Giáo án ôn tập ngữ văn 11 kì 2 phần tiếng việt

Giáo án ôn tập ngữ văn 11 kì 2 phần tiếng việt chất lượng

Kính chào quý thầy cô

và các em!

ÔN TẬP PHẦN TIẾNG VIỆT

HOẠT ĐỘNG GIAO TIẾP BẰNG NGÔN

NGỮ

Ngữ cảnh

Nghĩa của câu

Nghĩa của câu

PHONG CÁCH CHỨC NĂNG

PHONG CÁCH CHỨC NĂNG

PCNN báo chí

PCNN báo chí

PCNN chính luận

PCNN chính luận

NỘI DUNG BÀI HỌC

I KIẾN THỨC CHUNG VỀ TIẾNG VIỆT

1.Từ ngôn ngữ chung đến lời nói cá nhân 2.Đặc điểm loại hình tiếng Việt

Tính chung của ngôn ngữ Cái riêng của lời nói cá nhân

Tính chung của ngôn ngữ Cái riêng của lời nói cá nhân

- Những yếu tố chung (âm, thanh,

tiếng, từ, ngữ cố định…)

- Những quy tắc, phương thức

chung về cấu tạo, sử dụng các

đơn vị ngôn ngữ (cấu tạo câu,

- Việc tạo từ mới

- Việc vận dụng linh hoạt các quy tắc, phương thức chung

 Phong cách ngôn ngữ cá nhân

Mối quan hệ

- Ngôn ngữ chung là cơ sở để sản sinh lời nói cá nhân

- Lời nói cá nhân là sự hiện thực hóa, cụ thể hóa các yếu tố chung của ngôn ngôn ngữ Lời nói cá nhân góp phần làm biến đổi, phát triển ngôn ngữ chung

Bài tập 2: SGK Tr120

Trong bài thơ, Tú Xương sử dụng nhiều từ ngữ và các phương thức chung của ngôn ngữ toàn dân:

- Các từ, các thành ngữ (một duyên hai nợ, năm nắng mười mưa)

- Các quy tắc cấu tạo ngữ, tạo câu, quy tắc tỉnh lược chủ ngữ (6 câu đầu)

Đồng thời, bài thơ cũng có nhiều phần thuộc lời nói riêng của tác giả:

- Lựa chọn “quanh năm” chứ không phải là cả năm, suốt năm, “nuôi đủ” chứ không phải nuôi cả, nuôi được

- Cách sắp xếp từ ngữ: “lặn lội thân cò”, “eo sèo mặt nước” (đảo ngữ)…

Trong bài thơ, Tú Xương sử dụng nhiều từ ngữ và các phương thức chung của ngôn ngữ toàn dân:

- Các từ, các thành ngữ (một duyên hai nợ, năm nắng mười mưa)

- Các quy tắc cấu tạo ngữ, tạo câu, quy tắc tỉnh lược chủ ngữ (6 câu đầu)

Đồng thời, bài thơ cũng có nhiều phần thuộc lời nói riêng của tác giả:

- Lựa chọn “quanh năm” chứ không phải là cả năm, suốt năm, “nuôi đủ” chứ không phải nuôi cả, nuôi được

- Cách sắp xếp từ ngữ: “lặn lội thân cò”, “eo sèo mặt nước” (đảo ngữ)…

Trắc nghiệm

Câu 1: Đặc điểm loại hình của tiếng Việt là gì?

A Đơn vị cơ sở của ngữ pháp là tiếng

B Từ không biến đổi hình thái

C Ý nghĩa ngữ pháp được biểu thị bằng trật tự từ và hư từ

D Tất cả các ý trên

D

2 Đặc điểm loại hình tiếng Việt

Câu 2: Tiếng là gì?

A Là đơn vị cơ sở của ngữ pháp.

B Về mặt ngữ âm, tiếng là âm tiết.

C Về mặt sử dụng, tiếng có thể là từ hoặc yếu tố cấu tạo từ.

D Tất cả các đáp án trên

D

Câu 3: Xác định số tiếng trong câu văn sau: "Từ ấy trong tôi bừng nắng hạ” ?

Câu 4: Xác định hư từ trong đoạn văn sau:

Pháp chạy, Nhật hàng, vua Bảo Đại thoái vị Dân ta đã đánh đổ các xiềng xích thực dân gần 100 năm nay để gây dựng nên nước Việt Nam độc lập Dân

ta lại đánh đổ chế độ quân chủ mấy mươi thế kỉ mà lập nên chế độ Dân chủ Cộng hòa.

(Hồ Chí Minh, Tuyên ngôn độc lập)

Câu 5: Từ "tôi" (1) và từ "tôi" (2) sau đây có chung một chức vụ ngữ pháp không?

"Tôi (1) đưa cô ấy ba ngàn đồng, cô ấy đưa tôi (2) một quyền vở."

A Có

B Không

B

Câu 6: Trật tự sắp đặt từ trong cụm từ hoặc câu có ảnh hưởng gì đến ý nghĩa ngữ pháp của cụm từ hoặc câu?

A Trật tự sắp đặt từ trong cụm từ hoặc câu thay đổi thì ý nghĩa ngữ pháp của cụm từ hoặc câu cũng thay đổi

B Tùy từng trường hợp, trật tự sắp đặt từ trong cụm từ hoặc câu thay đổi

có thể làm thay đổi ý nghĩa ngữ pháp của cụm từ hoặc câu

C Trật tự sắp đặt từ trong cụm từ hoặc câu thay đổi không ảnh hưởng gì đến ý nghĩa ngữ pháp của cụm từ hoặc câu

A

II HOẠT ĐỘNG GIAO TIẾP BẰNG NGÔN NGỮ

1 Ngữ cảnh

2 Nghĩa của câu

RUNG CHUÔNG VÀNG

CÂU HỎI 1

Ngữ cảnh là bối cảnh ngôn ngữ làm cơ sở cho việc sử dụng từ ngữ và tạo lập lời nói, đồng thời làm căn cứ để lĩnh hội thấu đáo lời nói.

Nêu khái niệm ngữ cảnh?

Đáp án:

1

10BẮT ĐẦU

BẮT ĐẦU

CÂU HỎI 2

- Nhân vật giao tiếp

- Bối cảnh ngoài ngôn ngữ

BẮT ĐẦU

CÂU HỎI 3

- Với quá trình tạo lập văn bản: Là cơ sở cho sự lựa chọn nội

dung, cách thức giao tiếp, các phương tiện ngôn ngữ.

- Với quá trình lĩnh hội văn bản: Là căn cứ để phân tích, lĩnh

hội, đánh giá nội dung, hình thức văn bản.

Vai trò của ngữ cảnh?

Đáp án:

1

10BẮT ĐẦU

BẮT ĐẦU

CÂU HỎI 4

Bài Văn tế nghĩa sĩ Cần Giuộc được sáng tác trong bối cảnh trận tập kích đồn quân Pháp ở Cần Giuộc đêm 14/12/ 1861 trong trận đó có nhiều nghĩa sĩ hi sinh Nghĩa sĩ giết được hai tên quan Pháp, một số lính thuộc địa của chúng, làm chủ đồn hai ngày rồi bị phản công và thất bại.

Ngữ cảnh này được tái hiện trong nội dung:

- Gươm đep dùng bằng lưỡi dao phay, cũng chém rớt đầu hai quan nọ.

- Kẻ đâm ngang, người chém ngược, làm cho mã tà ma ní hồn kinh, bọn hè trước, lũ ó sau, trối kệ tàu sắt tàu đồng súng nổ.

Bài 4: (SGK -120)?

Hoàn thành bảng kiến thức:

2 Nghĩa của câu

Hoàn thành bảng kiến thức:

2 Nghĩa của câu

- Ứng với sự việc mà câu đề cập tới

khác của câu biểu hiện

- Thể hiện sự nhìn nhận, đánh giá, thái

độ của người nói

- Thái độ, tình cảm của người nói với người nghe

- Biểu hiện riêng nhờ từ tình thái

BÀI 6 (SGK 121)

2 Nghĩa của câu

 Trong câu nói của bác Siêu:

- Nghĩa sự việc do các thành phần chính biểu hiện “họ không phải đi gọi”.

- Nghĩa tình thái biểu hiện: Từ “đâu” thể hiện ý phân trần, bác bỏ ý nghĩa

mong muốn của chị Tí rằng họ sẽ ở trong huyện ra.

- Từ “dễ” thể hiện sự phỏng đoán chưa chắc chắn về sự việc (tương đương

với từ có lẽ, hẳn là, chắc hẳn”)

III PHONG CÁCH NGÔN NGỮ

1 Phong cách ngôn ngữ báo chí

2 Phong cách ngôn ngữ chính luận

Ví dụ 1:

Nhân dịp kỷ niệm 37 năm ngày nhà giáo Việt Nam 20/11/1982 – 20/11/2019 Ngày

18 tháng 11 năm 2019, Trường THPT Anh Hùng Núp đã tổ chức thành công buổi ngoại khóa cho học sinh trong toàn trường với hình thức “Hội chợ ẩm thực và thi hát tập thể các ca khúc cách mạng” Đợt ngoại khóa lần này có 10 chi đoàn tham gia Hầu hết các em tham gia rất tích cực và sôi nổi, có nhiều gian hàng được đầu tư công phu, nhiều tiết mục văn nghệ được biểu diễn rất chuyên nghiệp Đây là dịp để các em HS rèn luyện kỹ năng hoạt động tập thể và nhằm ôn lại truyền thống hào hùng của dân tộc trong 02 cuộc đấu tranh chống Pháp và Mỹ Kết thúc đợt ngoại khóa, chi đoàn 11A đạt giải nhất toàn đoàn và Chi đoàn 11b đạt giải nhì thi văn nghệ

Chỉ ra phong cách ngôn ngữ của đoạn ngữ liệu trên?

(Phong cách ngôn ngữ báo chí)

Ví dụ 2:

VIỆT NAM ĐI TỚI

Khắp non sông Việt Nam đang bừng dậy một sinh khí mới Sinh khí ấy đang biểu hiện trên khuôn mặt của từng người dân, trong từng thôn bản, ngõ phố, trên từng cánh đồng, công trường, trong từng viện nghiên cứu, trên các chốt tiền tiêu đầu sóng ngọn gió,…

Rạo rực đất trời, rạo rực lòng người!

Đất nước đang căng tràn sức xuân trong ý chí và khát vọng vươn tới của 80 triệu người con đất Việt Nguồn sinh lực mới được kết tụ và nhân lên trong xuân Giáp Thân đang hứa hẹn tạo ra một sức băng lướt mới trên con đường dài xây dựng một xã hội công bằng, dân chủ, văn minh.

Xuân mới, thế và lực mới, chúng ta tự tin đi tới!

Chỉ ra phong cách ngôn ngữ của đoạn ngữ liệu trên?

(Phong cách ngôn ngữ chính luận)

Ví dụ 3:

Trong cuộc thi Ô-lim-pích Toán quốc tế lần thứ 45 diễn ra tại thủ đô ten, Hi Lạp, từ ngày 14 đến ngày 16 tháng 7, đội tuyển Việt Nam xếp thứ tư toàn đoàn (đạt 196 diểm) Cả sáu thành viên đội tuyển Việt Nam đều đạt huy chương: bốn huy chương Vàng, hai huy chương Bạc Đoàn Trung Quốc xếp thứ nhất(đạt 220 điểm, sáu huy chương Vàng) Cuộc thi Ô-lim-pích Toán lần này có hơn thí sinh của 85 nước tham gia

A-(Báo Nhân dân, ngày 19 – 7 – 2004)

Chỉ ra phong cách ngôn ngữ của đoạn ngữ liệu trên?

(Phong cách ngôn ngữ báo chí)

30