Quan niệm về ý thức của các nhà triết học mác lênin ý nghĩa (giá trị) của những quan niệm đó đối với thực tiễn

Quan niệm về ý thức của các nhà triết học mác lênin ý nghĩa (giá trị) của những quan niệm đó đối với thực tiễn Quan niệm về ý thức của các nhà triết học mác lênin ý nghĩa (giá trị) của những quan niệm đó đối với thực tiễn Quan niệm về ý thức của các nhà triết học mác lênin ý nghĩa (giá trị) của những quan niệm đó đối với thực tiễn Quan niệm về ý thức của các nhà triết học mác lênin ý nghĩa (giá trị) của những quan niệm đó đối với thực tiễn Quan niệm về ý thức của các nhà triết học mác lênin ý nghĩa (giá trị) của những quan niệm đó đối với thực tiễn

TRƯỜNG ĐẠI HỌC THƯƠNG MẠI

KHOA KẾ TOÁN – KIỂM TOÁN

MỤC LỤC

LỜI MỞ ĐẦU 1

Chương 1: QUAN NIỆM VỀ Ý THỨC CỦA CÁC NHÀ TRIẾT HỌC MÁC-LÊNIN 2

I NGUỒN GỐC 2

1 Nguồn gốc tự nhiên 2

2 Nguồn gốc xã hội 3

II BẢN CHẤT CỦA Ý THỨC 4

1 Ý thức là hình ảnh chủ quan của thế giới khách quan 4

2 Ý thức là sự phản ánh của sáng tạo thế giới 4

3 Ý thức là sản phẩm lịch sử của sự phát triển xã hội nên về bản chất là có tính xã hội 5

1 Các lớp cấu trúc của ý thức 5

2 Các cấp độ của ý thức 7

3 Vấn đề trí tuệ nhân tạo 8

Chương 2: GIÁ TRỊ QUAN NIỆM VỀ Ý THỨC CỦA TRIẾT HỌC MÁC-LÊNIN ĐỐI VỚI THỰC TIỄN: SỰ CHỈ ĐẠO CỦA CÁC BAN NGÀNH ĐỐI VỚI HOẠT ĐỘNG PHÒNG CHỐNG DỊCH COVID-19 LẦN THỨ 4 10

I DỊCH COVID-19 BÙNG PHÁT Ở VIỆT NAM LẦN THỨ 4 10

1 Tình hình dịch Covid-19 bùng phát ở Việt Nam lần thứ 4 10

2 Những hoạt động tích cực trong chiến dịch phòng chống dịch 11

3 Những ảnh hưởng do dịch Covid-19 gây ra: 13

4 Nguyên nhân của những ảnh hưởng-hạn chế do dịch Covid-19 bùng phát 14

II PHƯƠNG HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP PHÒNG CHỐNG DỊCH TRONG THỜI GIAN TỚI 15

1 Những phương hướng cần phải làm để khắc phục hạn chế trên và phòng chống dịch hiệu quả hơn trong thời gian tới 15

2 Những giải pháp để đẩy lùi dịch bệnh trong thời gian tới 20

PHẦN KẾT LUẬN 24

Lời cảm ơn! 24

Vai trò của ý thức là ở chỗ trang bị cho con người những tri thức về bản chất quyluật khách quan của đối tượng Từ đó trên cơ sở ấy con người xác định đúng đắn mụctiêu và đề ra phương pháp hoạt động phù hợp Tìm hiểu về ý thức sẽ giúp con ngườiphát huy tính năng động sáng tạo của bộ óc, phát huy vai trò của con người để cải tổthế giới quan cũng như khắc phục các tính bảo thủ, tiêu cực thiếu sáng tạo của conngười Nếu con người có những quan niệm sai lầm về ý thức, thiếu sự hiểu biết vềtầm quan trọng của ý thức thì sẽ rơi vào trạng thái bị động, không thể phát triển vềthể chất và tinh thần, không có khả năng cải tạo thế giới.

Bằng việc nhận thức đúng đắn về vai trò của ý thức, vận dụng ý thức trong thực tiễn,Nhà nước ta vẫn đang cố gắng khắc phục và đã đạt được những thành tựu nhất địnhtrong công cuộc phòng chống đại dịch Covid-19

Trong phạm vi tiểu luận này, nhóm 5 xin được trình bày “Quan niệm về ý thức củacác nhà triết học Mác-Lênin Ý nghĩa (giá trị) của những quan niệm đó đối với thựctiễn” Bên cạnh đó, chúng em sẽ làm rõ “Ý nghĩa của “ý thức” trong vấn đề xã hộitrong suốt giai đoạn dịch Covid-19”, qua đây làm sáng tỏ sự chỉ đạo của các banngành về công tác phòng, chống dịch Covid-19, thực trạng phòng, chống dịch củanước ta hiện nay và đưa ra những phương hướng, giải pháp khắc phục tình trạngbùng phát dịch

Chương 1: QUAN NIỆM VỀ Ý THỨC CỦA CÁC NHÀ TRIẾT HỌC LÊNIN

MÁC-I NGUỒN GỐC

Khi lí giải nguồn gốc ra đời của ý thức, các nhà triết học duy tâm cho rằng ý thức làcái có trước và quyết định vật chất Những đại biểu tiêu biểu như Plato, Hegel đãtuyệt đối hóa vai trò của lí tính, khẳng định thế giới “ý niệm” hay “ý niệm tuyệt đối”

là bản thể, sinh ra toàn bộ thế giới hiện thực Còn chủ nghĩa duy tâm chủ quan vớinhững đại biểu tiêu biểu như G.Berkeley lại tuyệt đối hóa vai trò của cảm giác Đốilập với quan điểm của chủ nghĩa duy tâm, các nhà duy vật siêu hình phủ nhận tínhchất siêu tự nhiên của ý thức tinh thần nhưng lại đồng nhất ý thức với vật chất.Democritos quan niệm ý thức là do những nguyên tử đặc biệt liên kết với nhau tạothành Các nhà duy vật Can Vogt, Buykhơne lại cho rằng: “Óc tiết ra ý thức như gantiết ra mật” Những sai lầm, hạn chế của chủ nghĩa duy tâm và chủ nghĩa duy vật siêuhình trong quan niệm về ý thức đã gây ra những tác động, ảnh hưởng đến sự pháttriển xã hội C.Mác đã khẳng định quan điểm duy vật biện chứng về ý thức:“ý niệmchẳng qua chỉ là vật chất được đem chuyển vào đầu óc con người và được cải biến đi

ở trong đó’’

1 Nguồn gốc tự nhiên

Theo quan điểm của triết học Mác-Lênin, ý thức là một thuộc tính của một dạng vậtchất có tổ chức cao nhất là bộ óc người, là sự phản ánh thế giới hiện thực của bộ óccon người Sự xuất hiện con người và hình thành bộ óc của con người có năng lựcphản ánh hiện thực khách quan là nguồn gốc tự nhiên của ý thức

- Bộ óc người: có cấu trúc đặc biệt phát triển, rất tinh vi và phức tạp bao gồm khoảng

100 tỷ tế bào thần kinh (neuron) liên kết chặt chẽ với nhau thành những mạng lướikhổng lồ, tạo nên một “vũ trụ” thu nhỏ chưa đầy 1400g bên trong hộp sọ Các tế bàonày liên kết với nhau tạo nên nhiều mối liên hệ nhằm thu nhận, xử lý, dẫn truyền vàđiều khiển toàn bộ hoạt động của cơ thể trong quan hệ với thế giới bên ngoài thôngqua các phản xạ có điều kiện và không điều kiện Bộ não được tạo thành từ nhiều khuvực chuyên biệt hoạt động cùng nhau

* Sự khác biệt giữa não người so với bộ não động vật:

+ Nói chung, não người có thể được chia thành ba khu vực chính, đó là não trước,não giữa và não sau Đặc điểm này không có ở hầu hết các loài động vật nguyên thủy.+ Khi so sánh kích thước não với kích thước cơ thể, não người là lớn nhất so với cácloài linh trưởng khác

+ Phần dành cho thị giác trong não người được mở rộng hơn rất nhiều so với cácđộng vật khác

+ Một số khu vực của não người kiểm soát kỹ năng ngôn ngữ của con người và nó làduy nhất của con người

+ Vỏ não là đặc điểm nổi trội nhất của não người khi so sánh với não của các độngvật khác, đặc biệt là với các động vật có xương sống khác Nó tạo ra các cấu trúc vỏnão mới trong vỏ não cho phép thực hiện các chức năng mới và phức tạp hơn

* Bộ não của thiên tài Albert Einstein: Theo báo cáo, thiên tài này có số lượng tế bàothần kinh đệm trên mức trung bình, đặc biệt phần não bên trái của Einstein có số tếbào thần kinh đệm nhiều hơn 73% so với não bình thường Các nhà khoa học tuyên

bố rằng não của Einstein có thêm một rãnh ở thùy giữa trán, một khu vực liên quanđến việc lập kế hoạch và trí nhớ Hầu hết mọi người chỉ có 3 vạch, nhưng Einstein lại

có đến 4 Những nghiên cứu này cho thấy quả thực bộ não của thiên tài Einstein có sựkhác biệt đáng kể so với não người Và điều này có thể lý giải một phần cho nhữngthành tựu phi thường mà ông đạt được trong suốt cuộc đời mình

- Tác động của thế giới khách quan lên bộ não: Cũng theo chủ nghĩa Mác-Lênin, hoạtđộng ý thức con người diễn ra trên cơ sở hoạt động sinh lý thần kinh của bộ óc người

Sự phụ thuộc của ý thức vào hoạt động của bộ óc thể hiện ở chỗ khi bộ óc bị tổnthương thì hoạt động ý thức sẽ bị rối loạn Tuy nhiên, nếu chỉ có bộ óc người màkhông có sự tác động của thế giới bên ngoài để bộ óc phản ánh lại tác động đó thìcũng không thể có ý thức Phản ánh là thuộc tính chung, phổ biến của mọi đối tượngvật chất Phản ánh là năng lực giữ lại, tái hiện lại của hệ thống vật chất này nhữngđặc điểm của hệ thống vật chất khác Các hình thức phản ánh:

+ Phản ánh vật lí, hóa học: Là hình thức phản ánh đơn giản nhất ở giới vô sinh, mangtính thụ động, chưa có sự định hướng, lựa chọn

+ Phản ứng sinh học: Là những phản ánh trong sinh giới trong giới hữu sinh, có tínhđịnh hướng, lựa chọn, giúp cho các cơ thể sống thích nghi với môi trường để tồn tại.+ Phản ánh ý thức: Là hình thức cao nhất của sự phản ánh thế giới hiện thực, ý nghĩachỉ nảy sinh ở giai đoạn phát triển cao của thế giới vật chất, cùng với sự xuất hiện củacon người

2 Nguồn gốc xã hội

Để cho ý thức ra đời, nguồn gốc tự nhiên là rất quan trọng, không thể thiếu được,song chưa đủ Điều kiện quyết định, trực tiếp và quan trọng nhất cho sự ra đời của ýthức là những tiền đề, nguồn gốc xã hội Đó là lao động, tức là thực tiễn xã hội vàngôn ngữ

- Lao động: Là quá trình con người sử dụng công cụ tác động vào giới tự nhiên nhằmthay đổi giới tự nhiên cho phù hợp với nhu cầu của con người; là quá trình trong đóbản thân con người đóng vai trò môi giới, điều tiết sự trao đổi vật chất giữa mình vớigiới tự nhiên Đây cũng là quá trình làm thay đổi cấu trúc cơ thể, đem lại dáng đithẳng bằng hai chân, giải phóng hai tay, phát triển khí quan, phát triển bộ não,… củacon người Trong quá trình lao động, con người tác động vào thế giới khách quan làmcho thế giới khách quan bộc lộ những thuộc tính, những kết cấu, những quy luật vậnđộng của nó, biểu hiện thành những hiện tượng nhất định mà con người có thể quansát được Những hiện tượng ấy, thông qua hoạt động của các giác quan, tác động vào

bộ óc người, thông qua hoạt động của bộ não con người, tạo ra khả năng hình thànhnên những tri thức nói riêng và ý thức nói chung

=> Như vậy, sự ra đời của ý thức chủ yếu do hoạt động cải tạo thế giới khách quanthông qua quá trình lao động

- Ngôn ngữ: Là hệ thống tín hiệu vật chất chứa đựng thông tin mang nội dung ý thức.Không có ngôn ngữ, ý thức không thể tồn tại và thể hiện Sự ra đời của ngôn ngữ gắnliền với lao động Lao động ngay từ đầu đã mang tính tập thể Mối quan hệ giữa cácthành viên trong lao động nảy sinh ở họ nhu cầu phải có phương tiện để biểu đạt Nhucầu này làm ngôn ngữ nảy sinh và phát triển ngay trong quá trình lao động Nhờ ngônngữ con người đã không chỉ giao tiếp, trao đổi mà còn khái quát, tổng kết đúc kếtthực tiễn, truyền đạt kinh nghiệm, truyền đạt tư tưởng từ thế hệ này sang thế hệ khác.

=> Như vậy, nguồn gốc trực tiếp quan trọng nhất quyết định sự ra đời và phát triểncủa ý thức là lao động Sau lao động và đồng thời với lao động là ngôn ngữ; đó là haichất kích thích chủ yếu làm cho bộ óc vượn dần dần chuyển hóa thành bộ óc người,khiến cho tâm lý động vật dần dần chuyển hóa thành ý thức

* Cậu bé rừng xanh được bầy sói nuôi dưỡng: Dina Sanichar được bầy sói nuôi lớntrong rừng rậm bang Uttar Pradesh của Ấn Độ cho đến khi những người thợ săn pháthiện vào năm 1867 Dina Sanichar được bầy sói nuôi dưỡng và trong những năm đầuđời, cậu vẫn nghĩ mình là một loài duy nhất mang hình hài như vậy Khi được nhữngngười thợ săn phát hiện và đưa về trại trẻ mồ côi, Sanichar đã rất chật vật để thíchnghi với môi trường mới Theo lời kể của các nhà truyền giáo hành vi của Sanichargiống với động vật hơn là con người Cậu bé đi lại bằng bốn chân và rất khó khăn khiđứng bằng hai chân của mình Cậu chỉ thích ăn thịt sống và gặm xương để mài răng

Để giao tiếp với Sanichar rất khó khan vì cậu không nói cùng ngôn ngữ với nhữngngười truyền giáo đang chăm sóc mình Bất cứ khi nào muốn bày tỏ về bản thân, cậugầm gừ hoặc tru lên như một con sói Mặc dù cuối cùng Sanichar cũng học được cáchhiểu các nhà truyền giáo, cậu không bao giờ học được ngôn ngữ của họ Qua đó chothấy ảnh hưởng của môi trường đã tác động rất nhiều đến ý thức và hành vi conngười

II BẢN CHẤT CỦA Ý THỨC.

Bản chất của ý thức là hình ảnh chủ quan của thế giới khách quan, là quá trình phảnánh tích cực, sáng tạo hiện thực khách quan của óc người

1 Ý thức là hình ảnh chủ quan của thế giới khách quan

Ý thức là hình ảnh chủ quan của thế giới khách quan vì nó nằm trong bộ não conngười Ý thức là cái phản ánh thế giới khách quan nhưng nó là cái thuộc phạm vi chủquan, là thực tại chủ quan Ý thức không có tính vật chất, nó chỉ là hình ảnh tinh thần,gắn liền với hoạt động khái quát hóa, trừu tượng hóa, có định hướng, có lựa chọn ýthức là sự phản ánh thế giới bởi bộ não con người

VD: Khi bị điểm 8, bạn học sinh giỏi bình thường đều được trên 8 sẽ cảm thấy buồn

và thất vọng nhưng bạn học sinh trung bình thường được dưới 8 sẽ cảm thấy vuisướng, hạnh phúc

2 Ý thức là sự phản ánh của sáng tạo thế giới

- Ý thức là sự phản ánh hiện thực khách quan vào trong bộ óc con người, là hình ảnhchủ quan của thế giới khách quan Tuy nhiên, không phải cứ thế giới khách quan tácđộng vào bộ óc người là tự nhiên trở thành ý thức Ngược lại, ý thức là sự phản ánhnăng động, sáng tạo về thế giới, do nhu cầu của việc con người cải biến giới tự nhiên

quyết định và được thực hiện thông qua hoạt động lao động.“Ý thức chẳng qua chỉ làvật chất được đem chuyển vào trong đầu óc con người và được cải biến đi trong đó”(Karl Marx).

- Sự phản ánh sáng tạo của ý thức biểu hiện ở sự cải biến cái vật chất di chuyển vàotrong bộ não con người thành cái tinh thần, thành những hình ảnh tinh thần Sáng tạocủa ý thức là sáng tạo của phản ánh, dựa trên cơ sở của phản ánh, trong khuôn khổ vàtheo tính chất, quy luật của phản ánh

- Tính sáng tạo của ý thức được thể hiện ra rất phong phú Trên cơ sở những cái đã

có, ý thức có thể tạo ra tri thức mới về sự vật, có thể tưởng tượng ra những cái không

có trong thực tế Ý thức có thể tiên đoán, dự báo về tương lai, có thể tạo ra những ảotưởng, huyền thoại, những giả thuyết, lý thuyết khoa học hết sức trừu tượng và cótính khái quát cao

- Ý thức là sự phản ánh hiện thực khách quan vào trong bộ óc người, song đây là sựphản ánh đặc biệt - phản ánh trong quá trình con người cải tạo thế giới Quá trình ýthức là quá trình thống nhất của 3 mặt là: trao đổi thông tin giữa chủ thể và đối tượngphản ánh Tiếp đến là mô hình hóa đối tượng trong tư duy dưới dạng hình ảnh tinhthần và cuối cùng là chuyển mô hình từ tư duy ra hiện thực khách quan

- Ý thức là sự phản ánh sáng tạo, vì phản ánh đó dù trực tiếp hay gián tiếp, dù dướidạng ý tưởng thì bao giờ cũng phải dựa vào những tiền đề vật chất, dựa trên hoạtđộng thực tiễn nhất định Sự sáng tạo của ý thức không đối lập, loại trừ, tách rời sựphản ánh mà ngược lại thống nhất với phản ánh, trên cơ sở của phản ánh

Phản ánh và sáng tạo là hai mặt thuộc bản chất của ý thức Ý thức - trong bất kỳtrường hợp nào cũng là sự phản ánh và chính thực tiễn xã hội của con người tạo ra sựphản ánh phức tạp, năng động, sáng tạo của bộ óc

VD: Nhà văn viết một câu chuyện, trong nội dung chính, tác giả có thể sáng tạo ranhiều tình tiết khác nhau trong câu chuyện

3 Ý thức là sản phẩm lịch sử của sự phát triển xã hội nên về bản chất là có tính xãhội

Ý thức không phải là một hiện tượng tự nhiên thuần túy mà là một hiện tượng xãhội Ý thức bắt nguồn từ thực tiễn lịch sử - xã hội, phản ánh những quan hệ xã hộikhách quan

Theo Lênin thì nếu coi tư tưởng (ý thức) là có tính vật chất tức là một bước sai lầmđến chỗ lẫn lộn chủ nghĩa duy vật với chủ nghĩa duy tâm

Để thúc đẩy quá trình này, CN cần sáng tạo đồng bộ nội dung, phương pháp,phương tiện, công cụ phù hợp để tác động vào hiện thực khách quan nhằm thực hiệnmục đích của mình

VD: Trước khi lên tàu vũ trụ bay lên mặt trăng, con người đã có rất nhiều thông tin

về mặt trăng Sau khi đặt chân lên mặt trăng, con người sẽ khám phá những thông tinmới và loại bỏ những thông tin sai lầm về mặt trăng

⇒ Ý thức là hình thức phản ánh cao nhất riêng có của óc người về hiện thực kháchquan trên cơ sở thực tiễn XH- Lịch sử

III KẾT CẤU CỦA Ý THỨC.

1 Các lớp cấu trúc của ý thức.

- Tri thức: Muốn cải tạo được sự vật trước hết con người phải có sự hiểu biết sâu sắc

về sự vật đó Do đó, nội dung và phương thức tồn tại cơ bản của ý thức phải là trithức Ý thức mà không bao hàm tri thức, không dựa vào tri thức thì ý thức đó là một

sự trừu tượng trống rỗng, không giúp ích gì cho con người trong hoạt động thực tiễn.Theo C.Mác, “Phương thức tồn tại của ý thức và của một cái gì đó đối với ý thức làtri thức Cho nên một cái gì đó nảy sinh ra đối với ý thức, chừng nào ý thức biết cáiđó” Tri thức có nhiều lĩnh vực khác nhau như: tri thức về tự nhiên, xã hội, conngười; và có nhiều cấp độ khác nhau như: trí thức cảm tính và tri thức lý tính; tri thứckinh nghiệm và tri thức lý luận; tri thức tiền khoa học và tri thức khoa học,v.v Tíchcực tìm hiểu, tích lũy tri thức về thế giới xung quanh là yêu cầu thường xuyên củacon người trên bước đường cải tạo thế giới Tuy nhiên, không thể đồng nhất ý thứcvới sự hiểu biết tri thức về sự vật

VD: Tri thức hiện là những tri thức thể hiện qua chữ viết, hình ảnh, âm thanh, kýhiệu…dễ dàng truyền đạt bằng hình thức giáo dục như sách giáo khoa, giáo trình đạihọc, nhạc lý…

- Tri thức ẩn (tri thức kinh nghiệm) là những điều được thu nhận thông qua trảinghiệm thực tế, rất khó để truyền đạt và chuyển giao mà người học phải tự trảinghiệm, tập luyện ở một mức độ nhất định

VD: Trong bóng rổ chuyên nghiệp, các cầu thủ có cảm nhận rất tốt về không giansân bóng, ý định di chuyển, ném bóng, chuyền bóng của đối phương…tất cả nhữngđiều đó không thể mã hóa thành văn bản hay tình huống cụ thể mà chỉ có thể tăngcường cảm giác thông qua luyện tập và thi đấu

- Tình cảm: cùng với quá trình nhận thức sự vật trong ý thức còn nảy sinh thái độ conngười đối với đối tượng phản ánh Tình cảm là một hình thái đặc biệt của sự phản ánhtồn tại, nó phản ánh quan hệ giữa người với người là quan hệ giữa người với thế giớikhách quan Tình cảm tham gia và trở thành một trong những động lực quan trọngcủa hoạt động con người Sự hòa quyện giữa trí thức với tình cảm và trải nghiệm thựctiễn đã tạo nên tính bền vững của niềm tin thôi thúc con người hoạt động vươn lêntrong mọi hoàn cảnh

VD: Tình yêu quê hương, yêu Tổ quốc, yêu gia đình ; sự tức giận, sự ngạc nhiên,

sự xấu hổ…Đâu phải mới sinh ra đứa con đã biết yêu cha mẹ, phải trải qua thời giandài được cha mẹ chăm sóc thì đứa con mới hình thành tình cảm với cha mẹ, tình cảmnày khó mất đi cũng giống như vô thức vậy

-Ý chí: Nhận thức không phải là một quá trình dễ dàng, phẳng lặng mà là một quátrình phản ánh những khó khăn gian, khổ thường gặp phải trên mỗi bước đường đi tớichân lý Muốn vượt qua khó khăn để đạt tới mục đích chủ thể nhận thức phải có ý chíquyết tâm cao Ý chí chính là những cố gắng, nỗ lực, khả năng huy động mọi tiềmnăng trong mỗi con người và hoạt động để có thể vượt qua mọi trở ngại, đạt mục đích

đề ra Nhận rõ vị trí vai trò của các nhân tố cấu thành ý thức và mối quan hệ giữa cácyếu tố đó, đòi hỏi mỗi chủ thể phải luôn tích cực học tập, rèn luyện bồi dưỡng nângcao tri thức, tình cảm, niềm tin, ý chí trong nhận thức và cải tạo thế giới

Tự ý thức không chỉ là tự ý thức của cá nhân, mà còn là tự ý thức của các nhóm xãhội khác nhau (như: một tập thể, một giai cấp, một dân tộc, thậm chí cả xã hội) về địa

vị của họ trong hệ thống quan hệ sản xuất, về lợi ích và lý tưởng của mình Chủ nghĩaduy tâm, phản động coi tự ý thức là một thực thể độc lập, tự nó, sẵn có trong cá nhân,

là sự tự hướng về bản thân mình, khẳng định cái tôi, tách rời khỏi những quan hệ xãhội, trở thành cái tôi thuần túy, trừu tượng trống rỗng Thực chất của những quanđiểm đó là nhằm phủ định bản chất xã hội của ý thức biện hộ cho chủ nghĩa cá nhân

vị kỷ, cực đoan của thế giới phản động hiện nay

VD: Chị T giết người mà không bị ai phát hiện, tuy nhiên chị T lại tự mình đi đầuthú Ở đây chị T đã tự ý thức về hành vi sai trái của mình và tự ý đi đầu thú để chịutrách nhiệm trước pháp luật

- Tiềm thức: là những hoạt động tâm lý diễn ra bên ngoài sự kiểm soát của ý thức Vềthực chất, tiềm thức là những tri thức mà chủ thể có từ trước gần như đã thành bảnnăng, kỹ năng nằm trong tầng sâu ý thức của chủ thể là ý thức dưới dạng tiềm tàng

Do đó, tiềm thức có thể tự động gây ra các hoạt động tâm lý và nhận thức mà chủ thểkhông cần kiểm soát chúng một cách trực tiếp tiềm thức có vai trò quan trọng trongđời sống và tư duy khoa học Tiềm thức gắn bó rất chặt chẽ với loại hình tư duy chínhxác được lặp lại nhiều lần Khi tiềm thức hoạt động sẽ góp phần giảm bớt sự quá tảicủa đầu óc khi công việc lặp lại nhiều lần mà vẫn đảm bảo độ chính xác cao và chặtchẽ cần thiết của tư duy khoa học

VD: Giả sử chúng ta viết chữ A lên bảng (phần ý thức của chúng ta quyết định viếtchữ A lên bảng) thế nhưng câu hỏi đặt ra là làm sao chúng ta viết được chữ A đó lênbảng Có phải phần còn lại là do tiềm thức của chúng ta viết lên bảng không? Một ví

dụ khác nữa là khi chúng ta tập đi xe đạp Có phải chúng ta ngã liên tục thế nhưngkhi biết đi rồi chúng ta cứ vậy lên xe và đi Câu hỏi ở đây là tại sao khi biết đi rồi

chúng ta lại có thể leo lên xe và đi mà không cảm thấy lo lắng mình có thể ngã? Cái

gì giúp chúng ta giữ được cân bằng khi đi xe mà không cần phải suy nghĩ? Đó chắcchắn là tiềm thức đã học được cách đi xe Cần phải nói thêm rằng khi chúng ta đi xegặp phải những tình huống khó xử và cảm thấy lo lăng (ý thức của bạn) là bởi vì tiềmthức của bạn chưa học được cách xử lý trong tình huống đó vì nó rất ít xảy ra Nhưngnếu như tiềm thức của bạn học được cách xử lý nó rồi thì trước những tình huống đóchúng ta không còn cảm giác này nữa

- Vô thức: là những hiện tượng tâm lý không phải do lý trí điều khiển, nằm ngoàiphạm vi của lý trí mà ý thức không kiểm soát được trong một lúc nào đó Chúng điềukhiển những hành vi thuộc về bản năng, thói quen Trong con người thông qua phản

xạ không điều kiện Con người là một thực thể xã hội có ý thức, nhưng không phảimọi hành vi của con người đều do lý trí chỉ đạo Trong đời sống của con người, cónhững hành vi do bản năng chi phối hoặc do những động tác được lặp đi lặp lại nhiềulần trở thành thói quen đến mức chúng tự động xảy ra ngay cả khi không có sự điềukhiển của lý trí Vô thức là những trạng thái tâm lý ở tầng sâu điều chỉnh sự suy nghĩ,hành vi, thái độ ứng xử của con người mà chưa có sự can thiệp của lý trí

Vô thức biểu hiện ra thành phần hiện tượng khác nhau như bản năng ham muốn,giấc mơ, bị thôi miên, lỡ lời, nói nhịu, Mỗi hiện tượng vô thức mỗi hiện tượng vôthức có vùng hoạt động riêng có vai trò, chức năng riêng, song tất cả đều có một chứcnăng chung là giải tỏa những ức chế trong hoạt động thần kinh vượt ngưỡng, nhất lànhững ham muốn bản năng không được phép bộc lộ ra và thực hiện trong quy tắc củađời sống cộng đồng Nó góp phần quan trọng trong việc lập lại thế cân bằng tronghoạt động tinh thần của con người mà không cần tới trạng thái ức chế quá mức như

ấm ức, giày vò mặc cảm, “libiđô” Nghiên cứu những hiện tượng vô thức giúp conngười luôn làm chủ đời sống nội tâm, có phương pháp ức chế đúng quy luật nhữngtrạng thái ức chế của tinh thần

Vô thức là hoạt động tầng sâu của tâm lý - ý thức, có vai trò to lớn trong đời sống vàhoạt động của con người Trong một số hoàn cảnh, vô thức giúp cho con người giảmbớt sự căng thẳng không cần thiết của ý thức do thần kinh làm việc quá tải Nhờ vôthức mà những chuẩn mực con người đặt ra được thực hiện một cách tự nhiên, không

có sự khiên cưỡng Vô thức có ý nghĩa quan trọng trong giáo dục thế hệ trẻ, tronghoạt động khoa học và nghệ thuật Tuy nhiên, không nên cường điệu hóa, tuyệt đốihóa và thần bí hóa vô thức Vô thức là vô thức trong con người xã hội có ý thức, nên

vô thức không thể là hiện tượng cô lập, tách rời với ý thức và thế giới bên ngoài, càngkhông thể là cái quyết định ý thức cũng như hành vi của con người Trong hoạt độngcon người, ý thức vẫn giữ vai trò chủ đạo quyết định hành vi của cá nhân Nhờ có ýthức điều khiển các hiện tượng vô thức được điều chỉnh hướng tới các giá trị chân,thiện, mỹ Vô thức chỉ là một mắt khâu trong cuộc sống có ý thức của con người Hiện tượng quên và sực nhớ:

- Quên là con người không tái hiện lại được các thông tin cũ vào thời điểm cần thiết

Ví dụ: quên kiến thức đã học của một năm trước

- Sực nhớ là khả năng bất chợt tái hiện được một lượng thông tin nào đó

Ví dụ: trên đường đi sực nhớ mình không theo sách vở khi đi học…

3 Vấn đề trí tuệ nhân tạo

Ngày nay, khoa học và công nghệ hiện đại đã có những bước phát triển mạnh mẽ,sản xuất ra nhiều loại máy móc không ngừng có khả năng thay thế lao động cơ bắp

mà còn có thể thay thế cho một phần lao động trí óc của con người Chẳng hạn máytính điện tử, “người máy thông minh”, “trí tuệ nhân tạo” Song, điều đó không cónghĩa là máy móc cũng có ý thức như con người Ý thức và máy tính điện tử là haiquá trình khác nhau về bản chất “Người máy thông minh” thực chất chỉ là một quátrình vật lý Hệ thống thao tác của nó đã được con người lập trình phỏng theo một sốthao tác của tư duy con người Máy móc chỉ là những kết cấu kỹ thuật do con ngườisáng tạo ra Còn con người là một thực tế xã hội năng động được hình thành trongtiến trình lịch sử tiến hóa lâu dài của giới tự nhiên và thực tiễn xã hội Máy không thểsáng tạo lại hiện thực dưới dạng tinh thần trong bản thân của nó Năng lực đó chỉ cócon người có ý thức mới thực hiện được và qua đó lập trình cho máy móc thực hiện

Sự phản ánh sáng tạo, tái tạo lại hiện thực chỉ có ý thức của con người với tư cách làmột thực thể xã hội, hoạt động cải tạo thế giới khách quan ý thức mang bản chất xãhội Do vậy, dù máy móc có hiện đại đến đâu chăng nữa cũng không thể hoàn thiệnđược bộ óc con người

Ý thức là hình thức phản ánh cao nhất chỉ có ở bộ óc con người về hiện thực kháchquan trên cơ sở thực tiễn xã hội - lịch sử Sự hoàn thiện trong cấu trúc vật chất của bộ

óc con người và hoạt động thực tiễn xã hội phong phú đã tạo ra những tiền đề vậtchất đầy đủ cho đặc tính phản ánh - ý thức người phát triển, ngày càng xâm nhập vàotầng sâu của thế giới hiện thực, gắn nhận thức với cải tạo thế giới Thực tiễn xã hội làđộng lực trực tiếp to lớn thúc đẩy ý thức hình thành và phát triển, đáp ứng nhu cầucủa xã hội ngày càng phong phú, đa dạng Ý thức nhân đôi thế giới trong tinh thần,nhờ đó con người sáng tạo ra “giới tự nhiên thứ hai” in đậm dấu ấn của con người.Con người ngày càng sáng tạo ra các thế hệ “người máy thông minh” cao cấp hơngiúp con người khắc phục được nhiều mặt hạn chế của mình

Con người là một thực thể tự nhiên - xã hội có ý thức, chủ thể sáng tạo ra mọi giá trịvật chất và tinh thần, quyết định sự tồn tại và phát triển của xã hội Khẳng định vaitrò to lớn của ý thức trong đời sống hiện thực của con người về thực chất là khẳngđịnh vai trò của con người - chủ thể mang ý thức đó Cần có thái độ đúng với conngười, quan tâm chăm lo phát triển con người toàn diện về cả thể chất và tinh thần.Đặc biệt quan tâm bồi dưỡng thế hệ trẻ có kiến thức, nắm vững khoa học công nghệhiện đại có tình cảm cách mạng trong sáng, ý chí vươn lên xây dựng đất nước giàumạnh

Cần nắm vững nguyên lý cơ bản của chủ nghĩa Mác – Lênin: “Ý thức không bao giờ

có thể là cái gì khác hơn là sự tồn tại được ý thức và tồn tại của con người là quá trìnhđời sống hiện thực của con người” để vận dụng vào thực tiễn cách mạng Việt Namhiện nay Muốn ý thức xã hội chủ nghĩa thực chất giữ vai trò chủ đạo trong đời sốngtinh thần nhân dân, phát huy được tính tích cực xã hội của mỗi người trong sự nghiệpxây dựng và bảo vệ Tổ quốc xã hội chủ nghĩa hiện nay cần quán triệt tốt đường lối

đổi mới của Đảng, lấy đổi mới kinh tế làm trung tâm Xây dựng nền kinh tế thịtrường định hướng xã hội chủ nghĩa, tạo ra nền tảng vật chất vững chắc để xây dựngđời sống văn hóa tinh thần phong phú cho nhân dân có giác ngộ xã hội chủ nghĩa, cóvăn hóa, khoa học kỹ thuật, tri thức phát triển Xây dựng nhân tố con người thật sự lànguồn lực phát triển đất nước bền vững Chăm lo bồi dưỡng phát triển nguồn lực cóchất lượng cao, phẩm chất nhân cách phát triển toàn diện; xây dựng đội ngũ cán bộ

có đủ đức, đủ tài để hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ Để làm được điều đó, cần gắn vớiquá trình xây dựng mọi mặt, tạo môi trường thuận lợi cho xây dựng con người, pháthuy cao nhất tính tích cực xã hội, rèn luyện bản lĩnh, nâng cao trình độ khoa học,trình độ chuyên môn của mỗi người

Chương 2: GIÁ TRỊ QUAN NIỆM VỀ Ý THỨC CỦA TRIẾT HỌC LÊNIN ĐỐI VỚI THỰC TIỄN: SỰ CHỈ ĐẠO CỦA CÁC BAN NGÀNH ĐỐI VỚI HOẠT ĐỘNG PHÒNG CHỐNG DỊCH COVID-19 LẦN THỨ 4.

MÁC-I DỊCH COVID-19 BÙNG PHÁT Ở VIỆT NAM LẦN THỨ 4.

1 Tình hình dịch Covid-19 bùng phát ở Việt Nam lần thứ 4

- Đại dịch covid 19 đã gây ra nhiều tổn thất cho không chỉ đất nước Việt Nam mà còntrên toàn thế giới Do đó, vấn đề kiểm soát khủng hoảng trong phát triển xã hội là mộttrong những vấn đề cấp bách cần được giải quyết

- Đợt dịch thứ 4 được tính từ ngày 27/4, khi Việt Nam ghi nhận ca bệnh là nhân viên

lễ tân của khách sạn Như Nguyệt 2 (Yên Bái), bị lây COVID-19 trong khu cách ly

- Dịch đã tấn công vào khu kinh tế trọng tâm phía Bắc (Hà Nội, Bắc Ninh, HưngYên…) và vùng kinh tế trọng điểm phía Nam (TPHCM, Bình Dương, BìnhPhước…) Diễn biến dịch phức tạp, tác động sâu sắc tới đời sống kinh tế xã hội vàđời sống của nhân dân

- Dịch bệnh Covid-19 đã ảnh hưởng đến việc tổ chức dạy học và hoàn thành chươngtrình năm học 2020-2021 Nhiều thời gian trong năm học, học sinh đã phải tạm dừngviệc học trực tiếp trên lớp và chuyển sang hình thức học trực tuyến

- Hiện tình hình dịch cơ bản được kiểm soát trên phạm vi toàn quốc, nhưng vẫn cónhiều tỉnh, thành có số lượng ca mắc cao như: TPHCM, An Giang, Đắk Lắk, CầnThơ, Tiền Giang

Số liệu cụ thể như sau:

- Về người:

+ Tính đến ngày 15/11 Số ca nhiễm mới ghi nhận trong nước là 1.030.096 ca + Các địa phương ghi nhận số nhiễm tích lũy cao trong đợt dịch này: TP.HCM(448.593), Bình Dương (244.113), Đồng Nai (78.631), Long An (36.672), Tiền Giang(21.280)

+ Số bệnh nhân nặng đang điều trị là 3.950 ca, trong đó:

+ Tổng số ca tử vong do COVID-19 tại Việt Nam tính đến nay là 23.183 ca, chiếm tỉ

VD: Thành phố Hồ Chí Minh: Đợt dịch bùng phát lần thứ 4, gây nên sự sụt giảmnghiêm trọng ở hầu hết các lĩnh vực kinh tế, “sốc” tiêu cực ở cả tổng cung lẫn tổngcầu 9 tháng của năm 2021, tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùngđạt hơn 363.300 tỷ đồng, giảm 17,4% so với cùng kỳ, giảm nhiều nhất là ngành lưutrú, ăn uống (30,5%) và lữ hành (56,2%) Tổng vốn đầu tư xã hội đạt hơn 220.300 tỷđồng, giảm hơn 29% so cùng kỳ

2 Những hoạt động tích cực trong chiến dịch phòng chống dịch

* Về phía chính phủ:

- Ban Chỉ đạo Quốc gia và các địa phương đã kế thừa các nguyên tắc, biện phápđược áp dụng trong các đợt dịch trước; đúc kết các bài học kinh nghiệm từ thực tiễn,kinh nghiệm của thế giới và ý kiến của các chuyên gia, nhà khoa học, để bổ sung vàhình thành công thức trong phòng, chống dịch: 5K + vaccine, thuốc điều trị + côngnghệ + ý thức của nhân dân với các trụ cột: Xét nghiệm, cách ly, điều trị; đồng thờikết hợp hài hòa giữa phòng ngự và tấn công

- Xây dựng và quyết liệt thực hiện chiến lược vaccine, thành lập Quỹ vaccine (huyđộng được 8.692 tỷ đồng), thành lập Tổ ngoại giao vaccine, tổ chức Chiến dịch tiêmchủng vaccine lớn nhất trong lịch sử

- Thực hiện đồng bộ xét nghiệm, chăm sóc, điều trị để giảm tối đa tử vong:

+ Về xét nghiệm: Các địa phương chỉ đạo xét nghiệm “thần tốc” các đối tượng cónguy cơ lây nhiễm cao trên địa bàn nhằm phát hiện F0 nhanh nhất phục vụ công táctruy vết và phân loại điều trị ngay; phải kiểm soát, tuyệt đối không bỏ sót, không đểF0 tiếp tục tiếp xúc, di chuyển làm lây lan dịch bệnh ra cộng đồng

+ Về sàng lọc, phân loại người nhiễm và điều trị bệnh nhân COVID-19: Các địaphương, bộ ngành chỉ đạo cơ quan y tế, cơ sở y tế thuộc thẩm quyền tổ chức sàng lọc,phân loại người nhiễm theo tình trạng, diễn biến bệnh lý để có biện pháp theo dõi,chăm sóc, điều trị phù hợp, hiệu quả Duy trì hoạt động của hệ thống khám bệnh,chữa bệnh an toàn Bảo đảm hệ thống thường trực cấp cứu, xe cứu thương, oxy y tế,máy thở và các trang thiết bị y tế thiết yếu phục vụ phòng, chống dịch bệnh, cấp cứu,điều trị người bệnh

- Chính phủ huy động tổng lực hỗ trợ các địa phương chống dịch

+ Ngành y tế đã huy động 19.787 cán bộ y tế (3.183 bác sĩ, 6.340 điều dưỡng, 227 kỹthuật y, 847 giảng viên, 7.841 sinh viên và 1.349 cán bộ y tế khác) Lực lượng quânđội đã huy động 133.114 cán bộ, chiến sĩ (bộ đội: 33.459, dân quân tự vệ: 99.655);riêng lực lượng quân y đã tăng cường 9.192 đồng chí (5.593 cán bộ, nhân viên quân y

và 3.599 chuyên môn khác) Lực lượng công an đã huy động 126.000 lượt cán bộ,chiến sĩ

- Ban hành các chỉ thị 15, 16 và 19 về các biện pháp cấp bách phòng, chống dịchCOVID-19: Quy định về việc tập trung đông người, khoảng cách an toàn tối thiểu,hoạt động của các cơ sở kinh doanh, vận tải…

- Phân thành 4 vùng với 4 màu: vùng xanh, vùng vàng, vùng đỏ và vùng cam, thiếtlập mức độ và biện pháp thực hiện giãn cách phù hợp, có lộ trình cụ thể để chuyển

“vùng vàng” thành “vùng xanh”, “vùng cam” thành “vùng vàng” và khoanh chặt, thuhẹp “vùng đỏ”, cũng như tiến hành những biện pháp phục hồi kinh tế tại những vùng

an toàn