Một số chính sách và Giải pháp nâng cao khả năng cạnh tranh của mặt hàng bao bì của VN trong giai đoạn hiện nay

PHẦN I LỜI MỞ ĐẦU Quá trình chuyển đổi cơ chế kinh tế kế hoạch hoá tập trung sang cơ chế thị trường có sự quản lý của Nhà nước là cơ hội và điều kiện cho sự phát triển nhưng đồng thời c

Phần I

Lời mở đầu

Quá trình chuyển đổi cơ chế kinh tế kế hoạch hoá tập trung sang cơ chế thị ờng có sự quản lý của Nhà nớc là cơ hội và điều kiện cho sự phát triển nhng đồng thời cũng đặt ra những thách thức đối với các ngành và các doanh nghiệp Từ chỗ mọi hoạt động từ sản xuất, kinh doanh đều thực hiện theo sự chỉ đạo của nhà nớc,

tr-đến nay các ngành, các doanh nghiệp phải tự mình tổ chức thực hiện các hoạt

động và chịu trách nhiệm về kết quả hoạt động kinh doanh của mình

Để tồn tại đứng vững và phát triển, đòi hỏi mỗi ngành, mỗi doanh nghiệp phải

tự xác định cho mình một phơng hớng hoạt đồng, một chính sách phát triển và cạnh tranh đúng đắn Thực tế cho ta thấy từ khi nền kinh tế chuyển sang nền kinh

tế thị trờng có nhiều Doanh nghiệp đã và đang khẳng định đợc vị trí của mình trên thị trờng do đã có những chính sách và đờng lối cạnh tranh thích hợp Bên cạnh đó một số Doanh nghiệp do không thích ứng tốt với những biến đổi của thị trờng và không có những chính sách đờng lối cạnh tranh thích hợp đã phải sát nhập hoặc phá sản

Nhận thức đợc tầm quan trọng của vấn đề, ngành bao bì của nớc ta đã cố gắng

đa ra nhiều biện pháp nhằm nâng cao khả năng cạnh tranh của mình đáp ứng đợc nhu cầu của ngời tiêu dùng, đem lại lợi nhuận cao cho ngành Tuy nhiên, trong xu thế hội nhập ngày nay mức độ cạnh tranh của ngành bao bì ngày càng gay gắt, Ngành bao bì của nớc ta sẽ phải đối đầu với rất nhiều đối thủ cạnh tranh mạnh khác Do đó việc nâng cao khả năng cạnh tranh của Ngành là một tất yếu

Chính vì vậy, trong thời gian thực tập tại và khảo sát tại Công ty sản xuất và xuất nhập khẩu Bao Bì Đợc sự giúp đỡ tận tình của thầy giáo hớng dẫn và các cô chú trong Công ty, em xin chọn đề tài :

“ Một số chính sách và giải pháp nâng cao khả năng cạnh tranh của mặt hàng bao bì của Việt Nam trong giai đoạn hiện nay "

+ Mục đích nghiên cứu của đề tài :

Nhằm tìm hiểu thực tiễn về những khó khăn, thuận lợi và những chính sách biện pháp nâng cao khả năng cạnh tranh của ngành bao bì nớc ta trong giai đoạn hiện nay thông qua nghiên cứu những lý luận đã học hỏi để góp ý kiến và đề xuất những giải pháp nhằm đẩy mạnh hơn nữa khả năng cạnh tranh của ngành

+ Đối tợng nghiên cứu của đề tài :

Mặt hàng bao bì, tình hình sản xuất kinh doanh và khả năng cạnh tranh của mặt hàng bao bì của nớc ta trong giai đoạn hiện nay

+ Phơng pháp nghiên cứu :

Đề tài đợc nghiên cứu dựa trên cơ sở phơng pháp luận là phơng pháp duy vật biện chứng và phơng pháp duy vật lịch sử Các t duy và quan điểm cơ bản của

Đảng và Nhà nớc về đổi mới kinh tế và cơ chế quản lý

Phơng pháp cơ bản của chuyên đề là phơng pháp tiếp cận hệ thống biện chứng, logic và lịch sử , các phơng pháp cụ thể đợc vận dụng chủ yếu trong chuyên đề là phơng pháp phân tích tổ chức và thí nghiệm, phơng pháp chọn lọc có kế thừa, chọn lọc và phát triển

+ Giới hạn nghiên cứu của đề tài :

Do ngành bao bì là ngành rất rộng lớn vì vậy đề tài chỉ tập trung nghiên cứu những khó khăn, thuận lợi, thị trờng và khả năng cạnh tranh của ngành bao bì nớc

ta trong giai đoạn hiện nay

Chuyên đề ngoài phần mở đầu và kết luận phần nội dung gồm có 3 chơng chính :

Phần II

Nội dung cơ bản

Ch

ơng I : Lý thuyết về cạnh tranh và khả năng cạnh tranh

1.1 - một số nội dung cơ bản về cạnh tranh.

Cạnh tranh là quy luật cơ bản của thị trờng và vì thế có thể nói, thị trờng là vũ

đài cạnh tranh là nơi gặp gỡ giữa các “ đấu thủ ”

1.1.1- Khái niệm cạnh tranh

Cạnh tranh đặc biệt phát triển cùng với sự phát triển của nền sản xuất t bản chủ nghĩa Theo Mác nói : “ Cạnh tranh t bản chủ nghĩa là sự ganh đua, sự đấu tranh gay gắt giữa các nhà t bản nhằm giành giật những điều kiện thuận lợi trong sản xuất và tiêu thụ hàng hoá để thu đợc lợi nhuận siêu ngạch ” , Nghiên cứu về sản xuất hàng hoá và cạnh tranh, Mác đã phát hiện ra quy luật cơ bản của cạnh tranh là quy luật điều chỉnh tỷ suất lợi nhuận giữa các ngành Nếu ngành nào, lĩnh vực nào có tỷ suất lợi nhuận cao sẽ có nhiều ngời để ý và tham gia, ngợc lại những ngành những lĩnh vực mà tỷ suất lợi nhuận thấp thì sẽ có sự thu hẹp về quy mô hoặc rút lui của các nhà đầu t Vì vậy cạnh tranh là tất yếu khách quan

Ngày nay trong nền kinh tế thị trờng, cạnh tranh là một điều kiện và là yếu tố kích thích kinh doanh, là môi trờng động lực thúc đẩy sản xuất phát triển tăng năng suất lao động và tạo đà cho sự phát triển của xã hội nói chung Đó là quy luật của sự phát triển, là cơ sở tiền đề cho sự thành công của một quốc gia trong vấn đề thúc đẩy tăng trởng nền kinh tế

Tóm lại : cạnh tranh là sự tranh giành những điều kiện thuận lợi cho việc

sản xuất kinh doanh của các chủ thể tham gia nền kinh tế nhằm đảm bảo sự tồn tại và phát triển cho mình

Mức độ tranh giành trong cạnh tranh tuỳ thuộc vào thời điểm lịch sử, lĩnh vực sản xuất kinh doanh mỗi khu vực và cơ chế chính sách của mỗi quốc gia

1.1.2 Các loại hình cạnh tranh

Dựa vào những tiêu thức khác nhau ngời ta có thể phân loại thành những loại hình cạnh tranh khác nhau

* Căn cứ vào mức độ, tính chất cạnh tranh trên thị trờng.

+ Cạnh tranh hoàn hảo

+ Cạnh tranh không hoàn hảo

+ Cạnh tranh độc quyền

* Căn cứ vào chủ thể tham gia thị trờng.

+ Cạnh tranh giữa ngời bán với ngời mua

+ Cạnh tranh giữa ngời mua với nhau

+ Cạnh tranh giữa những ngời bán với nhau

1.1.3 - Vai trò của cạnh tranh.

* Đối với nền kinh tế, cạnh tranh không chỉ là môi trờng và động lực của sự phát triển nói chung, thúc đẩy sản xuất kinh doanh phát triển, tăng năng suất lao

động, mà còn là yếu tố quan trọng làm lành mạnh hoá quan hệ xã hội

* Đối với doanh nghiệp, cạnh tranh giúp các doanh nghiệp làm rõ chức năng của mình đối với các hoạt động kinh doanh, đòi hỏi các doanh nghiệp không ngừng cải tiến trang thiết bị kỹ thuật, áp dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật vào kinh doanh,

* Đối với ngời tiêu dùng, áp lực cạnh tranh thị trờng có tác dụng tăng thêm lợi ích cho họ, bởi các nhà cung cấp tạo ra hàng hoá dịch vụ độc đáo và sáng tạo để phục vụ tốt cho ngời tiêu dùng Ngời tiêu dùng có thể mua hàng hoá dịch vụ với chất lợng tốt giá cả hợp lý

1.1.4 Một số chỉ tiêu đánh giá sức cạnh tranh

Thị phần là thị trờng mà doanh nghiệp chiếm giữ trong tổng dung lợng thị Nguyễn Ngọc Thanh Trang

tr-1.1.4.1 Thị phần

4

của doanh nghiệp trên thị trờng Vị thế của doanh nghiệp càng cao chứng tỏ thị phần của doanh nghiệp càng lớn điều đó cũng đồng nghĩa với khả năng cạnh tranh cao của doanh nghiệp

Giá cả chất lợng sản phẩm là chỉ tiêu quan trọng đánh giá sức cạnh tranh của sản phẩm, sản phẩm sản xuất ra có đợc ngời tiêu dùng chấp nhận hay không chính

là phụ thuộc vào giá cả và chất lợng của sản phẩm Trong đó chất lợng sản phẩm

là quan trọng hơn cả

Ngày nay khi nền sản xuất hàng hoá càng phát triển chất lợng sản phẩm đợc

đánh giá một cách khắt khe hơn Một sản phẩm có khả năng cạnh tranh đòi hỏi phải đạt đợc những tiêu chuẩn về chất lợng, tiêu chuẩn về công nghệ môi trờng

Thể hiện sức sản xuất và đợc đo lờng bằng số lợng sản phẩm đợc sản xuất trong một đơn vị thời gian, trình độ sản xuất và công nghệ kỹ thuật phản ánh hiệu quả kinh tế , nếu trình độ sản xuất và công nghệ kỹ thuật không ngừng đợc nâng cao sẽ tiết kiệm đợc hao phí lao động, giảm bớt đợc các phế phẩm, qua đó giúp cho doanh nghiệp hạ giá thành sản phẩm, nâng cao năng lực cạnh tranh của mình trên thơng trờng

Khi chất lợng, giá cả tơng đơng với các đối thủ cạnh tranh nếu doanh nghiệp

có dịch vụ phân phối, giao nhận hàng, cũng nh dịch vụ giới thiệu,quảng bá sản phẩm và những dịch vụ sau bán hàng tốt hơn đối thủ cạnh tranh thì khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp sẽ đợc nâng cao hơn

1.2 Một số nhân tố cơ bản ảnh hởng đến khả năng cạnh tranh

1.2.1 - Nhóm nhân tố thuộc về môi trờng vĩ mô

Các nhân tố này tác động đến khả năng cạnh tranh của một ngành hay các Doanh nghiệp theo các hớng

+ Tốc độ tăng trởng cao làm cho thu nhập của dân c tăng, khả thanh toán của

họ tăng dẫn tới sức mua ( cầu ) các loại hàng hoá dịch vụ tăng lên

1.1.4.2 Giá cả và chất lợng sản phẩm

1.1.4.3 Trình độ sản xuất và công nghệ kỹ thuật

1.1.4.4 Dịch vụ bán hàng và sau bán hàng.

1.2.1.1 Các nhân tố về mặt kinh tế

Quyền của ngời cung ứng

Nguy cơ đe dọa từ những ngời mới vào cuộc

+ Tỷ giá hối đoái và giá trị của đồng tiền trong nớc có tác động nhanh chóng

và sâu sắc đối với từng quốc gia nói chung và từng ngành hàng nói riêng nhất là trong điều kiện nền kinh tế mở

+ Lãi suất cho vay của các ngân hàng cũng ảnh hởng rất lớn đến khả năng cạnh tranh của các Doanh nghiệp

Một thể chế chính trị, luật pháp rõ ràng, rộng mở và ổn định sẽ là cơ sở đảm bảo sự thuận lợi bình đẳng cho các ngành hàng và các Doanh nghiệp tham gia cạnh tranh và cạnh tranh có hiệu quả

Có ý nghĩa quyết định đến hai yếu tố cơ bản nhất tạo nên khả năng cạnh tranh của sản phẩm trên thị trờng, đó là chất lợng và giá bán

1.2.1.4 Những biến động về kinh tế chính trị trên thế giới.

Đây là những nhân tố tác động không nhỏ đến khả năng cạnh tranh của Doanh nghiệp nhất là những Doanh nghiệp xuất nhập khẩu với số lợng lớn thì những biến động về kinh tế chính trị trên thế giới sẽ dẫn đến những rủi ro cho Doanh nghiệp từ đó làm giảm khả năng cạnh tranh của Doanh nghiệp đó

1.2.2 - Nhóm nhân tố thuộc về môi trờng vi mô

1.2.2.1 Các nhân tố thuộc môi trờng ngành

Theo Michael Poter, môi trờng ngành đợc hình thành bởi các nhân tố chủ yếu

mà ông gọi là năm lực lợng cạnh tranh trên thị trờng ngành Năm lực lợng đó thể hiện bằng sơ đồ sau

Sơ đồ 1 : Các lực lợng điều khiển cuộc cạnh tranh trong ngành

Nguyễn Ngọc Thanh Trang

Cuộc cạnh tranh giữa các đối thủ hiện tại

Sản phẩm thay thế

Người mua

Nguy cơ đe dọa từ các sản phẩm thay thế

Nguồn : Chiến lợc cạnh tranh Michael E.Porter - NXB khoa học kỹ thuật 1992

* Sức ép của đối thủ cạnh tranh hiện tại trong ngành.

Sự có mặt của các đối thủ cạnh tranh chính trên thị trờng và tình hình hoạt

động của chúng là lực lợng tác động trực tiếp mạnh mẽ tức thì tới quá trình hoạt

động của ngành nói chung và các Doanh nghiệp nói riêng

* Sự đe dọa của các đối thủ cạnh tranh tiềm ẩn sẽ gia nhập thị trờng :

Trong quá trình vận động của lực lợng trờng, trong từng giai đoạn, thờng có những

đối thủ cạnh tranh mới gia nhập thị trờng và những đối thủ yếu hơn rút ra khỏi thị trờng Những đối thủ tiềm ẩn này gây ảnh hởng không nhỏ đến khả năng cạnh tranh của các Doanh nghiệp

* Sức ép của nhà cung ứng :

Những ngời cung ứng cũng có sức mạnh thoả thuận rất lớn Có rất nhiều cách khác nhau mà ngời cung ứng có thể tác động vào khả năng cạnh tranh của các Doanh nghiệp Các nhà cung ứng có thể gây ra những khó khăn nhằm giảm khả năng cạnh tranh của Doanh nghiệp nếu nguồn cung cấp của Doanh nghiệp phụ thuộc nhiều vào một hoặc một vài Công ty độc quyền cung cấp

* Sức ép của khách hàng :

Sức mạnh của khách hàng thể hiện ở chỗ họ có thể buộc các nhà sản xuất phải giảm giá bán sản phẩm thông qua việc tiêu dùng ít sản phẩm hơn hoặc đòi hỏi chất lợng sản phẩm cao hơn

* Sự xuất hiện các sản phẩm thay thế

Những sản phẩm thay thế cũng là một trong những lực lợng tạo nên sức ép cạnh tranh lớn đối với một ngành hàng Sự sẵn có của những sản phẩm thay thế trên thị trờng có ảnh hởng rất lớn đến khả năng cạnh tranh của các ngành hàng

1.2.2.2 Các nhân tố bên trong doanh nghiệp

* Nguồn nhân lực

Đây là yếu tố quyết định của sản xuất kinh doanh Nguồn nhân lực của một doanh nghiêp bao gồm :

+ Nguồn lao động sản xuất trực tiếp

Là những ngời trực tiếp sản xuất họ có vai trò rất quan trọng trong việc tạo ra sản phẩm và đóng vai trò quyết định chất lợng sản phẩm

+ Đội ngũ cán bộ quản lý

Là những cán bộ quản lý, những ngời trực tiếp điều hành, tổ chức các hoạt

động kinh doanh của Doanh nghiệp vai trò của họ ảnh hởng rất lớn đến khả năng cạnh tranh của Doanh nghiệp

* Nguồn lực vật chất

Trình trình độ máy móc và cơ sở vật chất kỹ thuật có ảnh hởng một cách sâu sắc tới khả năng cạnh tranh của Doanh nghiệp Nó thể hiện năng lực sản xuất của một Doanh nghiệp và tác động trực tiếp tới chất lợng sản phẩm Ngoài ra công nghệ sản xuất cơ sở vật chất kỹ thuật cũng ảnh đến giá thành sản phẩm

* Nguồn lực tài chính của Doanh nghiệp

Bất cứ một hoạt động đầu t, mua sắm nào cũng đều phải xét, tính toán trên tiềm lực tài chính của Doanh nghiệp Một Doanh nghiệp có tiềm năng lớn về tài chính sẽ có nhiều thuận lợi trong việc đổi mới công nghệ, đầu t mua sắm trang thiết bị, nâng cao chất lợng sản phẩm, hạ giá thành, cung cấp tín dụng thơng mại,

và cũng cố vị trí của mình trên thơng trờng

Ch

ơng II : Thực trạng khả năng cạnh tranh của sản

phẩm bao bì của nớc ta.

2.1 Thực trạng thị trờng sản phẩm bao bì ở nớc ta hiện nay

2.1.1 Vài nét tổng quan về ngành bao bì của nớc ta.

Ngành bao bì là một trong những ngành ra đời sớm nhất ở nớc ta do nhu cầu về bao gói hàng hoá để bảo quản vận chuyển vì vậy ngành bao bì ra đời gắn liền với các ngành sản xuất hàng hoá khác

Nguyễn Ngọc Thanh Trang 8

Ngày nay khi hàng hoá ngày càng phát triển và đa dạng thì bao bì bao gói sản phẩm rất đợc coi trọng nó đợc xem là bộ mặt của sản phẩm, có thể nói bao bì đóng vai trò rất quan trọng đến việc tiêu thụ hàng hoá

Chính vì tầm quan trọng của mặt hàng bao bì vì vậy ở nớc ta có rất nhiều doanh nghiệp sản xuất kinh doanh mặt hàng này Hầu hết các tỉnh và các địa ph-

ơng đều có Doanh nghiệp sản xuất kinh doanh bao bì, tơng ứng với mỗi ngành có Công ty sản xuất bao bì riêng, các doanh nghiệp t nhân cũng sản xuất bao bì với

Nguồn : Theo thống kê hiệp hội bao bì năm 2002

Qua bảng trên ta thấy các Công ty chuyên doanh về sản xuất bao bì chỉ chiếm 32% các Công ty và doanh nghiệp sản xuất bao bì cả nớc Các công ty sản xuất theo các ngành chiếm 29 %, các doanh nghiệp t nhân sản xuất chiếm 39 % cơ cấu ngành nằm rãi rác ở các địa phơng vì vậy sự quản lý các Doanh nghiệp này là rất khó khăn và không thể kiểm soát đợc chất lợng cũng nh giá cả của sản phẩm bao bì Vì vậy việc tổ chức và phân chia lại cơ cấu của ngành đang là một vấn đề rất nan giải với ngành bao bì nớc ta hiện nay

2.1.2 Thực trạng về thị trờng của ngành bao.

Sản phẩm bao bì của ngành rất đa dạng và phong phú có nhiều chủng đặc trng

có một số loại nh sau :

Bảng 2 : Một số chủng loại sản phẩm bao bì của ngành bao bì nớc ta

Bao bì giấy Bao bì nhựa Bao bì sắt thép Bao bì thuỷ tinh

Carton sóng Nhựa mềm HD,PP,PE Thùng Phi, Can đựng Chai lọ đựng thực phẩm Duplex Nhựa cứng PVC, PPC Lon đựng nớc uống Chai lọ dợc phẩm

2.1.2.1 Về chủng loại của sản phẩm bao bì :

Giấy phức hợp Nhựa phức hợp Hộp đựng thực phẩm

Nguồn : Theo thống kê hiệp hội bao bì năm 2002

Ngoài ra còn một số loại bao bì khác nh bao đay, bao cói, bao gỗ các Công

ty có thể sản xuất theo nhu cầu của khách hàng

Từ bảng trên ta thấy bao bì nớc ta sản xuất bằng những chất liệu trên mỗi chất liệu lại đợc chia ra nhiều chủng loại khác nhau nói chung chủng loại sản phẩm của ngành bao bì nớc ta hiện nay là khá đa dạng và phong phú đã đáp ứng đợc nhu cầu tiêu dùng trong nớc

* Thị trờng ngoài nớc.

Thị trờng ngoài nớc của ngành hiện nay rất hạn hẹp việc xuất khẩu trực tiếp của ngành là rất ít chỉ một số Công ty lớn có uy tín trong ngành đã xuất khẩu đợc một số sản phẩm nhng không đáng kể Nói chung thị trờng nớc ngoài của ngành chỉ chiếm khoảng 3% thị trờng của ngành

* Thị trờng trong nớc

Thị trờng chủ yếu của chủ yếu của ngành bao bì là thị trờng trong nớc tập trung ở các thành phố lớn nh Hà Nội, TPHCM, Đà Nẵng, Hải Phòng ở đây tập trung nhiều Các khu công nghiệp lớn và các nhà máy lớn vì vậy nhu cầu về bao bì

để bao gói hàng hoá rất lớn

Biểu đồ 1: thị trờng Tiêu thụ của ngành bao bì nớc ta hiện nay

Thị trờng ngoài nớc

97 %

Từ biểu đồ trên ta thấy thị trờng trong nớc của ngành bao bì chiếm tới

97 % thị trờng tiêu thụ của ngành Ngành bao bì nớc ta hiện nay sản xuất chủ yếu

là tiêu thụ trong nớc còn việc xuất khẩu ra nớc ngoài không đáng kể do sự lạc hậu

về công nghệ và nguyên liệu sản xuất phần lớn phải nhập khẩu vì vậy ngành không thể cạnh tranh đợc so với các đối thủ trên thế giới

2.2 Tình hình sản xuất kinh doanh và xuất nhập khẩu của ngành bao bì việt nam hiện nay.

2.2.1 Tình hình sản xuất và kinh doanh của ngành.

* Về số lợng sản xuất của ngành

Sản xuất mặt hàng bao bì chủ yếu là phục vụ theo yêu cầu của khách hàng làm theo đơn đặt hàng của khách hàng vì vậy số lợng sản xuất mặt hàng bao bì luôn biến động theo từng mùa từng vụ và từng năm

Nói chung tình hình sản xuất của ngành bao bì hiện nay cha đợc đồng bộ cha

đợc quản lý một cách chặt chẽ việc thống nhất sản xuất và phân chia theo từng lĩnh vực cha cụ thể chính vì thế việc sản xuất bao bì cha tuân theo một quy tắc nào, chất lợng sản phẩm bao bì nớc ta cha đợc kiểm soát Một số Công ty t nhân sản xuất bao bì một cách tự phát không cha đợc sự quản lý của ngành gây ảnh h-ởng lớn đến tình hình sản xuất của ngành

Bảng 3: sản lợng sản xuất theo cơ cấu của ngành bao bì

Loại công ty cơ cấu (%) số lợng sản xuất

( triệu tấn /Năm )

Tỷ trọng ( % )

Nguồn : Theo thống kê của hiệp hội bao bì năm 2002

2.2.1.1 Tình hình về sản xuất của ngành bao bì.

Nguồn : Theo thống kê của hiệp hội bao bì năm 2002

Từ bảng trên cho ta thấy số các Công ty chuyên doanh về bao bì chiếm 32% các Công ty của ngành bao bì, đây là những Công ty lớn của nhà nớc hoặc liên doanh với nớc ngoài vì vậy có đầu t trang thiết bị máy móc và công nghệ sản xuất chuyên sản xuất các loại bao bì có chất lợng cao đòi hỏi kỹ thuật và có uy tín vì vậy sản lợng sản xuất của các Công ty này rất lớn khoảng 414 Triệu tấn/năm chiếm đến 45% sản lợng sản xuất của ngành Số các công ty sản xuất bao bì thuộc các ngành hàng khác chiếm 29% toàn ngành và sản lợng sản xuất là 276 Triệu tấn/năm chiếm 30% sản lợng toàn ngành, số còn lại 39% là các doanh nghiệp t nhân sản xuất sản lợng là 230 Triệu tấn/năm chiếm 25% sản lợng bao bì toàn ngành, các Công ty này chiếm số lợng rất lớn trong ngành nhng sự đầu t về máy móc và trang thiết bị kỹ thuật cha cao dẫn đến năng suất thấp và cha sản xuất đợc những mặt hàng cao cấp vì vậy các Công ty này chủ yếu là sản xuất những mặt hàng đơn giản để phục vụ ở địa phơng.

* về công nghệ và trang thiết bị sản xuất :

Trong những năm gần đây ngành bao bì nớc ta đã có sự đầu t lớn về công nghệ

và trang thiết bị máy móc sản xuất, các Công ty lớn chú ý đầu t về máy móc và trang thiết bị sản xuất Hiện nay ở các công ty này hầu hết sản xuất bằng tự động hoá hoàn toàn sau đây là một số máy móc trong những năm gần đây mà ngành đã nhập khẩu :

Bảng 4 : Tình hình trang thiết bị của ngành bao bì

Stt Tên thiết bị sản xuất Công suất thiết kế Trình độ trang thiết bị

1 Dây chuyền sx bao bì HD 100.000 tấn/năm Tự động hoá hoàn toàn

2 Dây chuyền sx bao bì PE 80.000 tấn/năm Tự động hoá hoàn toàn

3 Dây chuyền sx bao bì PP 60.000 tấn/năm Tự động hoá hoàn toàn

4 Dây chuyền sx bao bì cao cấp 20.000 tấn/năm Tự động hoá hoàn toàn

5 Dây chuyền sx bao bì carton 40.000 tấn/năm Tự động hoá hoàn toàn

6 Máy in offset 70.000 tấn /năm Tự động hoá hoàn toàn

7 Máy thổi màng LDPE 80.000 tấn/năm Tự động hoá hoàn toàn

Nguồn : Tạp chí bao bì số 2 ra ngày 25 tháng 2 năm 2003

Nguyễn Ngọc Thanh Trang 12

56,5746,79

36,91

Việc đầu t các trang thiết bị ở các Công ty đã giúp cho ngành bao bì nâng cao

đợc năng suất lao động, giảm đợc tỷ lệ phế phẩm từ 12,8% xuống còn 4% giúp cho các Công ty giảm đợc các chi phí sản xuất cũng nh chi phí về phế phẩm góp phần hạ giá thành nâng cao khả năng cạnh tranh của ngành

2.2.1.2 Tình hình về kinh doanh và cạnh tranh của ngành bao bì nớc ta hiện nay.

*Tình hình kinh doanh của ngành

Từ khi nớc ta chuyển đổi từ nền kinh tế tập trung sang nền cơ chế thị trờng các ngành kinh tế nớc ta phát triển một cách rõ rệt keo theo ngành bao bì cũng phát triển để phục vụ và đáp ứng những yêu cầu của các ngành

Qua hơn 10 năm đổi mới tình kinh doanh của ngành phát triển một cách rất nhanh chóng nhất là những năm gần đây ngành bao bì phát triển rất nhanh năm

2002 doanh thu của ngành đạt hơn gấp đôi doanh thu của năm 1998 đây là những bớc đi rất tiến bộ của ngành bao bì nớc ta

Tuy nhiên tình hình kinh doanh sản phẩm bao bì hiện nay đang còn theo kiểu

tự phát, các Công ty tự sản xuất tự kinh doanh do ngành hàng bao bì hình thành cha rõ ràng và cha có bộ nào đứng ra chủ quản vì vậy cha kiểm soát đợc chất lợng, giá dẫn đến cha định hớng tốt đợc cho ngời tiêu dùng dẫn đến giá cả chi phí cao

và gây lãng phí cho xã hội.

Biểu đồ 2 : doanh thu của ngành bao bì việt nam từ năm 1998 - 2002

Nguồn : Theo thống kê hiệp hội bao bì tháng 1 năm 2003

Từ biểu đồ trên thấy doanh thu của ngành bao bì qua các năm từ 1998 đến

2001 tăng lên một cách rất nhanh chứng tỏ ngành bao bì nớc ta đã đáp ứng tốt đợc nhu cầu tiêu dùng trong nớc Mặc dù khả năng cạnh tranh của sản phẩm bao bì của ngành yếu hơn so với sản phẩm của các nớc trên thế giới do những yếu tố khách qua nhng đạt đợc những kết quả này là sự rất cố gắng của ngành

Bảng 5 : Doanh thu một số sản phẩm của ngành trong 3 năm

Nguồn : Theo thống kê hiệp hội bao bì tháng 1 năm 2003

Từ Bảng số liệu so sánh về doanh thu trong vòng 3 năm gần đây ta thấy ngành bao bì nớc ta hiện nay đang phát triển rất mạnh Năm 2001 so với năm 2000 tổng doanh thu tăng 14.378 % còn năm 2002 so với năm 2001 tăng lên tới 16.068 %

đây là tốc độ tăng trởng tơng đối lớn so với các ngành khác ở nớc ta hiện nay

* Tình hình cạnh tranh của ngành.

Mặt hàng bao bì của nớc ta đợc đánh giá là ngành có khả năng cạnh tranh thấp

so hơn với các nớc trong khu vực và trên thế giới Sản phẩm bao bì sản xuất chủ yếu là phục vụ trong nớc còn xuất khẩu sang các nớc rất ít Một nguyên nhân chính là nguyên liệu để sản xuất ra những sản phẩm bao bì có chất lợng cao hầu hết phải nhập khẩu hoàn toàn vì vậy dẫn đến giá cả mặt hàng bao bì của nớc ta luôn cao hơn so với các nớc trong khu vực và thế giới nên sản phẩm bao bì của n-

ớc ta không đủ sức cạnh tranh trên thị trờng quốc tế

ở thị trờng trong nớc sự cạnh tranh diễn ra theo kiểu tự phát và không đợc công bằng có phần thiệt thòi cho các Công ty Nhà Nớc bởi họ phải nộp thuế và ngân sách đầy đủ trong khi đó các Công ty t nhân sản xuất bao bì rất nhiều họ sản xuất Nguyễn Ngọc Thanh Trang 14

bao bì phần lớn là thủ công không chịu sự quản lý chặt chẽ của nhà nớc vì vậy họ

dễ dàng chốn thuế, chất lợng sản phẩm không đảm bảo nên giá thành bao bì sản xuất rẻ hơn so với các Công ty của nhà nớc vì vậy họ chiếm u thế hơn với những sản phẩm bao bì thủ công, và đơn giản

2.2.2 Tình hình về xuất nhập khẩu của ngành.

Hiện nay mặt hàng bao bì của nớc ta xuất khẩu trực tiếp rất ít chỉ có một số mặt hàng nh túi xốp siêu thị và túi rác đợc xuất đi các nớc Tây Âu nhng với số l-ợng không đáng kể Một số Công ty lớn nh Công ty LEXSIN, Công ty sản xuất bao bì liên doanh Việt Nam - Daewoo , PACKEXIM Cũng chỉ mới xuất khẩu gián tiếp và gia công cho các đối tác nớc ngoài, các công ty liên doanh

Nói chung về xuất khẩu của ngành bao bì nớc ta hiện nay chỉ chiếm khoảng 5%-8% tổng kim ngạch xuất nhập khẩu đây là một con số rất nhỏ bé so với sản l-ợng nhập khẩu của ngành

Bảng 6 Kim ngạch XNK của ngành bao bì Việt Nam từ 1996 - 2002.

Nguồn: Theo báo cáo tổng kết cuối năm 2002 của hiệp hội bao bì

Ngành bao bì nớc ta là một trong những ngành nhập khẩu rất nhiều, từ các

2.2.2.1 Xuất khẩu.

2.2.2.2 Nhập khẩu

giấy, mực in, nhựa và các phụ gia để sản xuất Hầu hết phải nhập khẩu từ các nớc

nh Nhật, Đức , Singapo,Trung Quốc, Đài Loan

Nhập khẩu của ngành bao bì chiếm từ 92%-95% tổng kim ngạch xuất nhập khẩu,

đây là con số rất lớn vì vậy trong những năm gần đây ngành bao bì cũng nh các Công ty đang cố gắng giảm bớt sản lợng nhập khẩu một trong những cách làm giảm sản lợng nhập khẩu đó là nghiên cứu tìm ra những nguyên liệu trong nớc để thay thế các nguyên liệu sản xuất phải nhập khẩu

2 3 khảo sát thực tiễn tình hình cạnh tranh của công ty sản xuất

và xuất nhập khẩu bao bì

2.3.1 Giới thiệu về công ty sản xuất và xuất nhập khẩu bao bì.

Công ty sản xuất và xuất nhập khẩu bao bì đợc thành lập ngày 24/12/1973 theo quyết định số 1343/BNT/TCCB, lúc đó gọi là xí nghiệp bao bì xuất khẩu I Hà Nội trực thuộc bộ Ngoại Thơng

Trong quá trình phát triển do sự biến động của tình hình kinh tế - chính trị ở Liên Xô và các nớc Đông Âu, để phù hợp tình hình kinh tế thế giới nói chung và tình hình trong nớc nói riêng cho nên đến ngày 28/5/1993 căn cứ vào quyết định số 610/BTM-TCCB thì Xí nghiệp xuất khẩu I Hà Nội đổi tên thành Công ty sản xuất

và xuất nhập khẩu bao bì viết tắt là “ PACKEXIM “ ( Viet Nam National

Packing Production And Export-Import Corporation ).

Trụ sở chính của công ty tại phờng Phú Thợng - quận Tây Hồ - Hà Nội Điện tín : PACKEXIM

2.3.1.1 Quá trình hình thành và phát triển của công ty sản xuất và xuất nhập khẩu bao bì ( PACKEXIM ).

16

dụng các tiến bộ khoa học kỹ thuật trong sản xuất để không ngừng mở rộng sản xuất, nâng cao chất lợng sản phẩm và đẩy mạnh hoạt động kinh doanh xuất nhập khẩu của đơn vị

* Nhiệm vụ.

+ Tuân thủ pháp luật của nhà nớc, về quản lý kinh tế, tài chính, quản lý xuất nhập khẩu và giao dịch đối ngoại

+ Quản lý và sử dụng vốn có hiệu quả, bảo toàn và phát triển vốn nhằm ổn định và

mở rộnghoạt động sản xuất kinh doanh

+ Thực hiện nghiêm chỉnh các cam kết trong hợp đồng kinh tế và các nghĩa vụ khác có liên quan đến hoạt động sản xuất kinh doanh của Công ty

+ Thực hiện phân phối theo lao động và công bằng xã hội, không ngừng nâng cao trình độ văn hoá, nghề nghiệp của cán bộ công nhân viên

2.3.2 Phân tích tình hình sản xuất kinh của công ty sản xuất và xuất nhập khẩu bao bì ( PACKEXIM ) trên thị trờng.

Lĩnh vực hoạt động chính của Công ty đó là sản xuất bao bì, làm các loại bao bì theo đơn đặt hàng, xuất nhập khẩu các loại vật liệu bao bì, ngoài ra Công ty còn

có các dịch vụ nh cho thuê bến bãi…

Hiện nay Công ty sản xuất chủ yếu phục vụ cho các Công ty xuất khẩu thuộc các ngành nghề và sản phẩm của Công ty chỉ xuất khẩu gián tiếp qua các sản

2.3.2.1 Thị trờng tiêu thụ của Công ty PACKEXIM