- Dịch vụ vận tải có vai trò chuyên chở nguyên nhiên liệu từ nơi khai thác đến nhà máy sản xuất và phân phối sản phẩm đến thị trường tiêu dùng → như vậy nó tham gia vào cả khâu đầu tiên [r]
Trang 1CƠ CẤU VÀ VAI TRÒ CỦA CÁC NGÀNH DỊCH VỤ
I Lý thuyết
*Khái niệm dịch vụ: Là hoạt động kinh tế – xã hội, có tạo ra giá trị mà không nằm trong lĩnh vực nông – lâm – ngư nghiệp; công nghiệp – xây dựng cơ bản, phục vụ nhu cầu sản xuất và sinh hoạt
1 Cơ cấu
– Dịch vụ kinh doanh (sản xuất): giao thông vận tải, thông tin liên lạc, tài chính, tín dụng, kinh doanh bất động sản, tư vấn, các dịch vụ nghề nghiệp,…
– Dịch vụ tiêu dùng: Thương mại, sửa chữa, khách sạn, du lịch, dịch vụ cá nhân (y tế,giáo dục, thể thao), cộng đồng
– Dịch vụ công: Khoa học công nghệ, quản lí nhà nước, hoạt động đoàn thể (bảo hiểm bắt buộc)
2 Vai trò
– Thúc đẩy mối quan hệ hợp tác,giao lưu quốc tế
– Thúc đẩy các ngành sản xuất vật chất phát triển, chuyển dịch cơ cấu nền kinh tế
– Sử dụng tốt nguồn lao động, tạo việc làm
– Khai thác tốt các tài nguyên thiên nhiên, di sản văn hóa, lịch sử và các thành tựu của khoa học kĩ thuật hiện đại phục vụ con người
3 Đặc điểm và xu hướng phát triển
Trên thế giới hiện nay, số lao động trong ngành dịch vụ tăng lên nhanh chóng
– Các nước phát triển: Khoảng 80% (50 – 79%) Hoa Kì 80%; Tây Âu 50 – 79%
– Các nước đang phát triển khoảng 30%: Việt Nam: 23,2% (năm 2003); 24,5% (năm 2005)
II Bài tập minh họa
Câu 1: Thế nào là ngành dịch vụ? Nêu sự phân loại và ý nghĩa của các ngành dịch vụ đối với sản
xuất và đời sống xã hội
*Khái niệm dịch vụ: Là hoạt động kinh tế – xã hội, có tạo ra giá trị mà không nằm trong lĩnh vực nông – lâm – ngư nghiệp; công nghiệp – xây dựng cơ bản, phục vụ nhu cầu sản xuất và sinh hoạt
* Phân loại ngành dịch vụ:
+ Dịch vụ kinh doanh: vận tải và thông tin liên lạc, tài chính, bảo hiểm, kinh doanh bất động sản, các dịch
vụ nghề nghiệp,…
+ Dịch vụ tiêu dùng: các hoạt động bán buôn, bán lẻ, du lịch, các dịch vụ cá nhân (y tế, giáo dục, thể dục thể thao),…
+ Dịch vụ công: dịch vụ hành chính công, các hoạt động đoàn thể,…
* Ý nghĩa của các ngành dịch vụ đối với sản xuất và đời sống:
+ Thúc đẩy các ngành sản xuất vật chất, sử dụng tốt hơn nguồn lao động trong nước, tạo thêm việc làm
cho người dân
+ Cho phép khai thác tốt hơn các tài nguyên thiên nhiên và sự ưu đãi của tự nhiên, các di tích văn hóa,
lịch sử, cũng như các thành tựu của cuộc cách mạng khoa học – kĩ thuật hiện đại để phục vụ con người
Câu 2: Dịch vụ tiêu dùng bao gồm:
A giao thông vận tải, thông tin liên lạc
B các dịch vụ hành chính công
C tài chính, bảo hiểm
Trang 2D bán buôn, bán lẻ, du lịch, y tế, giáo dục, thể thao
Lời giải:
Dịch vụ tiêu dùng gồm: thương mại, sửa chữa, khách sạn, du lịch, dịch vụ cá nhân (y tế, giáo dục, thể thao), cộng đồng
Đáp án cần chọn là: D
Câu 3: Ngành dịch vụ nào dưới đây không thuộc nhóm ngành dịch vụ kinh doanh:
A Giao thông vận tải
B Tài chính
C Bảo hiểm
D Các hoạt động đoàn thể
Lời giải:
Dịch vụ kinh doanh bao gồm các ngành: giao thông vận tải, thông tin liên lạc, tài chính, tín dụng, kinh doanh bất động sản, tư vấn, các dịch vụ nghề nghiệp,
⇒ Hoạt động đoàn thể không thuộc nhóm dịch vụ kinh doanh mà thuộc nhóm dịch vụ công
Đáp án cần chọn là: D
Câu 4: Ý nào sau đây đúng với ngành dịch vụ:
A Phục vụ nhu cầu sản xuất và sinh hoạt
B Trực tiếp sản xuất ra của cải vật chất
C Tham gia vào khâu cuối cùng của các ngành sản xuất
D Không tác động đến tài nguyên môi trường
Lời giải:
- Khái niệm dịch vụ: là hoạt động kinh tế - xã hội, có tạo ra giá trị mà không nằm trong lĩnh vực nông – lâm - ngư nghiệp; công nghiệp - xây dựng cơ bản, phục vụ nhu cầu sản xuất và sinh hoạt
⇒ Đáp án A đúng
- Công nghiệp và nông nghiệp trực tiếp tạo ra của cải vật chất nhưng dịch vụ không trực tiếp tạo ra của
Trang 3- Dịch vụ vận tải có vai trò chuyên chở nguyên nhiên liệu từ nơi khai thác đến nhà máy sản xuất và phân phối sản phẩm đến thị trường tiêu dùng → như vậy nó tham gia vào cả khâu đầu tiên và cuối cùng của các ngành sản xuất vật chất ⇒ loại đáp án C
- Hoạt động du lịch sử dụng các nguồn tài nguyên du lịch tự nhiên (bãi biển, hang động, sông suối…) → Nếu không kiểm soát chặt chẽ sẽ gây ô nhiễm và tàn phá các tài nguyên này (ví dụ: sau các mùa lễ hội
→ nhiều bãi biển bị ô nhiễm nặng do rác thải con người) ⇒ Loại đáp án D
⇒ Phục vụ nhu cầu sản xuất và sinh hoạt là vai trò của dịch vụ
Đáp án cần chọn là: A
Câu 5: Ý nào dưới đây không thuộc vai trò của các ngành dịch vụ?
A Thúc đẩy sự phát triển của các ngành sản xuất vật chất
B Sử dụng tốt hơn nguồn lao động, tạo thêm việc làm
C.Tạo ra một khối lượng của cải lớn cho xã hội
D Khai thác tốt hơn tài nguyên thiên nhiên và các di sản văn hóa ,lịch sử ,các thành tựu của cuộc cách mạng khoa học-kĩ thuật hiện đại
Lời giải:
Các ngành nông nghiệp và công nghiệp trực tiếp sản xuất ra của cải vật chất cho xã hội: nông nghiệp tạo
ra lương thực thực phẩm; công nghiệp tạo ra máy móc thiết bị và vật phẩm tiêu dùng Dịch vụ không phải là ngành trực tiếp tạo ra của cải vật chất và nó không thuộc ngành nông nghiệp, công nghiệp
⇒ Đây cũng là điểm phân biệt giữa dịch vụ với công nghiệp và nông nghiệp
⇒ Như vậy: Tạo ra một khối lượng của cải lớn cho xã hội không phải là vai trò của ngành dịch vụ
Đáp án cần chọn là: C
Câu 6: Ở nhiều quốc gia trên thế giới, người ta thường chia các ngành dịch vụ ra thành mấy nhóm ?
A 2 nhóm B 3 nhóm C 4 nhóm D 5 nhóm
Đáp án: B
Câu 7: Các hoạt động tài chính, ngân hàng, bảo hiểm, kinh doanh bất động sản, dịch vụ nghề nghiệp
thuộc về nhóm ngành
A Dịch vụ công B Dịch vụ tiêu dùng
Trang 4C Dịch vụ kinh doanh D Dịch vụ cá nhân
Đáp án: C
Câu 8: Dịch vụ tiêu dùng bao gồm:
A Giao thông vận tải, thông tin liên lạc
B Các dịch vụ hành chinh công
C Tài chinh, bảo hiểm
D Bán buôn, bán lẻ, du lịch, y tế, giáo dục, thể thao
Đáp án: D
Câu 9: Ý nào dưới đây không thuộc vai trò của các ngành dịch vụ?
A Thúc đẩy sự phát triển của các ngành sản xuất vật chất
B Sử dụng tốt hơn nguồn lao động, tạo thêm việc làm
C Tạo ra một khối lượng của cải lớn cho xã hội
D Khai thác tốt hơn tài nguyên thiên nhiên và các di sản văn hóa ,lịch sử ,các thành tựu của cuộc cách mạng khoa học-kĩ thuật hiện đại
Đáp án: C
Câu 10 Ngành du lịch là ngành dịch vụ được ví là
A ngành công nghiệp không khói
B ngành chỉ phát triển ở nước phát triển
C ngành thu lại ngoại tệ lớn nhất cho 1 quốc gia
D ngành hái ra tiền không cần đầu tư
Đáp án A
Giải thích:
- “Công nghiệp không khói” là ngành công nghiệp trong quá trình phát triển không xả thải ra môi trường các khí thải độc hại, gây ô nhiễm không khí Du lịch phát triển chủ yếu dựa vào các nguồn tài nguyên tự nhiên (danh lam thắng cảnh: sông hồ, biển, rừng, hang động…) và các di tích văn hóa lịch sử (chùa, đền,
Trang 5công trình kiến trúc…), hoạt động du lịch không cần phải xây dựng các nhà máy, xí nghiệp sản xuất vì vậy nó không thải ra môi trường các chất thải độc hại của công nghiệp
- Mặt khác, du lịch cũng đóng vai trò quan trọng đối với sự phát triển kinh tế - xã hội – môi trường: Sử dụng có hiệu quả các nguồn tài nguyên tự nhiên và nhân văn -> mang lại giá trị kinh tế vô cùng lớn, tạo nhiều việc làm, phối hợp và thúc đẩy các ngành kinh tế khác phát triển, bảo vệ các giá trị văn hóa, môi trường tự nhiên
Tuy nhiên, với sự phát triển mạnh mẽ như hiện nay, ngành du lịch có thể gây ô nhiễm môi trường nếu chúng ta chỉ tập trung khai thác mà không chú trọng đến việc bảo vệ, tu bổ Ví dụ như việc xả rác bừa bãi gây ô nhiễm các bãi biển sau mỗi mùa du lịch
=> Với đặc điểm phát triển và vai trò to lớn trên, ngành du lịch đã được ví là “ngành công nghiệp không khói”
Câu 11 Nhận định nào sau đây là vai trò của ngành dịch vụ?
A Hạn chế sự phát triển các ngành sản xuất vật chất trong nước
B Sử dụng tốt hơn nguồn lao động trong nước, tạo việc làm cho người dân
C Cho phép khai thác tốt hơn tài nguyên thiên nhiên, ưu đãi tự nihên
D Sử dụng thành tựu khoa học kĩ thuật hiện đại để phục vụ con người
Đáp án C
Giải thích:
- Thúc đẩy mối quan hệ hợp tác, giao lưu quốc tế
- Thúc đẩy các ngành sản xuất vật chất phát triển, chuyển dịch cơ cấu nền kinh tế
- Sử dụng tốt nguồn lao động, tạo việc làm
- Khai thác tốt các tài nguyên thiên nhiên, di sản văn hóa, lịch sử và các thành tựu của khoa học kĩ thuật hiện đại phục vụ con người
Trang 6Website HOC247 cung cấp một môi trường học trực tuyến sinh động, nhiều tiện ích thông minh, nội dung bài giảng được biên soạn công phu và giảng dạy bởi những giáo viên nhiều năm kinh nghiệm,
giỏi về kiến thức chuyên môn lẫn kỹ năng sư phạm đến từ các trường Đại học và các trường chuyên
danh tiếng
xây dựng các khóa luyện thi THPTQG các môn: Toán, Ngữ Văn, Tiếng Anh, Vật Lý, Hóa Học và
Sinh Học
trường PTNK, Chuyên HCM (LHP-TĐN-NTH-GĐ), Chuyên Phan Bội Châu Nghệ An và các trường Chuyên khác cùng TS.Tràn Nam Dũng, TS Pham Sỹ Nam, TS Trịnh Thanh Đèo và Thày Nguyễn
Đức Tấn
THCS lớp 6, 7, 8, 9 yêu thích môn Toán phát triển tư duy, nâng cao thành tích học tập ở trường và đạt điểm tốt ở các kỳ thi HSG
dành cho học sinh các khối lớp 10, 11, 12 Đội ngũ Giảng Viên giàu kinh nghiệm: TS Lê Bá Khánh
Trình, TS Tràn Nam Dũng, TS Pham Sỹ Nam, TS Lưu Bá Thắng, Thày Lê Phúc Lữ, Thày Võ Quốc
Bá Cẩn cùng đôi HLV đạt thành tích cao HSG Quốc Gia
các môn học với nội dung bài giảng chi tiết, sửa bài tập SGK, luyện tập trắc nghiệm mễn phí, kho tư liệu tham khảo phong phú và cộng đồng hỏi đáp sôi động nhất
miễn phí từ lớp 1 đến lớp 12 tất cả các môn Toán- Lý - Hoá, Sinh- Sử - Địa, Ngữ Văn, Tin Học và Tiếng Anh
Vững vàng nền tảng, Khai sáng tương lai
Học mọi lúc, mọi nơi, mọi thiết bi – Tiết kiệm
90%
Học Toán Online cùng Chuyên Gia
HOC247 NET cộng đồng học tập miễn phí HOC247 TV kênh Video bài giảng miễn phí