Trong nhà trường, các tổ chức đoàn thể cũng có nhận thức đúng về tầm quan trọng của đạo đức và công tác giáo dục đạo đức học sinh, chấtlượng giáo dục ngày càng được nâng cao như: Số học
Trang 1MỤC LỤC
Trang
1 PHẦN MỞ ĐẦU 1
1.1 LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI
1.2 MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU
1.3 ĐỐI TƯỢNG, PHẠM VI NGHIÊN CỨU
1.3.1 Đối tượng nghiên cứu
1.3.2 Phạm vi nghiên cứu
1.4 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
1.4.1 Phương pháp nghiên cứu lý luận
1.4.2 Phương pháp quan sát thực tế và thu thập thông tin
1.4.3 Phương pháp thống kê xử lý số liệu
2 NỘI DUNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
2.1 CỞ SỞ LÝ LUẬN CHUNG
2.1.1 Đạo đức, chức năng, vị trí, ý nghĩa, vai trò và đặc điểm của đạo đức
2.1.2 Các quan điểm về giáo dục đạo đức
2.1.3 Chủ trương của Đảng và Nhà nước về giáo dục đạo đức học sinh
2.2 THỰC TRẠNG VẤN ĐỀ GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC
2.2.1 Trình bày kết quả khảo sát thực trạng
2.2.2 Mâu thuẫn, khó khăn, hạn chế
2.3 CÁC SÁNG KIẾN VÀ GIẢI PHÁP ĐÃ SỬ DỤNG
2.3.1 Xây dựng cơ sở vật chất, cảnh quan, tạo nên môi trường
2.3.2 Tổ chức tuyên truyền, nâng cao nhận thức cho toàn thể học sinh
2.3.3 Kiểm tra, đánh giá công tác đạo đức
2.3.4 Nâng cao vị trí và chất lượng bộ môn giáo dục công dân
2.3.5 Thông qua các hoạt động nội, ngoại khoá, các hoạt động khác
2.3.6 Tăng cường phối hợp giữa nhà trường, gia đình và xã hội
2.4 HIỆU QUẢ CỦA SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
2.4.1 Các hoạt đông ngoại khóa
2.4.2 Các hoạt động giáo dục lao động, hướng nghiệp
3 PHẦN KẾT LUẬN, KIẾN NGHỊ
3.1 Kết luận
3.2 Kiến nghị
1
2
2
2
2
2
2
3
3
3
3
3
5
6
8
8
9
11
12
13
13
14
16
16
17
17
18
19
19
19
Trang 21 PHẦN MỞ ĐẦU
1.1 LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI
Con người Việt Nam thời kỳ công nghiệp hoá, hiện đại hoá và hội nhậpquốc tế phải là con người có lý tưởng xã hội chủ nghĩa, có lòng tự hào, tự tôndân tộc, có năng lực hoạt động xã hội và phẩm chất đạo đức trong sáng Conngười Việt Nam được giáo dục như vậy sẽ là nhân tố cốt lõi làm nên sức mạnhnội sinh của dân tộc, góp phần hiện đại hoá giáo dục, đáp ứng yêu cầu côngnghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước
Vấn đề đầu tư cho con người để phát triển kinh tế xã hội là vấn đề sống
còn của mỗi quốc gia Đảng ta đã khẳng định: “Giáo dục là quốc sách hàng
đầu- chỉ có giáo dục đào tạo mới chuẩn bị tốt nhất những hành trang cho con ngưới vào thế kỷ mới”.
Để hòa nhập với xu thế phát triển của thời đại và cũng là thực hiện lời dạy
của Bác Hồ kính yêu: “Đưa non sông Việt Nam sánh vai với các cường quốc
năm châu” Nghị quyết hội nghị lần thứ 8 – Ban chấp hành trung ương khoá XII
của Đảng ta đã chỉ rõ: “Đối với giáo dục phổ thông, tập trung phát triển trí tuệ, thể chất, hình thành phẩm chất, năng lực công dân, phát hiện và bồi dưỡng năng khiếu, định hướng nghề nghiệp cho học sinh Nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện, chú trọng giáo dục lý tưởng, truyền thống, đạo đức, lối sống, ngoại ngữ, tin học, năng lực và kỹ năng thực hành, vận dụng kiến thức vào thực tiễn Phát triển khả năng sáng tạo, tự học, khuyến khích học tập suốt đời”.
Để đáp ứng yêu cầu và thực hiện nghị quyết 8 – khóa XII của Đảng Vaitrò của nhà trường phổ thông không chỉ trang bị cho thế hệ trẻ tri thức khoa học
mà còn phải đào tạo thế hệ trẻ phát triển toàn diện, cả tài và đức đúng như lời
Bác Hồ thường dạy:“Người có tài mà không có đức là người vô dụng Người có
đức mà không có tài thì làm việc gì cũng khó”.
Hiện nay, công tác giáo dục được Đảng và nhà nước và nhân dân quan tâmchăm lo hơn Trong nhà trường, các tổ chức đoàn thể cũng có nhận thức đúng
về tầm quan trọng của đạo đức và công tác giáo dục đạo đức học sinh, chấtlượng giáo dục ngày càng được nâng cao như: Số học sinh học giỏi, khá, họcsinh có hạnh kiểm tốt, khá ngày càng nâng lên,… đã góp phần tạo nên những
thành quả quan trọng trong việc thực hiện mục tiêu của Ngành: "Nâng cao
dân trí - Đào tạo nhân lực - Bồi dưỡng nhân tài" cho đất nước.
Trong những năm qua trường THPT Lam Kinh đã làm tốt công tác giáodục đạo đức học sinh Tuy nhiên cũng như thực trạng chung của những trườngtrong huyện, tôi thấy còn nhiều bất cập trong việc giáo dục đạo đức học sinh màchúng ta phải thực sự chú trọng giải quyết, đó là:
Thứ nhất, hiện tượng học sinh trốn học ra ngoài chơi vẫn còn phổ biến.Chính hiện tượng trốn học ra ngoài chơi này nếu không biết can thiệp kịp thời sẽdẫn đến những hậu quả khôn lường như đánh bi-a, đánh điện tử, đánh bài ăn tiền
và dĩ nhiên trong số học sinh này khi không có tiền để vui chơi sẽ dẫn đến tìnhtrạng vi phạm đạo đức như ăn trộm, ăn cắp…
Trang 3Một thực trạng thứ hai cũng tồn tại là một số học sinh trong nhà trường
có lời nói và hành động vô lễ Hiện tượng nói bậy, chửi bậy trong nhà trườngvẫn diễn ra Cá biệt có những học sinh có những hành động cá biệt như quậyphá lớp học hoặc hỗn láo với giáo viên
Thực trạng thứ ba diễn ra cũng khá phổ biến là hiện tượng lười học bài.Chính hiện tượng lười học bài này mà nhiều em trốn học Hiện tượng này nếukhông được khắc phục thì từ trốn học tới bỏ học và suy giảm đạo đức là điềuđương nhiên
Thực trạng thứ tư đó là hiện tượng đánh nhau, ăn cắp vặt Có trường hợpcác em đánh nhau trong lớp, có trường hợp đánh nhau trong trường, có trườnghợp đánh nhau cả với trường khác Không những học sinh nam đánh nhau màcòn có cả hiện tượng học sinh nữ đánh nhau Nhiều hiện tượng các em đánhnhau xong rủ anh, em hoặc bạn ở trường khác đến để đánh nhau nếu không xử
lý tốt sẽ dẫn đến án mạng như một số nơi đã xảy ra
Đứng trước thực trạng đó, bản thân tôi nhận thấy cần phải có những giảipháp giáo dục đạo đức cho học sinh, giúp cho các em có nhận thức và hànhđộng đúng đắn hơn Tôi nghĩ đây là vấn đề cấp thiết cần phải được giải quyếttrong giai đoạn hiện nay ở trường Trung học phổ thông Lam Kinh, vì vậy đây
cũng là lý do tôi lựa chọn đề tài: Kinh nghiệm và biện pháp nâng cao hiệu quả giáo dục đạo đức cho học sinh chậm tiến trường THPT Lam Kinh 1.2 MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU
- Nắm vững những cơ sở lý luận về giáo dục đạo đức cho học sinh ởtrường THPT
- Đánh giá được thực trạng công tác giáo dục đạo đức học sinh ở trườngTHPT thông qua đã đưa ra biện pháp quản lý, giáo dục đạo đức học sinh có hiệuquả giúp cho các em trở thành những người tốt trong xã hội
- Nâng cao năng lực quản lý và chất lượng giáo dục đạo đức cho học sinh
ở trường THPT Lam Kinh nói riêng và các trường THPT nói chung
1.3 ĐỐI TƯỢNG, PHẠM VI NGHIÊN CỨU
1.3.1 Đối tượng nghiên cứu
- Các em thuộc dạng cá biệt trong lớp, có hành vi xấu, hay gây gỗ, bỏ học,đánh nhau, nói bậy, vô lễ với thầy cô giáo…
1.3.2 Phạm vi nghiên cứu
- Nghiên cứu ở các khối lớp 10,11,12 tại trường THPT Lam Kinh nămhọc: 2018 – 2019
1.4 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
1.4.1 Phương pháp nghiên cứu lý luận
- Tìm hiểu lý luận của các nhà giáo dục về vấn đề đạo đức có liên quanđến đề tài
- Dựa trên những kiến thức về tâm lí, giáo dục
- Dựa trên những quan điểm đường lối, chính sách của Đảng và nhà nước
- Dựa trên các văn bản của Bộ giáo dục và Đào tạo về đánh giá, xếp loạikhen thưởng và kỷ luật học sinh
Trang 41.4.2 Phương pháp quan sát thực tế và thu thập thông tin
- Tìm hiểu thực tế và thu thập các thông tin thông qua các kênh như: Gặpcác học sinh (nhân chứng) có quan sát sự việc xảy ra, gặp phụ huynh học sinh viphạm, gặp người dân ở cổng trường học để tìm hiểu vụ việc…Từ đó việc ápdụng các biện pháp nâng cao đạo đức cho học sinh cá biệt tại trường trung họcphổ thông Lam Kinh hiện nay
- Tìm hiểu các vấn đề mấu chốt của thực tế đạo đức học sinh hiện nay đểlựa chọn những nội dung cần và có thể sử dụng được các biệp pháp nhằm nângcao đạo đức cho học sinh cá biệt
1.4.3 Phương pháp thống kê xử lý số liệu
- Tiến hành kiểm tra thực nghiệm ở một lớp có học sinh cá biệt để kiểmchứng các biện pháp sư phạm, các biện pháp đã triển khai, trên cơ sở đó rút rakết luận khoa học
- Nếu vận dụng các biện pháp theo đúng yêu cầu đề tài nêu ra sẽ nâng caođạo đức cho học sinh cá biệt trong vấn đề học đường hiện nay, góp phần nângcao hiệu quả chất lượng dạy và học trường THPT
2 NỘI DUNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
* Nghĩa rộng hơn: Nghĩa rộng hơn, đạo đức trong một cộng đồng thể hiệnqua những quy tắc ứng xử được áp dụng từ việc hợp với đạo lí xưa nay và phongtục của địa phương, cộng đồng đó Tạo thành nét đẹp truyền thống văn hóa
* Nghĩa rộng: Đạo đức của cả một xã hội thường được xét đến khi xã hội
đó bị hỗn loạn và thiếu chuẩn mực Khi đó những bậc trí giả sẽ định ra nhữngchuẩn mực cơ bản nhất để tạo dựng nên nền tảng đạo đức Khi đã đạt đạo đức cơbản nhất thì đó là đạo đức xã hội Từ đó học tập đi lên thành các thành phần caocấp hơn
* Theo từ điển tiếng việt của viện ngôn ngữ học, nhà xuất bản Đà Nẵng2002: “Đạo đức là những nguyên tắc được dư luận xã hội thừa nhận, quy địnhhành vi quan hệ của con người đối với nhau và đối với xã hội”, “Là phẩm chấttốt đẹp của con người do tu dưỡng theo những chuẩn mực đạo đức mà có”
* Đạo đức là một từ Hán Việt, được dùng từ xa xưa để chỉ một thành tố
trong tính cách và giá trị của một con người Đạo là con đường, đức là tính tốthoặc những công trạng tạo nên Khi nói một người có đạo đức là ý nói người đó
có sự rèn luyện thực hành các lời răn dạy về đạo đức, sống chuẩn mực và có nétđẹp trong đời sống và tâm hồn
Đạo đức được xem là k h á i n i ệm lu ân thư ờ n g đ ạ o l ý của con người, nóthuộc về vấn đề tốt-xấu, hơn nữa xem như là đúng - sai, được sử dụng trong
3 phạm vi: l ư ơ n g t âm c o n n g ư ờ i , h ệ th ố n g p h é p t ắc đ ạ o đ ứ c và trừng phạt đôi
Trang 5lúc còn được gọi g i á t rị đ ạ o đ ứ c ; nó gắn với nền v ă n h oá , n g i á o tô , c h ủ n g h ĩ a
n h â n v ă n , t r i ết h ọ c và những l u ậ t lệ của một xã hội về cách đối xử từ hệ thốngnày
Đạo đức thuộc hình thái ý th ứ c x ã hộ i , là tập hợp những n gu y ên t ắ c , qui
t ắc nhằm đi ề u c h ỉ n h và đ á n h g i á cách ứng xử của con người trong quan hệvới nhau, với xã hội, với tự nhiên trong hiện tại hoặc quá khứ cũng nhưtương lai, chúng được thực hiện bởi niềm tin cá nhân, bởi truyền thống vàsức mạnh của dư luận xã hội
2.1.1.2 Chức năng của đạo đức
Là một bộ phận của kiến trúc thượng tầng, của ý thức xã hội, đạo đức mộtmặt quy định bởi cơ sở hạ tầng, của tồn tại xã hội; mặt khác nó cũng tác độngtích cực trở lại đối với cơ sở hạ tầng, tồn tại xã hội Vì vậy, đạo đức có chứcnăng to lớn, tác động theo hướng thúc đẩy hoặc kìm hãm phát triển xã hội Đạođức có những chức năng sau:
- Chức năng điều chỉnh hành vi của cá nhân, của cộng đồng và là công cụ
tự điều chỉnh mối quan hệ giữa người với người trong xã hội
Trong tất cả các mặt giáo dục, đạo đức giữ một vị trí hết sức quan trọng Chủ
tịch Hồ Chí Minh đã nói: “Dạy cũng như học, phải biết chú trọng cả tài lẫn
đức Đức là đạo đức cách mạng, đã là cái gốc rất quan trọng, nếu không có đạo đức cách mạng thì có tài cũng vô dụng”
Giáo dục đạo đức còn có ý nghĩa lâu dài, được thực hiện thường xuyên vàtrong mọi tình huống chứ không phải được thực hiện khi có tình hình phức tạphoặc có những đòi hỏi cấp bách
Trong nhà trường THPT, giáo dục đạo đức là mặt giáo dục phải được đặcbiệt coi trọng, nếu công tác này được coi trọng thì chất lượng giáo dục toàn diện
sẽ được nâng lên vì đạo đức có mối quan hệ mật thiết với các mặt giáo dục khác
Để thực hiện những yêu cầu về nội dung giáo dục đạo đức cho học sinhtrong trường THPT thì:
- Vai trò của tập thể sư phạm giữ một vị trí quan trọng, người quản lý chỉđạo tổ chức thực hiện kế hoạch giáo dục của nhà trường là quan trọng nhất, đặcbiệt là đội ngũ giáo viên chủ nhiệm, các đồng chí làm công tác đoàn
- Vai trò của cấu trúc và nội dung chương trình môn Giáo dục công dâncũng góp phần không nhỏ đối với công tác này
Trang 62.1.1.3.2 Vai trò của giáo dục đạo đức học sinh trong nhà trường
Từ xưa, ông cha ta đã đúc kết một cách rất sâu sắc kinh nghiệm về giáo
dục "Tiên học lễ, hậu học văn ", "Lễ " ở đây chính là nền tảng của sự lĩnh hội và phát triển tốt các tri thức và kỹ năng Ngày nay, với phương châm " Dạy
người, dạy chữ, dạy nghề " cũng thể hiện rõ vai trò của hoạt động giáo dục đạo
đức học sinh trong nhà trường Bác Hồ đã dạy: “Dạy cũng như học, phải chú
trọng cả tài lẫn đức Đức là đạo đức cách mạng Đó là cái gốc quan trọng Nếu thiếu đạo đức, con người sẽ không phải là con người bình thường và cuộc sống
xã hội sẽ không phải là cuộc sống xã hội bình thường, ổn định ” Ngoài ra,
Chủ tịch Hồ Chí Minh cũng đã từng nói " Có tài không có đức chỉ là người vô
dụng Có đức mà không có tài thì làm việc gì cũng khó " Bởi vậy, giáo dục đạo
đức học sinh trong trường học có vai trò hết sức quan trọng Nó góp phần đàotạo, bồi dưỡng, rèn luyện các em, để các em trở thành người có nhân cách, vừa
có đức vừa có tài đáp ứng được yêu cầu của công cuộc công nghiệp hoá, hiệnđại hoá, hội nhập quốc tế của đất nước và đó cũng chính là nhiệm vụ hàng đầucủa thanh niên, học sinh trong giai đoạn hiện nay
2.1.1.3.3 Đặc điểm của đạo đức
- Giáo dục đạo đức đòi hỏi không chỉ dừng lại ở việc truyền thụ khái niệmtri thức đạo đức, mà quan trọng hơn là kết quả giáo dục phải được thể hiện thànhtình cảm, niềm tin, hành động thực tế của học sinh
- Quá trình dạy học chủ yếu được tiến hành bằng các giờ học trên lớp;còn quá trình giáo dục đạo đức không chỉ bó hẹp trong giờ lên lớp mà nó đượcthể hiện thông qua tất cả các hoạt động có thể có trong nhà trường
- Đối với học sinh THPT, kết quả của công tác giáo dục đạo đức vẫn cònphụ thuộc rất lớn vào nhân cách người thầy, gương đạo đức của người thầy sẽtác động quan trọng vào việc học tập, rèn luyện của các em
- Để giáo dục đạo đức cho học sinh có hiệu quả, yếu tố tập thể giữ vai tròhết sức quan trọng Công tác giáo dục đạo đức cho học sinh chỉ đạt kết quả tốtkhi nó có sự tác động đồng thời của các lực lượng giáo dục: nhà trường, gia đình
và xã hội
- Việc giáo dục đạo đức cho học sinh đòi hỏi người thầy phải nắm vữngcác đặc điểm Tâm- Sinh- Lý lứa tuổi của học sinh, nắm vững cá tính, hoàn cảnhsống cụ thể của từng em để định ra sự tác động thích hợp
- Giáo dục đạo đức là một quá trình lâu dài, phức tạp, đòi hỏi phải cócông phu, kiên trì, liên tục và lặp đi lặp lại nhiều lần
2.1.2 Các quan điểm về giáo dục đạo đức
2.1.2.1 Quan điểm của Mác-Lê Nin về đạo đức
- Đối với vấn đề giáo dục đạo đức, quan niệm của C.Mác về việc tạo
ra "hoàn cảnh có tính người", tức là những điều kiện xứng đáng với bản chất
con người cũng đang được quán triệt bởi quan điểm lấy con người làm
trung tâm trong việc hoạch định các chính sách xã hội và chủ trương đưa văn
hóa vào phát triển, "làm cho văn hóa thấm sâu vào từng khu dân cư, từng gia
Trang 7đình, từng người… Nâng cao tính văn hóa trong mọi hoạt động kinh tế, chính trị, xã hội và sinh hoạt của nhân dân"
- Công tác giáo dục đạo đức cũng đang được tiến hành theo tinh thần kếthợp giữa lý luận và thực tiễn, giữa truyền đạt và nêu gương với tiêu điểm là
cuộc vận động"Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh".
Cuộc vận động này đang được triển khai sâu rộng trên phạm vi toàn quốcthông qua nhiều hình thức hoạt động sinh động, đã khẳng định giá trị của tưtưởng Hồ Chí Minh về đạo đức, đồng thời khẳng định ý nghĩa trong quan niệmcủa C.Mác về giáo dục đạo đức Quan niệm về đạo đức của C.Mác đang đượcvận dụng sáng tạo trong công cuộc đổi mới ở nước ta hiện nay Điều đó thểhiện được ý nghĩa và giá trị trường tồn của những tư tưởng khoa học, cáchmạng của các nhà lập chủ nghĩa Mác
2.1.2.2 Quan điểm của Chủ tịch Hồ Chí Minh về đạo đức
Hồ Chí Minh quan niệm đạo đức là nền tảng và là sức mạnh của ngườicách mạng, coi đó là cái gốc của cây, ngọn nguồn của sông nước: Người cáchmạng phải có đạo đức cách mạng làm nền tảng thì mới hoàn thành đượcnhiệm vụ cách mạng vẻ vang vì sự nghiệp độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội
Người viết: “Cũng như sông thì có nguồn mới có nước, không có nguồn thì
sông cạn Cây phải có gốc, không có gốc thì cây héo Người cách mạng phải có đạo đức, không có đạo đức thì dù tài giỏi mấy cũng không lãnh đạo được nhân dân” Người quan niệm đạo đức tạo ra sức mạnh, nhân tố quyết định sự thắng
lợi của mọi công việc: “Công việc thành công hoặc thất bại, đều do cán bộ
tốt hay kém” Quan niệm lấy đức làm gốc của Hồ Chí Minh không có nghĩa là
tuyệt đối hoá mặt đức, coi nhẹ mặt tài Người cho rằng Có tài mà không có
đức là người vô dụng nhưng có đức mà không có tài thì làm việc gì cũng khó.
Cho nên, đức là gốc nhưng đức và tài phải kết hợp với nhau để hoàn thànhnhiệm vụ cách mạng
2.1.3 Chủ trương của Đảng và Nhà nước về giáo dục đạo đức học sinh 2.1.3.1 Chủ trương của Đảng
- Đảng ta đã chủ trương: “Tăng cường giáo dục công dân, giáo dục tư
tưởng, đạo đức, lòng yêu nước, chủ nghĩa Mác – Lê Nin, đưa việc giáo dục tư tưởng Hồ Chí Minh vào nhà trường phù hợp với từng lứa tuổi và bậc học ”.
- Hội nghị lần thứ tám Ban chấp hành Trung ương khóa XII đã xác định:
"Nhiệm vụ và mục tiêu cơ bản của giáo dục và đào tạo là nhằm xây dựng con người mới và thế hệ thiết tha gắn bó với lý tưởng độc lập dân tộc và chủ nghĩa
xã hội, có đạo đức trong sáng, có ý chí kiên cường xây dựng và bảo vệ Tổ quốc; công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, giữ gìn và phát huy các giá trị văn hóa của dân tộc, có năng lực tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại, phát huy tiềm năng của dân tộc và con người Việt Nam, có ý thức cộng đồng và phát huy tính tích cực của cá nhân, làm chủ tri thức khoa học và công nghệ hiện đại,
có tư duy sáng tạo, có kỹ năng thực hành giỏi, có tác phong công nghiệp, có tính tổ chức kỷ luật, có sức khỏe, là những người kế thừa và xây dựng chủ nghĩa
xã hội vừa "hồng" vừa "chuyên" như lời căn dặn của Bác Hồ ".
Trang 8- Đại hội Đảng lần thứ XII cũng đã định hướng phát triển, nâng cao chấtlượng nguồn lực, nhất là nguồn nhân lực chất lượng cao là một trong nhữngyếu tố quyết định sự phát triển nhanh, bền vững đất nước Đổi mới căn bản,toàn diện nền giáo dục theo hướng chuẩn hóa, hiện đại hóa, xã hội hóa; đổi mớichương trình, nội dung, phương pháp dạy và học; đổi mới cơ chế quản lý giáodục, đào tạo Tập trung nâng cao chất lượng giáo dục, đào tạo, coi trọnggiáo dục đạo đức, lối sống, năng lực sáng tạo, kỹ năng thực hành Đẩy mạnhđào tạo nghề đáp ứng yêu cầu của đất nước Xây dựng môi trường giáo dục lànhmạnh, kết hợp chặt chẽ giữa nhà trường với gia đình và xã hội; xây dựng xã hộihọc tập, tạo cơ hội và điều kiện cho mọi công dân được học tập suốt đời.
- Ngoài ra, Nghị quyết của Bộ chính trị về cải cách giáo dục đã chỉ rõ:Giáo dục thế hệ trẻ yêu quê hương, tổ quốc xã hội chủ nghĩa và tinh thần quốc
tế vô sản, ý thức làm chủ tập thể, tinh thần đoàn kết, thân ái, yêu nhân dân, yêulao động, yêu khoa học, có ý thức kỷ luật, tôn trọng và bảo vệ của công, đứctính thật thà, khiêm tốn, dũng cảm,…
2.1.3.2 Chủ trương của Nhà nước
2.1.3.2.1 Đối với Bộ giáo dục
- Theo nghị quyết số 29/NQ – TW về Đổi mới căn bản, toàn diện giáo
dục và đào tạo là: “Đổi mới những vấn đề lớn, cốt lõi, cấp thiết, từ quan điểm,
tư tưởng chỉ đạo đến mục tiêu, nội dung, phương pháp, cơ chế, chính sách, điều kiện bảo đảm thực hiện; đổi mới từ sự lãnh đạo của Đảng, sự quản lý của Nhà nước đến hoạt động quản trị của các cơ sở giáo dục - đào tạo và việc tham gia của gia đình, cộng đồng, xã hội và bản thân người học; đổi mới ở tất cả các bậc học, ngành học Trong quá trình đổi mới, cần kế thừa, phát huy những thành tựu, phát triển những nhân tố mới, tiếp thu có chọn lọc những kinh nghiệm của thế giới; kiên quyết chấn chỉnh những nhận thức, việc làm lệch lạc Đổi mới phải bảo đảm tính hệ thống, tầm nhìn dài hạn, phù hợp với từng loại đối tượng
và cấp học; các giải pháp phải đồng bộ, khả thi, có trọng tâm, trọng điểm, lộ trình, bước đi phù hợp”.
- Ngoài ra, theo thông tư số 13/2012/TT- Bộ GD - ĐT ban hành quyđịnh về tiêu chuẩn đánh giá trường trung học cơ sở, trường trung học phổthông và trường trung học phổ thông có nhiều cấp học, đưa ra tiêu chuẩn về
hoạt động giáo dục học sinh như sau: Giáo dục kỹ năng giao tiếp, kỹ năng tự
nhận thức, kỹ năng ra quyết định, suy xét và giải quyết vấn đề, kỹ năng đặt mục tiêu, kỹ năng ứng phó, kiềm chế, kỹ năng hợp tác và kỹ năng làm việc theo nhóm cho học sinh; Giáo dục, rèn luyện kỹ năng sống cho học sinh thông qua giáo dục ý thức chấp hành luật giao thông, cách tự phòng, chống tai nạn giao thông, đuối nước và các tai nạn thương tích khác, thông qua việc thực hiện các quy định về cách ứng xử có văn hóa, đoàn kết, thân ái, giúp đỡ lẫn nhau; Giáo dục và tư vấn về sức khỏe, thể chất và tinh thần, giáo dục về giới tính, tình yêu, hôn nhân, gia đình phù hợp với tâm lý lứa tuổi học sinh.
2.1.3.2.2 Đối với Sở giáo dục
Trang 9- Theo chỉ thị số 19/TC – UBND Tỉnh về thực hiện nhiệm vụ Giáo dụctrung học từ năm học 2015 - 2016 đến nay, đã đưa ra nhiệm vụ chung cho các
cơ sở giáo dục: “Triển khai đồng bộ các giải pháp để nâng cao chất lượng giáo
dục toàn diện; Tăng cường đổi mới nội dung, phương pháp dạy học, cách đánh giá, đảm bảo thiết thực, khách quan và phát huy tối đa năng lực tư duy, sáng tạo, nghiên cứu khoa học và rèn luyện kỹ năng thực hành, vận dụng kiến thức,
kỹ năng vào giải quyết các vấn đề thực tiễn cho học sinh; đồng thời, tăng cường công tác giáo dục phẩm chất đạo đức, nhất là kỹ năng sống và ứng xử cho học sinh ở mỗi cấp học”…
2.2 THỰC TRẠNG VẤN ĐỀ GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC CHO HỌC SINH CHẬM TIẾN TẠI TRƯỜNG THPT LAM KINH
2.2.1 Trình bày kết quả khảo sát thực trạng
Trường THPT Lam Kinh có 1022 học sinh, với 57 cán bộ giáo viên, họctheo một ca Đội ngũ giáo viên chuẩn và trên chuẩn về trình độ đạt 100% Bangiám hiệu có ba đồng chí Tập thể trường luôn đoàn kết phấn đấu và thực hiệntốt nhiệm vụ năm học, trong đó có nhiệm vụ hết sức quan trọng đó là giáo dụcđạo đức cho học sinh
Trang 102.1.2 Mâu thuẫn, khó khăn, hạn chế
- Từ khi nước ta chuyển sang nền kinh tế thị trường và hội nhập quốc tế,việc giữ gìn và phát huy các giá trị đạo đức truyền thống cũng như việc xâydựng hệ giá trị đạo đức mới ở nước ta đã và đang đặt ra nhiều vấn đề cần phảiđược giải quyết Thực tế cho thấy, trong đời sống xã hội đã có những biểu hiệnxem nhẹ những giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc, chạy theo thị hiếukhông lành mạnh Cuộc đấu tranh giữa cái tiến bộ và cái lạc hậu, giữa lối sốnglành mạnh trung thực, có lý tưởng…với lối sống ích kỉ, thực dụng…đang diễn rahàng ngày Bên cạnh những hệ giá trị mới được hình thành trong quá trình hộinhập, những cái tiêu cực cũng đang xâm nhập vào đạo đức, lối sống của nhiềutầng lớp nhân dân, trong đó có đội ngũ học sinh đang còn ngồi trên ghế nhàtrường
- Trường THPT Lam Kinh, bên cạnh những thành tựu đạt được, trongcông tác giáo dục đạo đức học sinh vẫn còn có hạn chế như: Vẫn còn một số íthọc sinh chấp hành chưa nghiêm túc nội qui nhà trường, động cơ, ý thức thái
độ học tập còn yếu nhưng công tác giáo dục chưa kịp thời, đồng bộ nên hiệntượng này còn kéo dài
SL TL SL TL 2015-2016 1032 7 07% 0 0%
Trang 11SL % SL % SL %
1 Lười biếng, chốn học, bỏ hoạt động tập thể 40 80,0 05 10,0 05 10,0
2 Mất trật tự trong giờ học, hoạt động tập thể 41 82,0 05 10,0 04 8,0
5 Gây gổ đánh nhau, gây rối trật tự 40 80,0 06 12,0 04 8,0
6 Gây rối trong học tập, quan hệ bạn bè 42 84,0 03 6,0 05 10,0
Tóm lại: Những hành vi, thái độ, biểu hiện đạo đức của học sinh chịu tác
động của hoạt động giáo dục của nhà trường, gia đình và xã hội Nhà trường cầnphối hợp chặt chẽ với gia đình và xã hội để nâng cao chất lượng đạo đức chohọc sinh
2.1.2.1 Nguyên nhân dẫn đến hạn chế
- Thứ nhất, hiện nay nền kinh tế nước ta đang từng bước chuyển mìnhtrong thời kỳ mở cửa Cơ chế thị trường đã len lỏi vào mọi lĩnh vực của đờisống xã hội, đã làm cho nhiều giá trị đạo đức truyền thống ngày càng bị xóimòn Cùng với những thành quả đạt được về xây dựng kinh tế thì chúng
ta không thể phủ nhận mặt trái của cơ chế thị trường đã làm xuất hiện ngàycàng nhiều những tệ nạn xã hội Trước những cám dỗ của đồng tiền đã làmkhông ít học sinh sa ngã
- Thứ hai, sự buông lỏng trong quản lý của các cấp, các ngành về cáchoạt động dịch vụ văn hoá đã làm xuất hiện ngày càng nhiều các tụ điểm vănhoá không lành mạnh ở gần các trường học, các tụ điểm này dùng đủ mọi cách
để lôi kéo học sinh vào các điểm giải trí như: Game, chat, nhằm phục vụ lợiích kinh tế của riêng họ Đây cũng là một trong những nguyên nhân dẫn đếnhiện tượng học sinh trốn học đi chơi, gây gổ đánh nhau, thậm chí vi phạmpháp luật
- Thứ ba, một số gia đình có hoàn cảnh kinh tế khó khăn, suốt ngày họ chỉ