Gv Chuyên luy n thi THPT Qu c gia, TP Hu... Ch ng minh r ng... Kh ng đ nh nào sau đây sai.
Trang 1Ỏhuyên Đ S ớh c
Tr n ình C S T: 01234332133 Gv Chuyên luy n thi THPT Qu c gia, TP Hu
Trang 2M C L C
CH Đ 4 M T S D NG TOÁN V CH NG MINH S PH C 3
I CÁC VÍ D RÈN LUY ộ Kơ ộĂộỒ 3
II BÀI T P VÀ CÂU H I TR C NGHI M KHÁCH QUAN 12
Trang 3Ỏhuyên Đ S ớh c
Tr n ình C S T: 01234332133 Gv Chuyên luy n thi THPT Qu c gia, TP Hu
ỎH Đ 4 Ộ T S D ộỒ TOỦộ V ỎH ộỒ ỘIộH S ớH Ỏ
ớh ng pháp: Ta nh c l i m t s công th c c b n sau:
Cho s ph c z x yi, x,y Lúc đó
z x yi
z x2y 2
z z.z Công th c này ch ng minh d dàng nh sau
2 2
z.z x yi x yi x y x y z
I ỎỦỎ VÍ D ờÈộ LUỤ ộ Kơ ộĂộỒ
Ví d 1. Ch ng minh r ng:
Áp d ng: Cho ba s ph c z ,z ,z1 2 3 đ u có môđun b ng 1 Ch ng minh
1 2 3 1 2 2 3 1 3
z z z z z z z z z
Gi i
Gi s : z1x1y i, z1 2 x2y i, x ,x , y , y2 1 2 1 2
a) Ta có:
z x y i
và z2x2y i2
nên z1z2 x1x2 y1y i2
Mà z1z2 x1x2 y1y i2 z1z2x1x2 y1y i2
V y z1z2z1z2
b) Ta có:
z z x y i x y i x x y y x y x y i
M t khác:
z z x y i x y i x x y y x y x y i
z z1 2 x x1 2y y1 2 x y1 2x y i2 1
V y z z1 2 z z1 2
c) Ta c n ch ng minh b đ sau:
1 1
Vì z.1 1
z nên ta có
1 1
Áp d ng b đ trên, ta có:
Trang 4
1 1
Áp d ng: Vì z z z1 2 3 1
nên
1 2 2 3 3 1 1 2 2 3 3 1
1 2 2 3 3 1
1 2 3
z z z z z z z z z z z z 1 1 1
z z z z z z
z z z
L u Ta có công th c t ng quát sau: Cho n s ph c z ,z , ,z1 2 n
b t k
Ta luôn có:
1 2 3 n 1 2 3 n
z z z z z z z z
z z z z z z z z
Tr c h t ta ch ng minh: z1z2z3 zn z1z2z3 zn
Gi s : zk akb i, k 1,2,3, ,nk và
n k
k 1
z z a bi
Trong đó
n k n k
a a , b b
Ta có:
n kn k n k k n k
Hay z1z2z3 zn z1z2z3 zn
Bây gi ta ch ng minh z z z z1 2 3 n z z z z1 2 3 n * * b ng quy n p
V i n 2 : Gi s z1a1b i, z1 2 a2b i2
Ta có: z z1 2 a1b i1 a2b i2 a a1 2b b1 2 a b1 2a b i2 1
Suy ra: z z1 2a a1 2b b1 2 a b1 2 a b i2 1
M t khác: z z1 2a1b i1 a2b i2 a a1 2b b1 2 a b1 2a b i2 1
V y v i n 2 đ ng th c đúng
Gi s đúng v i n k, n 2 ta s ch ng minh h th đúng v i n k 1
Th t v y:
Đ t z z z z 1 2 k , ta có: z z z z z 1 2 3 n z z z z1 2 3 k
V i hai s ph c z và zk 1 ta có: z.zk 1 z.zk 1 z z z z z1 2 3 k k 1
H th c cu i đ c ch ng minh v i n k 1.
Ví d 2 Ch ng minh r ng:
a) z z1 2 z z1 2 ; b) 1 1
z z
z z
Áp d ng: Tìm mô đun các s ph c sau:
Trang 5Ỏhuyên Đ S ớh c
Tr n ình C S T: 01234332133 Gv Chuyên luy n thi THPT Qu c gia, TP Hu
x y i 2xy
x y 2xyi
x y 2i xy
xy 2 i x y
H ng d n gi i
a) Cách 1 Đ t z1x1y i, z1 2 x2y i, x ,x , y , y2 1 2 1 2
Ta có: 2 2
và 2 2
T đó
2 2 2 2 2 2 2 2
1 2 1 2 1 2 1 2
x x y y x y y x 1
M t khác: z z1 2x1y i x1 2y i2 x x1 2y y1 2 x y1 2y x i1 2
Do đó
2 2 2 2 2 2 2 2 2 2
T và ta suy ra đi u ph i ch ng minh
Cách 2 Vì z2 z.z nên
z z z z z z z z z z z z z z z z
Suy ra: z z1 2 z z1 2
b) Cách 1 Tr c h t ta ch ng minh b đ : 1 1 *
Th t v y: z.1 1 z 1 1 1 1
z z ,z
Áp d ng b đ trên ta có: 1 1 1 1 1
z
Cách 2
Vì z2 z2 nên 1 1 2 1 2 1 2 1 2 1 2 1
z z z z z z z
z z z z z
L u Không có công th c: V i m i s ph c z ,z1 2: z1z2 z1z2 Tuy nhiên ta có b t
đ ng th c sau: z1z2 z1 z2
Th t v y, g i u1 bi u di n z1 , u2bi u di n z2 thì u1u2 bi u di n z1z2
Ta có: z1z2 u1u2
* TH 1: Khi z z1 2 0 thì :
2
2
Do đó
Trang 6
* TH 2: Khi z z1 2 0thì rõ ràng z1z2 z1 z2
V y z1z2 z1 z , z ,z2 1 2
Áp d ng: Ta s áp d ng 1 1
z z
Ta cĩ:
2
2
2
x y 2xyi
x y 2xyi
u
x y
1
x y
T ng t :
2 2
Ví d 3 a) Ch ng minh: S ph c z là s th c khi và ch khi z z
V n d ng: Cho hai s ph c z ,z1 2 đ u cĩ mođun b ng 1, z z1 2 1 Ch ng minh
1 1 22
z z
z
1 z z là s th c
b) Ch ng minh: S ph c z là s o khi và ch khi z z
V n d ng: Ch ng minh hai s ph c phân bi t z ,z1 2 th a z1 z2 khi và ch khi
1 2
1 2
z z
z z
là s o
Gi i
Đ t z a bi, a,b
a) Ta cĩ: z z a bi a bi 2bi 0 b 0 z là s th c
V y, z là s th c khi và ch khi z z
V n d ng: Ta cĩ:
2
1
1
z t ng t ta cĩ 2
2
1 z z
1 1 22 1 2 1 2 1 2 1 1 22
1 2
1 1
1 1
1 z z 1 z z 1 z z 1 . 1 z z
z z b) Ta cĩ:
z z a bi a bi 2a 0 a 0 z là số ảo.
Trang 7Ỏhuyên Đ S ớh c
Tr n ình C S T: 01234332133 Gv Chuyên luy n thi THPT Qu c gia, TP Hu
V y, z là s o khi và ch khi z z
V n d ng: Ta có
1 2
1 2
z z
z z là s o
z z z z z z z z 0
z z z z z z z z 0
Ví d 4. Cho s ph c z th a mãn
2z 1
z 1 là s th c Ch ng minh r ng z là s th c
Gi i
Ta bi t r ng s ph c w là s th c w w. Do đó
2z 1
2z 1 2z 1 2z 1 2z 1
2z 1 z 1 2z 1 z 1
2zz 2z z 1 2zz 2z z 1 z z
zlà s th c
Ví d 5 Cho n là s nguyên d ng ch ng minh r ng:
n
Gi i
a) Ta có
6 17i 3 28i
Suy ra:
3 2i 3 2i z
V y z là s th c
b) Ta có
n
13 6i
4 5i
3 4i 3 4i 3 4i 3 4i 25
V y z là s th c
Ví d 6 Ch ng minh r ng
Trang 8
a) z z' z z' 2 z z' , z,z'
1 22 1 2 2 1 2 2 1 2 2 1 2
c) V i m i s ph c 1 2 3
z ,z ,z
Ch ng minh r ng:
Gi i
a) Ta có:
VT z z' z z' z z' z z' z z' z z'
z z' z z' z z' z z'
z.z z.z' z' z z'.z' zz z.z' z' z z'.z'
2 z 2 z' 2 z z' VP
b) Ta có:
VT 1 z z z z 1 z z 1 z z z z z z
1 z z 1 z z z z z z
M t khác:
T và ta suy ra đi u ph i ch ng minh
c) Ta có
2
1 1 1 2 1 3 2 1 2 2 2 3 3 1 3 2 3 3
z z z z z z z z z z z z z z z z z z
z z z z z z z z z z z z z z z 1
T ng t
2
1 1 1 2 1 3 2 1 2 2 2 3 3 1 3 2 3 3
z z z z z z z z z z z z z z z z z z
z z z z z z z z z z z z z z z 2
2
1 1 1 2 1 3 2 1 2 2 2 3 3 1 3 2 3 3
z z z z z z z z z z z z z z z z z z
z z z z z z z z z z z z z z z 3
Trang 9Ỏhuyên Đ S ớh c
Tr n ình C S T: 01234332133 Gv Chuyên luy n thi THPT Qu c gia, TP Hu
2
1 1 1 2 1 3 2 1 2 2 2 3 3 1 3 2 3 3
z z z z z z z z z z z z z z z z z z
z z z z z z z z z z z z z z z 4
C ng (1), (2), (3), (4) v theo v ta đ c
Ví d 7 Ch ng minh r ng n u s ph c 3
3
1
z thì z1 2.
z
Gi i
Ta có:
3
3
3
z z z , m t khác ta có: z1z2 z1 z2
Do đó
3
Đ t a 1z
z lúc đó ta đ c
a 2 3a a 2 a 1 0 a 2 hay z 2
z
Ví d 8 Ch ng minh r ng n u z 1 thì
2z i
1
2 iz
Gi i
Gi s z a bi, a,b theo gi thi t ta có a2b2 1 a2b21
Khi đó
2 2
2a 2b 1 i 4a 2b 1 2a 2b 1 i
2z i
Do đó
2 2
2 2
2 2
4a 2b 1 2z i
Ví d 9 Cho z1 và z2 là hai s ph c th a z12z2 2z1z 2 Ch ng minh r ng v i m i s
th c a, ta có: z1az2 az1z 2
Gi i
Gi s z1 p qi, z2 r si v i p,q,r,s Khi đó
Trang 10
z 2z 2z z p 2r i q 2s 2p r i 2q s
p 4pr 4r q 4qs 4s 4p 4pr r 4q 4qs s
Ta có:
z az az z p ar i q as ap r i aq s
p ar q as ap r aq s
p 2apr a r q 2aqs a s a p 2apr r a q 2aqs s
đúng d n đ n đi u ph i ch ng minh
Ví d 10 Ch ng minh r ng v i m i s ph c z, có ít nh t 1 trong hai b t đ ng th c sau
x y ra z 1 1
2 ho c z2 1 1
H ng d n gi i
Gi s ta có đ ng th i
2
1
z 1
2 *
z 1 1
Đ t z a bi, a,b Lúc đó
2
2
*
L y (1) c ng (2) v theo v ta đ c:
a2b22 2
2a 1 0 (vô lý) T đó ta đ c đi u ph i ch ng minh Ví d 10*. Cho
1 2 3
z ,z ,z là ba s th c phân bi t sao cho z1 z2 z3 r 0 Ch ng minh r ng: N u
1 2 3 2 3 1 3 1 2
z z z , z z z , z z z là các s th c thì r 1 và z z z1 2 3 1.
H ng d n gi i
Vì z ,z ,z1 2 3 là ba s th c phân bi t và z1 z2 z3 r 0nên
z , z , z , z z , z z , z z đ u khác không
và z z1 1z z2 2z z3 3r2
N u z z1 2 z , z z3 2 3 z , z z z1 3 1 2 là các s th c thì ta có
Trang 11Ỏhuyên Đ S ớh c
Tr n ình C S T: 01234332133 Gv Chuyên luy n thi THPT Qu c gia, TP Hu
2 3 1 2 3 1 2 3 1
z z z z z z z z z
z z z z z z z z z
z z z z z z z z z
Do đó
2
1 2 3 1 2 3 1 2 3 1 1 2 2 3 1 2 3 3 3 1 2 1 2 3
r
z z z z z z z z z z z z z z z z z z r z r z z z z r z
t :
2
1 2 3 1 2 3 2 3 1 3 1 2
z z z z z z z z z
r
z z z z z r z z z r z z z r z
Áp d ng tính ch t c a t l th c a c a c
b d b d
Ta có:
2
r
z z z z z r z z z r z z z r z z z z r z r
T ng t :
3
z 1 z 1
z 1
Suy ra:
2
2
1 2 3
1 2 3
1 2 3
1
z z z r
z r
Trang 12
II ọÀI T ớ VÀ ỎỨU H I Tờ Ỏ ộỒHI Ộ KHỦỎH ỜUỌộ
Câu 1. Cho s ph c z x yi, x,y
1.1. Ph n th c c a s ph c z b ng:
A z z B z z C 1 z z
2 D 1 z z
2
1.2. Ph n o c a s ph c z:
A 1 z z
2i B 1 z z
2i C 1 z z
2 D 1 z z
2
H ng d n gi i
Đ t z x yi, x,y z x yi.
1
Từ đó
1
2i
V y ch n đáp án D và ọ
Câu 2. Cho s ph cz a bi, a,b Kh ng đ nh nào sau đây đúng
A a z và b z B a z và b z
C a z và b z D a z và b z
H ng d n gi i
Ta cĩ
2
2
V y a z và b z
V y ch n đáp án Ọ
Câu 3 Cho z là s ph c th a mãn
z 1
z 1 là s o Tìm kh ng đ nh đúng
H ng d n gi i
Ta cĩ:
z 1
z 1 là s o
z 1 z 1 z 1 z 1 z 1 z 1
z 1 z 1 z 1 z 1 0
z 1 z 1 z 1 z 1 0 z.z 1 z 1 z 1
V y z 1. V y ch n đáp án B
Câu 4. Cho z ,z1 2 Kh ng đ nh nào sau đây sai
Trang 13Ỏhuyên Đ S ớh c
Tr n ình C S T: 01234332133 Gv Chuyên luy n thi THPT Qu c gia, TP Hu
A z z1 2z z1 2là s th c B 2 2
z z là s th c
C
3
3
z z
là s o
D 2 2
1 z.z
là s th c
H ng d n gi i
Đ nh h ng: Ta s d ng k t qu sau: z z z và z là s o khi và ch khi z z
Ta có:
1 2 1 2 1 2 1 2 1 2 1 2 1 2 1 2
1 2 1 2 1 2 1 2
A) z z z z z z z z z z z z z z z z
z z z z z z z z
V y z z1 2z z1 2là s th c
B) 2 2 2 2 2 2
z z z z z z V y 2 2
z z là s th c
C)
V y
3 3
z z
là s o
D) 2 2 2 2 2 2
1 z.z 1 z.z 1 z.z
2 2
1 z.z
là s o V y đáp án D sai
V y ch n đáp án D
Câu 5 Cho s ph c z th a mãn 2z 1
z 2
là s th c Kh ng đ nh nào sau đây sai
A z B z là s o C z z D z z
H ng d n gi i
2z 1
z 2
là s th c
2z 1 2z 1 2z 1 2z 1 2z 1 2z 1
2z.z 4z z 2 2z.z z 4z 2 5z 5z z z
V y z là s th c
V y ch n đáp án ọ
1
z z z z i z iz i z iz
A 1
2
z
z
B z z1 2 C z1z2 D z z1 2
H ng d n gi i
Ta có
Trang 14
1 2
z z z z i z iz i z iz
z z z z z z z z z z z z z z z z
iz z z z z z iz z iz z z z z z iz z
4z z
Suy ra:
1
4
V y ch n đáp án ọ
Câu 7 Ch n đ ng th c đúng trong các đ ng th c sau:
A z z1 212 z1z2 2 1 z121 z22
B z z1 212 z1z22 1 z121 z22
C 2 2 2 2
D b) z z1 212 z1z2 2 1 z121 z22
H ng d n gi i
V y ch n đáp án Ọ
Câu 8 Cho s ph c z th a đi u ki n 6z i 1
2 3iz
Tìm kh ng đ nh đúng
A z 1 B z 3
C z 1
3
3
H ng d n gi i
Ta có: 6z i 1 6z i 2 3iz
2 3iz
2
6z i 2 3iz 6z i 6z i 2 3iz 2 3iz
V y ch n đáp án C
Câu 9 G i z là s ph c khác 0 sao cho z3 83 9.
z
Tìm kh ng đ nh đúng
Trang 15Ỏhuyên Đ S ớh c
Tr n ình C S T: 01234332133 Gv Chuyên luy n thi THPT Qu c gia, TP Hu
A z 2 3.
z
z
z
z
H ng d n gi i
Ta có:
3
z z z z
Do đó
3
3
3 3
3
3 3
Đ t a 1z
z lúc đó ta đ c:
a 6a 9 0 a 3 a 3a 3 0 a 3
V y ch n đáp án Ọ
Câu 10 Cho a,b,c,d th a n
a bi c di Tìm kh ng đ nh đúng
A 2 2 2 2n
a b 2 c d B a2b2c2d2
C a2b2 2 cn 2d2 D 2 2 2 2n
a b c d
H ng d n gi i
Gi s : c di r cos isin v i r c2d2 1
Theo đ :
c di r cosn isinn a bi r a b 2
r c d r c d
T (2) rn a2b2 r2n a2b2
V y 2 2 2 2n
a b c d
V y ch n đáp án D
Câu 11* Cho s ph c z th a mãn đi u ki n 11z1010iz910iz 11 0. Tìm kh ng đ nh đúng
z 3
Trang 16H ng d n gi i
Ta có 11z1010iz910iz 11 0 z 11z 10i9 11 10iz.
9 11 10iz
z
11z 10i (*)
Đ t z x iy v i x,y T (*) suy ra:
9
10 x y 11 220y f x, y
11 10iz
z
11z 10i 11 x y 10 220y g x, y
Xét các tr ng h p:
N u z 1 thì 2 2
x y 1 nên:
g x, y 11 x y 10 220y 10 x y 21 x y 10 220y
10 x y 11 220y f x, y
Do đó z9 1 z 1 (mâu thu n)
N u z 1 thì 2 2
x y 1 nên:
g x, y 11 x y 10 220y 10 x y 21 x y 10 220y
10 x y 11 220y f x, y
Suy ra z9 1 z 1 (mâu thu n)
N u z 1 thì g x,y f x,y (th a mãn)
V y z 1 V y ch n đáp án ọ
Cách 2 Casio nhanh ch ng b ng cách th tr c ti p
Trang 17Ỏhuyên Đ S ớh c
Tr n ình C S T: 01234332133 Gv Chuyên luy n thi THPT Qu c gia, TP Hu
Đ s d ng file word, quý th y cẫ vui lòng đóng góp chềt kinh phí đ t o đ ng l c cho tác gi
ra đ i nh ng chuyên đ khác hay h n
T ng:
đ phát cho h c sinh}
2017
có đáp án và l i gi i chi ti t) Đ 64-68}
T ng:
đ phát cho h c sinh}
2017
có đáp án và l i gi i chi ti t) Đ 69-74}
T ng:
đ phát cho h c sinh}
2017
có đáp án và l i gi i chi ti t) Đ 75-79}
T ng:
đ phát cho h c sinh}
2017
có đáp án và l i gi i chi ti t) Đ 80-84}
{37 Trang}
T ng:
đ phát cho h c sinh}
gia 2017
có đáp án và l i gi i chi ti t) Đ 85-94}
T ng:
Trang 18 file đ bài {không l i gi i, dùng
đ phát cho h c sinh}
gia 2017
có đáp án và l i gi i chi ti t) Đ 95-104}
T ng:
đ phát cho h c sinh}
2017
có đáp án và l i gi i chi ti t) Đ 105-109}
T ng:
gia 2017
có đáp án và l i gi i chi ti t) Đ 110-119}
T ng:
2017
có đáp án và l i gi i chi ti t) Đ 120-125}
D NG VÀ V N DUNG CAO
T ng:
đ phát cho h c sinh}
gia 2017
có đáp án và l i gi i chi ti t) Đ 125-134}
H ng d n thanh toán
Quý th y cô thanh toán cho mình qua ngân hàng Sau khi chuy n kho n, mình s l p t c g i tài
li u cho quý th y cô
N u trong ngày mà th y cô ch a nh n đ c thì vui lòng g i đi n tr c ti p cho mình
Th y c SĐT
NGÂN HÀNG
S TÀI KHO N 4010205025243 0161000381524 55110000232924
Trang 19Ỏhuyên Đ S ớh c
Tr n ình C S T: 01234332133 Gv Chuyên luy n thi THPT Qu c gia, TP Hu
N i dung: H và tên_email_ma tai li u
Ví d : Nguy n Th B_nguyenthib@gmail.com_HHKG_TTKC
L u
bán l i ho c chia s cho ng i khác