Công trình nghiên cứu tham gia kỳ thi sinh viên nghiên cứu khoa học, đại học ngoại thương 2013 .Hy vong tài liệu này sẽ hữu ích với các bạn , mình để chế độ xem tối đa để các bạn tham khảo đc nhiều nhất , học tốt nhé !
Trang 1TR NG I H C NGO I TH NG
-o0o -
Công trình tham d Cu c thi
Sinh viên nghiên c u khoa h c Tr ng i h c Ngo i th ng 2013
Tên công trình
NG D NG MỌ HÌNH HÀNH VI BMAT VÀO ÀO
T O NGU N NHÂN L C CHO CÁC DOANH NGHI P
VI T NAM
Nhóm ngƠnh: Kinh doanh vƠ qu n lỦ 2 (KD2)
Hà N i, tháng 5 n m 2013
Trang 2DANH M C T VI T T T
AFTA : Khu v c M u d ch T do ASEAN
APEC : Di n đàn H p tác Kinh t châu Á – Thái Bình D ng ASEAN : Hi p h i các Qu c gia ông Nam Á
BMAT : Mô hình hành vi c a ti n s Fogg
CIO : Giám đ c thông tin
ELM : Mô hình kh n ng đánh giá k l ng
Trang 3DANH M C B NG
B ng 1.1: L i hành vi 14
B ng 1.2: M t s hình th c đào t o trong công vi c 20
B ng 1.3: M t s hình th c đào t o ngoài công vi c 22
B ng 2.1: Doanh nghi p t đánh giá hi u qu các ho t đ ng đào t o 53
B ng 3.1: Ba d ng kích ho t trong mô hình hành vi BMAT 74
B ng 3.2: Các b c th c hi n y u t kích ho t 74
DANH M C HÌNH Hình 1.1: Ba y u t : đ ng l c, kh n ng, y u t kích ho t trong mô hình BMAT 7
Hình 1.2: Mô hình hành vi BMAT 8
Hình 2.1: T l doanh nghi p phá s n và gi i th theo khu v c 37
Hình 2.2: C c u lao đ ng trong doanh nghi p n m 2012 phân theo khu v c kinh t 41
Hình 2.3: C c u lao đ ng trong doanh nghi p n m 2012 phân theo lo i hình 42
Hình 2.4: T l doanh nghi p hài lòng v i ch t l ng đào t o ngh 43
Hình 2.5: N ng su t lao đ ng m t s n c châu Á n m 2012 45
Hình 2.6: Các doanh nghi p kh o sát phân theo khu v c 48
Hình 2.7: Các doanh nghi p kh o sát phân theo quy mô lao đ ng 49
Hình 2.8: M c đ quan tâm đ n công tác đào t o ngu n nhân l c c a các doanh nghi p 50
Hình 2.9: Các hình th c đào t o trong doanh nghi p Vi t Nam 51
Hình 2.10: Ngu n kinh phí cho ho t đ ng đào t o ngu n nhân l c c a các doanh nghi p 52
Trang 4M C L C
L I M U 1
CH NG 1: C S LÝ LU N V MÔ HÌNH HÀNH VI BMAT VÀ NG D NG MỌ HÌNH NÀY VÀO CỌNG TÁC ÀO T O NGU N NHÂN L C CHO CÁC DOANH NGHI P 4
1.1 Lí thuy t v mô hình hành vi BMAT 4
1.1.1 Khái ni m và l ch s phát tri n 4
1.1.1.1 Khái ni m 4
1.1.1.2 L ch s phát tri n c a mô hình 4
1.1.2 Mô hình hành vi BMAT 7
1.1.2.1 ng l c 9
1.1.2.2 Kh n ng 10
1.1.2.3 Y u t kích ho t 12
1.1.3 Mô hình BMAT trong chu i mô hình nghiên c u v hành vi 13
1.2 T ng quan v công tác đƠo t o ngu n nhân l c 17
1.2.1 Khái ni m 17
1.2.1.1 Khái ni m ngu n nhân l c 17
1.2.1.2 Khái ni m đào t o ngu n nhân l c 18
1.2.2 T m quan tr ng c a công tác đào t o ngu n nhân l c 18
1.2.3 Các hình th c và ph ng pháp đào t o ngu n nhân l c 20
1.2.4 N i dung công tác đào t o và phát tri n 25
1.2.5 Các y u t tác đ ng đ n quá trình đào t o ngu n nhân l c 26
1.2.5.1 Các y u t ch quan 26
1.2.5.2 Các y u t khách quan 27
1.3 ng d ng mô hình hành vi BMAT vào công tác đƠo t o ngu n nhân l c 28
1.3.1 L i ích c a vi c ng d ng 29
1.3.2 Nh ng khó kh n c a vi c ng d ng 34
CH NG 2: TH C TR NG CỌNG TÁC ÀO T O NGU N NHÂN L C C A CÁC DOANH NGHI P VI T NAM HI N NAY 35
2.1 T ng quan v các doanh nghi p Vi t Nam 35
2.1.1 Nh ng khó kh n và th thách 35
2.1.2 Nh ng thành t u và thu n l i 38
2.2 T ng quan v ngu n nhân l c c a các doanh nghi p Vi t Nam 39
2.2.1 S l ng lao đ ng trong các doanh nghi p Vi t Nam 40
2.2.2. C c u lao đ ng trong các doanh nghi p Vi t Nam 41
2.2.3 Ch t l ng lao đ ng trong các doanh nghi p Vi t Nam 42
Trang 52.3 Th c tr ng công tác đƠo tƠo ngu n nhân l c t i các doanh nghi p
Vi t Nam hi n nay 47
2.3.1. Quan đi m v đào t o c a Chính ph và các doanh nghi p Vi t Nam 47
2.3.2 Th c tr ng công tác đào t o trong các doanh nghi p Vi t Nam 48
2.4.1. u đi m 53
2.4.2. Nh c đi m 54
2.4.3 Nguyên nhân 54
2.5 Th c tr ng vi c ng d ng mô hình hƠnh vi BMAT vƠo đƠo t o ngu n nhân l c t i các doanh nghi p Vi t Nam 56
2.5.1 Các doanh nghi p ch a áp d ng 56
2.5.1.1 Doanh nghi p đã bi t nh ng ch a áp d ng 56
2.5.1.2 Doanh nghi p ch a bi t 56
2.5.2 Các doanh nghi p đã áp d ng 57
CH NG 3: GI I PHÁP NG D NG MÔ HÌNH HÀNH VI BMAT VÀO ÀO T O NGU N NHÂN L C CHO CÁC DOANH NGHI P VI T NAM 61 3.1 nh h ng phát tri n chung c a các doanh nghi p Vi t Nam 61
3.2 D báo tình tr ng ngu n nhân l c t i các doanh nghi p Vi t Nam trong giai đo n t i 63
3.2.1 D báo v s l ng và c c u lao đ ng trong các doanh nghi p Vi t Nam 63
3.2.2 D báo v ch t l ng lao đ ng trong các doanh nghi p Vi t Nam 64
3.3 Các gi i pháp ng d ng mô hình hƠnh vi BMAT vƠo đƠo t o ngu n nhân l c cho các doanh nghi p Vi t Nam 66
3.3.1 i v i nh ng doanh nghi p ch a bi t đ n mô hình hành vi BMAT
66
3.3.2 i v i nh ng doanh nghi p đã bi t đ n mô hình hành vi BMAT 70
3.3.2.1 nh h ng ti n hành đào t o theo mô hình hành vi BMAT 70
3.3.2.2 K t h p 3 y u t : đ ng l c, kh n ng và y u t kích ho t c a mô hình thu n l i h n 74
3.4 M t s ki n ngh , đ xu t 75
3.4.1 i v i các doanh nghi p 75
3.4.2 i v i các tr ng đ i h c, trung tâm đào t o ngh và các t ch c có liên quan 76
K T LU N 78
Trang 6TÓM T T TÀI
tài “ ng d ng mô hình hƠnh vi BMAT vƠo đƠo t o ngu n nhân l c cho các doanh nghi p Vi t Nam” g m có 3 ch ng sau:
Ch ng 1, sau khi gi i thi u lý thuy t v mô hình hành vi BMAT và khái
ni m ngu n nhân l c, đào t o ngu n nhân l c, các hình th c ph ng pháp đào t o
hi n nay cùng v i đánh giá nh ng y u t tác đ ng t i quá trình đào t o ngu n nhân
l c Nhóm nghiên c u s l y đó là c s đ ng d ng mô hình BMAT vào công tác đào t o ngu n nhân l c và phân tích l i ích, khó kh n khi ng d ng T đó ti n hành kh o sát th c t và đ a ra gi i pháp nh ng ch ng ti p theo
Ch ng 2, nhóm s nêu ra nh ng th c tr ng v công tác đào t o ngu n nhân
l c v vi c ng d ng mô hình BMAT t i các doanh nghi p Vi t Nam hi n nay T
đó xác đ nh u đi m, nh c đi m, nguyên nhân còn t n t i trong công tác đào t o ngu n nhân l c S d ng k t qu kh o sát doanh nghi p c a nhóm vào tháng 12/2012 đ ti n hành phân tích vi c ng d ng BMAT t i các doanh nghi p ch a áp
d ng và các doanh nghi p đư áp d ng Rút ra nguyên nhân và nh c đi m đ có
Trang 7L I M U
1 Tính c p thi t c a đ tài
Ngày 19/4/2011, Th t ng Chính ph đư phê duy t Chi n l c phát tri n nhân l c Vi t Nam giai đo n 2011-2020 M c tiêu t ng quát là đ a nhân l c Vi t Nam tr thành n n t ng và l i th quan tr ng nh t đ phát tri n b n v ng đ t n c,
h i nh p qu c t và n đ nh xã h i, nâng trình đ n ng l c c nh tranh c a nhân l c
n c ta lên m c t ng đ ng các n c tiên ti n trong khu v c, trong đó m t s m t
ti p c n trình đ các n c phát tri n trên th gi i Vì v y, đào t o ngu n nhân l c là
m t trong nh ng h ng chính c a đ u t phát tri n
M t khác, thói quen con ng i xu t phát t hành vi, m i hành vi đ u ch u tác
đ ng c a các nhân t bên ngoài Các nhân t làm kích ho t n ng l c b n thân Vì
th , s phát tri n c a m i doanh nghi p đ c đóng góp ph n l n vào hành vi, ý th c
c a m i nhân l c Làm th nào thay đ i hành vi c a nhân viên đ phù h p và đáp
ng nhu c u công vi c? Ng i qu n lí c n có ph ng pháp kh thi
Nh n th y tính c p thi t c a nh ng v n đ trên, nhóm nghiên c u quy t đ nh
ch n đ tài “ ng d ng mô hình hƠnh vi BMAT vƠo đƠo t o ngu n nhân l c cho các doanh nghi p Vi t Nam” cho công trình nghiên c u c a nhóm
Nhi u tài li u, công trình nghiên c u đư đ a ra các gi i pháp cho th c tr ng ngu n nhân l c các doanh nghi p Vi t Nam hi n nay Trong đó, các y u t c a
mô hình hành vi BMAT đ c xây d ng b i ti n s B J Fogg (đ i h c Standford,
M ) c ng đư đ c đ c p đ n nh ng ch a có tính đ ng b , h th ng Tuy ch a
đ c áp d ng ph bi n trong v n đ đào t o ngu n nhân l c nh ng BMAT l i là
Trang 8m t mô hình hi u qu giúp thay đ i thói quen và đi u ch nh hành vi c a con ng i
V i nh ng thành công nh t đ nh c a mô hình trong nhi u l nh v c khác, hoàn toàn
có c n c đ áp d ng mô hình này nh m t gi i pháp t t đ đào t o ngu n nhân l c cho các doanh nghi p t i Vi t Nam
3 M c tiêu nghiên c u
Nhóm nghiên c u đ xu t ra đ c gi i pháp, ph ng pháp đ đ a mô hình hành vi BMAT vào ng d ng trong công tác đào t o ngu n nhân l c t i các doanh nghi p Vi t Nam đ nâng cao ch t l ng ngu n nhân l c, đáp ng nhu c u, chi n
l c phát tri n, c nh tranh c a doanh nghi p
Tìm hi u tài li u v mô hình hành vi BMAT
và công tác đào t o ngu n nhân l c t i các doanh nghi p Vi t Nam
Quan sát các ho t đ ng đào t o ngu n nhân
l c t i các doanh nghi p Vi t Nam
Thu th p các s li u s c p, đi u tra th c
tr ng và nhu c u v đào t o ngu n nhân l c c a các doanh nghi p
ánh giá tình hình th c t , t đó đ xu t gi i pháp ng d ng mô hình BMAT trong đào t o ngu n nhân l c cho các doanh nghi p Vi t Nam
5 i t ng nghiên c u và ph m vi nghiên c u
i t ng nghiên c u: tài t p trung nghiên c u công tác đào t o ngu n nhân
l c c a các doanh nghi p Vi t Nam và ng d ng c a mô hình hành vi BMAT trong
l nh v c này
Trang 9Th nh t, đ tài ch rõ đ c th c tr ng ngu n nhân l c c a các doanh nghi p
t i Vi t Nam, cùng v i đó là nhu c u và mong mu n c a các nhà lưnh đ o doanh nghi p đ i v i ch t l ng ngu n nhân l c
Th hai, đ xu t đ c gi i pháp áp d ng mô hình hành vi BMAT vào đào t o ngu n nhân l c cho các doanh nghi p Vi t Nam, xây d ng m t gi i pháp hoàn thi n cho ho t đ ng đào t o, nh m nâng cao ch t l ng ngu n nhân l c hi n nay
7 K t c u đ tài: g m có 3 ch ng
Ch ng 1: C s lý lu n v mô hình hành vi BMAT và ng d ng mô hình
này vào đào t o ngu n nhân l c cho các doanh nghi p Vi t Nam
Ch ng 2: Th c tr ng công tác đào t o ngu n nhân l c c a các doanh
nghi p Vi t Nam hi n nay
Ch ng 3: Gi i pháp ng d ng mô hình hành vi BMAT vào đào t o ngu n
nhân l c cho các doanh nghi p Vi t Nam
Trang 10CH NG 1: C S LÝ LU N V MÔ HÌNH HÀNH VI BMAT VÀ
NG D NG MỌ HÌNH NÀY VÀO CỌNG TÁC ÀO T O NGU N
NHÂN L C CHO CÁC DOANH NGHI P 1.1 Lí thuy t v mô hình hƠnh vi BMAT
1.1.1 Khái ni m và l ch s phát tri n
1.1.1.1 Khái ni m
Mô hình hành vi BMAT (hay còn g i là FBM – Fogg Behavior Model) gi i thích hành vi là s n ph m c a ba y u t : đ ng l c, kh n ng, y u t kích ho t BMAT kh ng đ nh r ng m t ng i đ đ t đ c m t hành vi m c tiêu, ng i đó ph i
có đ đ ng l c, đ kh n ng và đ c kích ho t đ th c hi n Ba y u t này ph i x y
ra t i cùng m t th i đi m, n u không hành vi s không x y ra (BJ Fogg, 2009, tr1)
Tên BMAT đ c ghép l i t 4 ch cái vi t t t đ i di n cho các thành ph n trong mô hình:
ph ng pháp t o thói quen, nh ng nguyên nhân t o nên hành vi, t đ ng thay đ i
hành vi và cách thuy t ph c m i ng i qua đi n tho i di đ ng”
Trong các nghiên c u xã h i, các nhà khoa h c xã h i th ng mô t con ng i qua mô hình 3 ph n: ng l c, n ng l c và c h i i u này đư đ c Lilian Ripple
đ a vào nghiên c u đ u tiên n m 1955 trong cu n sách Motivation, Capacity, and Opportunity as Related to the Use of Casework Service: Theoretical Base and Plan
of Study (1955, Chicago) và sau đó đ c phát tri n b i nhi u th h nhà nghiên c u
nh Ernestina Alexander (1956), Perman (1959), Henry S.J Robben và Theo B.C
Trang 11Poiesz (1993)… Mô hình đ u tiên mà Fogg ti p c n khi b c vào l nh v c nghiên
c u hành vi chính là công trình c a Ripple T đây ông đư xây d ng m t mô hình hành vi c a riêng mình - mô hình BMAT Tuy nhiên, khi xem xét m t cách k
l ng có th th y BMAT không ph i là s phát tri n c a mô hình Ripple Theo nh Fogg, ngay vi c s d ng y u t “đ ng l c” trong mô hình c a ông c ng không
gi ng v i trong mô hình c a Ripple Bên c nh đó, Fogg c ng đ c p t i m t s mô hình, lý thuy t có s liên h đ n công trình nghiên c u c a mình, trong đó có:
Thuy t nh n th c xã h i (Social Cognitive Theory) – Bandura
Mô hình HSM (Heuristic-Systematic Model) – Chaiken, Liberman & Eagly
Mô hình kh n ng đánh giá k l ng (Elaboraton Likelihood Model - ELM) – Petty & Cacciopo
Thuy t hành đ ng h p lý/Thuy t hành vi ho ch đ nh (Theory of Reasoned Action/Planned Behavior) – Fishbein & Ajzen
Mô hình xuyên lý thuy t/Các giai đo n thay đ i (Transtheoretical Model/Stages of Change) – Prochaska
S kháng c và s thuy t ph c (Resistance & Persuasion) – Knowles
Thuy t b t đ ng nh n th c (Cognitive Dissonance) – Festinger
Th b c nhu c u (Hierarchy of Needs) – Maslow
Thuy t quy k t (Attribution Theory) – Heider
Thuy t k v ng (Expectancy Theory) – Vroom
Thuy t v tính t quy t (Self-Determination Theory) – Ryan & Deci
Mô hình chi phí - l i ích (Cost-Benefit models) – Nhi u tác gi
Thuy t h c h i (thuy t hành vi) (Learning Theories (Behaviorism)) – Watson, Skinner
i m khác bi t quan tr ng nh t có th th y là trong khi các lý thuy t, mô hình
tr c th ng t p trung vào “thay đ i thái đ con ng i” nh HSM (h th ng mô hình m u Heuristic) hay ELM (mô hình kh n ng đánh giá k l ng), thì mô hình
c a Fogg t p trung vào “thay đ i hành vi con ng i”
Trang 12BMAT là m t mô hình t ng đ i m i, đang n m trong th i gian nghiên c u
c a Persuasive Technology Lab Vì v y, ng d ng c a mô hình này còn t ng đ i
ít, ch y u là trong l nh v c công ngh , d ch v , marketing và s c kho con ng i
Nh ng ng d ng này đ c gi i thi u trong m t s cu n sách có BJ Fogg là tác gi hay đ ng tác gi : Persuasive Technology: Using Computers to Change What We Think and Do (2002), Mobile Persuasion: 20 Perspectives of the Future of Behavior Change (2007), Texting 4 Health: A Simple, Powerful Way to Change Lives (2009);
t t c đ u d a vào s h u ích c a mô hình hành vi BMAT trong vi c phân tích và thi t k công ngh có s c thuy t ph c Ngoài ra, BMAT c ng giúp t ng kh n ng làm vi c nhóm thông qua vi c t o cho các thành viên cùng m t suy ngh trong vi c thay đ i hành vi h ng đ n m t m t m c tiêu đư đ c đ t ra tr c Nh Fogg đư nói: “Facebook, Twitter, Google, nh ng công ty này đang s d ng máy tính đ tác
đ ng t i hành vi c a chúng ta”, nh ng cách h th c hi n đi u đó l i ch ng liên quan
gì đ n máy tính “M nh ghép còn thi u không ph i v m t công ngh , đó là tâm lý
h c” – Fogg nói – “Chúng ta đang thi u hi u bi t v hành vi con ng i” Nói cách
khác, n m b t đ c hành vi con ng i s giúp th c hi n đ c nh ng ph ng án t i
u trong s n xu t và kinh doanh Mô hình hành vi BMAT v i t cách là m t ph n trong h th ng cách th c giúp con ng i thay đ i hành vi, hoàn toàn có th tr thành m t l i gi i cho v n đ Trong nh ng nghiên c u n m 2009, Fogg đư xây
d ng l i hành vi (Behavior Grid) g m 35 lo i, kèm theo cách thay đ i chúng d a trên nh ng phân tích t mô hình BMAT (Behavior Wizard) Tuy nhiên, nh n th y cách ti p c n trên còn m t s đi m y u, Fogg ti p t c đ a ra m t l i hành vi m i
t t h n, trong đó hành vi con ng i ch đ c chia thành 15 lo i đi n hình
T i h i ngh thi t k Warm Gun (tháng 11/2012) San Francisco, Fogg đư
ch t l c nh ng gì t t nh t t nh ng nghiên c u, bài gi ng Stanford và hai ngày Persuation Boot Camps c a mình thành m t cu c nói chuy n c c k b ích trong vòng n a gi đ ng h Cu c nói chuy n v i n i dung “Mô hình Hành vi c a Fogg”
đư gây n t ng v i 500 nhà thi t k và phát tri n
Trang 13l xác đ nh Hành vi mà cá nhân mong mu n th c hi n (hành vi m c tiêu) đ c
t ng tr ng b i ngôi sao n m góc ph i phía trên c a bi u đ V trí này cho th y
mu n th c hi n đ c hành vi m c tiêu thì đi u c n thi t là đ ng l c cao đi kèm v i
vi
Trang 14kh n ng cao Tuy nhiên, n u đ ng l c và kh n ng gia t ng (d c theo chi u m i tên) thì c ng gia t ng c h i thành công c a hành vi mà cá nhân đang h ng t i Ngoài ra, s xu t hi n c a các y u t kích ho t là vô cùng quan tr ng trong toàn b
mô hình hành vi Bi u đ trên đư bi u di n m i liên h gi a đ ng l c, kh n ng và các y u t kích ho t m t cách t nhiên nh t, song đ th y rõ h n s t ng quan c a
ba y u t này c n ph i xem xét mô hình sau:
Hình 1.2: Mô hình hành vi BMAT
(Ngu n:http://captology.stanford.edu/resources/behavior-model.html, website c a
phòng thí nghi m Công ngh có s c thuy t ph c Stanford)
Bi u đ 1.2 này cho th y rõ h n m c đ th a hi p gi a các y u t trong mô hình hành vi BMAT M u ch t c a vi c hành vi có di n ra hay không n m
ng ng kích ho t - m t đ ng hypebol phân bi u đ ra làm hai mi n: mi n n m
d i ng ng kích ho t bi u th cho s th t b i c a hành đ ng và mi n n m trên
ng ng kích ho t bi u th cho s thành công đây có hai đi m c n ph i chú Ủ đ n:
Th nh t, các y u t kích ho t khi x y ra c n ph i có đi u ki n Không ph i khi nào kích ho t c ng có hi u qu : kích ho t ph i n m trên ng ng phân chia thì
m i tác đ ng và giúp hành vi di n ra Nói cách khác, đ ng l c và kh n ng ph i đư
Trang 15có kh n ng cao trong vi c th c hi n (ch ng h n đi m B trên hình)
Ngoài ra, Fogg c ng kh ng đ nh, đ i v i m i cá nhân khác nhau, m i tình
hu ng khác nhau thì mô hình BMAT s khác nhau, trong đó, đ ng l c và kh n ng
t ng tác v i nhau m t m c đ xác đ nh M c đ này có th đ c thay đ i thông qua tác đ ng c a các y u t kích ho t, c ng có ngh a là mô hình BMAT hoàn toàn không th hi n b n ch t c a con ng i
1.1.2.1 ng l c
ng l c đ c hi u là nh ng y u t giúp con ng i quy t đ nh đi đ n m t hành đ ng hay m t s l a ch n ng l c s khi n con ng i s n sàng n l c h t mình đ đ t đ c m c tiêu, nh đó nâng cao kh n ng th c hi n m t hành vi hay
m t công vi c hành vi Trong mô hình hành vi c a mình, Fogg ch ra ba c p nhân t
c b n c u thành đ ng l c c a con ng i bao g m: tho i mái/đau kh , hi v ng/s hãi, s ch p nh n/không ch p nh n c a xã h i
Tho i mái/ au kh (Pleasure/Pain)
Fogg cho r ng khi m t ng i th c hi n m t hành vi là đ c m th y tho i mái và gi m b t s đau kh , đây là ph n ng xem xét r t t nhiên c a con ng i khi
đ ng tr c m t hành đ ng, gi ng nh xu h ng t b o v b n thân r t hi n nhiên
Do đó, c p nhân t trên có nh h ng r t l n trong vi c t o đ ng l c Khi mu n
t ng hay gi m đ ng l c c a m t ng i, hoàn toàn có th tác đ ng đ n m c đ tho i mái mà ng i đó c m th y hay m c đ đau kh mà ng i đó ph i ch u đ ng khi
th c hi n hành vi Fogg c ng l u Ủ r ng m c dù đây không ph i là nhân t lỦ t ng
nh t đ ti p c n đ n đ ng l c, đ c bi t là khía c nh đau kh , song nó v n là m t trong nh ng s l a ch n h u ích trong nh ng tr ng h p nh t đ nh
Trang 16 Hi v ng/S hãi (Hope/Fear)
Khi th c hi n m t hành vi, m t ng i th ng d tính tr c k t qu : hi v ng
nh ng đi u t t đ p s x y ra và s hãi nh ng đi u ng c l i, nh t là s hãi đ i v i
s m t mát C p nhân t này đôi khi có tác đ ng m nh h n tho i mái/đau kh , b i trong nh ng hoàn c nh nh t đ nh, con ng i có xu h ng ch p nh n đau kh đ tránh kh i s s hãi Ví d : m t ng i s ch p nh n ph u thu t (đau kh ) đ có th hoàn toàn kh i b nh (tránh s s hãi sau này) Tuy nhiên, đi u này là không đúng trong t t c các tr ng h p và c ng không th x p h ng các y u t t o nên đ ng l c theo m c đ quan tr ng mà ph i xem xét t ng tình hu ng c th
S ch p nh n/không ch p nh n c a xã h i (Social Acceptance/Rejection)
i u d th y là m i ng i luôn có xu h ng làm nh ng đi u nh n đ c s
ch p nh n c a xã h i Xã h i đây có th hi u theo ngh a h p, t c là nh ng ng i xung quanh, nh ng ng i có liên quan đ n hành vi mà m t cá nhân chu n b th c
hi n M c dù s ch p nh n hay t ch i c a xã h i không ph i là th c đo chu n xác cho tính đúng sai c a hành đ ng, nh ng m i ng i th ng tránh làm nh ng vi c không nh n đ c s ng thu n c a xã h i S c m nh c a d lu n xã h i là không
th ch i b , do đó, l i d ng nhân t này, đ c bi t là trong th i k công ngh thông tin đang phát tri n, s có th gây tác đ ng đáng k đ n đ ng l c th c hi n hành vi
c a m t cá nhân
1.1.2.2 Kh n ng
Kh n ng đ c hi u đ n gi n là m c đ d dàng hay khó kh n trong th c hi n
m t công vi c, m t hành vi Có hai con đ ng đ t ng kh n ng th c hi n hành vi
c a m t cá nhân Theo Fogg, nâng cao kh n ng b ng vi c cung c p cho cá nhân
nh ng k n ng m i hay rèn luy n cho h ti n b là con đ ng khó đ th c hi n Do
đó, mô hình hành vi BMAT đ c p đ n con đ ng làm t ng kh n ng th hai b ng cách tác đ ng đ làm cho hành vi c n th c hi n tr nên d h n (simplicity) Có th tác đ ng đ n kh n ng qua sáu y u t sau đây:
Th i gian (Time)
N u m t hành vi đòi h i kho ng th i gian dài đ th c hi n, trong khi l ng
th i gian c a cá nhân có th dành cho hành vi đó b gi i h n thì hành vi s tr nên
Trang 17khó th c hi n Do đó, tác đ ng làm rút ng n th i gian c n thi t th c hi n hành vi s nâng cao kh n ng c a m t cá nhân đ i v i hành vi đó
Ti n b c (Money)
Hi n nhiên m t hành vi t n nhi u ti n b c s tr nên v t quá kh n ng c a
nh ng cá nhân không có đ kh n ng tài chính đ đáp ng chi phí đó Y u t này
Y u t th ba đ c đ c p đ n là m c đ tiêu hao s c l c dành cho m t hành
vi Nh ng hành vi không ho c đòi h i ít s c l c thì s có kh n ng đ c th c hi n thành công cao h n
Ch t xám (Brain Cycles)
Ch t xám chính là m c đ cá nhân ph i suy ngh , đ ng não khi th c hi n m t hành vi Nh ng hành vi càng c n ph i xem xét, suy ngh c n th n, th u đáo ho c đòi
h i trí thông minh thì càng đòi h i kh n ng cao Nh ng hành vi đòi h i ph i tìm ra
m t h ng t duy m i c ng là nguyên nhân th ng xuyên làm gi m kh n ng th c
hi n hành vi c a cá nhân
Khác bi t xã h i (Social Deviance)
Khác bi t xã h i là m t y u t ít ph bi n h n và không th ng xuyên gây c n
tr đ n kh n ng th c hi n hành vi nh các y u t khác Khác bi t xã h i xu t hi n khi m t hành vi đi ng c l i v i nh ng hành vi bình th ng trong xã h i, d dàng
t o tâm lý không t t cho ng i th c hi n hành vi đó, d n đ n làm gi m kh n ng
th c hi n hành vi
Không th ng làm (Non-routin)
Y u t cu i cùng đ c đ c p đ n là “không th ng làm”, ch m t hành vi không th ng xuyên di n ra, không ph i là thói quen hay s tr ng c a ng i th c
hi n Th c t , m t cá nhân th ng c m th y nh ng hành vi mà mình th c hi n l p
Trang 18l i nhi u l n và quen thu c v i là khá đ n gi n, trong khi nh ng hành vi thu c d ng không th ng làm l i gây r t nhi u khó kh n
Nh v y, xét t ng th sáu y u t , m t hành vi càng t n nhi u th i gian, ti n
b c, s c l c, ch t xám, càng khác bi t và không th ng làm thì càng khó th c hi n Tuy nhiên, m i cá nhân khác nhau s ch u m c đ nh h ng khác nhau c a m i
y u t trên, đ c tr ng cho kh n ng th c hi n hành vi c a chính mình Khi phân tích
m t hành vi, đi u c n thi t là nên tìm ra y u t nào là rào c n l n nh t và t p trung
gi i quy t nó Fogg c ng l u Ủ, tuy kh n ng và đ ng l c có th th a hi p v i nhau
m t m c đ nh t đ nh, nh ng con ng i th ng a chu ng nh ng tác đ ng làm gia t ng kh n ng c a h b ng cách làm gi m b t nh ng rào c n h n là nâng cao
đ ng l c – m t nhân t kém linh ho t h n và khó thay đ i m i ng i
1.1.2.3 Y u t kích ho t
Y u t cu i cùng trong mô hình BMAT mà tác gi gi i thi u là các y u t kích
ho t, ra hi u cho cá nhân: “Hưy th c hi n ngay bây gi !” Kích ho t là nh ng tác
đ ng mang tính thúc đ y (prompt), ra hi u (cue), kêu g i hành đ ng (call to action),
đ ngh (offer), yêu c u (request) và nhi u d ng khác ây là y u t vô cùng quan
3) Kích ho t x y ra, giúp cá nhân th c hi n hành vi đó
Tuy nhiên, không ph i y u t kích ho t nào c ng ho t đ ng nh nhau Theo Fogg thì chúng đ c chia thành ba d ng: tia sáng, h tr và tín hi u
Lo i 1 – Tia sáng (Spark)
Là lo i kích ho t nh m nâng cao đ ng l c th c hi n hành vi cho con ng i
M t tia sáng có th t n d ng b t c m t trong ba c p y u t tho i mái/đau kh , hi
v ng/s hãi, s ch p nh n/không ch p nh n c a xã h i Tia sáng có th đ c mang
đ n nhi u d ng, có th là m t đo n video, v n b n hay thông báo… t o d ng nên
Trang 19m t vi n c nh t t đ p (hi v ng), nh ng ph i đ c đ a ra ngay th i đi m mà cá nhân có kh n ng th c hi n hành vi m c tiêu đư đ t ra
Lo i 3 – Tín hi u (Signal)
Lo i kích ho t này thích h p cho nh ng ng i có đư có đ đ ng l c và kh
n ng th c hi n hành vi m c tiêu, do đó nó không nh m t o thêm đ ng l c hay làm
đ n gi n hành vi đi M c đích chính c a lo i kích ho t này là ra hi u cho ng i có ý
1.1.3 Mô hình BMAT trong chu i mô hình nghiên c u v hành vi
Mô hình hành vi BMAT n m trong chu i nghiên c u v hành vi và cách th c thay đ i hành vi c a BJ Fogg Theo đó th c hi n hay thay đ i m t hành vi, c n ph i
th c hi n các b c sau:
1/ Xác đ nh hành vi m c tiêu: Xác đ nh hành vi có mong mu n th c hi n ho c thay đ i
2/ Nh n d ng hành m c tiêu, phân bi t nó v i các lo i hành vi khác, s d ng
l i hành vi (The Behavior Grid)
Do có nhi u lo i hành vi v i nh ng đ c tính riêng xu t hi n trong đ i s ng hàng ngày, đ thay đ i hay khuy n khích m t hành vi x y ra không th dùng c ng
Trang 20m t cách th c m i tình hu ng Fogg x p hành vi c a con ng i vào 15 ki u hành
vi đi n hình L i hành vi sau miêu t 15 lo i hành vi đó
(Ngu n: http://captology.stanford.edu/resources/behavior-grid, website phòng thí
nghi m Công ngh có s c thuy t ph c Stanford truy)
C u trúc c a l i hành vi g m có n m c t và b n hàng M i c t di n t m t mong mu n đ i v i hành vi: th c hi n, t ng c ng, gi m thi u hay ng n ch n M i hàng di n t kho ng th i gian th c hi n hành vi y, g m có hành vi di n ra ch t i
Trang 21m t th i đi m, hành vi di n ra trong m t kho ng th i gian dài (tu n, tháng…) và hành vi là thói quen mà s di n ra t th i đi m quy t đ nh th c hi n tr đi
3/ S d ng mô hình BMAT, phân tích nh ng y u t quy t đ nh đ n kh n ng
x y ra c a hành vi: đ ng l c, kh n ng th c t và c n có đ th c hi n đ c hành vi, nh ng y u t kích ho t nào là thích h p, th i đi m nào là đúng đ n 4/ Th c hi n hành vi
Nhìn chung, các hành vi có m c đ khó t ng d n theo kho ng th i gian th c
hi n hành vi đó Nh ng hành vi ch th c hi n m t l n hay t i m t th i đi m nh t
đ nh th ng d di n ra nh t và nh ng hành vi kéo dài mãi mãi là khó th c hi n
nh t Ngoài ra, nh ng hành vi di n ra t i m t th i đi m là b c đ u tiên, h ng đ n
vi c th c hi n hành vi đó trong kho ng th i gian dài h n Nh ng hành vi di n ra trong m t giai đo n th i gian này l i là b c đ m ti p theo, nó cho cá nhân th y
vi c th c hi n hành vi trong kho ng th i gian dài là hoàn toàn có th , t đó h ng
cá nhân đ n th c hi n hành vi này mãi mãi
Xét theo các lo i, Fogg c ng đ a ra nh ng cách th c áp d ng mô hình BMAT
đ th c hi n hay thay đ i hành vi c a con ng i (đ c mô t chi ti t trong Resource Guides):
i u đáng chú Ủ nh t đ ng xanh lá cây là tính m i m c a hành vi Do đó,
T ng đ ng l c b ng cách li t kê nh ng l i ích c a hành vi m i (t o hy
v ng)
ng xanh lam có th xem là đ ng hành vi d th c hi n nh t b i đây là
nh ng hành vi quen thu c mà m t cá nhân th ng xuyên làm, do đó n u th i
đi m thích h p thì cá nhân hoàn toàn có đ y đ đ ng l c và kh n ng đ th c hi n
Trang 22chúng Nói cách khác mu n hành vi này x y ra t i m t th i đi m thì kích ho t đúng
th i đi m là yêu c u duy nh t Nói nh v y không có ngh a là không đòi h i ba y u
t c a mô hình BMAT x y ra cùng lúc, mà ch nh m nh n m nh vai trò c a kích
ho t, b i nghi m nhiên, cá nhân đư có đ đ ng l c và kh n ng đ th c hi n m t hành vi quen thu c i v i x y ra trong kho ng th i gian dài hay di n ra mãi mãi thì đi u c n ph i l u Ủ là ph i nh c nh cá nhân th c hi n hành vi th ng xuyên (kích ho t) B t c tác đ ng nào đ n hai ki u hành vi này đ u nên t p trung vào duy trì đ ng l c và kích ho t đúng lúc
ng màu tím là s t ng c ng c a các hành vi đư mà tr c đó đư là quen thu c v i ng i s d ng S t ng c ng đây đ c hi u là s gia t ng th i gian dành cho hành vi, ho c gia t ng c ng đ , t n su t c a hành vi, ngh a là cá nhân
ph i th c hi n m t hành vi v i s n l c cao h n, lâu h n, t p trung h nVi c gia
t ng hành vi mưi mưi chính là vi c nâng hành vi đang th c hi n lên c p đ ti p theo
th c hi n đ c lo i hành vi này c n ph i t ng ít nh t m t trong ba đi u sau:
T ng c ng m c đ , t n su t c a các y u t kích ho t
T ng kh n ng th c hi n hành vi (làm cho hành vi đó d đi)
T ng đ ng l c th c hi n hành vi (th ng d a vào s gia t ng ích l i khi
th c hi n thêm hành vi này)
Trái ng c v i đ ng hành vi trên là đ ng màu xám, là s gi m th i gian
dành dành cho hành vi hay gi m c ng đ , t n su t th c hi n hành vi Gi m hành vi
t i m t th i đi m th ng là b c đ u cho vi c gi m hành vi nh ng m c đ ti p theo T ng t , vi c gi m hành vi trong m t th i gian cho ng i th c hi n th y vi c
gi m hành vi này kéo dài là hoàn toàn có th th c hi n đ c, t đó s t o thêm đ ng
l c và kh n ng cho vi c gi m hành vi đó mưi mưi M c dù trong nhi u tr ng h p,
vi c ch gi m m t hành vi không mong mu n có th ch a th a đáng nh ng l i là s
l a ch n t t nh t khi vi c ng n ch n, ng ng hành vi là không th Fogg cho r ng
mu n gi m m t hành vi thì ph i gi m ít nh t m t trong ba nhân t c a mô hình BMAT
ng mƠu đen đ c xem là đ ng hành vi khó th c hi n nh t Lý do là các
hành vi mà m t cá nhân mu n ng n ch n th ng là nh ng hành vi tiêu c c, có tính
Trang 23cám d ho c tính gây nghi n, do đó r t khó đ thay đ i Mu n ch m d t m t hành
vi thì ph i lo i b ít nh t m t trong ba y u t c a mô hình hành vi BMAT, t c là
c n làm ít nh t m t trong ba đi u sau:
1.2 T ng quan v công tác đƠo t o ngu n nhơn l c
1.2.1 Khái ni m
1.2.1.1 Khái ni m ngu n nhân l c
Hi n nay Vi t Nam, ngu n nhân l c đ c bi t đ n v i nhi u quan đi m khác nhau Xét ph m vi v mô c a n n kinh t :
Theo giáo trình Kinh t ngu n nhân l c c a i h c Kinh t Qu c dân thì
“Ngu n nhân l c là ngu n l c con ng i có kh n ng sáng t o ra c a c i v t ch t và tinh th n cho xã h i đ c bi u hi n ra là s l ng và ch t l ng nh t đ nh t i m t
th i đi m nh t đ nh” (Tr n Xuân C u, Mai Qu c Chánh, 2008, tr12)
Trong n ph m “Nghiên c u con ng i và ngu n nhân l c đi vào công nghi p hóa, hi n đ i hóa” có nêu: “Ngu n nhân l c c n đ c hi u là s dân và ch t l ng con ng i, bao g m c th ch t và tinh th n, s c kh e và trí tu , n ng l c, ph m
ch t và đ o đ c c a ng i lao đ ng Nó là t ng th ngu n nhân l c hi n có th c t
và ti m n ng đ c chu n b s n sàng đ tham gia phát tri n kinh t - xã h i c a m t
qu c gia hay m t đ a ph ng nào đó…” (Ph m Minh H c, 2001, tr323)
ph m vi h p h n, xét đ n ngu n nhân l c trong các doanh nghi p, c ng là
ph m vi nghiên c u c a đ tài, khái ni m ngu n nhân l c đ c nh c đ n trong giáo trình Qu n tr nhân l c c a i h c Kinh t Qu c dân nh sau: “Ngu n nhân l c
Trang 24c a m t t ch c bao g m t t c nh ng ng i lao đ ng làm vi c trong t ch c đó, còn nhân l c đ c hi u là ngu n l c c a m i con ng i mà ngu n l c này g m có
th l c và trí l c” (Nguy n Vân i m, Nguy n Ng c Quân (ch biên), 2007, tr7)
Nh v y ngu n nhân l c c a m t doanh nghi p có th đ c hi u là t t c
nh ng ng i lao đ ng làm vi c trong doanh nghi p đó Không ch xét đ n s l ng
mà ngu n nhân l c ph i đ c chú tr ng v m t ch t l ng, th hi n ra các y u t
s c kh e, trình đ , nhân ph m, thái đ làm vi c…c a ng i lao đ ng
1.2.1.2 Khái ni m đào t o ngu n nhân l c
ào t o ngu n nhân l c là m t trong nh ng ch c n ng, nhi m v quan tr ng
c a qu n tr ngu n nhân l c nh m kh c ph c khuy t đi m, nâng cao ch t l ng c a ngu n nhân l c hi n t i; h ng đ n phát tri n ngu n nhân l c đ đáp ng đ c
nh ng thay đ i, phát tri n c a doanh nghi p nói riêng c ng nh toàn b xã h i nói chung
Theo giáo trình Qu n tr nhân l c thì: “ ào t o đ c hi u là các ho t đ ng h c
t p nh m giúp cho ng i lao đ ng có th th c hi n có hi u qu h n ch c n ng, nhi m v c a mình ó chính là quá trình h c t p làm cho ng i lao đ ng n m
v ng h n v công vi c c a mình, là nh ng ho t đ ng h c t p đ nâng cao trình đ ,
k n ng c a ng i lao đ ng đ th c hi n nhi m v lao đ ng có hi u qu h n.” (Nguy n Vân i m, Nguy n Ng c Quân (ch biên), 2007, tr153)
ào t o ngu n nhân l c là m t thành t không th thi u trong quá trình phát tri n ngu n nhân l c nh m khai thác t i đa ngu n nhân l c hi n có và h ng đ n
m c tiêu nâng cao ch t l ng ngu n nhân l c trong t ng lai
1.2.2 T m quan tr ng c a công tác đào t o ngu n nhân l c
Th c t cho th y r ng các doanh nghi p hi n nay ngày càng quan tâm đ n v n
đ qu n tr ngu n nhân l c khi mà môi tr ng kinh doanh đang thay đ i m nh m , trong đó kho ng cách gi a các y u t nh v n, ph ng th c s n xu t, công ngh …gi a các doanh nghi p ngày càng có th d dàng b thu h p Phó t ng giám
đ c đi u hành, kiêm giám đ c b ph n nhân s t i ngân hàng đ nh t Chicago, Jeff Alef đư t ng phát bi u:
Trang 25“ ư có m t th i, ngu n v n đ c s d ng nh là m t l i th c nh tranh,
nh ng ngày nay kh n ng huy đ ng v n v i s l ng l n là đi u d dàng C ng có lúc, công ngh t o ra cho b n m t l i th c nh tranh, th m chí vi c này c ng d dàng đ t đ c trong th i đ i ngày nay cùng v i xu th toàn c u hóa và qu c t hóa
Và c ng có lúc, c th là trong l nh v c công nghi p và d ch v tài chính, khi mà chu k bán rư c a s n ph m r t dài Gi đây, b n không th duy trì l i th c nh tranh lâu dài d a trên lo i s n ph m ho c d ch v mà b n c ng hi n L i th duy
nh t và lâu dài là con ng i.”
Tr c thách th c t ng c ng l i th so sánh và gi v ng v trí c a doanh nghi p, đào t o ngu n nhân l c tr thành m t b c đi chi n l c S d , công tác này đ c chú tr ng là b i nh ng vai trò và l i ích c a nó trong ho t đ ng c a doanh nghi p, c th là:
Th nh t, ngu n nhân l c là nhân t có tính linh ho t cao, nh y bén v i nh ng thay đ i Vì v y, đào t o ngu n nhân l c là m t bi n pháp tích c c gia t ng kh
n ng thích ng c a doanh nghi p
Th hai, thay vì c nh tranh d a trên các tài nguyên có s n – m t y u t h u
h n, doanh nghi p nên t n d ng t i đa ngu n l c con ng i: kh n ng sáng t o, k
n ng lao đ ng, n ng l c t ch c qu n lỦ…là nh ng ngu n l c vô t n T đó t o n n
t ng không ch cho s phát tri n đ n thu n mà là s phát tri n b n v ng
Th ba, đào t o ngu n nhân l c, nh ngay trong khái ni m c a nó, h ng đ n
gi i quy t các v n đ c a doanh nghi p, nâng cao n ng su t lao đ ng và hi u qu
th c hi n công vi c, nâng cao m t b ng chung c a ch t l ng ngu n nhân l c c ng
nh ch t l ng công vi c
Th t , v i s phát tri n c a khoa h c – k thu t, đào t o ngu n nhân l c là
m t yêu c u t t y u, khách quan Khi có nh ng công ngh , k thu t m i đ c đ a vào s n xu t thì ngu n nhân l c c n ph i đ c đào t o, c p nh t ki n th c đ n m
b t đ c nh ng thay đ i, c i ti n ng th i, đào t o c ng là nhân t t o đi u ki n cho vi c nghiên c u ra các công ngh m i
Th n m, ng i lao đ ng không ch đ c đào t o v m t chuyên môn mà còn
đ c đào t o các k n ng m m c n thi t c ng nh thái đ làm vi c B i v y, đào
Trang 26t o ngu n nhân l c giúp phát huy tính ch đ ng, ni m yêu thích đ i v i công vi c, nâng cao tinh th n trách nhi m c a nhân viên ào t o ngu n nhân l c đi theo
nh ng giá tr b n v ng c a m t doanh nghi p là góp ph n t o ra s g n bó c a
ng i lao đ ng, xây d ng và c ng c v n hóa đ c tr ng c a m i doanh nghi p
Th sáu, đào t o ngu n nhân l c còn nh m đáp ng nhu c u phát tri n c a
ng i lao đ ng ó là mong mu n nâng cao trình đ chuyên môn, rèn luy n thói quen t duy sáng t o, kh n ng thích nghi v i nh ng thay đ i…
1.2.3 Các hình th c và ph ng pháp đào t o ngu n nhân l c
Có th phân các hình th c và ph ng pháp đào t o ngu n nhân l c t i các doanh nghi p Vi t Nam hi n nay làm hai lo i đó là: đào t o trong công vi c và đào
đ c s a l i ngay trong quá trình làm
Trang 27ng i h c khi đư hoàn thành s r t lành ngh
- Vi c đào t o không can thi p vào quá trình
s n xu t
- T n kém chi phí đào t o do c n có phòng h c, thi t b riêng,…
- Vi c đào t o có th
ko liên quan tr c
ti p đ n công vi c
- M t nhi u th i gian
- Ng i h c n m b t nhanh đ c ki n th c
do luôn đ c th c hành
- Ng i h c có đi u
ki n ti p xúc v i
nh ng môi tr ng m i, thu th p ki n th c và kinh nghi m
- Vi c thuyên chuy n th ng xuyên làm h n ch
Trang 28v m i đ nhân viên trau
d i kinh nghi m công tác
- Nhân viên có c h i
v t qua chính b n thân, t o đ c nh ng nhân viên gi i cho doanh nghi p
tr nhân l c, nxb i h c Kinh t Qu c dân)
ào t o ngoài công vi c là ph ng pháp đào t o trong đó ng i h c đ c tách
kh i s th c hi n các công vi c th c t Sau đây là m t s hình th c đào t o ngoài công vi c c b n:
B ng 1.3: M t s hình th c đƠo t o ngoài công vi c Hình
Trang 29h c
- Yêu c u ph i có không gian
đ c nhi u cách làm
t t t nh ng ng i khác
- Cung c p cho ng i
h c m t l ng l n thông tin, d dàng c p
nh t
- Chi phí cao
- Thi u s t ng tác gi a ng i d y
và ng i h c
- T n nhi u công
s c đ chu n b bài gi ng
Trang 30th i gian, n i dung
ch n l a khá phong phú
- T n kém chi phí
- Thi u s t ng tác gi a ng i h c
và ng i d y
- Yêu c u nhân viên đa n ng đ
t , nâng cao kh n ng làm vi c v i con ng i
đ t o d ng các tình hu ng m u
- òi h i ng i xây d ng tình
hu ng ph i gi i c
lỦ thuy t và th c hành
b ph n
(Ngu n: Nguy n Vân i m, Nguy n Ng c Quân (Ch biên), 2007, Giáo trình Qu n
tr nhân l c, nxb i h c Kinh t Qu c dân)
V i s phát tri n c a công ngh thông tin, các ph ng pháp đào t o có s tr giúp c a máy vi tính tr nên ph bi n h n và mang l i hi u qu cao Ngoài ra các
Trang 31doanh nghi p c ng đang áp d ng nhi u h n các ph ng pháp hi n đ i nh đào t o
ki u phòng thí nghi m hay mô hình hóa hành vi…Tuy nhiên, v i nh ng u và
nh c đi m riêng, m i doanh nghi p c n cân nh c đ l a ch n lo i hình đào t o phù
h p nh t
1.2.4 N i dung công tác đào t o và phát tri n
Vi c xây d ng m t ch ng trình đào t o và phát tri n ngu n nhân l c đ c
ti n hành theo các n i dung sau đây:
Xác đ nh nhu c u đào t o: Là b c xác đ nh các y u t liên quan đ n
ch ng trình đào t o bao g m: th i gian, b ph n, các lo i k n ng, s l ng và lo i lao đ ng c n đ c đào t o có th xác đ nh chính xác nhu c u đào t o thì doanh nghi p ph i d a vào k t qu phân tích công vi c và đánh giá tình hình th c hi n công vi c, ngh a là xác đ nh th c tr ng ngu n nhân l c và nhu c u c a t ch c v
nh ng k n ng, ki n th c c n có cho công vi c ng th i, do đào t o và phát tri n
có liên h m t thi t v i ng i lao đ ng nên c ng ph i xét đ n nhu c u, kh n ng h c
t p c a cá nhân thu th p thông tin trên các doanh nghi p th ng s d ng nh ng
ph ng pháp thu th p thông tin ph bi n nh : ph ng v n cá nhân, s d ng b ng câu
h i, th o lu n nhóm, quan sát th c hi n công vi c, nghiên c u các tài li u có s n…
Xác đ nh m c tiêu đào t o: Là b c xác đ nh k t qu c n đ t đ c
c a ch ng trình đào t o đ th a mưn đ c nhu c u c a doanh nghi p và c a ng i lao đ ng
L a ch n đ i t ng đào t o: Là b c d a trên nh ng phân tích v
nhu c u và m c tiêu đ xác đ nh nh ng b ph n hay đ i t ng nào c n đ c đào
t o
Xây d ng ch ng trình đào t o và l a ch n ph ng pháp đào t o:
Xây d ng h th ng các ki n th c, k n ng, bài gi ng c n ph i truy n đ t đ n ng i
h c, t đó l a ch n ph ng pháp đào t o mang l i hi u qu cao nh t
D tính chi phí đào t o: Chi phí đào t o bao g m chi phí cho vi c h c
và vi c gi ng d y Các doanh nghi p ph i d tính tr c chi phí đào t o sao cho hi u
qu đ u t vào đào t o là l n nh t
Trang 32 L a ch n và đào t o giáo viên: Các hình th c đào t o trong công vi c
th ng s d ng giáo viên là nh ng ng i có biên ch trong doanh nghi p, là nh ng
ng i có kinh nghi m Tuy nhiên, c ng có th l a ch n các giáo viên thuê ngoài (gi ng viên c a các tr ng đ i h c, các trung tâm đào t o…) ho c k t h p c hai Các giáo viên c n đ c t p hu n đ theo sát ch ng trình đào t o đư xây d ng c a doanh nghi p
ánh giá ch ng trình và k t qu đào t o: Ch ng trình đào t o có
th đ c đánh giá b i các ch tiêu nh : m c đ đáp ng m c tiêu đào t o, hi u qu
s d ng v n, u và nh c đi m, l i ích c a ch ng trình đào t o K t qu c a
ch ng trình đào t o bao g m m c đ ti p thu ki n th c, k n ng c a ng i h c;
m c đ v n d ng k n ng đó vào th c t công vi c, s thay đ i hành vi c a ng i
h c theo h ng tích c c… K t qu c a ch ng trình đào t o c ng là m t c n c đ đánh giá s hi u qu c a ch ng trình đào t o
1.2.5 Các y u t tác đ ng đ n quá trình đào t o ngu n nhân l c
1.2.5.1 Các y u t ch quan
Y u t đ u tiên đ c nh c đ n ph i là y u t con ng i, đây chính
là nh ng ng i lao đ ng làm vi c trong doanh nghi p Y u t này bao g m trình đ
c a ng i lao đ ng, trách nhi m đ i v i công vi c, ý th c k lu t, ý th c h c t p, s yêu thích đ i v i công vi c… N u ng i lao đ ng có ni m đam mê v i công vi c
và mong mu n nâng cao n ng l c c a b n thân thì s t giác h c t p, h ng say tìm tòi và c g ng h n trong quá trình đào t o, công vi c đào t o s thu n l i h n
M c tiêu và chi n l c phát tri n kinh doanh c a doanh nghi p là m t
trong nh ng y u t quan tr ng nh t tác đ ng đ n ho t đ ng đào t o và phát tri n ngu n nhân l c Tùy thu c vào đ nh h ng phát tri n mà doanh nghi p s đ t ra
nh ng yêu c u cho công vi c c ng nh đ i ng lao đ ng trong t ng lai, t đó doanh nghi p s quy t đ nh k ho ch đào t o
Kh n ng tài chính c a doanh nghi p c ng nh h ng đ n lo i hình
và quy mô đào t o c a doanh nghi p N u doanh nghi p có đ kinh phí, các ch ng trình đào t o s đ c ti n hành thu n l i h n v i đi u ki n t t h n Ng c l i, nhi u
Trang 33doanh nghi p có nhu c u đào t o nh ng không có đ kh n ng chi tr s d n đ n
ho t đ ng đào t o b h n ch
Xét đ n y u t đ u vào thì công tác tuy n d ng lao đ ng cho doanh
nghi p c ng có nh ng nh h ng nh t đ nh N u quá trình tuy n d ng đ c th c
hi n m t cách k l ng, c th , có k ho ch đ tuy n ch n ngu n lao đ ng phù h p
v i t ng công vi c, ch t l ng lao đ ng đ u vào t t thì s giúp quá trình đào t o
ti n hành thu n h n, gi m thi u các chi phí đào t o m i, đào t o l i
Công tác đánh giá hi u qu công vi c c ng ph i đ c nh c đ n N u
đ t ra các tiêu chí đúng đ n và quá trình đánh giá là công b ng, chính xác thì s
ph n ánh đ c th c tr ng c a ngu n nhân l c; làm c s đ doanh nghi p xác đ nh
đ c k ho ch đào t o phù h p và có kh n ng mang l i hi u qu cao h n
M t y u t khác nh h ng đ n công tác đào t o ngu n nhân l c chính là nhân t nhà qu n tr Nhà qu n tr c n ph i n m v ng chuyên môn v đào
t o ngu n nhân l c, có t m nhìn xa trông r ng, có kh n ng quy t đoán đ đ a ra
nh ng quy t đ nh t i u nh t cho doanh nghi p Nhà qu n tr c ng c n ph i công
b ng trong vi c đánh giá ng i lao đ ng, l ng nghe nguy n v ng và t o đ c ni m tin cho ng i lao đ ng T đó, nhà qu n tr không ch hi u rõ đ c nhu c u đào đ o
c a ng i lao đ ng mà còn có th khuy n khích h tham gia tích c c h n vào quá trình đào t o
Bên c nh đó, các y u t nh v n hóa doanh nghi p, l ng b ng, phúc
l i… c ng có tác đ ng đ n công tác đào t o ngu n nhân l c thông qua nhân t con
ng i b i chúng nh h ng tr c ti p t i ích l i c a ng i lao đ ng Các chính sách khuy n khích và h tr đào t o c v v t ch t và tinh th n s tác đ ng đ n tâm lý
c a ng i lao đ ng, t đó đ y m nh phong trào h c t p, rèn luy n trong doanh nghi p
1.2.5.2 Các y u t khách quan
B i c nh kinh t s có nh ng tác đ ng nh t đ nh đ n đ nh h ng phát tri n kinh doanh trong t ng lai c a doanh nghi p, qua đó nh h ng đ n công tác đào
t o ngu n nhân l c Khi có nh ng bi n đ ng v kinh t thì doanh nghi p ph i có
nh ng thay đ i phù h p đ thích nghi và phát tri n, ví d nh quy t đ nh m r ng,
Trang 34gi nguyên hay thu h p quy mô s n xu t Khi đó công tác đào t o ngu n nhân l c
c ng có nh ng thay đ i h qu
Tình hình phát tri n và trình đ c a dân s , l c l ng lao đ ng trong xã h i
ph n nh m t b ng chung c a ngu n nhân l c N u m t b ng chung đ c nâng cao thì công tác đào t o ngu n nhân l c s thu n l i h n và ng c l i
Các ch tr ng, chính sánh c a chính ph , quy đ nh c a pháp lu t v ch đ
lao đ ng xã h i, ràng bu c doanh nghi p trong vi c đào t o, đưi ng ng i lao
đ ng, gi i quy t tranh ch p trong lao đ ng… v a có th t o đi u ki n thu n l i, v a
có th gây c n tr cho công tác đào t o ngu n nhân l c trong doanh nghi p
S phát tri n c a khoa h c – k thu t có th đ c coi là m t trong nh ng
nguyên nhân d n đ n ph i đào t o ngu n nhân l c Khi doanh nghi p mu n t n
d ng s phát tri n c a khoa h c – k thu t vào quá trình s n xu t, kinh doanh nh
áp d ng m t công ngh m i hay c i ti n trang thi t b s n xu t thì c n ph i c p nh t
ki n th c, nâng cao trình đ c a đ i ng lao đ ng, t đó làm phát sinh nhu c u đào
t o và quy t đ nh m c đ , c ng đ đào t o ngu n nhân l c
Ngoài ra, tác đ ng t phía đ i th c nh tranh làm nh h ng đ n các quy t
đ nh đào t o ngu n nhân l c c a doanh nghi p M i doanh nghi p đ u mu n nâng cao ch t l ng ngu n nhân l c c a mình đ t o đ c l i th c nh tranh, do đó s
đ y m nh ho t đ ng đào t o H n n a, các chính sách đưi ng , phúc l i c ng s
đ c t ng c ng đ thu hút và gi chân nh ng lao đ ng có trình đ cao
1.3 ng d ng mô hình hƠnh vi BMAT vƠo công tác đƠo t o ngu n nhơn l c
Mô hình BMAT là m t mô hình có kh n ng phân tích hành vi c a ch th
m t cách khách quan, đ nh h ng đi u ch nh hành vi c a h V i nh ng đ c đi m
nh v y, hoàn toàn có c s đ áp d ng mô hình hành vi BMAT nh m t công c
đ tìm ra nguyên nhân, t o đ ng l c cho quá trình thay đ i, h c t p, đào t o và phát tri n c a ng i lao đ ng, đ ng th i giúp quá trình này đ c th c hi n m t cách hi u
qu
Trang 351.3.1 L i ích c a vi c ng d ng
i v i cá nhơn ng i lao đ ng
Tìm lí do, nguyên nhân di n ra hành vi t đó đi u ch nh phù h p: Hành vi m i
con ng i có tính ch t tác đ ng t i môi tr ng xung quanh Do s phát tri n c a doanh nghi p liên quan t i hành vi, Ủ th c c a m i cá nhân Vì th , m i cá nhân trong t ch c ph i th c s chú tr ng t i hành vi c a b n thân Mô hình hành vi BMAT s giúp tìm ra lí do, nguyên nhân di n ra hành vi b ng cách t p trung phân tích 3 y u t : đ ng l c, kh n ng và y u t kích ho t, đ t đó đ nh h ng, đi u
ch nh hành vi phù h p trong môi tr ng làm vi c c a doanh nghi p
K t h p 3 y u t hình thành hành vi, t đó phát huy hi u qu công vi c và giao ti p ng x v i đ ng nghi p: M t hành vi ch di n ra khi ba y u t trong mô
hình hành vi BMAT x y ra đ ng th i, n u thi u m t trong ba thì hành vi s không
di n ra i v i m i cá nhân trong công ty, vi c n m b t đ c n ng l c b n thân chính là vi c n m b t đ c kh n ng th c hi n đ c công vi c, đ ra m c tiêu ph n
đ u (đ ng l c) nh ti n th ng, đ c th ng ch c, đ c tín nhi m,… i u này k t
h p cùng t duy đúng th i đi m hay nh n di n đ c m t hình nh mang tính tác
đ ng nh n c i hài lòng c a c p trên, ánh m t ng ng m c a đ ng nghi p,…s
nh m t kim ch nam giúp phát huy hi u qu công vi c trong t ch c
H n n a ng d ng mô hình hành vi BMAT còn góp ph n xây d ng v n hoá doanh nghi p B ng cách nh n th c, hi u rõ hành vi c a b n thân và c a ng i khác
đ t đó bi t cách ng x v i nhau, vi c giao ti p v i đ ng nghi p s đ c xây
d ng b i s th u hi u, chân thành, m i quan h gi a các nhân viên công ty t t đ p
s là li u thu c tinh th n cho s phát tri n c a doanh nghi p
Hình thành nh ng thói quen t t, lo i b thói x u, gi m áp l c, stress trong công vi c: Ngu n l c c a m i cá nhân luôn s n sàng, đi u c n thi t đây là t ch c
l i h liên t ng, tìm nguyên nhân và đ nh h ng cho hành đ ng Mô hình hành vi BMAT s là công c h u hi u giúp phân tích hành đ ng, tìm ra b n ch t c a nh ng thói quen x u t đó xây d ng thói quen t t H n th n a, đ i m t v i công vi c b n
b th ng d n t i nh ng áp l c, t o nên c m giác khó ch u, s hưi, chán ch ng, vì
th vi c s d ng công c BMAT trong hoàn c nh này xác đ nh đ c hai y u t quan
Trang 36tr ng nh t là đ ng l c và y u t kích ho t s t o l i m trong hành đ ng, t o c m giác h ng thú, ni m tin, s quy t tâm đ i v i nh ng công vi c đ c giao, t đó
gi m thi u áp l c, t t ng trì tru , khó kh n v ng ph i tr c đó
Giúp ích cho s h p tác gi a các nhân viên hay làm vi c nhóm hi u qu :
Trong quá trình h p tác làm vi c gi a các cá nhân trong m t t ch c c n thi t nh t
là ph i hi u rõ nhau, ph i h p hành đ ng m t cách thu n l i, bi t t n d ng n ng l c
b n thân và c a ng i khác, cùng xây d ng m t s th ng nh t trong suy ngh , Ủ
th c, hành vi vì m t m c đích chung Vì v y, vi c n m b t đ c tâm lí, phân tích đ
hi u rõ hành vi c a ng i khác, ch đ ng h p tác v i nhau t đó giúp công vi c
di n ra hi u qu , cùng nhau xây d ng chi n l c hành đ ng khi xem xét, đánh giá
ba y u t c a mô hình hành vi
H n n a, ng d ng mô hình hành vi BMAT còn giúp cá nhân phát tri n và s
d ng có ch t l ng n ng l c b n thân: Nghiên c u các thành ph n trong 3 y u t
c a BMAT chính là đi tìm hi u v b n thân, t đó đ l a ch n hành vi phù h p đúng v i n ng l c c a mình
i v i nhƠ qu n tr
M t nhà qu n tr tài n ng là ng i mà khi n cho nhân viên đ t đ c n ng
su t làm vi c cao nh t đ t đ n gi i h n n ng l c b n thân h và t o ngu n c m
h ng làm vi c cho các nhân viên c a mình Cái tài c a nhà qu n tr đây là ph i
nh n di n đ c kh n ng c a nhân viên, n m b t đ c tâm lí h , t o đ ng l c làm
vi c cho nhân viên và thúc đ y hành đ ng c a h đúng th i đi m phù h p v i l i ích c a công vi c Vì th , mô hình hành vi BMAT là công c h u hi u giúp các nhà
qu n tr :
i u ch nh hành vi,thái đ làm vi c c a nhân viên theo h ng tích c c, phù
h p v i công vi c
Thông c m v i nhân viên
a ra nh ng quy t đ nh công vi c đúng th i đi m
M t ích l i quan tr ng khác mà s d ng mô hình hành vi BMAT trong công tác qu n lí mang l i chính là:
Trang 37 Giúp nhân viên phát huy n ng l c chuyên môn và phát tri n n ng l c trên
l nh v c khác
M t ph ng pháp qu n tr mà hi n nay các nhà qu n tr hay s d ng là giao các nhi m v v t quá n ng l c chuyên môn c a nhân viên giúp nhân viên có tri n
v ng phát tri n ngh nghi p, có c h i trau d i kinh nghi m và nâng cao n ng l c
b n thân, đi u đó s giúp công ty có thêm nhi u nhân viên tài n ng Ví d “V giám
đ c c a GE cho bi t trong b ph n c a ông, m i nhân viên đ u ph i tham gia các bài t p rèn luy n n ng l c nh v y Trong th c t , GE là công ty tiên phong, th ng xuyên đào t o nhân viên theo cách này Ông cho r ng các d án giao nhi m v v t quá n ng l c bao gi c ng khó nh ng l i là cách t t đ h c các k n ng m i, t o các
m i quan h bên ngoài và th ng ti n trong s nghi p.”1 Nh v y, n u n m b t rõ quy t c th c hi n c a ph ng pháp này b ng cách giao nhi m v m t cách h p lí thì
s tr thành ph ng pháp qu n tr quỦ giá Tuy nhiên, không ít các nhà lưnh đ o trên th gi i lung túng, thi u ki m soát khi th c hi n ph ng pháp này, gây ra
nh ng th t b i trong công vi c d n đ n khi n trách nhân viên n ng n , t o áp l c công vi c Vì v y, vi c áp d ng suy xét, phân tích các y u t nh h ng t i hành vi qua mô hình BMAT s gi i quy t đ c v n đ này
Khi giao m t nhi m v cho nhân viên, nhà qu n lí ph i xem xét, d li u hành vi nhân viên trong công vi c đ c giao s x y ra, đ ng th i xây d ng th i
đi m thích h p đ công vi c đó di n ra m t cách thu n l i nh t Nh ng s x y ra
tr ng h p công vi c giao cho nhân viên s không thành công nh mong đ i, theo ông Murray Horwitz CIO c a Công ty bao bì Uline Shipping Supplies nói r ng:
“Chúng tôi t ng ch u nhi u th t b i N u đi u đó x y ra, b n ph i đánh giá xem lỦ
do là ng i nhân viên kia không đ n ng l c hay anh ta không mu n v n mình ra
kh i nh ng k n ng quen thu c”2 ây c ng chính là m c đích mà mô hình BMAT
Trang 38Trong công tác qu n tr doanh nghi p, nhà qu n tr ph i đánh giá đ c
n ng l c c a m i nhân viên, đôi khi ph i nh n đ nh đ c nh ng l nh v c khác n m ngoài kh n ng chuyên môn c a nhân viên đ t o đi u ki n giúp h th c hi n V i tâm lí chung c a h u h t nhân viên trong doanh nghi p, h r t s s t và e ng i khi
đ c giao m t nhi m v n m ngoài l nh v c chuyên môn c a mình và th ng không có xu h ng tìm hi u sang l nh v c khác Xem xét góc đ hình thành nên hành vi, nhà qu n tr s giúp nhân viên nh n ra kh n ng đó c a mình, ch n m t cú hích đ ng l c mang tính tác đ ng đ m nh và kích ho t nhân viên hành đ ng đúng
th i đi m, khi đư h i t đ y đ 3 y u t này nhà qu n lí có th yên tâm v i nhi m
v đư giao phó cho nhân viên Chính cách th c này đư t o đi u ki n cho nhân viên
ti p xúc và trau d i thêm kinh nghi m nh ng công vi c khác ngoài công vi c mà
h đ m trách, đ nh ng k ho ch, h ng đi c th cho nh ng nhân viên gi i đ t o cho chính doanh nghi p mình m t ngu n nhân l c m nh, duy trì s n đ nh v ho t
đ ng khi có s thi u h t v nhân s
L i ích khi s d ng mô hình hƠnh vi BMAT k t h p v i các hình th c đƠo t o trong vƠ ngoƠi công vi c
S d ng k t h p v i hình th c đào t o trong công vi c
Ch d n công vi c, kèm c p và ch b o: ào t o trong công vi c th ng tác
đ ng tr c ti p vào hành vi m c tiêu c a nhân viên Hình th c ch d n công vi c, kèm c p và ch b o chính là m t d ng y u t kích ho t h tr trong mô hình BMAT Xem xét nh ng y u t kh n ng nào còn h n ch đ có s h tr k p th i, s h tr
có th thông qua video, v n b n, hình nh,… D ng kích ho t này ph i theo sát c quá trình th c hi n công vi c c a cá nhân, k c khi nhân viên ch a b t đ u th c
hi n công vi c nh ng đư xác đ nh có đ ng l c cao đ th c hi n hành vi đó
Ơo t o h c ngh : L ng ghép ki n th c v mô hình hành vi BMAT vào quá
trình gi ng d y s giúp h c viên ti p thu bài h c m t cách d dàng h n
Luân chuy n và thuyên chuy n công vi c: Khi chuy n giao nhân viên gi a
các b ph n, các chi nhánh hay các doanh nghi p khác, nhân viên s ti p xúc v i
Trang 39môi tr ng làm vi c m i, xem xét y u t đ ng l c, kh n ng là c n thi t đ xây
d ng n n t ng khi ti n hành th c hi n công vi c m i
T o đi u ki n đ nhân viên t h c: ây là tr ng h p khi nhà qu n lí giao
nhi m v v t quá kh n ng c a nhân viên Khi đó, theo nh ti n s Fogg, mô hình
s giúp đi u ch nh cho công vi c c n th c hi n tr nên d dàng h n (simplicity) phù
h p v i n ng l c c a m i cá nhân, t o đi u ki n cho nhân viên t mình h c h i, khám phá và trau d i kinh nghi m công tác
S d ng k t h p v i hình th c đào t o ngoài công vi c
Ơo t o chính quy, m các l p đƠo t o c nh doanh nghi p: Doanh nghi p
có th l a ch n cá nhân phù h p v i t ng chuyên nghành đào t o T b c “ ánh giá n ng l c trí não c a cá nhân khi th c hi n công vi c” c a mô hình hành vi s giúp doanh nghi p xác đ nh đ c tính ch t công vi c nhân viên th c hi n đ có đ nh
h ng đào t o chuyên sâu t i các l p h c
T ch c các h i ngh , h i th o: Nh ng ng i tham gia có th giao l u v i nhau, xem xét y u t đ ng l c, kh n ng c a t ng cá nhân khi tham gia ch ng trình đ có cách truy n đ t phù h p, đúng đ i t ng
Ơo t o t xa, đƠo t o thông qua các ch ng trình hoá trên máy tính:
B ng các ph ng ti n trung gian nh tài li u, sách, b ng hình, CD, VCD, máy tính…là m t d ng hình nh c th mang tính ch t kích ho t mà ng i truy n đ t cung c p t i ng i h c khi không ti p xúc tr c ti p
Ơo t o t i các phòng thí nghi m: D a vào phân tích hành vi m c tiêu, t i
các phòng thí nghi m c a doanh nghi p có th t o ra các tình hu ng, trò ch i, mô hình,…phù h p v i t ng đ i t ng giúp cho nhân viên rèn luy n tr c khi ti p nh n
nh ng công vi c th c t
Ơo t o bàn gi y: T ng ng v i d ng kích ho t mang tính tín hi u đòi h i
ng i h c x lí nhanh chóng, theo mô hình BMAT, tín hi u đây chính là các v n
b n, gi y t , th i gian yêu c u c th cho công vi c
Trang 401.3.2 Nh ng khó kh n c a vi c ng d ng
Vi c k t h p ba y u t : đ ng l c, kh n ng, y u t kích ho t là không d dàng:
Theo nghiên c u c a ti n s Fogg và các chuyên gia phòng nghiên c u đ i h c Standford thì m t hành vi x y ra không th thi u m t trong 3 y u t này, nh ng vi c
k t h p 3 y u t đúng th i đi m là m t đi u không d dàng Trong quá trình tìm
ki m, thi t l p hành vi n u không suy ngh c n th n, phân tích, l a ch n n i dung đúng đ n nh t trong m i y u t s có th d n đ n nh ng k t qu trái ng c, không
nh mong đ i, ho c làm sai l ch m i quan h gi a các nhân t thì hành vi mong đ i
s không bao gi x y ra
Mô hình hành vi m i nên ch a có nhi u tài li u, chuyên gia th c s trong l nh
v c này: Mô hình hành vi BMAT là m t mô hình m i, m c đ ph bi n c a nó còn
t ng đ i h p và cho đ n hi n nay nh ng ng d ng và phát tri n c a mô hình v n đang còn đ c nghiên c u, tuy nhiên nh ng ng d ng c a nó cho đ n th i đi m này
đư t ng đ i thành công Vì lí do đó nh ng tài li u liên quan t i mô hình BMAT
v n còn r t h n ch , ch a có nhi u ng i nghiên c u v mô hình này
Mô hình m i nên các doanh nghi p thi u kinh nghi m trong vi c ng d ng:
T i Vi t Nam và c ng nh trên th gi i ch a th c s có nh ng nghiên c u v vi c
áp d ng mô hình BMAT vào l nh v c qu n tr doanh nghi p, vì th các doanh nghi p ch a có m t đ nh h ng, k ho ch, ph ng án c th cho vi c áp d ng mô hình này
Khó kh n khi thay đ i suy ngh c m tính và hành vi th đ ng b ng phân tích 3
y u t c a mô hình hành vi: M i m t quy t đ nh trong doanh nghi p t tr c đ n
nay h u h t là d a trên nh ng suy ngh c m tính t nhân viên đ n các nhà lưnh đ o Con ng i th ng hay b tác đ ng b i nh ng y u t trong h ng hành đ ng, d n
đ n m t cách th đ ng trong hành vi Vi c suy xét, phân tích 3 y u t c a mô hình hành vi tr nên khó kh n vì nó tháo g nh ng l l i c , t suy ngh c m tính tr thành lý tính, hành vi th đ ng tr thành ch đ ng