skkn01 tổ chức một số trò chơi trong dạy học địa lí 9 (phần phân hóa lãnh thổ) nhằm giáo dục tình yêu biển đảo

Vì vậy, năm học 2016-2017 tôi đã thử “Tổ chức một số trò chơi trong dạy học Địa lí 9 phần phân hóa lãnh thổ nhằm giáo dục tình yêu Biển -Đảo cho học sinh”, cung cấp cho các em không chỉ

Trang 1

1 MỞ ĐẦU

1.1 Lý do chọn đề tài

Biển - Đảo Việt Nam là một bộ phận cơ bản, quan trọng của lãnh thổ nước

ta Từ ngàn xưa trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc thì nhân dân ta đã hướng về biển, chinh phục biển nó được thể hiện: Con người sống trên biển, đánh bắt nuôi trồng thủy hải sản, đi lại trên biển, giao thương buôn bán với nhiều nước trên Thế giới qua đường biển Qua bao sự thăng trầm của dân tộc, biển đã góp phần đem lại sự bình yên cho đất nước Cũng vì thế, bao thế hệ cha ông đã đấu tranh để bảo vệ biển Biển rất giàu và đẹp, đem lại cho nhân dân ta nhiều giá trị to lớn cả về vật chất lẫn tinh thần, nuôi sống hàng triệu người Việt Nam và góp phần đưa Việt Nam hội nhập với Thế giới Với giá trị to lớn đó, ai

ai cũng hướng về Biển - Đảo

Thế nhưng để hiểu được sâu sắc về Biển thì không phải ai cũng biết, Biển Việt Nam rộng đến đâu? Gồm bao nhiêu bộ phận, mỗi bộ phận con người được khai thác - sử dụng - quản lí như thế nào? Tên các hòn đảo? Tên các loài thủy sản, các bãi biển, các loại khoáng sản, các tuyến giao thông biển, các cảng biển, các hòn đảo, các giá trị của biển? v.v và v.v…

Với những kiến thức trên, học sinh có thể biết một cách khái quát Hoặc nghĩ rằng biển rộng lớn bao la, sóng to, gió lớn, con người qúa nhỏ bé khi đứng trước biển Nhưng không, biển tuy lớn nhưng trí tuệ của con người còn lớn hơn biển rất nhiều Cần thay đổi suy nghĩ đó để các em hiểu được rằng: Biển chính là môi trường sống không thể tách rời của bộ phận lãnh thổ, con người Việt Nam

Là học sinh trường miền núi xa biển, các em biết đến Biển chủ yếu qua các kênh thông tin như đài, báo, ti vi, qua mạng internet Chỉ một số em rất ít được

đi tắm, ngắm biển một vài lần mà thôi Làm sao để các em hiểu thật sâu sắc và chuyển thành tình yêu thực sự với biển là điều không hề đơn giản? Khi các em chưa hiểu sâu sắc về giá trị của biển thì làm sao các em yêu biển được

Trong chương trình Địa lí THCS nói chung, những nội dung bài học có kiến thức liên quan về biển nói riêng, Bộ giáo dục đã đề cập tích hợp dạy học và giáo dục học sinh về biển Với tôi, qua nhiều năm giảng dạy đã vận dụng nhiều phương pháp nhưng kết qủa chưa được như mong muốn Vì vậy, năm học

2016-2017 tôi đã thử “Tổ chức một số trò chơi trong dạy học Địa lí 9 (phần phân hóa lãnh thổ) nhằm giáo dục tình yêu Biển -Đảo cho học sinh”, cung cấp cho các em không chỉ kiến thức về biển mà mong muốn qua đó giáo dục cho các em tình yêu với Biển -Đảo quê hương, khẳng định chủ quyền Biển -Đảo Việt Nam

Trên cơ sở kiến thức bài học, các em vận dụng một số trò chơi đơn giản, không tốn kém, không mất nhiều thời gian nhưng hiệu quả lại cao Qua các tiết dạy học năm 2016-2017 bước đầu đã đạt hiệu quả Các em thích tham gia khám phá, tìm tòi, thích học môn Địa lí hơn, hiểu sâu sắc hơn về biển, mong muốn trong tương lai được tham gia các hoạt động có liên quan đến biển đặc biệt bảo

vệ vùng biển - đảo Việt Nam vì thế hệ các em cần tiếp tục vươn ra biển lớn

Vì lý do trên, tôi đã lựa chọn “Tổ chức một số trò chơi trong dạy học Địa lí

9 (phần phân hóa lãnh thổ) nhằm giáo dục tình yêu Biển - Đảo cho học sinh”

1.2 Mục đích nghiên cứu

Trang 2

Nghiên cứu đề tài này nhằm mục đích:

- Một là, cung cấp cho các em kiến thức về biển trong phạm vi kiến thức THCS

- Hai là, giáo dục tình yêu của các em với biển - đảo Việt Nam ngay từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường THCS

- Ba là, không chỉ biết, không chỉ hiểu mà cần phải có hành động ngay từ bây giờ và cả trong tương lai phải giữ gìn, bảo vệ chủ quyền biển - đảo Việt Nam bằng nhiều việc làm khác nhau như học để hiểu cũng là một cách góp phần bảo vệ chủ quyền biển - đảo

- Bốn là, là học sinh THCS trên một đất nước có biển, không có lý do gì

mà không hiểu về biển nước mình

- Và thông qua một số trò chơi giúp các em có thêm kĩ năng suy nghĩ độc lập để tìm tòi, hợp tác

1.3 Đối tượng nghiên cứu

-Vận dụng một số trò chơi trong dạy học Địa lí nhằm giáo dục cho các em

có tình yêu đối với biển - đảo Việt Nam

-Đối tượng giáo dục là học sinh lớp 9 trường THCS Thị trấn Cành Nàng

1.4 Phương pháp nghiên cứu

- Phương pháp nghiên cứu xây dựng cơ sở lý thuyết

+Căn cứ vào các đơn vị kiến thức có liên quan đến biển ở phần phân hóa lãnh thổ

+Căn cứ vào khả năng tìm tòi, tiếp thu kiến thức và tham gia của học sinh +Thông qua việc khảo sát thực tế 48 học sinh của 2 lớp 8A và 8B năm học

2016-2017 Cụ thể thông qua các bài học Địa lí 8 các em đều có khả năng

để trả lời:

Bài 23 Vị trí, giới hạn, hình dạng lãnh thổ Việt Nam - trang 81 -> 86 Bài 24 Vùng Biển Việt Nam - trang 87 -> 92

Bài 37 Đặc điểm sinh vật Việt Nam - trang 97->99

Bài 41.Miền Bắc và Đông Bắc Bắc Bộ - trang 140 ->142

Bài 42 Miền Tây Bắc và Bắc Trung Bộ - trang 144->147

Bài 43 Miền Nam Trung Bộ và Nam Bộ - trang 148-> 151

Các bài học trên đều có một phần đơn vị kiến thức về biển

Đến năm học 2017-2018, học sinh lớp 8A lên 9A, 8B lên 9B tôi đã thống

kê trong từng lớp học sẽ được tỉ lệ học sinh tham gia trò chơi là bao nhiêu; Có bao nhiêu bài; bao nhiêu nội dung có liên quan đến kiến thức về biển

Trên cơ sở nghiên cứu, khảo sát về kiến thức trong bài học, khả năng học tập của học sinh tôi đã tiến hành “Tổ chức một số trò chơi trong dạy học Địa lí 9 (phần phân hóa lãnh thổ ) nhằm giáo dục học sinh với tình yêu Biển-Đảo”

2 NỘI DUNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

2.1 Cơ sở lí luận của sáng kiến kinh nghiệm

Trong sách giáo khoa Địa lí 9 (phần phân hóa lãnh thổ) có 6 vùng kinh tế giáp biển bao gồm: Trung du và miền núi Bắc Bộ, Đồng bằng Sông Hồng, Bắc Trung Bộ, Duyên hải Nam Trung Bộ, Đông Nam Bộ và Đồng bằng Sông Cửu

Trang 3

Long (riêng Tây Nguyên là vùng thứ 7 không giáp biển) và một nội dung về Phát triển tổng hợp kinh tế và bảo vệ tài nguyên môi trường Biển - Đảo

Khi học về 6 vùng kinh tế giáp biển, giáo viên và học sinh cần phải tìm hiểu các mục:

Mục I.Vị trí địa lý và giới hạn lãnh thổ Xem vị trí vùng kinh tế đó có giáp biển không, giáp biển ở phía nào; Lãnh thổ gồm mấy bộ phận (đất liền và biển);

Có thể xác định một số đảo, quần đảo lớn trong vùng

Mục II Điều kiện tự nhiên và tài nguyên thiên nhiên Trong đó có tìm hiểu nguồn tài nguyên về biển trong vùng: khoáng sản, thủy sản, du lịch…

Mục IV Tình hình phát triển kinh tế Trong đó ngành kinh tế nào phát triển dựa vào nguồn tài nguyên biển

Mục V Các trung tâm kinh tế Trong đó tìm hiểu có trung tâm kinh tế nào ven biển không?

Khi học về nội dung Phát triển tổng hợp kinh tế và bảo vệ tài nguyên môi trường Biển - Đảo Trên cơ sở các em đã được học về một số bài ở chương trình Địa lí lớp 8 như đã nói ở trên và một phần nhỏ kiến thức ở 6 vùng kinh tế nêu trên thì đến nội dung này, các em sẽ tìm hiểu kĩ hơn về các bộ phận của vùng biển nước ta, các ngành kinh tế biển, bảo vệ tài nguyên và môi trường biển -đảo

Căn cứ vào nội dung kiến thức trên, mục tiêu bài học, thực tiễn trong quá trình dạy và học Tôi đã “Vận dụng một số trò chơi trong dạy học Địa lí 9 (phần phân hóa lãnh thổ) nhằm giáo dục học sinh với tình yêu Biển - Đảo” Với trò chơi này không tốn kém về kinh tế, học sinh chỉ cần chuẩn bị: giấy trắng, bút dạ đen, kéo cắt giấy, lá cờ tổ quốc bằng giấy giấp cầm tay; Không mất nhiều thời gian tổ chức trò chơi, chỉ cần 5-7 phút là hoàn thành một đơn vị kiến thức; Phù hợp với khả năng học tập tiếp thu của các em nhưng đòi hỏi các em phải có trách nhiệm khi được giao nhiệm vụ, khả năng tự tin trình bày trước tập thể lớp, tạo ra không khí lớp học sôi nổi mà vẫn đảm bảo nội dung kiến thức bài học, đáp ứng mục tiêu của bài

2.2 Thực trạng khi chƣa vận dụng "Tổ chức một số trò chơi trong dạy học Địa lí 9 nhằm giáo dục tình yêu Biển-Đảo cho học sinh THCS thị trấn Cành Nàng ”

Những kiến thức về biển - đảo học sinh chỉ biết và ở mức độ cao hơn là hiểu nhưng tỉ lệ không cao đặc biệt để hiểu sâu sắc về biển thì không có học sinh nào Bằng chứng là những câu hỏi đưa ra nhưng học sinh không trả lời được hoặc kể được rất ít

Cụ thể: Em hãy kể tên 5 đảo - quần đảo trong vùng kinh tế hoặc kể 30 bãi biển đẹp từ Bắc vào Nam, hoặc kể tên 10 loại cá biển v.v …Tôi tiếp tục đưa ra câu hỏi khảo sát học sinh lớp 9A và lớp 9B Trong tương lai em có muốn tham gia vào các ngành kinh tế biển dưới đây không và cho biết lý do?

-Khai thác, nuôi trồng và chế biến hải sản

-Du lịch biển đảo

-Khai thác và chế biến khoáng sản biển

-Giao thông vận tải biển

Trang 4

-Trực tiếp tham gia bảo vệ chủ quyền biển đảo

Thì kết qủa như sau:

Có rất nhiều lý do đưa ra:

-Thích tham tham gia vì:

+Khai thác được nhiều cá phục vụ cuộc sống, phát triển kinh

tế +Được ngắm biển, tắm biển, được đi nhiều nơi

+Được đi chở khách, chở hàng đến nhiều nơi, nhiều nước trên thế gới -Không thích tham gia vì:

+Sợ biển không có cá, nuôi trồng bị dịch

bệnh +Sợ sóng biển

+Ngoài biển nguy hiểm hơn trên đất liền v v…

Nhìn vào kết quả và lý do trên quả thực các em chưa hiểu nhiều về biển thì làm sao đến với biển được

Nguyên nhân, các em chưa tìm tòi, khám phá về biển Cảm giác biển rộng lớn, bao la, sóng to, gió lớn, tài nguyên biển có thể bị cạn kiệt và các em lại ở xa biển nên trong suy nghĩ : “mình đến với biển là quá xa xôi”

Để khắc phục tình trạng trên cũng như hướng các em về biển, giáo viên cần gầm gũi, trò chuyện với học sinh, giúp các em tìm hiểu về biển để đi từ biết đến hiểu và thực sự hiểu được giá trị mà biển mang lại cho con người, thẩm thấu vào suy nghĩ và đến thế hệ tương lai của các em luôn sẵn sàng hành động vì biển cũng như việc học tập Địa lý hiện tại đạt kết quả tốt hơn

2.3 Các giải pháp và biện pháp cụ thể để giải quyết vấn đề

a Giải pháp

Giải pháp 1:Tạo điều kiện gần gũi giữa thầy và trò để hiểu thêm về tâm

tư nguyện vọng của các em trong quá trình học môn Địa lí

Giải pháp 2: Giáo dục cho các em hiểu môn Địa lí cũng quan trọng giống

như các môn học khác Hiểu Địa lí là hiểu được một phần của thế giới Hiểu về biển là góp phần xây dựng và bảo vệ tổ quốc Việt Nam

Giải pháp 3: Khuyến khích tinh thần và khả năng học tập của học sinh

bằng cách tạo cho các em có cơ hội thể hiện mình trước tập thể lớp

Giải pháp 4:Giáo viên tổ chức, hướng dẫn học sinh học tập trên lớp cũng

như ở nhà

b Các biện pháp cụ thể

Để tiến hành một số trò chơi đạt hiệu quả cao, cả giáo viên và học sinh cần

có sự

chuẩn bị chu đáo:

b1.Lựa chọn nội dung (phần này do giáo viên nghiên cứu và lựa chọn)

Trong sách giáo khoa Địa lí 9 (phần phân hóa lãnh thổ ) có 6 vùng kinh tế giáp biển và một phần nội dung về biển- đảo như đã nói ở trên Nhưng không

Trang 5

phải tất cả các mục trong bài đều vận dụng trò chơi được mà tùy theo từng nội dung, từng đơn vị kiến thức

Ví dụ: Khi học về 6 vùng kinh tế giáp biển thì vùng nào cũng đều có mục

I Vị trí địa lí và giới hạn lãnh thổ Trong quá trình giảng, giáo viên có thể yêu cầu học sinh xác định vùng biển tiếp giáp với vùng kinh tế đó? Các đảo lớn trong vùng? Ý nghĩa của vùng biển đối với sự phát triển kinh tế-xã hội của vùng? Hoặc mục II Điều kiện tự nhiên và tài nguyên thiên nhiên Giáo viên hướng dẫn học sinh quan sát kênh chữ sách giáo khoa, kênh hình và vốn hiểu biết để tìm ra thế mạnh kinh tế biển của vùng đó là gì? Dẫn chứng? Hoặc mục

IV Tình hình phát triển kinh tế Giáo viên hướng dẫn học sinh tìm hiểu xem trong ngành công nghiệp có phát triển công nghiệp chế biến thủy hải sản không? Trong nông nghiệp, ngành đánh bắt, nuôi trồng thủy sản phát triển như thế nào? Trong dịch vụ, có các cảng biển nào không? Du lịch biển có phát triển không ? Hãy kể tên các cảng biển và các điểm du lịch biển của vùng Hoặc mục V Các trung tâm kinh tế Giáo viên hướng dẫn học sinh tìm xem có trung tâm kinh tế nào giáp biển không? Hoặc nội dung về phát triển tổng hợp kinh tế và bảo vệ tài nguyên môi trường biển - đảo thì việc vận dụng các trò chơi càng thuận lợi và đem lại hiệu quả cao

b2 Chuẩn bị

*Giáo viên:

- Có kế hoạch gặp gỡ học sinh trước 2-3 ngày để phổ biến nội dung mà các em cần nghiên cứu và chuẩn bị

- Giao câu hỏi và nhiệm vụ cho các cá nhân hoặc tổ nhóm

- Đồng thời cung cấp cho các em tài liệu có liên quan đến câu hỏi, bài học

và cách tìm kiếm thông tin

- Lược đồ, bản đồ, tranh ảnh hoặc máy chiếu

*Học sinh

- Nghiêm túc thực hiện nhiệm vụ được giao

- Đọc, nghiên cứu bài, câu hỏi, tài liệu để hiểu và trả lời câu hỏi (theo định hướng của giáo viên)

- Có tinh thần tốt, tự tin để trình bày ý kiến của mình trước tập thể lớp

b3 Tiến hành thực hiện

Trong quá trình giảng các bài, mục, những đơn vị kiến thức có liên quan đến biển sẽ tiến hành tổ chức trò chơi cho học sinh, tùy từng đơn vị kiến thức

mà tiến hành những trò chơi khác nhau

b4 Mục đích “Tổ chức một số trò chơi trong dạy học Địa lí 9 nhằm giáo dục tình yêu Biển-Đảo cho học sinh”

- Cung cấp một phần kiến thức về biển - đảo cho học sinh

- Giáo dục một số kĩ năng sống cho học sinh (độc lập suy nghĩ, hợp tác…)

c Những ví dụ cụ thể để “Tổ chức một số trò chơi trong dạy học Địa

lí 9 nhằm giáo dục tình yêu Biển-Đảo cho học sinh”

c1 Trò chơi kể tên

Ví dụ 1 Bài 23+24 Vùng Bắc Trung Bộ

c1.1 Lựa chọn nội dung

Trang 6

Trong bài này có nội dung cần tổ chức trò chơi:

I Vị trí địa lý và giới hạn lãnh thổ

II Điều kiện tự nhiên và tài nguyên thiên nhiên

IV Tình hình phát triển kinh tế Mục 3.Dịch vụ

c1.2 Chuẩn bị:

*Giáo viên:

- Lược đồ tự nhiên vùng Bắc Trung Bộ

- Lược đồ Biển - Đảo Việt Nam

- Lược đồ kinh tế vùng Bắc Trung Bộ

- Hình ảnh về một số loài thủy sản ở vùng biển Bắc Trung Bộ

- Máy chiếu

- Câu hỏi chung cho cả lớp: Về nhà các em tìm hiểu vùng Bắc trung Bộ có những tỉnh nào giáp biển, kể tên một số đảo, một số cảng biển, bãi biển, một số loài thủy sản (tất cả học sinh phải tìm hiểu các nội dung đó mới có cơ sở để nhận xét lẫn nhau) Khi dạy lớp 9A thiếu học sinh thì tôi sẽ lấy thêm học sinh ở 9B sang cho đủ và ngược lại Cụ thể:

+ Nhóm 1 Gồm 6 học sinh

Yêu cầu: hãy kể tên các tỉnh giáp biển của vùng Bắc Trung Bộ? (mỗi học sinh chỉ được kể 1 tỉnh)

Yêu cầu: hãy kể tên các bãi biển của vùng Bắc Trung Bộ thuận lợi cho phát triển du lịch?

Yêu cầu: hãy kể tên một số loài thủy sản của vùng Bắc Trung Bộ?

*Học sinh:

- Tất cả các học sinh phải tự tìm toì về các nội dung mà cô giáo giao

- Các nhóm phải có trách nhiệm về nhiệm vụ cụ thể của mình bầu trưởng nhóm và trưởng nhóm phải phân chia nhiệm vụ cho từng cá nhân trong tổ để tránh sự trùng lặp

Ví dụ: nhóm 1 gồm 6 học sinh kể về các tỉnh giáp biển thì học sinh 1 nêu tỉnh Thanh Hóa; học sinh 2 nêu tỉnh Nghệ An Cứ lần lượt như thế đến hết, tránh trường hợp cả 2 học sinh đều nêu chung 1 tỉnh Các nhóm khác tương tự

c1.3 Tiến hành thực hiện

*Trong qúa trình giảng mục I Vị trí địa lí và giới hạn lãnh thổ

-Giáo viên hướng dẫn học sinh quan sát Lược đồ tự nhiên vùng Bắc Trung Bộ

yêu cầu hãy kể tên các tỉnh giáp biển của vùng?

6 học sinh của nhóm 1 lần lượt đứng lên kể :

Thưa cô và các bạn! Các tỉnh thành của vùng Bắc Trung Bộ giáp biển bao

Trang 7

Học sinh 1 Tỉnh Thanh Hóa Học sinh 4 Tỉnh Quảng Bình Học sinh 2 Tỉnh Nghệ An Học sinh 5 Tỉnh Quảng Trị

Học sinh 3 Tỉnh Hà Tĩnh Học sinh 6 Tỉnh Thừa Thiên Huế Các nhóm khác nhận xét và cổ vũ tinh thần nhóm 1

Giáo viên xác định lại trên lược đồ tự nhiên vùng Bắc Trung Bộ, nhận xét, kết luận

-Tiếp theo giáo viên yêu cầu học sinh hãy kể tên một số đảo của vùng Bắc Trung Bộ?

Thưa cô và các bạn! Một số đảo của vùng Bắc Trung Bộ bao gồm:

Học sinh 1: đảo Hòn Nẹ, Hòn Mê (Thanh Hóa)

Học sinh 2: đảo Hòn Ngư(Nghệ An)

Học sinh 3: đảo Sơn Dương(Hà Tĩnh)

Học sinh 4: đảo Hải Âu(Quảng Bình)

Học sinh 5: Cồn Cỏ(Quảng Trị)

Học sinh 6: Cù lao Hàn(Thừa Thiên huế)

Các nhóm khác nhận xét và cổ vũ tinh thần nhóm 2

Giáo viên chiếu lược đồ Biển – Đảo Việt Nam, nhận xét, kết luận

*Trong qúa trình giảng mục II Điều kiện tự nhiên và tài nguyên thiên nhiên

- Giáo viên yêu cầu học sinh hãy kể tên một số loài thủy sản của vùng Bắc

Trung Bộ?

Thưa cô và các bạn! Một số loài thủy sản của vùng Bắc Trung Bộ bao gồm:

Học sinh 1: Cá Trình, Tôm càng xanh

Học sinh 2: Cá Mòi, Tôm Hùm

Học sinh 3: Cá Nhồng, Mực

Các nhóm khác nhận xét và cổ vũ tinh thần nhóm 5

Giáo viên chiếu hình ảnh về một số loài thủy sản ở vùng biển Bắc Trung

Bộ, nhận xét, kết luận

*Trong qúa trình giảng mục 3 Dịch vụ

- Giáo viên yêu cầu học sinh hãy kể tên một số bãi biển của vùng Bắc

Trung Bộ?

Thưa cô và các bạn! Một số bãi biển của vùng Bắc Trung Bộ thuận lợi cho phát triển du lịch bao gồm:

Học sinh 1: bãi biển Sầm Sơn Học sinh 4: bãi biển Nhật Lệ Học sinh 2 : bãi biển Cửa Lò Học sinh 5: bãi biển Lăng Cô Học sinh 3: bãi biển Thiên Cầm

Các nhóm khác nhận xét, bổ xung và cổ vũ tinh thần nhóm 4

Giáo viên chiếu Lược đồ tự nhiên vùng Bắc Trung Bộ, nhận xét, kết luận

- Tiếp theo giáo viên yêu cầu học sinh hãy kể tên một số cảng biển của

Trang 8

vùng Bắc Trung Bộ?

Thưa cô và các bạn! Một số cảng biển của vùng Bắc Trung Bộ bao gồm: Học sinh 1: cảng Nghi Sơn, cảng Chân Mây

Học sinh 2: cảng Cửa Lò, cảng Thuận An

Học sinh 3: cảng Cửa Hội, cảng Cửa Việt

Học sinh 4: cảng Vũng Áng, cảng Hòn La

Học sinh 5: cảng Sơn Dương

Học sinh 6: cảng Cửa Gianh

Các nhóm khác nhận xét, bổ xung và cổ vũ tinh thần nhóm 3

Giáo viên chiếu Lược đồ tự nhiên vùng Bắc Trung Bộ, nhận xét, kết luận

c1.4 mục đích Vận dụng một số trò chơi trong dạy học ở một số nội dung trên là

- Giúp các em nắm được vùng Bắc Trung Bộ có:

+ 6 tỉnh thành giáp biển gồm:Tỉnh Thanh Hóa, Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Bình, Quảng Trị, Thừa Thiên Huế

+ Có một số đảo lớn: đảo Hòn Nẹ, Hòn Mê (Thanh Hóa), đảo Hòn Ngư(Nghệ An), đảo Sơn Dương(Hà Tĩnh), đảo Hải Âu (Quảng Bình), Cồn Cỏ(Quảng Trị), Cù lao Hàn (Thừa Thiên Huế)

+ Có cảng biển: cảng Nghi Sơn, cảng Cửa Lò, Cửa Hội, Vũng Áng, Sơn Dương, Cửa Gianh, Nhật Lệ, Hòn La, Cửa Việt, Thuận An, Chân Mây thuận lợi cho giao thông vận tải biển

+ Có bãi biển: Sầm Sơn, Cửa Lò, Thiên Cầm, Nhật Lệ, Lăng Cô thuận lợi cho phát triển du lịch

+ Có rất nhiều loài thủy sản thuận lợi cho phát triển khai thác, chế biến thủy hải sản

- Giáo dục tinh thần đoàn kết, hợp tác, yêu biển

c2 Trò chơi đọc tên và xếp hình

Ví dụ 1 Bài 38 Phát triển tổng hợp kinh tế và bỏa vệ tài nguyên, môi

trường Biển - Đảo

Trong bài này có nội dung cần tổ chức trò chơi: Mục I Biển và Đảo Việt nam

c2.2 Chuẩn bị:

* Giáo viên:

- Bản đồ Biển – Đảo Việt Nam

- Câu hỏi cho học sinh chuẩn bị: Quan sát bản đồ hành chính Việt Nam hình 32.2 trang 82, sách giáo khoa Địa lí 8, các em hãy xếp hình chữ S tương ứng với đường bờ biển Việt Nam cũng là tương ứng với 28 tỉnh thành ven biển của nước ta?

- Chia lớp thành 2 nhóm:

+ Nhóm 1 gồm 28 học sinh xếp tương ứng với 28 tỉnh thành ven biển của nước ta

+ Nhóm 2.Các học sinh còn lại phải nghiên cứu tên các tỉnh thành ven

Trang 9

biển để theo dõi và nhận xét.

+ Mỗi học sinh chuẩn bị 1 lá cờ tổ quốc nhỏ bằng giấy cầm tay và tên của một tỉnh thành tương ứng với vị trí thứ tự của mình được dán ở dưới lá cờ

*Học sinh:

*Trong quá trình dạy Mục I Biển và Đảo Việt nam

- Giáo viên yêu cầu học sinh kể tên các tỉnh thành ven biển?

Nhóm 1 gồm 28 học sinh đều đứng lên xếp hình chữ S theo đường bờ biển Việt Nam và lần lượt kể học sinh kể đến đâu thì giương cao lá cờ và tên của tỉnh thành đến đó

- Các em lần lượt kể như sau:

Học sinh 1: là tỉnh Quảng Ninh Học sinh 15: là tỉnh Bình Định

Học sinh 2: là tỉnh Hải Phòng Học sinh 16: là tỉnh Phú Yên

Học sinh 3: là tỉnh Thái Bình Học sinh 17: là tỉnh Khánh Hòa

Học sinh 4: là tỉnh Nam Định Học sinh 18: là tỉnh Ninh Thuận

Học sinh 5: là tỉnh Ninh Bình Học sinh 19: là tỉnh Bình Thuận

Học sinh 6: là tỉnh Thanh Hóa Học sinh 20: là tỉnh Bà Rịa –Vũng Tàu Học sinh 7: là tỉnh Nghệ An Học sinh 21: là tỉnh T.P Hồ Chí Minh Học sinh 8: là tỉnh Hà Tĩnh Học sinh 22: là tỉnh Tiền Giang

Học sinh 9: là tỉnh Quảng Bình Học sinh 23: là tỉnh Bến Tre

Học sinh 10: là tỉnh Quảng Trị Học sinh 24: là tỉnh Trà Vinh

Học sinh 11: là tỉnh Thừa Thiên Huế Học sinh 25: là tỉnh Sóc Trăng

Học sinh 12: là tỉnh Đà Nẵng Học sinh 26: là tỉnh Bạc Liêu

Học sinh 13: là tỉnh Quảng Nam Học sinh 27: là tỉnh Cà Mau

Học sinh 14: là tỉnh Quảng Ngãi Học sinh 28: là tỉnh Kiên Giang

c2.4 Mục đích Vận dụng một số trò chơi trong dạy học ở một số nội dung trên là:

- Giúp các em biết được nước ta có rất nhiều tỉnh thành ven biển (28/63 tỉnh thành) Nhớ được vị trí, tên 28 tỉnh thành từ Bắc vào Nam

Ví dụ 2 Bài 38 Phát triển tổng hợp kinh tế và bảo vệ tài nguyên, môi

trường Biển - Đảo

Trong bài này có nội dung cần tổ chức trò chơi: Mục I Biển và Đảo Việt nam Mục 2 Các đảo và quần đảo

c2.2 Chuẩn

bị: *Giáo viên:

- Chia lớp thành 2 nhóm:

+ Nhóm 2 Các học sinh còn lại

- Nội dung hướng dẫn các em chuẩn bị:

+ Nhóm 1 Xếp theo hình chữ S tương ứng với bờ biển Việt Nam (từ Móng Cái tới Kiên Giang) được đánh số thứ tự từ 1->14 và phải tìm được tên 6

Trang 10

đảo ven bờ gần đất liền Khi xếp hình được xếp tại lớp học, bàn ghế không phải

di chuyển, chỉ có 5 học sinh phải di chuyển để tương ứng với hình đó là ở vị trí

số 1,2,5,6 và 10

Do bố trí lớp học của lớp 9A là 15 bộ bàn ghế tương ứng với 30 học sinh và chia thành 3 dãy bàn : dãy 1 tính từ bàn giáo viên xuống, dãy 2 ở giữa, dãy 3 giáp cửa

ra vào Vì vậy, khi xếp hình chữ S được xếp giao nhau giữa dãy 1 và 2 nhưng phần lớn ở dãy 1

+ Nhóm 2 Dãy 2 còn lại 6 học sinh tương ứng số thứ tự từ 15 -> 20, phải tìm được tên 6 đảo có điều kiện tự nhiên thuận lợi cho phát triển kinh tế - xã hội Dãy 3 là 10 học sinh tương ứng số thứ tự từ 21- > 30 phải tìm được tên 10 đảo hoặc quần đảo là hệ thống tiền tiêu của Tổ quốc

+ Ngoài việc mỗi học sinh phải chuẩn bị 1 tên đảo thì phải chuẩn bị thêm

1 lá cờ Tổ quốc bằng giấy cầm tay

Lưu ý: Nhóm học sinh được xếp hình khi xếp phải đứng lên Số học sinh còn lại giữ nguyên vị trí

*Học sinh:

- Bầu nhóm trưởng và phân chia nhiệm vụ cho từng cá nhân trong tổ

*Trong quá trình dạy Mục 2 Các đảo và quần đảo

Giáo viên hướng dẫn học sinh quan sát lược đồ Biển Đảo Việt Nam kết

hợp kênh chữ sách giáo khoa và sự chuẩn bị ở nhà hãy: kể tên các nhóm đảo ven

bờ, gần đất liền?

Các em ở nhóm 1 tất cả đã đứng lên và cầm lá cờ tổ quốc tạo thành đường

bờ biển Việt Nam hình chữ S đúng yêu cầu và giương cao lá cờ tổ quốc

Học sinh số 2 Tôi là đảo Cát Bà

Học sinh số 3: Tôi là đảo Bạch Long Vĩ

Học sinh số 7: Tôi là đảo lý Sơn

Học sinh số 8: Tôi là đảo Phú Quý

Học sinh số 9: Tôi là đảo Côn Đảo

Học sinh số 12 : Tôi là đảo phú Quốc

Những học sinh đọc tên các đảo vừa giương cao, vừa vẫy lá cờ

Sau khi đọc xong, tất cả 14 học sinh nhóm 1 vẫn đứng theo hình và giơ cao lá cờ Tổ quốc Các nhóm khác nhận xét, bổ xung và cổ vũ tinh thần nhóm 1

Giáo viên nhận xét, xác định vị trí các đảo trên lược đồ Biển Đảo Việt Nam, kết luận và ghi lên bảng các đảo ven bờ

- Tiếp theo giáo viên yêu cầu học sinh hãy kể tên đảo có điều kiện tự

nhiên thuận lợi cho phát triển kinh tế - xã hội?

Học sinh của dãy 2, vị trí từ 15-20 lần lượt đứng lên kể, kể xong tên đảo của mình và ngồi xuống

Học sinh số 15: Tôi là đảo Cát bà Học sinh số 18: Tôi là đảo Phú Quý Học sinh số 16: Tôi là đảo Cù Lao Chàm Học sinh số 19: Tôi là Côn Đảo Học sinh số 17: Tôi là đảo Lý Sơn Học sinh số 20: Tôi là đảo Phú Quốc

Sau khi kể xong, các nhóm khác nhận xét, bổ xung và cổ vũ tinh thần

Định dạng
Số trang	16
Dung lượng	185 KB