Hình thức chính thể: Quân chủ Hồi giáo lập hiến - Chính thể Liên bang Malaysia được thể hiện ở sự hiện diện của Quốc vương Malaysia, một bản Hiến pháp và đạo Hồi với tư cách là quốc giá
Trang 1Nhà nước và pháp luật Liên bang Malaysia
Trang 2I Tổng quan về đất nước Liên bang Malaysia
Trang 3Vị trí địa lý đất nước Liên bang Malaysia
-phía nam khu vực Đông nam á tiếp giáp với Thái lan, Indonesia và Brunei
-Diện tích: 330.803 km2
-Dân số: 33.069.503 (22/3/2022)
(Nguồn: https://danso.org/malaysia/ )
Click icon to add picture
Click icon to add picture
Trang 4Lịch sử đất nước Malaysia
• Lịch sử Malaysia thường được cho là mở đầu ở bắc Shumatra
• Từ thế kỷ VII – XIV là tiêu điểm của để quốc hàng hải quan trọng
• Dân di cư từ Sri Vijaya đã di chuyển theo hướng bắc lập nên thành phố Melaka, một trung tâm văn hóa thương mại lớn
• Năm 1511 Bồ Đào Nha xâp lược Melaka
• Kể từ thế kỷ XVI, hết Bồ Đào Nha đến Hà Lan, Anh liên tiếp xâm lược
• Sau năm 1786 rơi vào cảnh đô hộ của thực dân Anh
• Thế chiến lần thứ 2 bị Nhật xâm lược
• Sau thế chiến Anh khôi phục nền thống trị thực dân
• Năm 1948 thành lập bang liên hợp Malaya
• Năm 1957 tuyên bó độc lập
• Năm 1963 Singarpo xác nhập vào Malaya cùng Sarawak và Sabah (Malaysia)
• Năm 1965 Singarpo tuyên bố rút
Đài tưởng niệm quốc gia của Malaysia dành cho những người hy sinh trong Chiến tranh thế giới thứ 2 và Tình trạng
khẩn cấp Malaya
Trang 5Văn hóa Liên bang Malaysia
Click icon to add picture
• Là quốc gia đa tôn giáo tạo nên nét văn hóa phong phú trong đó hồi giáo chiếm vị trí chủ yếu ( 61,3% tín đồ hồi giáo )
• Trong giao tiếp người Malaysia chào nhau bằng việc duỗi thẳng cánh tay trái và đặt bàn tay phải lên ngực
Trang 6Kinh tế Liên bang Malaysia
- Tổng thu nhập quốc dân một năm GDP là
336.330 triệu đô/năm (đứng thứ 40 thế giới), đứng thứ 6 trong Asean
- Thu nhập bình quân đầu người một năm là 27.287 đô/người/năm (đứng thứ 51 thế giới), đứng thứ 3 trong Asean sau Singapo và Bruney
• Đồng tiền là Ringgit
Trang 7II Hình thức nhà nước Liên bang Malaysia
1 Hình thức chính thể: Quân chủ Hồi giáo lập hiến
- Chính thể Liên bang Malaysia được thể hiện ở sự hiện diện của Quốc
vương Malaysia, một bản Hiến pháp và đạo Hồi với tư cách là quốc giáo
của Malaysia
Quốc vương Malaysia Muhammah V tại nhiệm năm 2016-2019
Trang 8- Đứng đầu bang là Tiểu vương hoặc Thống đốc và Hội đồng lập pháp ở mỗi bang
Trang 9- Hiện nay, Malaysia có13 bang và ba lãnh thổ liên bang, được phân thành hai khu vực
- Khu vực bán đảo gồm 11 bang và hai lãnh thổ liên bang
- Khu vực hải đảo gồm 2 bang và một lãnh thổ liên bang
- 3 lãnh thổ liên bang là: Kuala Lumpur; Putrajaya; Labuan do chính phủ liên bang quản lý trực tiếp
- 13 bang của Malaysia dựa trên nền tảng các vương quốc Mã Lai lịch sử, 9 trong số 11 bang bán đảo vẫn duy trì các gia tộc vương thất của mình, và được gọi là các bang Mã Lai
- Mỗi bang được chia tiếp thành các huyện (thành phố), rồi lại được chia thành Mukim
- Malaysia có 18 thành phố Duy nhất bang Perlis có thị trấn
- Tại 2 bang Sabah và Sarawak các huyện được nhóm thành tỉnh Hai bang này có quyền tự chủ nhiều hơn so với các bang khác, nhất là về chính sách và kiểm soát nhập cư
Trang 103 Chế độ chính trị Liên bang Malaysia
• Người biểu tình Malaysia ở
quảng trường Độc Lập, Kuala
Lumpur, ngày 31/07/2021 đòi
giải thể chính phủ
Trang 11III Bộ máy nhà nước Liên bang Malaysia
Văn phòng thủ tướng Malaysia
Trang 121 Nguyên thủ quốc gia
- Quốc vương do Hội đồng các Tiểu vương bầu trong số 9 tiểu vương, nhiệm kỳ 5 năm và có thể được tái bầu
- Quốc vương đại diện cho toàn Liên bang, song vẫn là Tiểu vương kế truyền tại bang
- Hội đồng các Tiểu vương gồm các Tiểu vương (9) và các Thống đốc từ các bang (4) và các vùng lãnh thổ trực thuộc Malaysia (3)
có chức năng lãnh đạo tôn giáo và bầu Quốc vương, khi bầu Quốc vương, thành phần Hội đồng chỉ có 9 tiểu vương tham gia
Trang 13Thẩm quyền của quốc vương
- Về thế quyền, Quốc vương là nguyên thủ tối cao toàn Liên bang, có vị trí tôn kính
- Giúp việc cho Quốc vương là 1 phó Quốc vương cũng do Hội đồng các Tiểu vương bầu với nhiệm kỳ 5 năm
- Quốc vương là tổng chỉ huy tối cao lực lượng vũ trang, đứng đầu lập pháp, hành pháp và chi phối tư pháp nhưng chủ yếu mang tính lễ nghi vì mọi quyết định phải có sự đồng ý của chủ thể khác, thậm chí Quốc vương có thể bị kiện hình sự hoặc dân sự
- Nếu Quốc vương bị xét xử thì phải thành lập Tòa án đặc biệt, do Tổng Công tố phê chuẩn, thành phần xét xử gồm Chánh án Liên bang, Chánh án thượng thẩm và 2 thẩm phán do Hội đồng tiểu vương chọn
- Điều 39 Hiến pháp quy định quyền hành pháp được trao cho Quốc vương nhưng khi thực hiện phải theo đề nghị của Chính phủ hoặc bộ trưởng do Chính phủ chỉ định
Trang 14quốc vương Đương nhiệm
- Quốc vương thứ 16 Abdullah Sultan Ahmad Shah sinh năm 1959, lên ngôi năm 2019, là tiểu vương bang Pahang, có 2 vợ
- Quốc vương thứ 16 Abdullah Sultan Ahmad Shah lên ngôi sau khi Quốc vương tiền nhiệm trước đó là ông Muhammad
V bất ngờ thoái vị, Hội đồng các Tiểu vương đã bầu quốc vương mới theo thứ tự danh sách
- Dù việc lựa chọn Quốc vương được sắp xếp theo thứ tự, song Hội đồng Quân chủ vẫn có thể phủ quyết nếu thấy ứng
cử viên đó không phù hợp, hoặc không đủ năng lực Chính người được lựa chọn cũng có thể từ chối vị trí này Khi đó, ngai vàng sẽ được chuyển tới người tiếp theo trong danh sách.
- Trong cuộc họp nhằm bầu ra vị vua mới, chín Tiểu vương Malaysia mỗi người được phát một lá phiếu, trên đó có tên của vị tiểu vương đứng đầu danh sách kế vị Các thành viên trong Hội đồng sau đó sẽ đánh dấu thể hiện ý kiến của mình về người kế vị ngai vàng của Malaysia Để trở thành Quốc vương Malaysia, một Tiểu vương phải nhận được ít nhất năm phiếu thuận Nhằm bảo đảm tính ẩn danh, chín tiểu vương được trao những lá phiếu và bút mực giống hệt nhau.
Trang 152 Cơ quan lập pháp
- Quyền lập pháp được trao cho Nghị viện gồm Quốc vương và 2 viện
- Hạ viện nhiệm kỳ 5 năm với 222 thành viên do bầu cử, 209 người được bầu ở 13 bang và 13 người bầu từ 3 vùng lãnh thổ liên bang, từ 21 tuổi
- Thượng viện nhiệm kỳ 3 năm với 70 thành viên, mỗi bang trong số 13 bang được đại diện bởi 2 người, còn lại do Quốc vương bổ nhiệm những người có uy tín, từ 30 tuổi
- Nghị sĩ được quyền miễn trừ trách nhiệm trước Nghị viện và các ủy ban của Nghị viện
- Dự luật thường xuất phát từ 1 trong 2 viện, khi 1 viện thông qua, nó được gửi tới viện thứ 2 trước khi gửi Quốc vương bắt buộc công bố trong 30 ngày
- Các dự luật về tài chính, ngân sách chỉ cần Hạ viện thông qua là gửi Quốc vương
- Các dự luật khác, nếu Hạ viện đã thông qua mà Thượng viện không thông qua, nó sẽ được Hạ viện xem xét trong kỳ họp sau, cách đó hơn 1 năm rồi gửi Quốc vương
Trang 16Một phiên họp của Hạ viện Malaysia
Click icon to add picture
Trang 173 Cơ quan hành pháp
• Quyền hành pháp do quốc vương nắm giữ
• Đứng đầu chính phủ là thủ tướng do quốc vương bổ nhiệm và đạt được tín nhiệm, chiếm đa số trong
hạ viện
• Bộ trưởng do thủ tướng đề cử trong số thành viên của hai viện và được quốc vương bổ nhiệm
• Chính phủ chịu trách nhiệm tập thể trước nghị viện
• Thủ tướng không được sự tín nhiệm của hạ viện thì phải đệ đơn giải tán chính phủ hoặc đề nghị quốc vương giải tán hạ viện
Trang 18Nội các hiện thời của malaysia
Tổng giám đốc điều hành Pemadu
Cục hiện đại hóa và quản lý than phiền của công chúng
Trang 19• Bộ thông tin, truyền thông và văn hóa
• Bộ năng lượng, công nghệ xanh và nước
• Bộ phát triển nông thôn và địa phương
• Bộ giáo dục đại học
• Bộ công nghiệp và thương mại quốc tế
• Bộ khoa học, công nghệ và đổi mới
• Bộ tài nguyên thiên nhiên và môi trường
• Bộ nội thương, hợp tác xã và quyền lợi người tiêu dung
• Bộ nhà ở và chính quyền địa phương
• Bộ phụ nữ, gia đình và phát triển cộng đồng
• Bộ ngoại giao
• Bộ lãnh thổ trực thuộc liên bang và an sinh đô thị
Trang 20Thủ tướng đương nhiệm
malaysia
• Là đương kim thủ tướng thứ 9 của Malaysia nhậm chức
năm 2021
• Sinh năm 1960
• Từng giữ chức phó thủ tướng, bộ trưởng cấp cao về an
ninh, bộ trưởng quốc phòng, bộ trường phát triển nông
thôn và khu vực, bộ trưởng nông nghiệp và công nghiệp,
bộ trưởng nội thương, hợp tác xã và tiêu dùng, bộ trưởng
thanh niên và thể thao
Ông Ismail Sabri Yaakob – Thủ tướng đương nhiệm Malaysia
Trang 214 Cơ quan tư pháp
• Quyền tư pháp được trao cho 1 hệ thống tòa án được tổ chức theo 3 cấp và không có thẩm quyền xét xử về tôn giáo :
• Cấp sơ thẩm là các tòa án sơ thẩm bao gồm 2 tòa án thượng thẩm ở Sabah và Sarawak, ngoài ra còn có 1 số tòa án sơ thẩm cấp thấp được thành lập theo các đạo luật của nghị viện
• Cấp phúc thẩm là tòa án phúc thẩm có thẩm quyền xét xử các bản án sơ thẩm bị kháng cáo, kháng nghị
• Cấp cao nhất là tòa án liên bang có thẩm quyền xem xét bất kỳ bản án nào của các tòa án cấp dưới, ngoài ra còn có thẩm quyền xét xử các tranh chấp giữa các bang và giữa các tiểu bang với liên bang đồng thời cố vấn pháp luật cho quốc vương
Trang 22Thành phần của tòa án liên bang
• Chánh án tòa án liên bang
• Các chánh án của tòa án phúc thẩm
• Các chánh án của tòa án thượng thẩm
• Một số thẩm phán tòa án liên bang khác
Trang 23Thẩm phán Malaysia
• Các thẩm phán từ chánh án tòa án liên bang cho tới tòa án thượng thẩm đều do quốc vương bổ nhiệm trên
cơ sở đề nghị của thủ tướng sau khi đã tham vấn hội đồng tiểu vương
• Trước khi đề cử tới quốc vương, thủ tướng phải tham vấn các chánh án tòa án liên quan
• Nếu bổ nhiệm thẩm phán tòa thượng thẩm vùng Sabah và Sarawak thì thủ tướng phải hỏi ý kiến của thủ hiến 2 bang này
• Thẩm phán phải là công dân Malay, có ít nhất 10 năm kinh nghiệm pháp luật
Trang 24Các biện pháp đảm bảo Nguyên tắc độc lập của thẩm phán
• Nhiệm kỳ suốt đời cho đến khi về hưu ( 65 tuổi )
• Không bị cách chức theo con đường hành chính
• Chỉ bị cách chức theo con đường tư pháp tại 1 tòa án riêng do thủ tướng hoặc chánh án tòa án liên quan
đề xuất lên quốc vương
• Chỉ quốc vương mới có quyền thuyên chuyển công tác
• Chính sách đãi ngộ không bị giảm kể từ khi bổ nhiệm
• Tòa án liên bang hoặc tòa thượng thẩm có quyền trừng phạt hành vi xúc phạm tới thẩm phán
• Nghị viện cũng không có quyền bàn luận nhận xét tư cách thẩm phán trừ ¼ thành viên Nghị viện đề nghị
Trang 25Tòa địa phương Sepang Malaysia Bà Tengku Maimun Tuan Mat là nữ chánh án tòa án liên
bang Malaysia đầu tiên trong lịch sử
Trang 265 Các thiết chế hiến định độc lập của Malaysia
Ủy ban bầu cử
• Là cơ quan làm việc theo chế độ tập thể
• Các thành viên do quốc vương bổ nhiệm sau khi tham khảo ý kiến hội
đồng tiểu vương
• Bao gồm 5 ủy viên : trong đó có 1 chủ tịch và 1 phó chủ tịch
Ủy ban công vụ
• Có 4 ủy ban công vụ trong 4 lĩnh vực khác nhau :
Trang 27IV Chức năng nhà nước của Malaysia
Ngày 21/3/2022 thủ tướng Malay Ismail Sabri Yaakob thăm chính thức Việt Nam
Malaysia mở cửa cho khách quốc tế từ tháng 1/2022
Trang 28V Tổng quan về hệ thống pháp luật Liên bang Malaysia
• Hệ thống pháp luật Common Law :
• Hệ thống pháp luật Hồi giáo
Trang 29VI Hiến pháp Liên bang Malaysia
• Sau chiến tranh thế giới thứ 2, người Anh quay
trở lại kiểm soát bán đảo Mã Lai, thiết lập trật tự
ở đây và tiếp tục thực hiện ý tưởng thành lập 1
nhà nước liên bang ở khu vực này
• Năm 1948 liên bang Mã Lai được thành lập gồm
11 bang và có hiến pháp riêng của mình
• Bộ máy nhà nước được thiết lập gồm cao ủy đại
diện nữ hoàng Anh, hội đồng hành pháp và hội
đồng lập pháp
• Năm 1955 bầu cử hội đồng lập pháp liên bang, đảng liên minh chiếm đa số đã thúc đẩy đàm phán dành dộc lập
và chủ trương ban hành hiến pháp
• Năm 1956 triệu tập hội nghị hiến pháp, thành lập ủy ban soạn thảo hiến pháp
• Năm 1957 hiến pháp đầu tiên của Mã Lai được thông qua
• Tinh đến năm 2005, trong vòng 48 năm hiến pháp đã sửa đổi 42 lần, trong đó sửa đổi quan trọng nhất là năm
1963 khi bang Sabah, Sarawak và Singapo gia nhập
Trang 30VII: Thực hiện pháp luật, áp dụng pháp luật
Cựu thủ tướng Naijb Razak bị kết án 12 năm tù vì tham nhũng