Bản thân tôi là một giáo viên dạy môn Thể Dục ở miền núi, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, việc giảng dạy môn này rất buồn và chán nản, vì học sinh đi học thưa thớt, ham chơi hơn ham học,
Trang 1I/- ĐẶT VẤN ĐỀ:
Trong cuộc sống chúng ta muốn làm được việc gì và vương tới mục đích
đó thì đòi hỏi chúng ta phải có những gì? Muốn làm được điều đó, trước hết chúng ta phải có sức khỏe mà ai cũng coi trọng trong cuộc sống hằng ngày của chúng ta Đó là sức khỏe
Muốn hình thành nhân cách của con người phát triển toàn diện về Đức, Trí, Thẩm, Mỹ đó là các kỹ năng cơ bản nhất nhằm hình thành nhân cách của con người
Việc phát triển toàn diện của con người, bước đầu là thế hệ trẻ, thế hệ bắt đầu bước vào tuổi trưởng thành, thế hệ đi phải được phát triển có chủ định để thực hiện được mục tiêu phát triển toàn diện mà nhà nước ta quan tâm đến thế
hệ trẻ hiện nay
Môn Giáo Dục Thể Chất giữ vai trò rất quan trọng trong việc giáo dục toàn diện cho học sinh nói riêng, TDTT nói chung
Trong giáo dục, môn Thể Dục là một trong những môn học quan trọng nhất, đây là môn để phát triển toàn diện cho con người, mà hiện nay vẫn còn bị xem thường nó, coi môn Thể Dục là một môn phụ, Giáo viên bộ môn và phụ huynh cũng ít quan tâm đến việc giáo dục thể chất cho con em mình
Bản thân tôi là một giáo viên dạy môn Thể Dục ở miền núi, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, việc giảng dạy môn này rất buồn và chán nản, vì học sinh đi học thưa thớt, ham chơi hơn ham học, bên cạnh đó phụ huynh cũng không quan tâm đến việc học tập của con em mình
Riêng môn Thể Dục ở trường THCS là giúp cho học sinh hiểu biết được một số kiến thức kỹ năng vận động cơ bản, đó để làm cơ sở cho học sinh tập luyện và giữ gìn nâng cao thể lực để góp phần rèn luyện sức khỏe và tác phong nhanh nhẹn
Ở lứa tuổi học sinh THCS nói chung, đây là lứa tuổi hiếu động, lứa tuổi bồng bột dễ bị kích động, đó là trong thời kỳ tâm sinh lý của các em muốn làm người lớn, lười biến tập luyện, nói khó nghe, khó vâng lời Vậy làm thế nào?
Trang 2dùng biện pháp gì để cho các em ham muốn và nghe lời để các em hứng thú ham học môn Thể Dục?
Là một giáo viên dạy ở vùng cao, vùng dân tộc thiểu số Tôi đưa ra nhiều câu hỏi, nhiều biện pháp để lôi cuốn học sinh vùng cao ham muốn, yêu thích học môn Thể Dục, tránh hạng chế vắng học nhiều, đồng thời để nâng cao chất lượng giáo dục thể chất ngày càng đi lên ở trường THCS Huy Khiêm nói riêng Từ những nhu cầu trên tơi quyết định chọn đề tài "Phương pháp học tốt môn thể
dục dành cho học sinh trung học cơ sở"
II/ NỘI DUNG
1/ Cơ sở lý luận của vấn đề nghiên cứu:
a/ Mục tiêu TDTT trong trường THCS
Mục tiêu giúp học sinh THCS biết được một số kiến thức, kĩ năng cơ bản để tập luyện giữ gìn sức khỏe, nâng cao thể lực.Giúp phần rèn luyện nếp sống lành mạnh, tác phong nhanh nhẹn, kỉ luật cao, có sự tăng tiến về thể lực, đạt tiêu chuẩn rèn luyện thân thể và thể hiện khả năng của bản thân về kỹ năng, năng khiếu Biết vận dụng ở trong nhà trường và ngoài xã hội
Có khả năng tham gia các phong trào do trường và địa phương tổ chức như: Tham gia tuần hội văn hóa, Đại đoàn kết dân tộc
Thông qua các hoạt động trên, vậy hoạt động TDTT là nhằm rèn luyện cho học sinh tác phong nhanh nhẹn, có tính kỹ luật cao, góp phần cho việc phát triển trí tuệ, hình thành nhân cách cho con người, có ích cho xã hội
b /Đặc điểm tâm sinh lí lứa tuổi học sinh trung học cơ sở :
b.1/ Đặc điểm tâm lí:
Ở lứa tuổi học sinh THCS là lứa tuổi quá độ, lứa tuổi bồng bột, tập làm người lớn nên rất nhạy cảm và linh hoạt, Các em rất thích được khen, rất thích mình là người trội nhát trong nhóm nên nhân cách của các em rất phức tạp và dễ gây ra mâu thuẫn giữa bạn bè trong trường học
Trang 3Các em thích làm những việc theo tính ngẩu hứng của mình Vì vậy là một người thầy dạy các em thì phải hiểu rỏ dược tâm lý của các em, quan tâm bám sát và giáo dục các em phải phù hợp, trên cơ sở phát huy tính tích cực sáng tạo
và tổ chức các hoạt động phù hợp cho các em vui chơi giải trí
b.2/ Đặc điểm sinh lí:
Ở lứa tuổi 10 đến 15 tuổi là não bộ đang thời kì phát triển hoàn chỉnh, hoạt động của thần kinh chưa ổn định, hưng phấn chiếm ưu thế Do vậy khi học, tập luyện các em dễ tập trung tư tưởng, nhất là giáo viên nói nhiều, nói lòng vòng, lập đi lập lại nhiều lần kéo dài thời gian, tổ chức nội dung học đơn giản không lôi cuốn khả năng hứng thú học sinh thì tâm lý của các em sẽ dễ chán nản, dễ bị phân tán tư tưởng Chính vì những vậy tôi phải dùng phương pháp dạy học mới Phương pháp vừa học vừa chơi, đó mới phát huy được tính ham học của các em, duy trì được sỉ số tránh tình trang vắng học nhiều
2/ Phân tích thực trạng vấn đề nghiên cứu:
Qua 13 năm công tác giảng dạy bộ môn thể dục tôi nhận thấy môn học Thể Dục học sinh thường ít quan tâm vắng học nhiều học sinh thường hay nhàm chán không, học đầy đủ như những môn học khác Vì thế nên tiết học không đạt mục tiêu đưa ra, học sinh biến vận động các em thường uể oải không muốn tập luyện, kết quả giảng dạy của giáo viên cảm thấy chán nản, đi xuống
Qua tiết dự giờ hoặc đi thao giảng chuyên đề của nhiều giáo viên khác, tôi thấy khoảng 20% học sinh không thích việc lập đi lập lại nhiều lần những bài tập quen thuộc mà thầy cô cho các em tập nhiều lần nên không tạo được sự hưng phấn thích thú học nữa, vì vậy dẫn tới kết quả giờ dạy thấp
Về phía phụ huynh thường không coi trọng môn thể dục nên việc nhắc nhở con em mình đi học môn Thể Dục còn hạn chế
Về phía nhà trường một số Giáo viên bộ môn, giáo viên chủ nhiệm lớp cũng coi thường môn Thể Dục, xem môn Thể Dục là môn phụ , nên xem nhẹ việc nhắc nhở cho học sinh Vì vậy nếu không có sự thay đổi hoặc sáng tạo đổi mới phương pháp dạy thì giờ học càng đi xuống
Trang 4a/Giải quyết vấn đề :
a.1) Mục đích :
Lôi cuốn các em sự say mê, hứng thú thích học môn Thể Dục
Tổ chức trò chơi phù hợp với lứa tuổi , trò chơi có tính tranh đua hấp dẫn
để giúp cho các em vận dụng được các bài tập bổ trợ, bổ ích cho cơ bắp phát triển tốt có sức khỏe để các em học các môn khác
Trong giờ học lồng ghép kể cho các em nghe tin tức thể thao về thành tích của vận động viên và liên hệ đến bản thân của các em Bước đầu các em rụt rè mắc cỡ, sau đó các em rất ham muốn tập luyện , đó là phương pháp lôi cuốn các
em ham thích học môn Thể Dục
a.2/ Đối tượng:
Học sinh từ khối 6 đến khối 9 Trường THCS Huy Khiêm năm học 2017 -2018
a.3/ Phương pháp:
- Kích thích các em ham thích học môn Thể Dục
- Sử dụng tranh ảnh, thị phạm kỹ thuật động tác và phân tích
- Nội dung bài học Chạy nhanh, Nhảy cao, Nhảy xa mang tính hấp dẫn cho các em
- Hình thức tổ chức thi đua để các em hứng thú tập luyện
- Tổ chức trò chơi có tính cạnh tranh thắng thua, sự khéo léo giữa các đội chơi, phương pháp thi đua khen thưởng, tuyên dương đội thắng, động viên đội thua lần sau cố gắng
a.4/ Nội dung và biện pháp khắc phục:
Trong quá trình dạy ở cấp THCS, để có tiết dạy đạt kết quả cao tạo cho các
em say mê hứng thú thích học môn Thể Dục, thì trước hết giáo viên phải nắm
Trang 5vững được nội dung kiến thức bài dạy, phân tích và thị phạm chuẩn kỹ thuật động tác
Thầy cô đưa ra yêu cầu các em thực hiện kỹ thuật động tác tương đối Trong quá trình học sinh tập luyện, giáo viên nhắc nhở kết hợp sữa sai cho học sinh song khen các em tập tốt cho dù các em tập chưa được tốt lắm, đó là tâm lý lôi cuốn học sinh tập luyện mà quên đi sự mệt mõi chán nản uể oải
Để đạt được nội dung trên tôi sẽ sử dụng một số phương pháp sau Tôi xem kỉ nội dung bài dạy trước khi lên lớp và làm mẫu kỹ thuật động tác nhiều lần và phân tích từng chi tiết kỹ thuật của động tác để học sinh hiểu và nắm bắt nhanh
Khi thị phạm và phân tích kỹ thuật xong rồi tôi chia nhóm học sinh thực hiện sau đó tôi quan sát học sinh nào có tố chất, nắm bắt nhanh, kỹ thuật động tác đẹp, tôi mời học sinh đó sẽ thực hiện lại kỹ thuật động tác cho lớp quan sát
và thực hiện theo đồng thời cho các em xem tranh ảnh và phân tích lại lần nữa Khi phân tích lại tôi nêu ngắn gọn súc tích dễ hiểu và minh họa tranh ảnh Trong tiết học tôi lòng ghép trò chơi có liên quan đến tiết học để các em ham thích tập luyện tránh sự nhàm chán mệt mõi
Do đặc điểm tâm sinh lý của các em ở lứa tuổi hiếu động, khi vào tiết học gương mặt của giáo viên phải vui vẽ gây cho các em tinh thần thỏa mái khỏi bị kích có thể giáo viên kể một câu chuyện vui liên quan về bộ môn gây cảm giác hưng phấn thỏa mái cho các em ham thích tập luyện
Nói chung tôi sử dụng phương pháp trên để gây hứng thú cho các em trước khi đi vào phần cơ bản
Trong tiết học không phải nhất thiết đi theo trình tự khuôn khổ, mà tôi hoán đổi nội dung và lòng ghép một số trò chơi vào để kích thích học sinh, gây sự hưng phấn cho các em tập luyện, rồi tôi áp dung kỹ thuật động tác từ dễ đến khó, khen và tuyên dương các em ở động tác dễ mà ai cũng thực hiện được
Trang 6*Ví dụ minh họa:
*Luyện tập chạy nhanh:
Trò chơi Hoàng Anh, Hoàng Yến
Đội nào phản xạ và chạy nhanh hơn, đội nào bắt được nhanh hơn Trò chơi
áp dung cho cuối bài tập Hình ảnh minh họa
*Tập luyện nhảy xa
Chia hai đội, đội nào nhảy xa hơn, cộng thành tích 2 đội lại chia đều cho thành viên trong đội
Hình ảnh minh họa
Trang 7
*Tập luyện nhảy cao:
Trò chơi cá nhân, ai nhảy cao ở mức sào cao nhất
Hình ảnh minh họa
*Tập luyện bài Thể Dục:
Trò chơi cá nhân, ai tập động tác đẹp nhất
Hình ảnh minh họa
Trang 8
*Tập luyện Đội hình, Đội ngủ:
Trò chơi Đội nào đi đều đánh tay đều nhất
Hình ảnh minh họa
Trang 9*Tập luyện chạy bền
Trò chơi: Chạy tiếp sức vòng số 8 , đội nào chạy nhanh hơn
Hình ảnh minh họa
Trang 10
Đội A Đội B
*Tập luyện chạy nhanh
Trò chơi: Chạy đuổi, Ai chạy nhanh hơn
Hình ảnh minh họa
Từ những trò chơi trên sẽ làm cho học sinh ham thích, hưng phấn học môn Thể Dục thêm, quên đi sự nhàm chán, mệt mỏi, uể oải Trong quá trình học quan sát nhìn thấy học sinh uể oải thì Giáo viên phải hoán đổi nội dung học hoặc
Trang 11Giáo viên kể một câu chuyện có liên quan đến môn học để học sinh tập trung nghe mà quên đi sự mệt mỏi đó
Ngoài sự hứng thú của học sinh ra thì dụng cụ học tập của bộ môn cũng rất quan trọng, nên tôi áp dụng triệt để, vì nó bổ ích cho bộ môn
Trong suốt tiết học tôi thường quan sát nhắc nhở sữa sai cho học sinh, thường khen, tuyên dương các em dù các em tập chưa được tốt lắm, vì thế mới tạo được sự hưng phấn cho các em ham thích học và tránh tình trạng vắng học nhiều
Còn đối với những em học sinh kiến tập tôi không để cho học sinh đó nghỉ
mà tôi tạo điều kiện cho học sinh đó làm trọng tài trong lúc tổ chức trò chơi, hoặc cho học sinh đó tập với nội dung nhẹ để các em nắm bắt được kỹ thuật động tác
3/ Kết quả đạt được
Tôi áp dụng những phương pháp trên vào giờ học tôi thấy các em rất ham thích học môn Thể Dục, không còn tình trạng vắng nhiều nữa mà niềm say mê của các em luôn luôn ham thích học môn Thể Dục nhiều hơn Từ những phương pháp đó mà kết quả năm 2017 - 2018 các em đi học khá đông hơn năm 2016 -2017
*Năm học 2016-2017;
Khối Khối 9 Khối 8 Khối 7 Khối 6
Tỉ lệ %
vắng 18.8% 17.4% 13.1% 10.4%
*Năm học 2017-2018
Khối Khối 9 Khối 8 Khối 7 Khối 6
Tỉ lệ %
vắng 8.9% 5.9% 4.2% 3.8%
Trang 12- Qua việc áp dụng phương pháp trong sáng kiến kinh nghiệm tôi nhận thấy đa số các em ý thức được việc học của mình và ham thích học môn Thể Dục nhiều hơn Vì vậy người Giáo viên phải nhiệt tình say mê giảng dạy và không ngừng nâng cao cho các em đam mê về môn năng khiếu này, bên cạnh đó tạo điều kiện cho các em phát huy tố chất của mình
III/KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ:
1/ Kết luận:
Trên đây là một số giải pháp của tôi rút ra từ sự nhìn nhận được nhiều năm liền dạy học sinh THCS Qua nhiều tiết dạy tôi thấy các em rất ham thích học môn này Chính điều đó bản thân người thầy phải nhiệt tình say mê với công việc của mình, phải tự học hỏi đồng nghiệp, truy cập mạng để trao dồi kiến thức, nắm vững đặc thù môn học đồng thời còn sáng tạo những phương pháp dạy sao cho phù hợp với từng lứa tuổi ở từng địa phương để các em ham thích học môn Thể Dục Luôn luôn vui vẽ và gần gũi với các em để tạo cho các em học môn Thể Dục bằng tâm trạng thỏa mái vui vẽ
Là một giáo viên giảng dạy môn thể dục phải kết hợp tham mưu với các đoàn thể trong nhà trường để tổ chức các hoạt động phong trào như: Tổ chức hội thi Hội Khỏe Phù Đổng cấp trường, tổ chức đá bóng Mi Ni Để rút ra Vận Động Viên xuất sắc và làm nền tảng đi thi cấp cơ sở
2/ Kiến nghị:
Cần trang bị dầy đủ các dụng cụ học tập như tranh ảnh, hố nhảy , nệm, sào, ván giậm
Đầu tư sân bải, nhà tập đa năng để đảm bảo nhu cầu cho từng môn học Tạo mọi điều kiện thuận lợi cho Giáo viên bộ môn thể dục để được giảng dạy cho tốt
Huy Khiêm, ngày 26 tháng 04 năm 2019
Người viết
Trang 13Đoàn Xuân Hoàng