Tại sao nên áp dụng DPPA tại Việt Nam? Lợi ích: NLTT do khách hàng doanh nghiệp cấp tài chính thay vì cơ chế FIT EVN và PPC có thể có lợi nhuận từ việc mua và bán Năng lượng xanh BCT có thể tăng gấp đôi sản lượng điện tái tạo đến năm 2020
Trang 1Đám phán Mua bán điện trực tiếp (DPPA)
tại Việt Nam:
Đánh giá và đề xuất
Trang 228/03/2022 Bài trình bày TẠI CUỘC HỌP TỔ CÔNG TÁC DPPA BCT NGÀY 18/4 2
Tại sao nên áp dụng DPPA tại Việt Nam?
Thu hút mạnh mẽ đầu tư nước ngoài
• Cam kết về hoạt động bền vững của doanh
nghiệp
• Có được nguồn điện dài hạn với mức giá cố
định
Lợi ích đối với Việt Nam
• NLTT do khách hàng doanh nghiệp cấp tài
chính thay vì cơ chế FIT
• EVN và PPC có thể có lợi nhuận từ việc
mua và bán Năng lượng xanh
• BCT có thể tăng gấp đôi sản lượng điện tái
• Việc triển khai thí điểm 400 MW DPPA có thể thu được $400 triệu trong đầu tư vào NLTT mới
• Khảo sát các nhà phát triển cho thấy hơn $700 triệu vốn CSH có sẵn cho NLTT tại Việt Nam
Trang 3Tác động của DPPA đối với GENCO & Khách hàng
C Á C G I Ả Đ Ị N H
G E N C O
- Ký PPA dài hạn với (các) khách hàng công nghiệp
- Nhà máy mặt trời có quy mô đáp ứng hồ sơ tải của một
hoặc nhiều khách hàng
- Trong ví dụ này: 30 MWp sản xuất ra 220 MWh mỗi ngày
- GENCO có thể đưa sản lượng vượt quá vào thị trường giao
ngay
K H Á C H H À N G C Ô N G N G H I Ệ P
- Được phục vụ với giá bán lẻ 22 kV- 110 kV
- Giờ làm việc: 6 giờ sáng – 6 giờ tối
- Tiêuthụ 271 MWh mỗi ngày, chủ yếu là giờ cao điểm
- Khách hàng muaphần điện còn lại từ PC V-LEEP đã đánh giá chính sách DPPA tác động như thế nào đối với người mua và người bán trên thị trường điện VN
Trang 4Tác động của DPPA đối với các đơn vị ngành điện
C Á C G I Ả Đ Ị N H
V-LEEP cũng đánh giá mô hình DPPA tác động như thế nào đến các đơn vị ngành điện, Công ty mua bán điện của EVN (EPTC) vàcác PC cấp tỉnh sẽ có thêm trách nhiệm thực hiện chương trình DPPA NLDC sẽ tiếp tục đo đếm/thẩm định giao nhận điện năng tớithị trường độc quyền (single market)
- Nhận điện năng giao nhận của GENCO & tính credit với giá
điện bán buôn của PC và giá bán lẻ của Khách hàng công
nghiệp
- Muasản lượng vượt quá ở mức Giá thị trường giao ngay
- Thẩm định giao nhận điện năng tới Khách hàng & PC
- Tiếp tục phục vụ các yêu cầu của Khách hàng công nghiệp
- Ghi có (credit) điện năng NLTT giao nhận với hoá đơn điện bánlẻ
- Thu phí DPPA và phân bổ cho các đơn vị trong ngành điện
Dựa trên những ngày điển hình năm 2016 - 2017
Chi phí giao ngay trung bình hàng tháng Định giá cao điểm theo mùa giá bán buôn (VND/kWh)
Trang 5Tiêu chí lựa chọn mô hình DPPA
• Sự hấp dẫn đối với nhà đầu tư và khách hàng
• Phù hợp với cấu trúc thị trường điện hiện tại và tương lai
• Dễ thực hiện
• Thêm yêu cầu công việc cho các đơn vị ngành điện
• Thay đổi trong luật pháp hiện tại
• Yêu cầu phải có quy định mới hoặc được điều chỉnh.
Trang 6Thu hồi chi phí của chương trình DPPA
C Á C G I Ả Đ Ị N H V Ề S L E E V E D D P P A
Một khoản phí DPPA do Khách hàng chi trả sẽ bù đắp chi phí mạng lưới và chi phí quản lý chương trình DPPA
Giả định chi phí
Chi phí phân phối sơ cấp
3
Đóng góp cho chi phí mạng
lưới truyền tải & phân phối
Chi phí biến đổi về khoản tổn thất và dịch vụ duy trì mức độ tin cậy (phụ trợ) cho chương trình DPPA
Chi phí hoạt động phát sinh thêm nhằm
hỗ trợ giao dịch DPPA, bao gồm đo đếm, cân bằng điện năng, tất toán, xuất hoá đơn, phí hành chính
Hoàn trả phần tổn thất của PC
và chi phí hoạt động của EVN
Trang 7Trường hợp “thông thường” - FiT cho tất cả NLTT
4.1 Giao nhận điện bán buôn
Thanh toán điện bán buôn
Trang 8Mô hình Sleeved DPPA
GENCO
EVN
Khách hàng
1.1 Thanh toán mua điện
Thoả thuận DPPA
1.2 Đo đếm & hoá đơn
Tham gia thị trường
Hoá đơn bán buôn được điều chỉnh xuống cho phần điện phát của GENCO
4.1 Giá điện bán buôn
Thanh toán điện bán buôn
Trang 9Ghi có (credit) điện năng giao nhận DPPA cho KH
Hoá đơn theo thời gian sử dụng hàng tháng
Tiêu thụ Sử dụng (kWh) DPPA (kWh)* Còn lại (kWh) Cao điểm 2.021.200 (1.284.819) 736.381 Bình thường 5.902.400 (3.853.216) 2.049.184 Thấp điểm 483.600 - 483.600
Tổng cộng 8.407.200 (5.138.035) 3.269.165
Điện mua buôn Đơn vị (kWh) DPPA (kWh) Bù trừ (kWh) Cao điểm 2.063.525 (1.287.178) 776.348 Bình thường 6.121.717 (3.927.564) 2.194.153 Thấp điểm 509.053 - 509.053
Tổng cộng 8.694.295 (5.214.742) 3.479.553
Thời gian Lập lịch Thực tế
Mức vượt
Trang 10GENCO-Khách hàng
GENCO và Khách hàng ký PPA quy định về điện
năng giao nhận của GENCO và giá mua điện
Khách hàng trả VAT cho mọi khoản điện mua
GENCO-Đơn vị vận hành thị trường điện bán buôn
GENCO tham gia Thoả thuận thị trường bán buôn với EVN (NLDC & EPTC)
GENCO giao điện vào thị trường bán buôn Phần giao nhận điện được lập lịch DPPA được ghi có (bù trừ) với hoá đơn tiền điện của Khách hàng; phần điện năng vượt quá sẽ được tính theo giá thị trường giao ngay
NLDC xác nhận phần gửi đi hàng giờ của GENCO cho PC và Khách hàng
10
Thoả thuận Sleeved DPPA & Dòng tài chính
PC-Khách hàng
• PC phục vụ mọi yêu cầu của Khách hàng
• Khách hàng nhận credit cho hoá đơn hàng
tháng (bằng kWh theo thời gian sử dụng), phản ánh điện năng giao nhận của GENCO
• Khách hàng trả phí DPPA để bù đắp chi phí
mạng lưới & chi phí quản lý DPPA
EVN/EPTC-PC
để phản ánh phần điện năng giao nhận của GENCO
Trang 11So sánh dòng tiền kịch bản thông thường với dòng tiền DPPA
Phản ánh sản lượng điện mặt trời cho 5 địa điểm tại Việt Nam và
hồ sơ tải của khách hàng giả định
Tính toán tác động tài chính ngắn hạn và dài hạn
Lồng ghép các mức giá tăng lên đối với các biến chính:
Giá thị trường giao ngay
Biểu giá bán buôn
Biểu giá bán lẻ
Phí DPPA
Bao gồm các đầu vào có thể điều chỉnh cho tổn thất truyền tải &
phân phối, công suất NLTT và hồ sơ tải của khách hàng
Áp dụng với mọi mô hình DPPA
28/03/2022
Bài trình bày TẠI CUỘC HỌP TỔ CÔNG TÁC DPPA BCT NGÀY 14/6 11
Đánh giá tác động tài chính của các mô hình DPPA
Loại mô hình DPPA:
Thoả thuận mua bán điện
trực tiếp
Trang 12Sleeved scenario 1: All Power Corporations
Sleeved DPPA – Tác động tài chính năm đầu đối với tất cả các
bên *
*Kết quả phân tích chỉ mang tính minh hoạ, không đảm bảo về kết quả thu được
**Kết quả về hệ số công suất và thời gian nắng dựa trên số liệu API về mặt trời theo giờ PVGIS
-3000
-2000
-1000
01000
Tác động kinh tế năm đầu tiên của Mô hình sleeved đối với 5 PC **
Trang 13Sleeved DPPA – Tác động tài chính 15 năm đối với PC*
*Kết quả chỉ mang tính minh hoạ, không phản ánh các thay đổi khi giá bán buôn và bán lẻ tăng
1000000
Tác động kinh tế của mô hình Sleeved đối với 5 PC, giai đoạn 15 năm
HCM PC NPC CPC HN PC SPC
Trang 14Tác động dài hạn của Mô hình Sleeved DPPA*
Đ Ầ U R A K Ị C H B Ả N S L E E V E D
*Nhà máy ĐMT đặt tại TPHCM Kết quả chỉ mang tính minh hoạ, không phản ánh thay đổi về giá bán buôn và bán lẻ gia tăng trong giai đoạn 15 năm
Tác động kinh tế của DPPA cho giai đoạn 15 năm
Trang 15Mô hình Synthetic DPPA
4.1 Giá điện bán buôn
1.2 Hoán đổi giá CfD
Thanh toán điện bán buôn
Trang 16GENCO-Khách hàng
góp vào chi phí sản xuất điện, CfD
hedging, và quyền sở hữu Chứng nhận
NLTT/NL xanh
Theo CfD, GENCO và Khách hàng đồng ý
hoán đổi mức giá cố định (quy định trong
PPA) với giá giao ngay khi mức giá này có
lợi đối với Khách hàng
GENCO xuất hoá đơn Khách hàng theo
điều khoản DPPA và giao nhận điện năng
theo giờ do EPTC/NLDC ghi nhận
GENCO-Đơn vị vận hành thị trường bán buôn
Thoả thuận thị trường bán buôn với EVN/EPTC GENCO giao điện cho thị trường giao ngay và được chi trả theo giá thị trường giao ngay EPTC/NLDC cung cấp thẩm định của bên thứ ba
về giao nhận điện năng của GENCO
28/03/2022
Bài trình bày TẠI CUỘC HỌP TỔ CÔNG TÁC DPPA BCT NGÀY 14/6 16
Các thoả thuận Synthetic DPPA & dòng tài chính
PC-Khách hàng
Trang 17synthetic scenario 1: All Power Corporations
Synthetic DPPA – Tác động tài chính năm đầu tiên với mọi PC*
*Kết quả phân tích chỉ mang tính minh hoạ, không đảm bảo về kết quả thu được
HCMC PC Southern PC Northern PC Central PC Hanoi PC
Tác động kinh tế của mô hình Synthetic đối với 5 PC
KH
Trang 18Synthetic DPPA – Tác động 15 năm*
Tác động kinh tế của DPPA cho giai đoạn 15 năm
*Nhà máy ĐMT đặt tại TPHCM Kết quả chỉ mang tính minh hoạ, không phản ánh thay đổi về giá thị trường giao ngay, hoặc bán lẻ, hoặc FIT gia tăng trong giai đoạn 15 năm
Trang 19So sánh tác động của các mô hình DPPA – HCMC PCĐ Ầ U R A M Ô H Ì N H S Y N T H E T I C D P P A
Trang 20So sánh tác động của các mô hình DPPA – Northern PC
Trang 21Sleeved DPPA Synthetic DPPA
Sự hấp dẫn về đầu tư: GENCOs và Khách hàng muốn hợp
đồng trực tiếp về điện tái tạo, với quy tắc thị trường thiết
lập mức độ chắc chắn cần thiết để có được tài chính
Sự phù hợp của thị trường: Phù hợp với cả VCGM và
VWEM, nhưng đòi hòi EVN/EPTC và các PC phải tiếp
nhận các trách nhiệm mới
Sự hấp dẫn về đầu tư: GENCO có thể khó khăn khi tìm kiếm Khách hàng sẵn lòng trả mức chênh lệch giữa giá giao ngay và giá cần thiết để thu xếp được tài chính cho dự án NLTT.
Sự biến động giá thị trường giao ngay ở mức thấp làm giảm giá trị của cơ chế CfD
Sự phù hợp của thị trường: Rất phù hợp với VWEM tương lai nhưng trong VCGM, có ít giá trị về hoán đổi giá do sự thống trị của PPA giá cố định và mức trần giá thị trường giao ngay
Các vấn đề thị trường
Trang 22Sleeved DPPA Synthetic DPPA
điện bán buôn của PC và hoá đơn điện bán lẻ của Khách hàng EPTC được hoàn trả phần chi phí phát sinh
EPTC đăng ký GENCO NLTT là đơn vị tham gia thị trường bán buôn
năng vượt quá đưa ra thị trường giao ngay NLDC được hoàn trả phần chi phí phát sinh
NLDC thẩm định giao nhận điện tái tạo đưa ra thị trường giao ngay
lẻ của Khách hàng để bù trừ điện năng giao nhận của GENCO và thu phí DPPA Các PC được hoàn trả phần chi phí phát sinh
Không có tác động
Yêu cầu về hoạt động
Trang 2328/03/2022 23
Các vấn đề pháp lý và quy định
Các vấn đề pháp lý và quy định với Hợp đồng DPPA
Khả năng thực thi: Mọi thoả thuận thị trường đều được uỷ
quyền và bảo vệ
Khả năng gộp nhu cầu: Nhiều khách hàng có thể hình thành
Liên danh cho hợp đồng DPPA với đơn vị phát triển dự án
Điều độ: Điều độ ưu tiên theo FiT hiện tại Chuyển hướng: GENCO cần được phép chuyển hướng DPPA
sang khách hàng mới nếu bên bao tiêu không hoàn thành nghĩa vụ
Thu hồi chi phí: Chi phí được thu hồi thông qua mức
phí(charge) thay vì lệ phí (fee) Phí được điều chỉnh hàng năm
theo công thức được xác định trước (nếu cần) Phí DPPA bao
gồm:
Bên bao tiêu cho phần điện năng vượt quá: Các GENCO
nên tham gia vào Thoả thuận thị trường với SMO để đưa phần điện năng vượt quá vào thị trường
Bảo mật: Thông tin mật có thể được tiết lộ cho ERAV cùng với
Thời hạn: Mọi hợp đồng đặc biệt và thoả thuận thị trường
phải phù hợp với thời hạn của DPPA
Trang 24Tác động tài chính Các vấn đề thị trường Sự sẵn sàng về vận
hành
Pháp lý & quy
định
Sleeved DPPA • Tiết kiệm được nhiều cho EVN
nhờ việc chuyển đổi các dự án
• Nhu cầu sleeved DPPA tại
VN đã được thể hiện trongNghiên cứu thị trường
• Có thể cần thoả thuậnphòng vệ (Back-stop) do thời gian PPA dài
• Một số yêu cầu vận hànhmới – đo đếm, xuất hoáđơn và lập hoá đơn –yêu cầu có sự phát triển
• Cần có quyết địnhcủa thủ tướng chophép thực hiệnChương trình thíđiểm
Synthetic DPPA • Giá thấp và không có biến động
giá tăng làm giảm ý nghĩa củaviệc phòng ngừa rủi ro giá
• Thiếu cơ chế Đăng ký NLTT sẽkhông khuyến khích Kháchhàng
• Các bên tư nhận có thể xem
sự tiến triển của thị trườngbán buôn tiềm ẩn rủi ro
• Các ví dụ thành công nhấtđến từ thị trường hoàn toàn
tự do
• Không thể tiếp nhận quyền
sở hữu vật lý đối với NLTT
• Không có sự khác biệtđáng kể về vận hànhtrong mô hình Synthetic PPA
• Đặc tính về hợpđồng phái sinh củaSynthetic PPA có thểđòi hỏi phải có quyđịnh tài chính vớicác bên tham giahợp đồng
Kiến nghị của V-LEEP
Trang 2528/03/2022 Bài trình bày TẠI CUỘC HỌP TỔ CÔNG TÁC DPPA BCT NGÀY 14/6 25
Ưu nhược điểm: So sánh giữa mô hình Sleeved và Synthetic DPPA
Northern &
Central PC chịukhoản tổn thấtnhỏ;
Khách hàngphải trả nhiềuhơn để dùngđiện tái tạo
Khách hàng
có nhu cầucao
VN có thểtiếp nhậnđược rấtnhiều kinhnghiệm
EPTC, NLDC, các
PC có chứcnăng mới
Có sẵn kinhnghiệmquốc tế
Các vấn đềpháp lý & quyđịnh phảiđược giảiquyết
được việc trợgiá cho dự ánDPPA NLTT;
Không có tácđộng tới PC hoặc EVN
Khách hàngphải trả nhiềuhơn
Quản lý liêndanh có thể
dễ dàng hơn
Giá cao sẽ cảntrở khách hàngtham gia
Không cầnthêm chứcnăng mới, trừ NLDC
Sự không chắcchắn liên quanđến việc chuyểntiếp sang
VWEM
Thay đổi tốithiểu từthông lệhiện tại
Có thể cần quyđịnh chứngkhoán đối vớicác CfD
Trang 26Mô hình Lựa chọn chính Lựa chọn 2
Sleeved • Khách hàng chỉ tiếp nhận phần điện năng bằng
mức tiêu thụ của họ, phần điện năng vượt quá
sẽ đưa ra thị trường giao ngay
• PC ghi có điện năng tái tạo giao nhận (kWh) vớigiá bán lẻ
• Khách hàng trả phí DPPA để hoàn trả chi phíthực hiện DPPA
Synthetic • Khách hàng đóng góp vào phần chênh lệch giữa
giá giao ngay và giá thoả thuận (đàm phán với
GENCO) cho phần tiêu thụ được lập lịch.
• Khách hàng tiếp tục tiếp nhận mọi yêu cầu vềđiện từ mức bán lẻ
Các vấn đề:
1 Quá tốn kém đối với Khách hàng
• Khách hàng có được mức giá giao ngay theo giờ để đổi lấy phần chênh giữagiá giao ngay và giá thoả thuận (đã đàm phán với GENCO) cho 100% điệntái tạo giao nhận
• PC tham gia Hợp đồng đặc biệt để credit điện năng mua giá thị trường giaongay (kWh) với giá bán lẻ
• Khách hàng trả phí DPPA để thu hồi chi phí mạng lưới và chi phí thực hiệnDPPA
Các vấn đề:
1 Tính thuế với các credit (khoản ghi có)
2 Yêu cầu vận hànhCác mô hình DPPA