Đào tạo, bồi dưỡng kiến thức pháp luật cho cán bộ, công chức cấp xã trên địa bàn tỉnh thanh hoá

Đào tạo, bồi dưỡng kiến thức pháp luật cho cán bộ, công chức cấp xã trên địa bàn tỉnh Thanh Hoá Phùng Thị Quyên Trường Đại học Quốc gia Hà Nội; Khoa Luật Chuyên ngành: Lịch sử và lí lu

Đào tạo, bồi dưỡng kiến thức pháp luật cho cán

bộ, công chức cấp xã trên địa bàn tỉnh Thanh Hoá

Phùng Thị Quyên

Trường Đại học Quốc gia Hà Nội; Khoa Luật Chuyên ngành: Lịch sử và lí luận nhà nước và pháp luật; Mã số: 60 38 01

Người hướng dẫn: GS.TS Phạm Hồng Thái

Năm bảo vệ: 2012

Abstract Làm rõ cơ sở lý luận và thực tiễn về Đào tạo bồi dưỡng (ĐTBD) kiến thức pháp

luật cho Cán bộ công chức (CBCC) cấp xã Phân tích để làm rõ về thực trạng công tác ĐTBD kiến thức pháp luật cho CBCC cấp xã ở tỉnh Thành Hóa để thấy được những điểm tích cực cần phát huy và những hạn chế cần phải khắc phục Đề xuất các giải pháp để nâng cao chất lượng hoạt động ĐTBD kiến thức pháp luật cho CBCC xã trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa trong giai đoạn hiện nay

Keywords: Thanh Hóa; Pháp luật Việt Nam; Giáo dục pháp luật; Cán bộ; Công chức

Content

PHẦN MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Xây dựng Nhà nước pháp quyền ở nước ta trong công cuộc đổi mới đất nước hiện nay là một đòi hỏi cấp thiết, phù hợp với những đòi hỏi khách quan của đất nước và xu thế chung của thời đại Một trong những đặc trưng cơ bản của Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam đó là đảm bảo tính tối cao của luật trong việc điều chỉnh tất cả các mối quan hệ xã hội Vì vậy việc đào tạo bồi dưỡng kiến thức pháp luật cho cán bộ, công chức (CBCC) một việc làm rất quan trọng và cần thiết, bởi CBCC là bộ phận cấu thành nên bộ máy nhà nước, thay mặt nhà nước và gắn liền với vận mệnh của đất nước Thông qua những hoạt động cụ thể của CBCC thì chức năng nhiệm vụ của nhà nước mới được thực hiện, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã khẳng định "Cán bộ là gốc của mọi công việc" Nhà nước muốn vững mạnh thì CBCC phải vững vàng về chuyên môn nghiệp vụ, có năng lực quản lý và hiểu biệt về pháp luật Do đó" Huấn luyện cán bộ là công việc gốc của Đảng"

Theo quy định của pháp luật về CBCC hiện hành, CBCC làm việc ở cả bốn cấp đơn vị hành chính trong cơ quan, tổ chức của Đảng cộng sản Việt Nam, nhà nước, các tổ chức chính trị - xã hội Trong đó CBCC xã, phường, thị trấn (gọi chung là cấp xã) có một vị trí, vai trò đặc biệt quan trọng đây là nơi trực tiếp tổ chức, vận động nhân dân thực hiện đường lối, chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước, tăng cường khối đại đoàn kết toàn dân, phát huy quyền làm chủ của nhân dân là cầu nối giữa nhà nước và nhân dân Tất cả những hoạt động đó có thành công hay không

phụ thuộc rất nhiều vào chất lượng đội ngũ CBCC cấp xã, ảnh hưởng đến sức mạnh của hệ thống chính trị ở cơ sở, tác động trực tiếp đến sự nghiệp cách mạng và đổi mới của Đảng và Nhà nước ta Qua mỗi giai đoạn lịch sử khác nhau nhà nước ta đã có những chính sách cụ thể về đào tạo, bồi dưỡng (ĐTBD) nhằm nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp cũng như kiến thức pháp luật cho CBCC cấp xã, làm cho chất lượng của CBCC cấp xã ngày càng được nâng cao về mọi mặt đặc biệt là việc

sử dụng pháp luật vào quản lý nhà nước, quản lý xã hội tại cơ sở phần nào đáp ứng được yêu cầu trong thời kỳ mới hiện nay Bên cạnh đó công tác ĐTBD kiến thức pháp luật cho CBCC cấp xã còn nhiều hạn chế chủ yếu là mới thực hiện việc cung cấp thông tin pháp luật mà chưa đưa ra được kỹ năng vận dụng pháp luật, vì vậy khi gặp phải những tình huống phức tạp thì CBCC cấp xã còn lúng túng và chưa đưa ra được phương án giải quyết tối ưu

Thanh Hóa là một tỉnh đất rộng, người đông với địa hình tự nhiên phức tạp, có nhiều dân tộc anh

em cùng sinh sống Do đó đội ngũ CBCC cấp xã càng có vị trí, vai trò quan trọng góp phần quyết định lòng tin của nhân dân vào Đảng và Nhà nước, quyết định sự phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh nhà Vì vậy công tác ĐTBD kiến thức pháp luật cho CBCC cấp xã trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa là yêu cầu cấp bách trong giai đoạn hiện nay

Với những lý do trình bày ở trên tôi đã lựa chọn và nghiên cứu đề tài "Đào tạo, bồi dưỡng kiến

thức pháp luật cho cán bộ, công chức cấp xã trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa"

3 Mục đích, nhiệm vụ của luận văn

* Mục đích:

Luận văn nghiên cứu cơ sở lý luận và thực trạng về vấn đề ĐTBD kiến thức pháp luật cho CBCC cấp xã đồng thời đề xuất giải pháp cụ thể phục vụ cho công tác ĐTBD kiến thức pháp luật cho đội ngũ CBCC cấp xã trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa

* Nhiệm vụ:

- Làm rõ cơ sở lý luận và thực tiễn về ĐTBD kiến thức pháp luật cho CBCC cấp xã

- Phân tích để làm rõ về thực trạng công tác ĐTBD kiến thức pháp luật cho CBCC cấp xã ở tỉnh Thành Hóa để thấy được những điểm tích cực cần phát huy và những hạn chế cần phải khắc phục

- Đề xuất các giải pháp để nâng cao chất lượng hoạt động ĐTBD kiến thức pháp luật cho CBCC xã trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa trong giai đoạn hiện nay

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

* Đối tượng nghiên cứu: Luận văn nghiên cứu cơ sở lý luận và thực trạng về ĐTBD kiến thức

pháp luật cho CBCC cấp xã

* Phạm vi nghiên cứu: Luận văn chỉ tập trung nghiên cứu về vấn đề ĐTBD kiến thức pháp luật

cho CBCC cấp xã trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa từ năm 2005 đến nay

5 Phương pháp tiếp cận vấn đề

Luận văn được nghiên cứu dựa trên phương pháp luận của chủ nghĩa duy vật biện chứng và chủ nghĩa duy vật lịch sử ngoài ra còn sử dụng một số phương pháp cụ thể như phương pháp phân tích, tổng hợp, so sánh, điều tra xã hội học và một số phương pháp khác

6 Ý nghĩa của đề tài

- Góp phần hệ thống hóa các quan điểm của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, của Đảng và nhà nước về ĐTBD kiến thức pháp luật cho CBCC cấp xã

- Đánh giá thực trạng về kiến thức pháp luật của đội ngũ CBCC cấp xã trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa, thấy được những ưu điểm, hạn chế của công tác ĐTBD kiến thức pháp luật và đưa ra những giải pháp nhằm nâng cao chất lượng ĐTBD kiến thức pháp luật của đội ngũ CBCC cấp xã trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa đáp ứng yêu cầu trong giai đoạn mới hiện nay

- Luận văn có thể làm tài liệu tham khảo cho các cơ quan nhà nước trong việc quản lý nhà nước đối với CBCC cấp xã, các cơ sở đào tạo có chức năng ĐTBD CBCC cấp xã và cho tất cả những cá nhân, tổ chức quan tâm đến vấn đề này

7 Kết cấu của luận văn:

Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục, nội dung của luận văn gồm 3 chương:

Chương 1: Một số vấn đề chung về đào tạo, bồi dưỡng kiến thức pháp luật cho cán bộ, công chức

cấp xã

Chương 2: Đào tạo, bồi dưỡng kiến thức pháp luật cho cán bộ, công chức cấp xã trên địa bàn tỉnh

Thanh Hóa

Chương 3: Quan điểm và giải pháp trong đào tạo, bồi dưỡng kiến thức pháp luật cho cán bộ, công

chức cấp xã trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa hiện nay

Chương 1 MỘT SỐ VẤN ĐỀ CHUNG VỀ ĐÀO TẠO, BỒI DƯỠNG KIẾN THỨC PHÁP LUẬT CHO CÁN BỘ, CÔNG CHỨC CẤP XÃ 1.1 Khái niệm, vị trí, vai trò của cán bộ, công chức cấp xã

1.1.1 Khái niệm cán bộ, công chức cấp xã

Theo Luật CBCC và Nghị định số 92/2009/NĐ-CP quy định khái niệm CBCC cấp xã như sau:

* Cán bộ cấp xã là công dân Việt Nam được bầu cử giữ chức vụ theo nhiệm kỳ, trong thường trực Hội đồng nhân dân (HĐND), Ủy ban nhân dân (UBND), người đứng đầu các tổ chức chính trị - xã hội trong biên chế hưởng lương từ ngân sách nhà nước Gồm: Bí thư, phó bí thư Đảng ủy; Chủ tịch, phó chủ tịch HĐND; Chủ tịch, phó chủ tịch UBND; Chủ tịch Ủy ban mặt trận Tổ quốc Việt Nam; Bí thư Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh; Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam; Chủ tịch Hội Nông dân Việt Nam (áp dụng đối với xã, phường, thị trấn có hoạt động nông, lâm, ngư, diêm nghiệp

và có tổ chức Hội Nông dân Việt Nam; Chủ tịch Hội Cựu chiến binh Việt Nam

* Công chức cấp xã là công dân Việt Nam được tuyển dụng giữ một chức danh chuyên môn, nghiệp vụ thuộc UBND cấp xã, trong biên chế và hưởng lương từ ngân sách nhà nước Gồm: Trưởng

công an; Chỉ huy trưởng quân sự; Văn phòng - Thống kê; Địa chính - Xây dựng - đô thị và môi trường (đối với phường, thị trấn) hoặc địa chính - Nông nghiệp và môi trường (đối với xã); Tài chính - Kế toán; Tư pháp - Hộ tịch; Văn hóa - Xã hội

1.1.2 Vị trí, vai trò của cán bộ, công chức cấp xã

Hoạt động của cấp xã được tiến hành bởi đội ngũ CBCC Họ là người trực tiếp thực hiện chức năng quản lý nhà nước, trực tiếp giải quyết theo thẩm quyền các yêu cầu của nhân dân, lắng nghe những tâm tư, nguyện vọng của nhân dân CBCC cấp xã cũng là người thường xuyên tiếp xúc với nhân dân để triển khai thực hiện các chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước và đưa những quy định đó vào thực tiễn cuộc sống tạo ra sự ổn định về mọi mặt kinh tế, văn hóa - xã hội, hành chính - chính trị, an ninh - quốc phòng

CBCC cấp xã còn là những "tuyên truyền viên" pháp luật góp phần nâng cao trình độ dân trí, ý thức pháp luật của nhân dân tạo điều kiện cho người dân sống và làm việc theo Hiến pháp và pháp luật Đây là một trong những yêu cầu cơ bản khi xây dựng nhà nước pháp quyền

1.2 Khái niệm, đặc điểm, nội dung đào tạo, bồi dưỡng kiến thức pháp luật cho cán bộ, công chức cấp xã

1.2.1 Khái niệm đào tạo, bồi dưỡng kiến thức pháp luật cho cán bộ, công chức cấp xã

ĐTBD kiến thức pháp luật cho CBCC cấp xã là quá trình tác động có tổ chức, có kế hoạch, có chương trình cụ thể nhằm làm cho đội ngũ CBCC cấp xã lĩnh hội, nắm vững một cách có hệ thống và tăng thêm vốn kiến thức pháp luật, kỹ năng thực hiện pháp luật trong việc thực hiện chức năng, nhiệm vụ của mình đồng thời góp phần tuyên truyền, phổ biến và nâng cao luật ý thức chấp hành pháp luật của nhân dân địa phương

1.2.2 Đặc điểm đào tạo, bồi dưỡng kiến thức pháp luật cho cán bộ, công chức cấp xã

1.2.2.1 Chủ thể đào tạo, bồi dưỡng kiến thức pháp luật cho cán bộ, công chức cấp xã

Gồm: Khoa Luật, trường Đại học Quốc Gia Hà Nội; trường Đại học Luật Hà Nội; trường Đại học Luật Thành phố Hồ Chí Minh; các trường đại học khác có đào tạo chuyên ngành luật; một số trường đào tạo chuyên ngành trung cấp luật và các trung tâm ĐTBD CBCC của các bộ, các ngành, trường chính trị tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương

1.2.2.2 Đối tượng đào tạo bồi dưỡng kiến thức pháp luật cho cán bộ công chức cấp xã

Đối tượng ĐTBD kiến thức pháp luật cho CBCC cấp xã là đội ngũ CBCC cấp xã

1.2.2.3 Hình thức đào tạo, bồi dưỡng kiến thức pháp luật cho cán bộ, công chức cấp xã

Theo Nghị định số 18/2010/CP-NĐ về ĐTBD công chức quy định hình thức tổ chức đào tạo công chức gồm tập trung, bán tập trung, vừa học vừa làm, từ xa

Bồi dưỡng kiến thức pháp luật cho CBCC cấp xã được thực hiện thông qua hình thức chủ yếu là các lớp bồi dưỡng, tập huấn ngắn hạn nhưng lại được thực hiện một cách thường xuyên để kịp thời cập nhật những văn bản quy phạm pháp luật mới ban hành hoặc mới được sửa đổi, bổ sung

1.2.2.4 Phương pháp đào tạo, bồi dưỡng kiến thức pháp luật cho cán bộ, công chức cấp xã

Trong quá trình ĐTBD không chỉ là cung cấp thông tin về pháp luật mà phải biết dụng những phương pháp tích cực phát huy tính chủ động, tư duy sáng tạo của người học tăng cường đối thoại, trao đổi thông tin, kiến thức, kinh nghiệm giữa giảng viên với học viên, giữa học viên với nhau thông qua phương pháp sử dụng tình huống để họ cùng nhau tìm ra phương án giải quyết tối ưu nhất Từ đó dần dần hình thành kỹ năng trong giải quyết công việc thực tiễn, đem lại hiệu qủa cao nhất trong quản lý nhà nước, quản lý xã hội ở địa phương

1.2.3 Nội dung đào tạo, bồi dưỡng kiến thức pháp luật cho cán bộ, công chức cấp xã

1.2.3.1 Đào tạo, bồi dưỡng kiến thức pháp luật cho cán bộ, công chức cấp xã về cơ cấu, tổ chức, chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của chính quyền cấp xã

ĐTBD kiến thức pháp luật về cơ cấu, tổ chức, chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của cấp xã là trang bị cho họ những kiến thức lý luận cơ bản, là nền tảng quyết định hiệu quả thực thi pháp luật ở

cơ sở

1.2.3.2 Đào tạo, bồi dưỡng kiến thức pháp luật cho cán bộ, công chức cấp xã về trình tự, thủ tục thực hiện các hoạt động quản lý nhà nước thuộc thẩm quyền của cấp xã

Trong chương trình ĐTBD kiến thức pháp luật cho CBCC cấp xã cần phải quan tâm tới nội dung

về trình tự, thủ tục thực hiện các hoạt động quản lý nhà nước thuộc thẩm quyền của CBCC cấp xã

Có như vậy, mới từng bước nâng cao tính chuyên nghiệp trong hoạt động quản lý của CBCC cấp xã đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của công dân, đáp ứng yêu cầu trong thời kỳ đổi mới, hội nhập hiện nay

1.2.3.3 Đào tạo, bồi dưỡng kiến thức pháp luật cho cán bộ, công chức cấp xã về quyền tự do dân chủ và lợi ích hợp pháp của công dân

CBCC cấp xã có vai trò đặc biệt quan trọng trong việc hướng dẫn cho công dân thực hiện quyền và nghĩa vụ theo quy định của pháp luật Thông qua hoạt động của CBCC cấp xã sẽ xuất hiện thông tin hai chiều một mặt đường lối, chủ trương chính sách của Đảng và pháp luật của Nhà nước sẽ được triển khai thực hiện trong thực tế,, mặt khác những tâm tư, nguyện vọng của nhân dân sẽ được phản ánh với Đảng

và Nhà nước từ đó có những chính sách phù hợp với thực tiễn quản lý Muốn thực hiện được vai trò là nối cầu nối giữa Đảng, nhà nước và nhân dân thì bản thân CBCC cấp xã phải được ĐTBD kiến thức pháp luật về quyền tự do dân chủ và lợi ích hợp pháp của công dân để thực hiện việc tuyên truyền, giáo dục pháp luật, chỉ rõ cho công dân những việc pháp luật cấm và những việc mà pháp luật không cấm đồng thời hướng dẫn cho họ làm như thế nào, làm đến đâu để tự bảo về quyền và lợi ích hợp pháp của mình Bên cạnh đó CBCC cấp xã là người thay mặt cho nhân dân tham gia và các cơ quan nhà nước trực tiếp bảo đảm cho những quyền tự do, dân chủ, quyền và lợi ích hợp pháp của công dân trong phạm vi địa phương mình quản lý

1.2.3.4 Đào tạo kiến thức pháp luật cho cán bộ, công chức cấp xã về khiếu nại, tố cáo và giải quyết khiếu nại, tố cáo

CBCC cấp xã là những người hàng ngày, hàng giờ tiếp xúc với nhân dân trực tiếp giải quyết những yêu cầu, thắc mắc của nhân dân Do đó nâng cao chất lượng giải quyết khiếu nại, tố cáo của

chính quyền cấp xã là một yêu cầu đặt ra.Vì vậy trong chương trình ĐTBD kiến thức pháp luật cho CBCC cấp xã cần phải quan tâm tới việc hướng dẫn cho học viên về thẩm quyền, trình tự, thủ tục khiếu nại, tố cáo để họ kịp thời giải quyết đúng về thời gian, đúng về thẩm quyền, đưa ra được cách giải quyết tối hợp lý, hạn chế tình trạng khiếu nại đông người, khiếu nại vượt cấp gây mất ổn định về chính trị tại địa phương Có như vậy yêu cầu, nguyện vọng chính đáng của nhân dân mới được thực hiện Từ đó, tạo ra lòng tin của nhân dân vào Đảng, Nhà nước, động viên nhân dân tham gia quản lý nhà nước, quản lý xã hội là động lực thúc đẩy mọi người cố gắng hoàn thành nhiệm vụ và làm tròn nghĩa vụ của mình đối với nhà nước

1.2.3.5 Đào tạo kiến thức pháp luật cho cán bộ, công chức cấp xã về thực hiện dân chủ ở cơ sở

ĐTBD kiến thức pháp luật thực hiện dân chủ ở cơ sở là một nội dung quan trọng trong chương trình ĐTBD kiến thức pháp luật cho CBCC cấp xã Từ đó giúp họ nhận thức một cách đầy đủ về mối quan hệ "Đảng lãnh đạo, nhà nước quản lý, nhân dân làm chủ" đây là ba yếu tố không thể tách rời trong mọi phương hướng cũng như hoạt động ở mỗi địa phương Vai trò của Đảng có phát huy cao

độ, nhà nước có quản lý tốt thì nhân dân mới có thể thực hiện được quyền dân chủ của mình

1.3 Yêu cầu và điều kiện đảm bảo cho công tác đào tạo, bồi dưỡng kiến thức pháp luật cho cán bộ, công chức cấp xã

1.3.1 Yêu cầu đào tạo, bồi dưỡng kiến thức pháp luật cho cán bộ, công chức cấp xã

Tác giả luận văn đề cập đến yêu cầu đào tạo, bồi dưỡng kiến thức pháp luật cho cán bộ, công chức cấp xã trên các vấn đề sau:

1.3.1.1 Đào tạo, bồi dưỡng kiến thức pháp luật cho cán bộ, công chức cấp xã nhằm nâng cao ý thức pháp luật để họ thực hiện tốt vai trò quản lý nhà nước, quản lý xã hội ở địa phương

1.3.1.2 Đào tạo, bồi dưỡng kiến thức pháp luật cho cán bộ, công chức cấp xã giúp họ thực hiện đúng, đầy đủ chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của mình và đưa ra được phương án giải quyết tối ưu nhất đối với những tình huống cụ thể phát sinh trong quá trình quản lý

1.3.1.3 Thông qua đào tạo, bồi dưỡng kiến thức pháp luật cho cán bộ, công chức cấp xã để chính quyền cấp xã thực sự là cầu nối giữa nhà nước và nhân dân và đảm bảo tính khả thi của pháp luật 1.3.1.4 Đào tạo, bồi dưỡng kiến thức pháp luật cho cán bộ, công chức cấp xã phải theo tiêu chuẩn chức danh, chức vụ lãnh đạo, quản lý và bồi dưỡng theo vị trí làm việc

1.3.1.5 Nội dung đào tạo, bồi dưỡng kiến thức pháp luật cho cán bộ, công chức cấp xã phải đảm bảo tính hệ thống đồng thời phải cập nhật được các văn bản quy phạm pháp luật mới ban hành

1.3.2 Điều kiện đào tạo, bồi dưỡng kiến thức pháp luật cho cán bộ, công chức cấp xã

1.3.2.1 Có hệ thống văn bản quy phạm pháp luật về cán bộ công chức cấp xã hoàn thiện

1.3.2.2 Phải có đội ngũ giảng viên, báo cáo viên pháp luật có trình độ chuyên môn cao, có nghiệp vụ sư phạm tốt, được trang bị đầy đủ kiến thức về lý luận và thực tiễn

1.3.2.3 Đào tạo, bồi dưỡng kiến thức pháp luật cho cán bộ, công chức phải có nội dung, hình thức và phương pháp phù hợp với đối tượng

1.3.2.4 Phải có cơ sở vật chất đầy đủ để phục vụ cho việc nghiên cứu, học tập và giảng dạy kiến thức pháp luật cho cán bộ, công chức cấp xã

Chương 2 ĐÀO TẠO, BỒI DƯỠNG KIẾN THỨC PHÁP LUẬT CHO CÁN BỘ, CÔNG CHỨC CẤP XÃ

TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH THANH HÓA 2.1 Khái quát điều kiện tự nhiên và tình hình kinh tế - xã hội ảnh hưởng đến đào tạo, bồi dưỡng kiến thức pháp luật cho cán bộ, công chức cấp xã trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa

2.2 Tình hình đội ngũ cán bộ, công chức cấp xã trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa

2.2.1 Khái quát chung về đội ngũ cán bộ, công chức cấp xã trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa

Theo số liệu thống kê của Sở Nội vụ tỉnh Thanh Hóa năm 2010, tổng số CBCC cấp xã của tỉnh Thanh Hóa hiện nay là 11.846 người chiếm 74,5% số lượng CBCC toàn tỉnh trong đó:

- Cán bộ chuyên trách là 6.595 người,

- Công chức chuyên môn là 5.251 người

- CBCC cấp xã của 16 huyện đồng bằng là: 8.151 người

- CBCC cấp xã của 11 huyện miền núi là: 3.695 người

- CBCC cấp xã là người dân tộc thiểu số là: 2.946 người

2.2.1.1 Đối với cán bộ chuyên trách

Cán bộ chuyên trách bao gồm: Bí thư, phó bí thư Đảng ủy; Chủ tịch, phó Chủ tịch HĐND; Chủ tịch, phó Chủ tịch UBND; Chủ tịch Ủy ban Mặt trận tổ quốc Việt nam; Bí thư Đoàn thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh; Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam; Chủ tịch Hội Nông dân Việt nam; Chủ tịch Hội Cựu chiến binh Việt Nam

Theo số liệu thống kê của Sở Nội vụ tỉnh Thanh Hóa năm 2010 tổng số cán bộ chuyên trách là 6.595/11.846 người chiếm 55.7% tổng số CBCC cấp xã của tỉnh Thanh Hóa và tăng 126 người so với năm 2005 trong đó số cán bộ là người dân tộc kinh là 5195/6595 chiếm 78,8%; còn lại cán bộ là người các dân tộc khác là 1400/6595 chiếm 21,2% Nguồn của cán bộ chuyên trách cấp xã chủ yếu là nguồn tại chỗ là 6266/6595 chiếm 95%; nguồn tăng cường là 57/6595 chiếm 0,9%; nguồn hưu trí

mất sức là 272/6595 chiếm 4,1%

2.1.1.2 Đối với công chức chuyên môn

Công chức chuyên môn bao gồm: Trưởng công an xã; Chỉ huy trưởng quân sự; Văn phòng - Thống kê; Địa chính - xây dựng - Đô thị và Môi trường (đối với phường thị trấn) hoặc Địa chính - Nông nghiệp - Xây dựng (đối với xã); Tài chính - Kế toán; Tư pháp - Hộ tịch; Văn hoá - Xã hội Theo số liệu thống kê của Sở Nội vụ tỉnh Thanh Hoá tổng số công chức cấp xã năm 2010 là 5251/11.846 người chiếm 44,3% tổng số CBCC cấp xã của tỉnh Thanh Hoá và tăng 115 người so với năm 2005, có tới 4527/5251 Đảng viên Trong đó số công chức là người dân tộc kinh là 4155/5251 chiếm 79,1%; còn lại số công chức là người các dân tộc khác là 922/5251 chiếm 20,9% Công chức của 11 huyện miền núi là 1624/5251 chiếm 31%; 16 huyện đồng bằng là 3627/5251 chiếm 69%

2.3 Đào tạo, bồi dưỡng kiến thức pháp luật cho cán bộ, công chức cấp xã trên địa bàn tỉnh Thanh Hoá hiện nay

Trong những năm gần đây Thanh Hoá đã tập trung ĐTBD CBCC cấp xã theo hướng chuyên sâu

và theo chức danh và theo nhu cầu công việc Tức là trang bị, cập nhật kiến thức, kỹ năng, phương pháp theo nhu cầu công việc để giúp CBCC cấp xã nâng cao năng lực hoạt động và giải quyết tốt công việc theo đúng quy định của pháp luật

2.3.1 Kết quả đạt được của công tác đào tạo, bồi dưỡng kiến thức pháp luật cho cán bộ, công chức cấp xã trên địa bàn tỉnh Thanh Hoá

Đội ngũ CBCC cấp xã chỉ có một số ít được đào tạo theo chuyên ngành Luật, có thể nắm bắt quy định của pháp luật một cách có hệ thống từ lý luận đến thực tiễn Còn lại đa số được ĐTBD kiến thức pháp luật thông qua việc lồng ghép trong các chương trình đào tạo của các chuyên ngành khác và chủ yếu là thông qua các lớp bồi dưỡng kể cả bồi dưỡng về chuyên môn hay bồi dưỡng kiến thức pháp luật Vì vậy trong phần này tác giả muốn thông qua kết quả ĐTBD nói chung đối với CBCC cấp xã

từ năm 2006 - 2011 của tỉnh Thanh Hoá để thể hiện kết quả ĐTBD kiến thức pháp luật cho CBCC cấp xã trên địa bàn tỉnh Thanh Hoá trong 05 năm từ năm 2006- 2011

2.3.1.1 Kết quả đạt được của công tác đào tạo kiến thức pháp luật cho cán bộ, công chức cấp xã trên địa bàn tỉnh Thanh Hoá

* Kết quả đào tạo hệ trung cấp lý luận chính trị - Hành chính: 5370 người

Phần Những vấn đề cơ bản về Nhà nước và pháp luật XHCN là 75/1760 tiết chiếm 4,3% tống số tiết của toàn khoá học Ngoài ra trong chương trình còn có một số phần hướng dẫn kỹ năng vận dụng pháp luật để giải quyết tình huống như khiếu nại, tố cáo và giải quyết khiếu nại, tố cáo; tiếp dân

* Kết quả đào tạo hệ trung cấp Hành chính - Văn thư (Quản lý hành chính nhà nước): 2267 người

Các môn học Nhà nước và Pháp luật là 195/1485 tiết chiếm 13,1% gồm:

- Lý luận chung Nhà nước và pháp luật: 60 tiết

- Luật Hiến pháp và tổ chức bộ máy nhà nước: 60 tiết

- Luật Hành chính: 45 tiết

- Giáo dục pháp luật: 30 tiết

* Kết quả đào tạo hệ trung cấp Luật: 633 người

Thời gian đào tạo đối với hệ trung cấp Luật là 24 tháng trong đó có 17 môn học chuyên ngành với 1185 tiết và 04 môn bổ trợ liên quan đến nghiệp vụ tư pháp ở cấp xã với 160 tiết

* Ngoài ra còn một số các lớp, các hệ đào tạo ở các chuyên ngành khác do các trường đại học, cao đẳng, trung học chuyên nghiệp của tỉnh và liên kiết với các tỉnh, thành phố khác thực hiện Với

số tiết môn nhà nước và pháp luật từ 30 - 75 tiết Tuỳ theo từng chuyên ngành có thể có thêm một số

môn luật chuyên ngành khác như Luật thương mại, Đất đai, Lao động…

2.3.1.2 Kết quả đạt được của công tác bồi dưỡng kiến thức pháp luật cho cán bộ, công chức cấp trên xã trên địa bàn tỉnh Thanh Hoá

Dưới sự chỉ đạo của Tỉnh uỷ, Uỷ ban nhân dân tỉnh Thanh Hoá, trong thời gian từ 2006 - 2010

đã có sự phối hợp giữa các cơ quan, đơn vị có chức năng ĐTBD như Trường Chính trị tỉnh, các Trung tâm Bồi dưỡng chính trị cấp huyện, Sở Nội vụ, Sở Tư pháp và các cơ quan, tổ chức đoàn thể khác mở hàng trăm lớp bồi dưỡng kiến thức chuyên ngành cho hàng chục ngàn lượt CBCC

Đối với các lớp bồi dưỡng do Sở Nội vụ tổ chức có nội dụng chủ yếu là giới thiệu các nghị quyết của Đảng Cộng sản Việt Nam, nghị quyết của Đảng bộ tỉnh Thanh Hoá và những vấn đề pháp luật có liên quan đến công vụ, nhiệm vụ của CBCC cấp xã Từ đó giúp CBCC cấp xã có kỹ năng giải quyết các công việc cụ thể phát sinh trong quá trình quản lý theo đúng quy định của pháp luật

Sở Tư pháp tỉnh Thanh Hoá - cơ quan thường trực Ban chỉ đạo 212 của tỉnh trực tiếp chủ trì đề án

số 4 triển khai thực hiện ở Thanh Hóa Nhìn chung các lớp tập huấn do Sở Tư pháp tổ chức đã thu hút tương đối đầy đủ các chức danh CBCC cấp xã, đáp ứng được nhu cầu tìm hiểu, bổ sung kiến thức pháp luật mới trong các lĩnh vực quản lý nhà nước ở cấp xã góp phần tạo được sự chuyển biến về

nhận thức của chính quyền và cán bộ địa phương

Ngoài ra, Thanh Hóa còn gấp rút bồi dưỡng cho đối tượng là đại biểu HĐND cấp xã nhiệm kỳ

2010 - 2015, CBCC chính quyền cấp cơ sở và một số đối tượng khác Đồng thời theo Quyết định số 3906/2010/QĐ-UBND về Phê duyệt đề án "Đào tạo nghề cho lao động nông thôn tỉnh Thanh Hoá đến năm 2020" Thanh hóa đã chuẩn bị kế hoạch bồi dưỡng cho CBCC cấp xã đáp ứng yêu cầu xây dựng nông thôn mới

2.3.2 Đánh giá về công tác đào tạo, bồi dưỡng kiến thức pháp luật cho quản lý nhà nước cấp

xã trên địa bàn tỉnh Thanh Hoá

2.3.2.1 Nhận xét chung về công tác đào tạo, bồi dưỡng kiến thức pháp luật cho cán bộ, công chức cấp xã trên địa bàn tỉnh Thanh Hoá

Công tác ĐTBD CBCC của tỉnh Thanh Hoá đã được mở rộng về quy mô, đa dạng về hình thức, việc xây dựng và tổ chức thực hiện kế hoạch ĐTBD có nề nếp, gắn ĐTBD với nhu cầu sử dụng, đảm bảo cho CBCC thường xuyên được cập nhật kiến thức, kỹ năng thực hiện công vụ và tổ chức điều hành Các lớp ĐTBD được tổ chức khoa học, hợp lý thiết thực, bám sát thực tế, đảm bảo đúng tiến độ, chất lượng dạy và học Do làm tốt công tác ĐTBD trình độ lý luận chính trị, chuyên môn nghiệp vụ, kiến thức pháp luật của CBCC cấp xã ngày càng được nâng lên, bộ máy chính quyền cấp xã hoạt động ngày càng hiệu quả, thúc đẩy cải cách hành chính, góp phần quan trọng trong việc quản lý, đẩy mạnh phát triển kinh tế - văn hoá, xã hội đảm bảo an ninh quốc phòng ở địa phương Mặc dù hoạt động ĐTBD kiến thức pháp luật cho CBCC cấp xã

đã đạt được những kết quả đáng ghi nhận nhưng bên cạnh đó vẫn còn có những điểm hạn chế cần phải có biện pháp khắc phục Cụ thể:

- Về xây dựng kế hoạch và tổ chức thực hiện kế hoạch ĐTBD kiến thức pháp luật cho CBCC cấp

xã ở một số đơn vị còn bị động, lúng túng, chưa sát với thực tế, chưa gắn kết công tác ĐTBD với với

bố trí công việc sau ĐTBD

- Về nội dung, chương trình ĐTBD Nội dung kiến thức pháp luật được lồng ghép trong các chương trình ĐTBD còn quá ít, chủ yếu mang tính lý luận, thời gian dành cho phần xử lý bài tập tình huống ít, trong khi đây lại là phần rất cần thiết đối với CBCC cấp xã

- Về phương pháp đào tạo có nhiều đổi mới, phương pháp tình huống, tích cực đã được sử dụng

trong quá trình giảng dạy Nhưng chủ yếu chỉ được áp dụng ở một số lớp đào tạo chính quy còn lại đa số các lớp đào tạo không chính quy và các lớp bồi dưỡng chủ yếu vẫn áp dụng phương pháp truyền thống,

một chiều

- Về hình thức đào tạo Đa dạng Thanh Hóa đã mở rộng các loại hình đào tạo theo quy định của

pháp luật nhưng nhiều lúc ồ ạt, bộc lộ rất nhiều hạn chế như: chất lượng đào tạo không cao, thời gian kéo dài, nội dung kiến thức không tập trung do phụ thuộc vào lịch giảng dạy của giảng viên… Điều này làm ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng đội ngũ CBCC cấp xã

2.3.2.2 Ưu điểm, hạn chế của công tác đào tạo, bồi dưỡng kiến thức pháp luật cho cán bộ, công chức cấp xã

Ưu điểm:

- CBCC cấp xã vừa là người áp dụng pháp luật vừa là tuyên truyền viên tích cực trong việc truyền đạt những kiến thức pháp luật đến người dân góp phần nâng cao kiến thức pháp luật cho nhân dân

- Nhận thức về công tác ĐTBD kiến thức pháp luật cho CBCC cấp xã được nâng cao

- Trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa có tới 03 trường đại học đào tạo đa chuyên ngành, 04 trường cao đẳng và hơn 10 trường trung học chuyên nghiệp ngoài ra Thanh Hóa còn liên kết đào tạo với nhiều trường đại học, cao đẳng và trung học chuyên nghiệp trong cả nước Đặc biệt trường Chính trị tỉnh Thanh Hóa có 02 chuyên ngành đào tạo liên quan trực tiếp tới CBCC cấp xã đó là trung cấp Luật và trung cấp Hành chính - Văn thư

- Các cơ sở có chức năng ĐTBD ngày càng được đầu tư tốt hơn về cơ sở vật chất và nguồn nhân lực Những hạn chế cần khắc phục trong công tác đào tạo, bồi dưỡng kiến thức pháp luật cho CBCC cấp xã:

- Số lượng CBCC cấp xã trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa còn thiếu, CBCC cấp xã phải kiêm nhiệm nhiều công việc khác nhau, với khối lượng công việc lớn như vậy đã ảnh hưởng rất nhiều đến việc học tập, nghiên cứu

- Một bộ phận CBCC chưa thực sự tự giác, nhiệt tình, tích cực trong học tập

- Xuất phát điểm của CBCC cấp xã còn thấp

- Cơ sở vật chất của các cơ sở ĐTBD còn nhiều khó khăn

- Nguồn kinh phí đầu tư cho ĐTBD kiến thức pháp luật còn hạn chế

- Nội dung phần kiến thức pháp luật trong các chương trình đào tạo ở đa số các chuyên ngành còn ít chủ yếu mang tính lý luận