Website HOC247 cung cấp một môi trường học trực tuyến sinh động, nhiều tiện ích thông minh, nội dung bài giảng được biên soạn công phu và giảng dạy bởi những giáo viên nhiều năm kinh ng[r]
Trang 1
DE THI GIU'A HỌC KÌ 2
Thời gian: 90 phút (Không kề thời gian giao đề)
DE THI SO 1
I DOC HIEU (3 diém)
Đọc đoạn trích sau va thực hiện các yêu cầu:
Lòng đồ kị có thể gắn với sự hiếu thắng, một tâm lí chứng tỏ mình không thua kém ching bạn, thậm
chí hơn người Tính hiếu thắng có thể có tác dụng kích thích người ta phẩn đấu, cạnh tranh vượt lên người
khác, có ý nghĩa tiễn bộ nhất định Tâm lí đồ kị ngược lại, chỉ là sự bién dang cua long hiéu thang Do la
tâm lí của kẻ thất bại Động cơ kích thích giảm sút, mà ý muốn hạ thấp, hãm hại người khác để thỏa lòng
ich ki tăng lên Phân tích lòng đồ kị, nhà triết học cổ đại Hy Lạp A-ri-xtốt đã nói: “Người đó kị sở dĩ dằn
vặt, đau đớn không chỉ vì thấy mình thua kém mà còn vì phải nhìn thấy người khác thành công” Nhà triết
học đã chỉ ra thực chất kẻ đồ ki là kẻ không muốn nhìn thấy người khác thành công
Trên thực tế, không một lòng đố kị nào có thể ngăn cản được người khác thành công, cho nên lòng đỗ
kị chỉ có hại cho bản thân kẻ đồ kị Nó vừa làm cho kẻ để kị không được sống thanh thản, luôn dần vặt khổ
đau vì những lí do không chính đáng lại vừa có thể dân họ đến những mưu đô xấu xa, thậm chí phạm tội
ác Kẻ đồ kị không hiểu rằng, “ngoài trời còn có trời” (cao hơn), “ngoài múi còn có núi” (cao hơn), mình
tài giỏi còn CÓ người tài hơn
Long do ki là một tính xấu cần khắc phục Con người cần phải có lòng cao thượng, rộng rãi, biết vui
với thành công của người khác Tình cảm cao thượng không chỉ giúp con người sống thanh thản, mà còn
có tác dụng thúc day xã hội và dong loại tiễn bộ
(Theo Băng Sơn, Dẫn theo Ngữ văn 11 Nâng cao)
Câu 1: (0.5 điểm) Xác định phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong đoạn trích
Câu 2: (0.5 điểm) Theo tác giả, lòng đỗ kị gây nên những tác hại gì?
Câu 3: (1,0 điểm) Em hãy cho biết lòng đồ kị bắt nguồn từ những nguyên nhân nào?
Câu 4: (1.0 điểm) Theo em, con người cần phải làm øì khi bản than nay sinh long d6 ki?
II LAM VAN (7 diém)
Thuyét minh doan trich sau day:
Nhân họ Hồ chính sự phiên hà,
Đề trong nước lòng dân oản hận
Quân cuông Minh thừa cơ gây họa,
W: www.hoc247.net F: www.facebook.com/hoc247.net Y: youtube.com/c/hoc247tvc
Trang 2
Bọn gian tà bán nước cầu vinh
Nướng dân đen trên ngọn lứa hung tàn, Vừi con đỏ xuống dưới hâm tái vạ
Di trời lừa dân đủ muôn nghìn kế,
Gây binh kết oán trải hai mươi năm
Bại nhân nghĩa nát cả đất trời,
Nang thuế khóa sạch không đâm múi
Người bị ép xuống biển dòng lung mò ngọc, ngán thay cá mập, thuông luông
Kẻ bị đem vào múi đãi cát tìm vàng, khốn nỗi rừng sâu, nước độc
Vét san vat, bat chim tra, chon chon lưới chăng
Nhiễu nhân dân, bây hươu đen, nơi nơi cạm đặt
Tàn hại cả giống côn trùng cây có, Nheo nhóc thay kẻ góa bụa khốn cùng
Thằng há miệng, đứa nhe răng, máu mỡ bấy no nê chưa chán;
Nay xây nhà, mai đắp đất, chân tay nào phục dịch cho vừa
Nang né nhiing noi phu phen, Tan tác cả nghề canh củi
Độc ác thay, trúc Nam Sơn không ghi hết tội,
Dơ bản thay, nước Đông Hải không rửa sạch mùi
Lẽ nào trời đất dung tha,
Ai bao thần dân chịu được?
(Trích Bình Ngô đại cáo — Nguyễn Trãi)
ĐÁP ÁN ĐÈ THI SỐ 1
W: www.hoc247.net F: www.facebook.com/hoc247.net Y: youtube.com/c/hoc247tvc
Trang 3
I ĐỌC HIỂU
Câu 1:
- Phương thức biểu đạt chính: nghị luận
Câu 2:
- Theo tác giả, lòng đó kị gây nên những tác hại: kẻ đỗ kị không được sông thanh thản, luôn dẫn vặt
khổ đau vì những lí do không chính đáng /có thê dẫn họ đến những mưu đồ xấu xa, thậm chí phạm tội ác
Câu 3:
- Long d6 ki bat nguén từ những nguyên nhân: sự ích kỉ, ghen tị, không muốn người khác thành công:
ý muốn hạ thấp, hãm hại người khác
Câu 4:
Học sinh có thé trả lời theo nhiều cách khác nhau nhưng hợp lí, có sức thuyết phục vẫn chấp nhận Gợi
Khi bản thân nảy sinh lòng đồ kị:
- Cần phải thức tỉnh đâu tranh với bản thân đề vượt lên, từ bỏ thói xâu này
- Phải rèn luyện lỗi sống cao thượng, hòa đông, biết vui với thành công của người khác
I LAM VAN
1 M@ bai:
- Giới thiệu tác gia
- Giới thiệu tác phẩm
- Dan dat van dé
2 Than bai:
* Hoan canh sang tac:
- Sau khi nghĩa quân Lam Sơn tiêu diệt và làm tan rã mười lăm vạn viện binh của quân Minh, cuộc
kháng chiến của quân dân Đại Việt đã hoàn toàn thăng lợi, châm đứt hai mươi năm ròng rã phải chịu đựng
thảm khốc đưới ách cai trị tàn bạo của quân xâm lược
- Thừa lệnh của chủ soái Lê Lợi, Nguyễn Trãi đã viết Đại cáo bình Ngô đồ tổng kế cuộc kháng chiến
vi dai, báo cáo rộng rãi cho toàn thể nhân dân được biết
W: www.hoc247.net F: www.facebook.com/hoc247.net Y: youtube.com/c/hoc247tvc
Trang 4
- Với nghệ thuật chính luận hùng hồn và cảm hứng trữ tình sâu sắc, tác giả đã tố cáo tội ác tay trời của
giặc Minh, đồng thời ca ngợi sức mạnh thân kì của cuộc khởi nghĩa Lam Sơn
* Nội dung đoạn trích:
+ Tô cáo tội ác đã man của giặc Minh:
- Trước hêt, tác giả vạch trân âm mưu xâm lược, sau đó lên án chủ trương cai trị thâm độc và cuôi cùng
là đanh thép tô cáo tội ác của giặc Minh
- Nguyễn Trãi vạch trần âm mưu cướp nước đã có từ lâu, vạch trần luận điệu bip bom “phu Tran diét
Hồ", để "mượn gió bẻ măng" cướp đất nước ta của chúng
- Nguyễn Trãi không tố cáo chủ trương đồng hoá thâm độc mà tô cáo chính sách cai trị hà khắc, tham
tàn của giặc Minh: Vơ vét sản vật quý báu, bóc lột sức người, sức của băng thuế má, phu phen, dâng nạp
cống vật và huỷ hoại môi trường sống, tàn sát dân chúng vô tội không biết ghê tay
- Tội ác chất chồng của giặc Minh và khối căm hờn chất chứa của nhân dân ta đã được Nguyễn Trãi
đúc kết băng hai câu văn mang ý nghĩa khái quát rất cao:
Độc ác thay, trúc Nam Sơn không ghi hết tội
Dơ bản thay, nước Đông Hải không rửa sạch mùi
=> Tác giả đã lây cái vô hạn (trúc Nam Sơn) để so sánh với cái vô hạn (tội ác của giặc); lây cái vô
cùng (nước Đông Hải) so sánh với cái vô cùng (sự dơ bần của giặc) Câu văn đây tính hình tượng khắc hoạ
và nhân mạnh tội ác của quân thù; đồng thời thê hiện thái độ căm phẫn và khinh bỉ của tác giả
3 Kết luận
- Khái quát và mở rộng vân đê
DE THI SO 2
I DOC — HIEU (3 diém)
Đọc bài thơ sau đây và trả lời các câu hồi từ Câu 1 đến Câu 4:
Con sẽ không đợi một ngày kia
khi mẹ mất đi mới giật mình khóc lóc
Những dòng sông trôi đi có trở lại bao giờ?
Con hốt hoảng trước thời gian khắc nghiệt Chạy điên cuồng qua tudi me gid nua mỗi ngày qua con lại thấy bơ vơ
ai níu nồi thời gian?
ai niu noi?
W: www.hoc247.net F: www.facebook.com/hoc247.net Y: youtube.com/c/hoc247tvc
Trang 5
Con mỗi ngày một lớn lên
Mẹ môi ngày thêm căn côi Cuộc hành trình thâm lặng phía hoàng hôn
fa quên mắt thêm xưa dáng mẹ ngôi chờ giọt nước mắt già nua khong wa noi
ta mê mải trên bàn chân rong ruồi mắt mẹ già thâm lặng dõi sau lưng Khi gai doi dam wa mau ban chan
máy kẻ đi qua máy người dừng lại?
Sao mẹ già ở cách xa đến vậy trai tim âu lo đã giục giã đi tìm
ta van v6 tinh
ta van than nhién?
(Me — D6 Trung Quan) Câu 1: Xác định thê thơ của văn bản
Câu 2: Nêu tác dụng của biện pháp nhân hóa được sử dụng trong câu Con hốt hoảng trước thời gian
khắc nghiệt/ Chạy điên cuông qua tuổi mẹ già nua
Câu 3: Nhà thơ đã nhận ra được điều gì trong những câu thơ sau:
Khi gai đời đâm ta máu bàn chân
máy kẻ đi qua máy người dừng lại?
Sao mẹ già ở cách xa đến vậy trai tim âu lo đã giục giã đi tìm
Cau 4: Tình cảm suy tư nào của nhà thơ được bộc lộ trong đoạn thơ trên khiến anh, chị đồng cảm sâu
sac nhật?
IL LAM VAN (7 diém)
Câu 1: (2 điểm)
Từ lói sống vô tình, thản nhiên của người con với mẹ trong văn bản trên, anh, chị hãy viết đoạn văn
khoảng 200 chữ trình bày suy nghĩ mình về lối sống thờ ơ vô cảm với những người thân xung quanh mình
của g1ới trẻ trong cuộc sông hôm nay
Câu 2: (5 điểm): Phân tích nhân vật Ngô Tử Van trong Chuyén Chức phán sự đền Tản Viên của Nguyễn
Dữ
W: www.hoc247.net F: www.facebook.com/hoc247.net Y: youtube.com/c/hoc247tvc
Trang 6
DAP AN DE THI SO 2
I DOC HIEU
Cau 1:
- Thé thơ tự do
Câu 2:
- Biện pháp nhân hóa: thời gian chạy điên cuồng qua tuổi mẹ già nua
- Nêu tác dụng:
+ Thể hiện sự chảy trôi nhanh của thời gian
+ Làm nổi bật tâm trạng hốt hoảng của nhà thơ
Câu 3:
Điều nhà thơ nhận ra trong những câu thơ là: Khi ta thật bại, vấp ngã trên đường đời, trong khi nhiều
người xung quanh thờ ơ, dửng dưng thì mẹ dẫu ở cách xa vẫn dõi theo lo lăng
Cau 4:
- Nêu được một tình cảm suy tư của nhà thơ trong văn bản mà mình đồng cảm
- Lí giải vì sao tình cảm suy tư đó lại khiến bản thân đồng cảm sâu sắc
II LAM VAN
Cau 1:
Gợi ý:
a Giải thích
- Vô cảm là không có cảm giác, không có tình cảm, không xúc động trước một sự vật, hiện tượng, một
vân đề gì đó trong đời sống Bệnh vô cảm là căn bệnh của những người không có tình yêu thương, sống
dứng dưng trước nỗi đau của con người, nhân loại
- Hiện tượng sống thờ ơ, vô cảm, thiếu trách nhiệm với người thân, gia đình của thế hệ trẻ hiện nay là
biểu hiện tiêu cực trong đời sống của giới trẻ - những chủ nhân tương lai của đất nước Hiện tượng nà thu
hút mối quan tân và gây ra nhiều bức xúc xã hội
b Bàn luận
W: www.hoc247.net F: www.facebook.com/hoc247.net Y: youtube.com/c/hoc247tvc
Trang 7
- Thực trạng của lỗi sống thờ ơ: thể hiện ở lối sống ích kỉ, ham chơi, biết đòi hỏi, hưởng thụ không có
trách nhiệm với gia đình, xã hội Thậm chí có học sinh nghĩ đến cái chết chỉ vì ba mẹ không đáp ứng các
yêu cầu của mình
- Con người trở thành ích kỉ, vô trách nhiệm, vô lương tâm, chỉ biết sống cho mình, không quan tâm
đến người thân và những người xung quanh
- Không biết cảm thông, chia sẻ, yêu thương với những cảnh ngộ bất hạnh trong cuộc đời
c Bài viết nhận thức và hành động
- Cần xác định lí tưởng sống, mục đích sông đúng đắn, sống tử tế với người thân và mọi người xung
quanh
- Mọi suy nghĩ, hành động và lời nói của mình đều phải xuất phát từ lòng nhân ái
Cau 2:
I M@ bai
- Giới thiệu về tác giả Nguyễn Dữ và tác phẩm “Chuyện chức phán sự đền Tản Viên”
- Giới thiệu về nhân vật Ngô Tử Văn
II Thân bài
* Lai lịch và tính cách
- Lai lịch: Tên Soạn người huyện Yên Dũng, đất Lạng Giang
- Tính cách: Khảng khái, cương trực nóng nảy thây sự gian tà thì không chịu được
- Danh tiếng: Nồi tiếng đến mức vùng Bắc vẫn khen là một người cương trực
=> Băng cách giới thiệu trực tiếp, Nguyễn Dữ đã tạo cho nhân vật yếu tô chính xác, qua đó giúp người
đọc tin tưởng vào sự có thật của nhân vật này
=> Lời giới thiệu mang giọng điệu khen ngợi, hướng người đọc vào những hành động chính nghĩa của
nhân vật
* Ngô Tử Văn là người cương trực, chính nghĩa
- Ngô Tử Văn là người rất kháng khái, “thấy sự tà gian thì không thê chịu được” nên đã đót đền, trừ hại
cho dân
- Sẵn sàng nhận chức phán sự đền Tản Viên đề thực hiện công lí
W: www.hoc247.net F: www.facebook.com/hoc247.net Y: youtube.com/c/hoc247tvc
Trang 8
* Ngô Tử Văn là người dũng cảm kiên cường
- Không run sợ trước lời đe dọa của hồn ma tên tướng giặc, chàng vạch trần tên hung thần
- Cãi lại quỷ và tên hung thần họ Thôi, dùng lời lẽ cứng cỏi, không chịu nhún nhường để tâu trình Diêm
Vương
* Giàu tinh than dân dộc: Đấu tranh đến cùng để diệt trừ hồn ma tên tướng giặc, làm sáng tỏ nỗi oan
và phục hồi danh vị cho thổ thần nước Việt
=> Chiến thăng của Ngô Tử Văn — một kẽ sĩ nước Việt — là sự khăng định chân lí, chính sẽ thăng tà và
thể hiện tinh thần dân tộc mạnh mẽ, quyết tâm đến cùng để bảo vệ công lí và chính nghĩa
=> Lời bình cuối truyện đề cao bản lĩnh của kẽ sĩ
* Nghệ thuật xây dựng nhân vật
- Xây dựng cốt truyện hấp dẫn với những xung đột kịch tính
- Xây dựng nhân vật thông qua thông qua hành động, lời nói để xây dựng tính cách
- Sử dụng các thủ pháp nghệ thuật: Đối lập tương phản, liệt kê,
- Sử dụng các chỉ tiết kì ảo
ĐẺ THỊ SỐ 3
I ĐỌC HIỂU (4 điểm):
Đọc đoạn văn sau và trả lời các cầu hỏi:
Dân ta có một lòng nông nàn yêu nước Đó là một truyền thông quý báu của ta Từ xưa đến nay, môi
khi Tô quốc bị xâm lăng, thì tỉnh thán áy lại sôi nội, nó kết thành một làn sóng vô cùng mạnh mẽ, to lớn,
nó lướt qua mọi sự nguy hiệm, khó khăn, nó nhân chìm tất cả lũ bản nước và lñ cướp nước
(Hỗ Chí Minh, trong #ồ Chí Minh toàn tập, tập 6, ÑXB Sự thật, Hà Nội, 1986) Câu 1 Nêu phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong đoạn văn? (0,5 điểm)
Câu 2 Đoạn văn đề cập đến nội dung øì? (7,0 điểm)
Câu 3 Chỉ ra và nêu hiệu quả của hai biện pháp tu từ được sử dụng trong câu văn: “Từ xưa đến nay,
mỗi khi Tổ quốc bị xâm lăng, thì tỉnh thân ấy lại sôi nồi, nó kết thành một làn sóng vô cùng mạnh mẽ, to
lớn, nó lướt qua mọi sự nguy hiểm, khó khăn, nó nhắn chìm tất cả lũ bản nước và lũ cướp nước ” (1,0
điểm)
Câu 4 Đoạn văn gợi cho anh/chị suy nghĩ gì về trách nhiệm của thế hệ trẻ ngày nay trong việc xây
dựng và bảo vệ Tổ quốc? (Viết một đoạn văn từ § đến 10 dòng) (1, 5 điểm)
H LÀM VĂN (6 điểm)
Anh/chi hay cam nhận tâm trạng của Thúy Kiểu trong đoạn thơ sau:
: www.hoc247.net F: www.facebook.com/hoc247.net Y: youtube.com/c/hoc247tvc
Trang 9
Chiếc vành với bức tờ mây, Duyên này thì giữ vật này của chung
Dù em nên vợ nên chồng, Xót người mệnh bạc ắt lòng chẳng quên
Mắt người còn chút của tin, Phím đàn với mảnh hương nguyên neày xưa
Mai sau dù có bao giờ, Dot lo huong dy so to phim nay
Trông ra ngọn có lá cây, Thấy hìu hìu gió thì hay chị về
Hồn còn mang nặng lời thể, Nát thân bô liễu đên nghì trúc mai
Dạ đài cách mặt khuất lời,
Rưới xin giọt nước cho người thác oan
(Trích Truyện Kiêu - Nguyễn Du, Ngữ Văn 10 tập 2, ÑXB Giáo dục Việt Nam)
ĐÁP ÁN ĐÈ SỐ 3
I ĐỌC HIỂU
Câu 1
- Phương thức biểu đạt chính: Nghị luận
Câu 2
Nội dung đoạn văn:
- Khăng định tinh thần yêu nước của nhân dân ta
- Chính tinh thần yêu nước đã giúp nhân dân ta chiến thắng mọi kẻ thù
Câu 3
Học sinh trả lời trong các biện pháp tu từ sau:
- Biện pháp tu từ được sử dụng trong câu văn: Ấn dụ; điệp từ; liệt kê; lặp câu trúc; nhân hóa
- Tac dung:
+ Khang dinh sức mạnh của lòng yêu nước
+ Tạo nhịp điệu sôi nồi, mạnh mẽ cho câu văn
+ Thể hiện niềm tự hào của Hồ Chí Minh về truyền thống quý báu của dân tộc ta
W: www.hoc247.net F: www.facebook.com/hoc247.net Y: youtube.com/c/hoc247tvc
Trang 10
Câu 4
Có thê diễn đạt theo các cách khác nhưng phải hợp lý, có sức thuyết phục Học sinh hướng vào những nội
dung sau:
- Phải giữ gìn truyền thống tốt đẹp và quý báu của dân tộc ta
- Cần học tập và rèn luyện để xây dựng Tổ quốc giàu đẹp
- Sẵn sàng bảo vệ Tổ quốc trước các thế lực xâm lăng
Il LAM VAN
Học sinh có thể trình bày theo các cách khác nhau nhưng cần đảm bảo những nội dung sau
a Đảm bảo cấu trúc bài nghị luận
- Có đủ các phần mở bài, thân bài, kết bài
- Mở bài nêu được vân đẻ; Thân bài triển khai được vân đê; Kết bài kết luận được vấn đề
b Xác định đúng van đề cần nghị luận: Tâm trạng đau đớn, xót xa của Thúy Kiểu khi rơi vào bi kịch tình
yêu tan vỡ
c Triển khai vẫn đề nghị luận thành các luận điểm thê hiện sự cảm nhận sâu sắc và vận dụng tốt các thao
tác lập luận; Kêt hợp chặt chẽ giữa lý lẽ và dân chứng
* Mở bài:
- Giới thiệu về tác giả, tác phẩm,
- Giới thiệu đoạn trích
* Thân bài:
- Nêu hoàn cảnh, xuất xứ đoạn trích:
+ Tình yêu của Kim-Kiều đang mặn nông thì gia đình Kiều gặp tai biến Kiều quyết định bán mình chuộc
cha
+ Đêm trước ngày đi theo Mã Giám Sinh, Kiều đã nhờ Vân thay mình trả nghĩa cho Kim Trọng Sau lời
trao duyên, Kiêu trao kỉ vật tình yêu cho Thúy Vân
- Tâm trạng của Kiểu sau khi trao kỉ vật: Có sự giăng xé giữa từ bỏ và níu kéo càng làm rõ hơn nỗi đau khi
mât tình yêu
- Sau khi trao kỉ vật tình yêu, Kiều tưởng tượng ra một tương lai xót xa: đó là cái chết, là một oan hồn, cầu
xin người thân hãy hóa giải linh hôn đau khô
=> Tình yêu mãnh liệt, đắm say mà Thúy Kiều dành cho Kim Trọng, khi tình yêu không còn thì cũng coi
như mình đã chết
- Nghệ thuật của đoạn trích: Phân tích tâm lý tinh tế, kết hợp giữa độc thoại và đối thoại — Làm nổi bật
tâm trạng của Thúy Kiều khi tình yêu tan vỡ và những phẩm chat dang quý của Thúy Kiểu trong tình yêu
Đoạn trích cũng cho thây sức cảm thông lạ lùng của Nguyễn Du dành cho Thúy Kiêu
* Kết bài:
- Đánh giá những thành công về nội dung và nghệ thuật của đoạn trích
W: www.hoc247.net F: www.facebook.com/hoc247.net Y: youtube.com/c/hoc247tve Trang | 10