tiện ích thông minh, nội dung bài giảng được biên soạn công phu và giảng dạ[r]
Trang 1PHƯƠNG PHÁP GIẢI DẠNG BÀI TẬP PHẢN ỨNG TÁCH H 2 O CỦA ANCOL MÔN HÓA HỌC
11 NĂM 2021
A PHƯƠNG PHÁP GIẢI
Ancol X (ROH) tác nước trong điều kiện thích hợp tạo sản phẩm hữu cơ Y có hai trường hợp:
- Trường hợp 1: Y
X
d 1
2 170
H SO dac C
Lưu ý:
+ Nếu Y là anken thì X là ancol no, đơn chức, mạch hở
+ Bảo toàn khối lượng:
2
m m m +
2
n n n
+
2
CO
n thu được khi đốt cháy
2 CO ROHn thu được khi đốt cháy Y.
- Trường hợp 2: Nếu d Y 1
2 140
H SO dac C
ROHR OH RORH O (R và R có thể giống nhau)
Lưu ý:
+ Các ROR có số mol bằng nhau thì các ancol phản ứng cũng có số mol bằng nhau
+ Bảo toàn khối lượng:
2
m m m m
+
2 ROR H O ancol
1
2
+
2
CO
n thu được khi đốt cháy các
2 CO ancoln thu được khi đốt cháy ROR
B VÍ DỤ MINH HỌA
Ví dụ 1 Đun nóng một ancol đơn chức X với dung dịch H2SO4 đặc trong điều kiện nhiệt độ thích hợp sinh ra chất hữu cơ Y, tỉ khối hơi của X so với Y là 1,6428 Công thức phân tử của X là
A C3H8O B C2H6O C CH4O D C4H8O
Hướng dẫn giải
Do tỉ khối hơi của X so với Y là 1,6428 tức X Y
d 1 d 1 Nên phản ứng xảy ra: X Y H O.2
Y
M
M
X
X
M
1,6428
M 18
X
M 46
X : C H OH C H O
Đáp án B
Ví dụ 2 Hỗn hợp X gồm 2 ancol đơn chức, đồng đẳng kế tiếp Đun nóng 16,6 gam X với H2SO4 đặc ở
Trang 2140 C thu được 13,9 gam hỗn hợp ete (không có sản phẩm hữu cơ nào khác) Biết các phản ứng xảy ra
hoàn toàn Công thức của 2 ancol trong X là
A C3H5OH và C4H7OH B CH3OH và C2H5OH
C C3H7OH và C4H9OH D C2H5OH và C3H7OH
Hướng dẫn giải
Gọi công thức chung của 2 ancol là ROH
Phản ứng: 2 ROHROR H O 2
Bảo toàn khối lượng:
2 ete H O ROH
m m m
2
2ROHROR H O
0,3 0,15 mol
ROH
16,6
0,3
Công thức của 2 ancol: C2H5OH và C3H7OH
Đáp án D
Ví dụ 3 Tách nước hoàn toàn từ hỗn hợp Y gồm 2 ancol A, B ta được hỗn hợp X gồm các anken Nếu
đốt cháy hoàn toàn Y thì thu được 0,66 gam CO2 Khi đốt cháy hoàn toàn X thì tổng khối lượng CO2 và
H2O thu được là
A 0,93 gam B 0,465 gam C 1,395 gam D 0,395 gam
Hướng dẫn giải
2
CO
0,66
44
Phản ứng: Y X H O2
Bảo toàn nguyên tố cacbon ta có:
2
CO
n thu được khi đốt cháy
2 CO
X n thu được khi đốt cháy Y0,015 mol
X gồm các anken nên đốt cháy X cho
H O CO
n n 0,015 mol
Đốt cháy X cho
CO H O
m m 0,015.44 0,015.18 0,93 gam
Đáp án A
Ví dụ 4: Đun nóng hỗn hợp 2 ancol no, đơn chức, mạch hở với H2SO4 ở 140ºC, thu được 72 gam hỗn hợp 3 ete với số mol bằng nhau Khối lượng nước tách ra trong quá trình tạo thành các ete là 21,6 gam Xác định CTCT của 2 ancol
Hướng dẫn giải
2CnH2n+1OH → (CnH2n +1)2O + H2O
2CmH2m +1OH → (CmH2m+1)2O + H2O
CnH2n+1OH + CmH2m +1OH → CnH2n+1OCmH2m +1 + H2O
Số mol 3 ete = số mol nước = 21,6/18 = 1,2 mol
Số mol mỗi ete = 0,4 (mol)
Trang 3Khối lượng 3 ete:
(28n + 18).0,4 + ( 28m +18).0,4 + (14n + 14m + 18).0,4=72
→ n + m =3
Hai CTCT của ancol là: CH3OH, CH3CH2OH
Ví dụ 5: Thực hiện phản ứng tách nước với một rượu đơn chức A ở điều kiện thích hợp, sau khi phản ứng xảy ra hoàn toàn được chất hữu cơ B có tỷ khối so với A bằng 1,7 Xác định CTPT của A
Hướng dẫn giải
Vì dA/B = 1,7 > 1 ⇒ phản ứng tách nước tạo ete
2CnH2n+1OH → (CnH2n +1)2O + H2O
Ta có: MB/MA = 1,7 ⇒ ((14n+1).2+16)/(14n+18) = 1,7 ⇒ n = 3
Vậy CTPT của A là: C3H7OH
C LUYỆN TẬP
Bài 1: Đun nóng hỗn hợp 3 ancol no, đơn chức, mạch hở với H2SO4 đặc ở nhiệt độ thích hợp thì có thể thu được tối đa bao nhiêu ete?
A 3
B 4
C 5
D 6
Bài 2: Khi đun nóng rượu etylic với H2SO4 đặc ở 140ºC thì sẽ tạo ra
A C2H4
B CH3CHO
C C2H5OC2H5
D CH3COOH
Bài 3: Đun nóng hỗn hợp hai ancol đơn chức, mạch hở với H2SO4 đặc, thu được hỗn hợp gồm các ete Lấy 7,2 gam một trong các ete đó đem đốt cháy hoàn toàn, thu được 8,96 lít khí CO2 (ở đktc) và 7,2 gam
H2O Hai ancol đó là :
A C2H5OH và CH2=CHCH2OH
B C2H5OH và CH3OH
C CH3OH và C3H7OH
D CH3OH và CH2=CHCH2OH
Bài 4: Đun nóng một rượu (ancol) đơn chức X với dung dịch HSO4 đặc trong điều kiện nhiệt độ thích hợp sinh ra chất hữu cơ Y, tỉ khối hơi của X so với Y là 1,6428 Công thức phân tử của X là :
A C3H8O
B C2H6O
C CH4O
D C4H8O
Bài 5: Đề hydrat hóa 6 gam một rượu thì thu được 1,68 lít anken với hiệu suất phản ứng là 75% Công thức tổng quát của rượu đó là
A.C2H5OH
B.C3H7OH
Trang 4C.CH3OH
D.C4H9OH
Bài 6: Rượu no đơn chức X mạch hở có tỉ khối với H2 là 37 Cho X tác dụng với H2SO4 đặc nung nóng ở 180ºC Thu dược 1 anken mạch thẳng duy nhất X là
A Etanol
B.2-metyl propanol-2
C.Propan -1-ol
D.Butan-1-ol
Bài 7: Khi đun nóng một ancol đơn chức no A với H2SO4 đặc ở điều kiện nhiệt độ thích hợp thu được sản phẩm B có tỉ khối hơi so với A là 0,7 Vậy công thức của A là
A C4H7OH
B C3H7OH
C C3H5OH
D C2H5OH
Bài 8: Đun nóng hỗn hợp X gồm 2 ancol no đơn chức liên tiếp trong dãy đồng đẳng với H2SO4 đặc ở 140ºC Sau phản ứng được hỗn hợp Y gồm 5,4 gam nước và 19,4 gam 3 ete Hai ancol ban đầu là
A CH3OH và C2H5OH
B C2H5OH và C3H7OH
C C3H5OH và C4H7OH
D C3H7OH và C4H9OH
Bài 9: Khi tách nước từ một chất X có công thức phân tử C4H10O tạo thành 3 anken là đồng phân của
nhau (tính cả đồng phân hình học) Công thức cấu tạo thu gọn của X là :
A CH3CH(OH)CH2CH3
B (CH3)3COH
C CH3OCH2CH2CH3
D CH3CH(CH3)CH2OH
Bài 10: Khi thực hiện phản ứng tách nước đối với ancol X, chỉ thu được 1 anken duy nhất Oxi hoá hoàn
toàn một lượng chất X thu được 5,6 lít CO2 (đktc) và 5,4 gam H2O Có bao nhiêu công thức cấu tạo phù
hợp với X?
A 5
B 4
C 2
D 3
Bài 11: Tách nước hoàn toàn từ hỗn hợp X gồm 2 ancol A, B ta được hỗn hợp Y gồm các olefin Nếu đốt
cháy hoàn toàn hỗn hợp X thì thu được 1,76 g CO2 Khi đốt cháy hoàn toàn Y thì tổng khối lượng nước
và CO2 tạo ra là
A 2,94 g B 2,48 g C 1,76 g D 2,76 g
Bài 12: Cho các ancol sau :
(1) CH3CH2OH (2) CH3CHOHCH3
(3) CH3CH2CH(OH)CH2CH3 (4) CH3CH(OH)C(CH3)3
Dãy gồm các ancol khi tách nước từ mỗi ancol chỉ cho 1 olefin duy nhất là
Trang 5A 1, 2 B 1, 2, 3 C 1, 2, 4 D 1, 2, 3, 4
Bài 13: Cho dãy chuyển hoá sau : CH3CH2CH2OH X Y
Biết X, Y là sản phẩm chính Vậy công thức cấu tạo của X và Y lần lượt là
A CH3 – CH = CH2, CH3CH2CH2OH B CH3 – CH = CH2, CH3CH2CH2OSO3H
C CH3 – CH = CH2, CH3CHOHCH3 D C3H7OC3H7, CH3CH2CH2OSO3H
Bài 14: Đun nóng hỗn hợp gồm 2 ancol đơn chức, mạch hở, kế tiếp nhau trong dãy đồng đẳng với
H2SO4 đặc ở 140oC Sau khi các phản ứng kết thúc, thu được 6 gam hỗn hợp 3 ete và 1,8 gam nước
Công thức phân tử của 2 ancol trên là
A CH3OH và C2H5OH B C3H7OH và C4H9OH
C C3H5OH và C4H7OH D C2H5OH và C3H7OH
Bài 15: Đun 132,8 gam hỗn hợp 3 ancol no, đơn chức với H2SO4 đặc, 140oC thu được hỗn hợp các ete có
số mol bằng nhau và có khối lượng là 111,2 gam Số mol của mỗi ete trong hỗn hợp là
A 0,1 mol B 0,15 mol C 0,4 mol D 0,2 mol
Bài 16: Đun 2 ancol đơn chức với H2SO4 đặc ở 140oC thu được hỗn hợp 3 ete Lấy 0,72 gam một trong 3 ete đem đốt cháy hoàn toàn thu được 1,76 gam CO2 và 0,72 gam nước Hai ancol đó là
A CH3OH và C2H5OH B C2H5OH và C3H7OH
C C2H5OH và C4H9OH D CH3OH và C3H5OH
Bài 17: Cho V lít (đktc) hỗn hợp khí gồm 2 olefin liên tiếp nhau trong dãy đồng đẳng hợp nước (xúc tác
H2SO4 đặc), thu được 12,9 gam hỗn hợp A gồm 3 ancol Đun nóng hỗn hợp A trong H2SO4 đặc ở 140oC thu được 10,65 gam hỗn hợp B gồm 6 ete khan Công thức phân tử của 2 anken là
A C2H4 và C3H6 B C3H6 và C4H8
C C4H8 và C5H10 D C2H4 và C4H8
Bài 18: Đun 2 ancol no đơn chức với H2SO4 đặc ở 140oC thu được hỗn hợp 3 ete Lấy một trong 3 ete
đem đốt cháy hoàn toàn thu được 1,32 gam CO2 và 0,72 gam nước Hai ancol đó là
A CH3OH và C2H5OH B C2H5OH và C4H9OH
C C2H5OH và C3H7OH D CH3OH và C3H7OH
Bài 19: Đun nóng hỗn hợp 3 ancol no, đơn chức, mạch hở với H2SO4 đặc ở nhiệt độ thích hợp thì có thể thu được tối đa bao nhiêu ete?
A 3 B 4 C 5 D 6
Bài 20: Đun nóng một rượu X với H2SO4 đậm đặc ở nhiệt độ thích hợp thu được một olefin duy nhất Công thức tổng quát của X là:
A CnH2n+1CH2OH B RCH2OH
C CnH2n+1OH D CnH2n+2O
Bài 21: Khi đun nóng rượu etylic với H2SO4 đặc ở 170oC thì sẽ tạo ra sản phẩm chính là
A C2H5OC2H5 B C2H4 C CH3CHO D CH3COOH
Bài 22: Khi đun nóng rượu etylic với H2SO4 dặc ở 1400C thì sẽ tạo ra
A C2H4 B CH3CHO C C2H5OC2H5 D CH3COOH
Bài 21: Đun nóng hỗn hợp etanol và metanol với H2SO4 đặc ở 140oC có thể thu được tối đa bao nhiêu sản phẩm
A 1 B 2 C 3 D 4
Bài 22: Đề hydrat hóa 6 gam một rượu thì thu được 1,68 lít anken với hiệu suất phản ứng là 75% Công
Trang 6thức tổng quát của rượu đó là
A.C2H5OH B.C3H7OH C.CH3OH D.C4H9OH
Bài 23: Rượu no đơn chức X mạch hở có tỉ khối với H2 là 37 Cho X tác dụng với H2SO4 đặc nung nóng
A Etanol B.2-metyl propanol-2 C.Propan -1-ol D.Butan-1-ol
Bài 24: Khi đun nóng một ancol đơn chức no A với H2SO4 đặc ở điều kiện nhiệt độ thích hợp thu được sản phẩm B có tỉ khối hơi so với A là 0,7 Vậy công thức của A là
A C4H7OH B C3H7OH C C3H5OH D C2H5OH
Bài 25: Đun nóng hỗn hợp X gồm 2 ancol no đơn chức liên tiếp trong dãy đồng đẳng với H2SO4 đặc ở 140oC Sau phản ứng được hỗn hợp Y gồm 5,4 gam nước và 19,4 gam 3 ete Hai ancol ban đầu là
A CH3OH và C2H5OH B C2H5OH và C3H7OH
C C3H5OH và C4H7OH D C3H7OH và C4H9OH
Bài 26: Đun nóng hỗn hợp gồm 0,1 mol CH3OH và 0,2 mol C2H5OH với H2SO4 đặc ở 140 0C Tính khối lượng ete thu được?
A.12,4 gam B 7 gam C 9,7 gam D 15,1 gam
Trang 7Website HOC247 cung cấp một môi trường học trực tuyến sinh động, nhiều tiện ích thông minh, nội dung bài giảng được biên soạn công phu và giảng dạy bởi những giáo viên nhiều năm kinh nghiệm,
giỏi về kiến thức chuyên môn lẫn kỹ năng sư phạm đến từ các trường Đại học và các trường chuyên
danh tiếng
I Luyện Thi Online
- Luyên thi ĐH, THPT QG: Đội ngũ GV Giỏi, Kinh nghiệm từ các Trường ĐH và THPT danh tiếng xây dựng các khóa luyện thi THPTQG các môn: Toán, Ngữ Văn, Tiếng Anh, Vật Lý, Hóa Học và Sinh
Học
- Luyện thi vào lớp 10 chuyên Toán : Ôn thi HSG lớp 9 và luyện thi vào lớp 10 chuyên Toán các
trường PTNK, Chuyên HCM (LHP-TĐN-NTH-GĐ), Chuyên Phan Bội Châu Nghệ An và các trường Chuyên khác cùng TS.Trần Nam Dũng, TS Pham Sỹ Nam, TS Trịnh Thanh Đèo và Thầy Nguyễn Đức Tấn
II.Khoá Học Nâng Cao và HSG
- Toán Nâng Cao THCS: Cung cấp chương trình Toán Nâng Cao, Toán Chuyên dành cho các em HS THCS lớp 6, 7, 8, 9 yêu thích môn Toán phát triển tư duy, nâng cao thành tích học tập ở trường và đạt điểm tốt ở các kỳ thi HSG
- Bồi dưỡng HSG Toán: Bồi dưỡng 5 phân môn Đại Số, Số Học, Giải Tích, Hình Học và Tổ Hợp dành
cho học sinh các khối lớp 10, 11, 12 Đội ngũ Giảng Viên giàu kinh nghiệm: TS Lê Bá Khánh Trình, TS Trần Nam Dũng, TS Pham Sỹ Nam, TS Lưu Bá Thắng, Thầy Lê Phúc Lữ, Thầy Võ Quốc Bá Cẩn cùng đôi HLV đạt thành tích cao HSG Quốc Gia
III Kênh học tập miễn phí
- HOC247 NET: Website hoc miễn phí các bài học theo chương trình SGK từ lớp 1 đến lớp 12 tất cả
các môn học với nội dung bài giảng chi tiết, sửa bài tập SGK, luyện tập trắc nghiệm mễn phí, kho tư liệu tham khảo phong phú và cộng đồng hỏi đáp sôi động nhất
- HOC247 TV: Kênh Youtube cung cấp các Video bài giảng, chuyên đề, ôn tập, sửa bài tập, sửa đề thi
miễn phí từ lớp 1 đến lớp 12 tất cả các môn Toán- Lý - Hoá, Sinh- Sử - Địa, Ngữ Văn, Tin Học và Tiếng Anh
Vững vàng nền tảng, Khai sáng tương lai
Học mọi lúc, mọi nơi, mọi thiết bi – Tiết kiệm 90%
Học Toán Online cùng Chuyên Gia
HOC247 NET cộng đồng học tập miễn phí HOC247 TV kênh Video bài giảng miễn phí