Quản lí hoạt động dạy học môn Sinh ho ̣c tại trường THPT Nam Khoái Châu tỉnh Hưng Yên Vũ Xuân Hiển Trường Đại học Giáo dục Luận văn ThS ngành: Quản lý giáo dục; Mã số: 60 14 05 Ngư
Trang 1Quản lí hoạt động dạy học môn Sinh ho ̣c tại trường THPT Nam Khoái Châu tỉnh Hưng Yên
Vũ Xuân Hiển
Trường Đại học Giáo dục Luận văn ThS ngành: Quản lý giáo dục; Mã số: 60 14 05
Người hướng dẫn: T.S Nguyễn Trọng Hậu
Năm bảo vệ: 2012
Abstract: Nghiên cứu cơ sở lý luận về quản lý hoạt động dạy học môn học Sinh học tại trường trung học phổ thông (THPT) Khảo sát thực trạng hoạt động dạy học và thực trạng quản lí hoạt động dạy học môn Sinh học tại trư ờng THPT Nam Khoái Châu, tỉnh Hưng Yên Đề xuất các biện pháp quản lý hoạt động dạy học môn Sinh học ta ̣i trư ờng THPT
Nam Khoái Châu, tỉnh Hưng Yên
Keywords: Quản lý giáo dục; Sinh học; Hoạt động dạy học; Giáo dục trung học; Hưng Yên
sự phát triển nhanh và bền vững
Dạy học là hoạt động trung tâm của nhà trường, đội ngũ GV là lực lượng quyết định chất lượng dạy học Nhiệm vụ của người giáo viên là giáo dục, giảng dạy theo mục tiêu, nguyên lí, chương trình giáo dục để giúp học sinh phát huy tính tích cực, chủ động sáng tạo, vận dụng kiến thức vào thực tiễn và hình thành những tình cảm đạo đức tốt đẹp Thời đại ngày nay, thời đại của thông tin và nền kinh tế tri thức thì sứ mạng của người giáo viên càng nặng nề hơn Người thầy không chỉ chuyển tải thông tin cho HS mà còn phải tổ chức, điều khiển, hướng dẫn HS chủ động
Trang 2chiếm lĩnh tri thức Vì vậy, vấn đề nâng cao chất lượng giảng dạy của đội ngũ GV hết sức quan trọng,
Sinh ho ̣c là một môn học liên quan mật thiết với thực tế, là một môn học khó đối với học sinh, để cho học sinh hiểu bài và thích học môn học này, không những giáo viên phải có kiến thức chuyên môn vững vàng mà còn có năng lực sư phạm tốt
Lối truyền thụ một chiều từ thầy đến trò vẫn được duy trì ở nhiều nơi và ở các cấp học Các hoạt động tự học của học sinh như: tự tìm hiểu kiến thức, tự thao tác thực hành, tự phát hiện
và giải quyết vấn đề không được giáo viên chú trọng Do đó tính tích cực, chủ động và sáng tạo của học sinh trong quá trình tiếp thu kiến thức không được phát huy
Với những lí do trên, tôi lựa chọn nghiên cứu đề tài “Qua ̉ n lí ho ạt động dạy học môn Sinh học ở trường THPT Nam Khoái Châu, tỉnh Hưng Yên” nhằm nâng cao hiệu quả quản lý
hoạt động dạy học môn Sinh học ở trường trung học phổ thông Nam Khoái Châu, tỉnh Hưng Yên trong giai đoa ̣n hiê ̣n nay
2 Mục đích nghiên cứu
Nghiên cứu lý luận, thực tiễn và đề xuất một số biện pháp quản lí hoạt đô ̣ng da ̣y ho ̣c môn
Sinh ho ̣c ở trường THPT Nam Khoái Châu , tỉnh Hưng Yên nhằm nâng cao hiệu quả quản lý hoạt động dạy học môn Sinh học ở trường trung học phổ thông Nam Khoái Châu, tỉnh Hưng Yên
3 Nhiệm vụ nghiên cứu
3.1 Nghiên cứu cơ sở lý luận về quản lý hoạt động dạy học môn học Sinh học ở trường THPT
3.2 Khảo sát thực trạng hoạt động dạy học và thực trạng quản lí hoạt động dạy học môn Sinh học ở trường THPT Nam Khoái Châu, tỉnh Hưng Yên
3.3 Đề xuất các biện pháp quản lý hoạt động dạy học môn Sinh học ở trường THPT Nam Khoái Châu, tỉnh Hưng Yên
4 Khách thể và đối tƣợng nghiên cứu
4.1 Khách thể nghiên cứu
Hoạt động dạy học môn Sinh học ở trường THPT Nam Khoái Châu , tỉnh Hưng Yên
4.2 Đối tượng nghiên cứu
Quản lí hoạt động dạy học môn môn Sinh học ở trường THPT Nam Khoái Châu , tỉnh
Hưng Yên
5 Giả thuyết khoa học
Trang 3Công tác quản lí hoạt đô ̣ng da ̣y ho ̣c môn Sinh ho ̣c ở trường THPT Nam Khoái Châu , tỉnh Hưng Yên tuy đã đạt được những kết quả nhất định nhưng vẫn có nhiều bất cập, chưa đáp ứng đuợc yêu cầu ngày càng cao của công tác quản lí môn ho ̣c ở trường THPT Nếu áp du ̣ng các biê ̣n pháp quản lý hoạt động dạy học theo lý thuyết quản lý hiện đại đề câ ̣p trong đề tài sẽ nâng cao chất lượng và hiệu quả của hoạt đô ̣ng da ̣y ho ̣c ở trường THPT Nam Khoái Châu, tỉnh Hưng Yên
6 Giới hạn đề tài
Giới hạn nội dung: Những biện pháp quản lí hoa ̣t đô ̣ng dạy học môn Sinh ho ̣c ở một trường THPT
Giới hạn địa bàn: Trường THPT THPT Nam Khoái Châu, tỉnh Hưng Yên
Giới hạn thời gian: Khảo sát, đánh giá thực trạng hoạt động dạy học môn Sinh học tại
trường THPT Nam Khoái Châu, tỉnh Hưng Yên từ năm 2008-2012
7 Phương pháp nghiên cứu
7.1 Nhóm phương pháp nghiên cứu lý luận
7.2 Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn
+ Điều tra, khảo sát thực tiễn
+ Phương pháp chuyên gia, phương pháp phỏng vấn và phương pháp tổng kết kinh nghiệm QLGD
7.3 Phương pháp thống kê toán học
8 Cấu trúc luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận và khuyến nghị, tài liệu tham khảo, phụ lục, nội dung chính của luận văn được trình bày trong 3 chương
Chương 1: Cơ sở lý luận của quản lý hoạt động dạy học môn Sinh học ở trường THPT Chương 2: Thực trạng quản lý hoạt động giảng dạy môn Sinh ho ̣c ở trường THPT Nam Khoái Châu, tỉnh Hưng Yên
Chương 3: Biện pháp quản lý hoạt động giảng dạy môn Sinh ho ̣c ở trường THPT Nam Khoái Châu, tỉnh Hưng Yên
CHƯƠNG 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
MÔN SINH HỌC Ở TRƯỜNG THPT 1.1 Vài nét về lịch sử nghiên cứu vấn đề
Trang 4Quản lý giáo dục, quản lý nhà trường là những vấn đề được nhiều nhà nghiên cứu trong và ngoài nước hét sức quan tâm Việc chú trọng tới các biện pháp quản lý nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động dạy học trong nhà trường luôn giữ vị trí đặc biệt quan trọng
Những nghiên cứu của tác giả nước ngoài đã đề cập đến vấn đề cốt lõi của quản lý và quản lý giáo dục như: F.W.Taylor (1911), G.Mayor, P.Druckev…
Nhiều nhà sư phạm trong nước như: Hà Thế Ngữ (1991), Hồ Ngọc Đại, Đặng Vũ Hoạt (1988), Trần Kiều (1997), Thái Duy Tuyên (1998), Nguyễn Văn Lê (1996); Nguyễn Đức Chính, Đặng Quốc Bảo (2004) Nguyễn Thị
Mỹ Lộc (2003), Nguyễn Công Bằng, Cao Duy Bình… đã tiến hành nghiên cứu một cách toàn diện các vấn đề về vị trí, vai trò của việc tổ chức quá trình dạy học, ý nghĩa của việc nâng cao chất lượng dạy học; Những ưu điểm và nhược điểm của hình thức dạy học trên lớp, bản chất và mối quan hệ giữa hoạt động dạy và hoạt động học, vai trò của người dạy và người học; việc đổi mới nội dung cũng như cách thức tổ chức dạy học
Các tác giả trên đã làm sáng tỏ cơ sở lý luận về quản lý HĐDH bộ môn ở các nhà trường, đồng thời giúp cho tác giả luận văn nghiên cứu định hướng nghiên cứu đề tài của mình Tuy nhiên chưa có công trình nào nghiên cứu mô ̣t cách có hê ̣ thống về quản lý hoạt động dạy học
môn Sinh học ở trường Trung học phổ thông, vì vậy tôi đã mạnh dạn lựa chọn đề tài : “Quản lí
hoạt động dạy học môn Sinh học ở trường Trung học phổ thông Nam Khoái Châu huy ện Khoái Châu, tỉnh Hưng Yên”
1.2 Một số khái niệm cơ bản
1.2.1 Quản lý
Quản lý là một hoạt động quan trọng nhất trong các hoạt động của con người Quản lý đúng tức là con người
đã nhận thức được quy luật, vận động theo quy luật và sẽ đạt được những thành công to lớn Nghiên cứu về quản lý sẽ giúp cho con người có được những kiến thức cơ bản nhất, chung nhất đối với hoạt động quản lý
F.W Taylor cho rằng: Quản lý là biết chính xác điều muốn người khác làm và sau đó thấy họ đã hoàn thành công việc một cách tốt nhất và rẻ nhất
Như vậy, bản chất của quản lý là sự tác động có mục đích, có kế hoạch của chủ thể quản lý đến đối tượng quản lý nhằm đạt được những mục tiêu cơ bản của quản lý
Quản lý có 4 chức năng cơ bản sau:
-Chức năng kế hoạch hoá:
- Chức năng tổ chức:
- Chức năng chỉ đạo:
- Chức năng kiểm tra, đánh giá:
1.2.2 Quản lý giáo dục
Trang 5Quản lý giáo dục là quản lý một lĩnh vực xã hội Lĩnh vực này ngày càng thâm nhập vào mọi mặt của đời sống Giáo dục đồng nghĩa với sự phát triển Nó là cái hiện hữu vô hình trong mọi sản phẩm vật chất và tinh thần Quản lý giáo dục là điển hình nhất về quản lý con người, quản lý sự hình thành và phát triển nhân cách Sự hình thành và phát triển nhân cách là cái gốc để có dân trí, nhân lực và nhân tài
Quản lý giáo dục là quá trình vận dụng nguyên lý, khái niệm, phương pháp chung nhất của khoa học quản lý vào lĩnh vực giáo dục Quản lý giáo dục là sự tác động có chủ đích của chủ thể quản lý đến đối tượng quản lý trong lĩnh vực giáo dục nhằm đạt mục tiêu xác định
1.2.4 Quản lý hoạt động dạy học
Hoạt động là phương thức tồn tại của con người, bằng cách tác động vào đối tượng để tạo
ra một sản phẩm, nhằm thoả mãn nhu cầu của bản thân và nhóm xã hội Hoạt động có những đặc điểm như: bao giờ cũng có đối tượng; con người là chủ thể của hoạt động; hoạt động được thực hiện trong điều kiện lịch sử - xã hội nhất định; hoạt động có sử dụng phượng tiện, công cụ để tác động vào đối tượng
Hoạt động dạy học là hoạt động mà trong đó dưới sự tổ chức, điều khiển, lãnh đạo của người giáo viên làm cho người học tự giác, tích cực, chủ động tự tổ chức tự điều khiển hoạt động
nhận thức – học tập của mình nhằm thực hiện những nhiệm vụ dạy học
Quản lý hoạt động dạy học là QL các hoạt động giáo dục diễn ra ở trường nhằm thực hiện mục tiêu GD, tiến lên trạng thái mới về chất; là QL việc chấp hành những quy định, quy chế về hoạt động giảng dạy của GV và hoạt động học tập của HS
Nội dung quản lý HĐDH ở trường THPT bao gồm:
- Quản lý hoạt động dạy của GV;
- Quản lý hoạt động học tập của HS;
- Quản lý cơ sở vật chất, phương tiện kỹ thuật, kinh phí phục vụ cho HĐDH
Trang 61.3 Trường THPT trong hệ thống giáo dục quốc dân
1.3.1 Vị trí trường THPT
Điều 2, Điều lệ Trường trung học cơ sở, trường trung học phổ thông và trường phổ thông
có nhiều cấp học (Ban hành kèm theo Quyết định số: 07/2007/QĐ-BGDĐT ngày 02/4/2007 của
Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo) ghi: Trường trung học là cơ sở giáo dục phổ thông của hệ thống giáo dục quốc dân Trường có tư cách pháp nhân và có con dấu riêng
1.3.2 Vai trò của trường trung học phổ thông
Trường THPT là cơ sở giáo dục của bậc trung học, bậc học nối tiếp bậc tiểu học và cấp trung học cơ sở của hệ thống giáo dục quốc dân nhằm hoàn chỉnh học vấn phổ thông Trường THPT có vai trò hết sức quan trọng trong việc trang bị kiến thức tương đối toàn diện ở cấp trung học phổ thông, giúp các em có cơ sở vững chắc để tiếp tục học đại học, cao đẳng, trung cấp, học nghề hoặc đi vào cuộc sống lao động
1.3.3 Mục tiêu của giáo dục phổ thông và mục tiêu giáo dục trung học phổ thông
Mục tiêu của giáo dục phổ thông là giúp học sinh phát triển toàn diện về đạo đức, trí tuệ, thể chất, thẩm mỹ và các kỹ năng cơ bản, phát triển năng lực cá nhân, tính năng động và sáng tạo, hình thành nhân cách con người Việt Nam xã hội chủ nghĩa, xây dựng tư cách và trách nhiệm công dân; chuẩn bị cho học sinh tiếp tục học lên hoặc đi vào cuộc sống lao động, tham gia xây dựng và bảo vệ Tổ quốc
1.3.4 Nhiệm vụ và quyền hạn của trường trung học phổ thông
- Tổ chức giảng dạy, học tập và các hoạt động giáo dục khác của Chương trình giáo dục phổ thông
- Quản lý giáo viên, cán bộ, nhân viên; tham gia tuyển dụng và điều động giáo viên, cán
bộ, nhân viên
- Tuyển sinh và tiếp nhận học sinh, vận động học sinh đến trường, quản lý học sinh theo quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo
- Thực hiện kế hoạch phổ cập giáo dục trong phạm vi cộng đồng
- Huy động, quản lý, sử dụng các nguồn lực cho hoạt động giáo dục Phối hợp với gia đình học sinh, tổ chức và cá nhân trong hoạt động giáo dục
- Quản lý, sử dụng và bảo quản cơ sở vật chất, trang thiết bị theo quy định của Nhà nước
- Tổ chức cho giáo viên, nhân viên, học sinh tham gia hoạt động xã hội
Trang 7- Tự đánh giá chất lượng giáo dục và chịu sự kiểm định chất lượng giáo dục của cơ quan
có thẩm quyền kiểm định chất lượng giáo dục
- Thực hiện các nhiệm vụ, quyền hạn khác theo quy định của pháp luật
1.3.5 Vai trò, nhiệm vụ và quyền hạn của CBQL trường THPT
* Vai trò và trách nhiệm của cán bộ quản lý giáo dục:
- Cán bộ quản lý giáo dục giữ vai trò quan trọng trong việc tổ chức, quản lý, điều hành các hoạt động giáo dục
- Cán bộ quản lý giáo dục phải không ngừng học tập, rèn luyện, nâng cao phẩm chất đạo đức, trình độ chuyên môn, năng lực quản lý và trách nhiệm cá nhân
- Nhà nước có kế hoạch xây dựng và nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ quản lý giáo dục nhằm phát huy vai trò và trách nhiệm của cán bộ quản lý giáo dục, bảo đảm phát triển sự nghiệp giáo dục
* Nhiệm vụ và quyền hạn của Hiệu trưởng như sau :
a) Xây dựng, tổ chức bộ máy nhà trường;
b) Thực hiện các Nghị quyết, Quyết nghị của Hội đồng trường;
c) Xây dựng kế hoạch và tổ chức thực hiện nhiệm vụ năm học;
d) Quản lý giáo viên, nhân viên; quản lý chuyên môn; phân công công tác, kiểm tra, đánh giá xếp loại giáo viên, nhân viên; thực hiện công tác khen thưởng, kỉ luật đối với giáo viên, nhân viên theo quy định của Nhà nước; quản lý hồ sơ tuyển dụng giáo viên, nhân viên;
đ) Quản lý học sinh và các hoạt động của học sinh do nhà trường tổ chức; xét duyệt kết quả đánh giá, xếp loại học sinh, ký xác nhận học bạ, ký xác nhận hoàn thành chương trình tiểu học vào học bạ học sinh tiểu học (nếu có) của trường phổ thông có nhiều cấp học và quyết định khen thưởng, kỷ luật học sinh theo quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo;
e) Quản lý tài chính, tài sản của nhà trường;
g) Thực hiện các chế độ chính sách của Nhà nước đối với giáo viên, nhân viên, học sinh; tổ chức thực hiện Quy chế dân chủ trong hoạt động của nhà trường; thực hiện công tác xã hội hoá giáo dục của nhà trường
h) Được đào tạo nâng cao trình độ, bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ và hưởng các chế độ, chính sách theo quy định của pháp luật;
i) Chịu trách nhiệm trước cấp trên về toàn bộ các nhiệm vụ được quy định trong khoản 1 Điều này
Trang 81.3 Một số vấn đề liên quan đến quản lý HĐDH môn Sinh học ở Trường THPT
1.3.1 Mục tiêu của giáo dục THPT
Nhằm giúp học sinh củng cố và phát triển những kết quả của giáo dục trung học cơ sở, hoàn thiện học vấn phổ thông và những hiểu biết thông thường về kĩ thuật và hướng nghiệp, có điều kiện phát huy năng lực cá nhân để lựa chọn hướng phát triển, tiếp tục học đại học, cao đẳng, trung học chuyên nghiệp, học nghề hoặc đi vào cuộc sống lao động
1.3.2 Nội dung, mục tiêu của chương trình Sinh học THPT
a) Chương trình chuẩn môn Sinh học THPT
- Về kiến thức:
+ Có những hiểu biết cơ bản , hiện đa ̣i, thực tiễn ở mức phổ thông về các tố chức sống từ phân tử đến tế bào, cơ thể, quần thể, quần xã, hê ̣ sinh thái
+ Hiểu rõ các quá trình sinh h ọc cơ bản ở mức tế bào và mức cơ thể như trao đổi chất và
năng lượng, sinh trưởng và phát triển, cảm ứng và vận động, sinh sản và di truyền…
+ Hình dung được sự phát triển liên tục của vật chất sống từ vô cơ đến hữu cơ, từ sinh vâ ̣t chưa có cấu trúc tế bào đến có cấu trúc tế bào, từ đơn bào đến đa bào…
- Về kỹ năng: Kĩ năng thực hành , Kĩ năng tư duy , Kĩ năng học tập , Kĩ năng rèn luyện sức
khỏe
- Về thái độ: Tiếp tục hình thành ở HS những thái độ tích cực như:
+ Củng cố niềm tin vào khoa học hiện đại trong việc nhận th ức bản chất và tính quy luật của các hiện tượng sinh học
+ Có ý thức vận du ̣ng các tri thức, kĩ năng được học vào cuộc sống, học tập và lao động
+ Xây dựng ý thức tự giác và thói quen bảo vê ̣ thiên nhiên, bảo vệ môi trường sống, có thái độ và hành vi đúng đắn với các chính sách của Đảng và Nhà nước về dân số, sứ c khỏe sinh sản, phòng chống HIV/AIDS và các tê ̣ nạn xã
hô ̣i
Trang 9b) Chương trình môn Sinh học nâng cao THPT (dành cho HS có khuynh hướng về khoa học tự
nhiên)
*) Nội dung: Cung cấp cho HS một hệ thống kiến thức, kỹ năng phổ thông cơ bản, hiện đại, thiết
thực, có nâng cao về Sinh học và gắn liền với đời sống
*) Mục tiêu: Chương trình Sinh học THPT nâng cao giúp HS đạt được:
- Về kiến thức: HS hình dung được tính đa da ̣ng Sinh ho ̣c và các cấp đô ̣ cơ bản của thế giới sống Có những hiểu biết phổ thông cơ bản , hiê ̣n đa ̣i , thực tiễn về cá c cấp tổ chức của thế giới sống Có những kiến thức cơ bản về tế bào, cơ thể, di truyền, tiến hóa và sinh thái từ đó vâ ̣n du ̣ng vào cuộc sống
- Kỹ năng: Phát triển các kỹ năng môn Sinh học, kỹ năng giải quyết vấn đề
- Thái độ: Tiếp tục hình thành và phát triển ở HS thái độ tích cực
1.3.3 Đặc trưng cơ bản của môn Sinh học ở trường THPT
Sinh học là một ngành khoa học thực nghiệm và lý thuyết, trên cơ sở thực nghiệm mà khái quát thành các học thuyết, định luật rồi vận dụng các nội dung kiến thức lý thuyết đó để giải thích các hiện tượng trong thực tiễn và thực nghiệm khoa học
1.3.4 Nội dung quản lý hoạt động dạy học môn Sinh học ở trường THPT
1.3.4.1 Quản lý hoạt động giảng dạy môn Sinh học
Ở trường THPT, quản lý hoạt động giảng dạy môn Sinh học được thực hiện qua các nội dung cơ bản sau:
+ Quản lý việc xây dựng kế hoạch DH;
+ Quản lý việc thực hiện chương trình DH;
+ Quản lý việc soạn bài và chuẩn bị bài lên lớp của GV;
+ Quản lý giờ lên lớp của GV;
+ Quản lý tổ chức việc dự giờ và phân tích, rút kinh nghiệm, sư phạm bài dạy;
+ Quản lý hoạt động tự bồi dưỡng của GV;
+ Quản lý việc thực hiện quy định về hồ sơ chuyên môn của GV
+ QL hoạt động đổi mới PPDH môn học của GV
1.3.4.2 Quản lý hoạt động học tập môn Sinh học của HS
- Yêu cầu quản lý hoạt động học:
+ Tạo cho HS có động cơ và thái độ đúng đắn trong học tập, tự giác tìm tòi, chủ động và sáng tạo lĩnh hội kiến thức
Trang 10+ Giúp HS có được phương pháp học tập môn học phù hợp, hiệu quả và vững chắc
+ Rèn luyện cho HS có nề nếp học tập tốt, có ý thức tự học, chấp hành tốt các quy chế, nội quy trong học tập
+ Chỉ đạo các GV thực hiện nghiêm Quy chế của Bộ GD&ĐT về đánh giá, xếp loại học sinh THCS và học sinh THPT
- Nội dung quản lý hoạt động học của HS
+ Giáo dục động cơ và thái độ học tập của HS đối với môn học;
+ Bồi dưỡng các phương pháp học tập môn học tích cực, sáng tạo cho HS;
+ Xây dựng và QL việc thực hiện những quy định cụ thể về nề nếp học tập của HS trên lớp
và ở nhà; phối hợp GVCN, GVBM, cán bộ lớp, Đoàn thanh niên duy trì nề nếp học tập;
+ Quản lý việc tự học của HS;
+ Quản lý việc tổ chức hoạt động ngoại khoá về môn học: thi HSG, thi Ôlimpic môn học…;
+ Quản lý việc kiểm tra, đánh giá kết quả học tập của HS theo tinh thần đổi mới
1.3.4.3 Quản lý cơ sở vật chất, phương tiện kỹ thuật phục, kinh phi ́ phục vụ cho hoạt động dạy học môn Sinh học
+ Quản lý CSVC, TTBDH môn học
+ Quản lý việc khai thác và nâng cao hiệu quả sử dụng CSVC, TTBDH của GV
+ Quản lý nguồn kinh phí chi cho hoạt động dạy học
1.3.5 Các yếu tố tác động đến việc quản lý hoạt động dạy học môn Sinh học ở Trường THPT
1.3.5.1 Yếu tố chủ yếu và yếu tố xúc tác
- Yếu tố ảnh hưởng then chốt gồm: MT dạy học; đội ngũ GV; HS; nội dung DH; PPDH
- 5 yếu tố ảnh hưởng có tính xúc tác gồm: hình thức tổ chức DH; điều kiện DH; môi trường DH; bộ máy QL và qui chế đào tạo
1.3.5.2 Yếu tố khách quan và chủ quan
- Yếu tố khách quan:
- Yếu tố chủ quan:
+ Yếu tố chủ quan của nhà trường
+ Các yếu tố chủ quan của người quản lý
+ Các yếu tố chủ quan của đội ngũ GV
+ Các yếu tố chủ quan của HS
Trang 11CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC MÔN SINH HO ̣C TẠI TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THỒNG
NAM KHOÁI CHÂU TỈNH HƯNG YÊN
2.1 Khái quát về khu vực huyê ̣n Khoái Châu, tỉnh Hưng Yên
2.1.1 Khái quát chung tự nhiên, dân cư của huyện Khoa ́ i Châu
Huyện Khoái Châu thuở xưa chính là phủ Khoái, Khoái Châu là huyện đồng bằng Bắc Bộ của tỉnh Hưng Yên Đây là một huyện đồng bằng của Bắc Bộ đất đai màu mờ, phì nhiêu, có hệ thống sông ngòi đa dạng phù hợp để phát triển nông nghiệp Nhân dân huyện Khoái Châu sống thuần phác cần mẫn, hiếu học và cũng không kém phần anh dũng
2.1.2 Khái quát về tình hình kinh tế, xã hội của huyện Khoa ́ i Châu
Kinh tế nông nghiệp là chủ yếu, 70% dân cư sống bằng nghề nông, ngoài ra một số làm du lịch dịch vụ Công
nghiê ̣p cũng đang được huyện nhà chú trọng như ngành dê ̣t may, chế biến thứ c ăn chăn nuôi đang được đầu tư phát triển
Bên cạnh quá trình phát triển kinh tế, các cấp chính quyền trong huyện cũng rất quan
tâm đến việc phát triển các lĩnh vực văn hoá xã hội, đặc biệt là lĩnh vực giáo dục và y tế, tạo điều kiện nâng cao dân trí, đảm bảo sức khoẻ và đời sống tinh thần cho nhân dân
Phát huy những kết quả đã đạt được, mục tiêu trong giai đoạn hiện nay của huyện là xây dựng theo hướng hiện đại, văn minh và nâng cao đời sống vật chất, tinh thần cho người dân, phấn đấu trở thành huyện có chính trị ổn định, kinh tế, văn hoá, phát triển của tỉnh
2.2 Quá trình phát triển của trường trung học phổ thông Nam Khoái Châu , tỉnh Hưng Yên
2.2.1 Quy mô trươ ̀ng lớp
Trường THPT Nam Khoái Châu , tỉnh Hưng Yên đư ợc thành lập năm 1997, lúc đầu có 04 lớp học, sau nhiều năm phấn đấu xây dựng và trưởng thành hiện nay nhà trư ờng ổn định biên chế 30 lớp với trên 1200 học sinh Với số lớp và số HS trong 3 năm học gần đây như sau:
2.2.2 Chất lượng giáo dục
Chất lượng GD toàn diện của học sinh trường THPT Nam Khoái Châu , tỉnh Hưng Yên trong những năm học qua đã được nâng lên, tỷ lệ HS tốt nghiệp hàng năm tăng dần tỷ lệ HS đỗ tốt nghiệp loại khá, giỏi xấp xỉ 40% Kết quả học tập cuối năm chưa cao, số HS khá giỏi chưa nhiều, số HS đạt giải trong các kỳ thi cấp tỉnh (thành phố) thấp, có ít HS đạt giải cao trong các kỳ thi Tỉ lệ HS đỗ ĐH – CĐ mớ i đa ̣t mức khá Nhìn chung , chất lượng học tập của HS nhà trường
Trang 12còn chênh lệch so với chất lượng học tập của HS trường THPT trọng điểm của t ỉnh Hưng Yên
Về mặt đạo đức, hầu hết HS nhà trường đều ngoan, có nề nếp nên chất lượng đạo đức tương đối
ổn định, tỷ lệ HS đạt đạo đức khá, tốt chiếm tỷ lệ lớn, số học sinh xếp loại đạo đức yếu vẫn chiếm
đã tích luỹ được nhiều kinh nghiệm và thành thạo trong công tác quản lý, thực sự là lực lượng
nòng cốt, đầu đàn; 30% có trình độ lý luận trung cấp
2.2.3.2 Đội ngũ giáo viên
* Về số lượng giáo viên, cơ cấu bộ môn:
Đội ngũ GV có tuổi đời và tuổi nghề trung bình khá trẻ Cơ cấu đội ngũ không đồng đều
* Về chất lượng gia ́ o viên:
Đội ngũ GV trẻ, năng động nhiệt tình, dễ thích nghi với cái mới, yêu nghề, đoàn kết, ham học hỏi có ý thức phấn đấu vươn lên trong công tác giảng dạy cũng như trong công tác khác, có phẩm chất tốt, lập trường tư tưởng vững vàng Nhiều GV có kiến thức vững chắc, phương pháp giảng dạy tốt 100% GV đạt chuẩn (trình độ Đại học)
2.2.3.3 Đội ngũ giáo viên giảng dạy môn Sinh học
Bộ môn Sinh học c ủa nhà trường hiện nay gồm có 4 GV, trong đó có 4 GV là nữ Số GV trong độ tuổi 25- 30 là 2 người, độ tuổi 30- 40 là 02 người, chưa có GV nào đa ̣t trình đ ộ thạc sỹ,
01 GV đạt danh hiê ̣u GVG cấp tỉnh, số còn la ̣i mới đa ̣t xếp loa ̣i trung bình , khá
2.2.4 Cơ sở vật chất của nhà trường
Trong các năm học từ 2009 đến 2012 cơ sở vật chất của nhà trường đã được đầu tư, nâng cấp nhằm đáp ứng yêu cầu phát triển, đảm bảo chất lượng giáo dục Tuy nhiên, việc quản lý GV sử du ̣ng, thiết kế thiết bi ̣ DH chưa được đề cao nên hiê ̣u quả khai thác , sử du ̣ng cơ sở vâ ̣t chất
DH chưa tốt