Bài đạt 9 điểm CHUYÊN NGÀNH LUẬT HÀNH CHÍNH HIẾN PHÁP BÀI TIỂU LUẬN –CHƯƠNG TRÌNH CAO HỌC Môn: Luật Hiến Pháp TÊN ĐỀ TÀI BÀN VỀ CHÍNH PHỦ LIÊM CHÍNH Bàn về “Chính phủ liêm chính” là khái niệm khẳng định như một yêu cầu hàng đầu và phải luôn song hành cùng mọi hoạt động của hệ thống hành pháp. Để làm được điều đó trước hết phải làm gương cho xã hội để phấn đấu xây dựng một Chính phủ trong sạch, liêm chính, nói không với tham nhũng và tiêu cực. Tôi xin cam đoan, bài tiểu luận về đề tài: “Bàn về Chính phủ liêm chính” do tôi tìm tòi nghiên cứu, và viết trên cơ sở nghiên cứu các tài liệu tham khảo, giáo trình hướng dẫn, và thực tiễn quản lý nhà nước hiện nay. Tôi đã hoàn thành bài tiểu luận và chịu trách nhiệm với những vấn đề tôi viết. MỤC LỤC Lời nói đầu CHƯƠNG I – CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ KHOA HỌC VỀ XÂY DỰNG CHÍNH PHỦ LIÊM CHÍNH 1. Cở sở lý luận xây dựng chính phủ liêm chính 2. Cơ sở khoa học xây dựng chính phủ liêm chính CHƯƠNG II – CÁC KHÁI NIỆM LIÊN QUAN ĐẾN VIỆC XÂY DỰNG CHÍNH PHỦ LIÊM CHÍNH 1. Khái niệm về Chính phủ. 1.1 Khái niệm cơ bản “Chính phủ”. 1.2 Khái niệm Chính phủ Việt Nam. 2. Khái niệm về “Liêm chính”. CHƯƠNG III – NHỮNG VẤN ĐỀ ĐẶT RA VÀ GIẢI PHÁP XÂY DỰNG CHÍNH PHỦ LIÊM CHÍNH 1. Vấn đề đặt ra 1.1 Mối liên hệ giữa Đảng và nhà nước và nhân dân 1.2 Phong cách làm việc 1.3 Tham nhũng, tiêu cực 2. Giải pháp xây dựng chính phủ liêm chính 3. Kết luận Tài liệu tham khảo Lời nói đầu CHƯƠNG I – CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ KHOA HỌC VỀ XÂY DỰNG CHÍNH PHỦ LIÊM CHÍNH 1. Cở sở lý luận xây dựng chính phủ liêm chính Đất nước chúng ta đang phát triển theo nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, bên cạnh một số mặt, một số giá trị đã đạt được thì trong xã hội đang xảy ra những biến động lớn và rất đáng lo ngại như: Tham ô, tham những, lãng phí và sự xuống cấp về đạo đức,lối sống và nhận thức của một bộ phận đội ngũ cán bộ, đảng viên. Do đó cần phải xây dựng đạo đức cách mạng đội ngũ cán bộ, đảng viên,có đầy đủ về đức và tài, đó là yêu cầu rất quan trọng đối với công tác cán bộ trong giai đoạn hiện nay. Chủ tịch Hồ Chí Minh là lãnh tụ thiên tài của giai cấp công nhân, nhân dân lao động và dân tộc Việt Nam, là chiến sĩ lỗi lạc của phong trào cộng sản và công nhân quốc tế, là Anh hùng giải phóng dân tộc và Nhà văn hoá kiệt xuất. Tư tưởng của Người là niềm tin, ngọn cờ thắng lợi của cách mạng Việt Nam; là di sản tinh thần vô cùng quý báu cho Đảng ta, dân tộc ta; là hiện thân của tinh hoa văn hoá của dân tộc và nhân loại. Chủ tịch Hồ Chí Minh không chỉ có lòng yêu thương vô hạn đối với nhân dân, điểm nổi bật ở người là sự tôn trọng nhân dân và niềm tin tuyệt đối vào sức mạnh vô hạn của nhân dân, Người hết sức nhấn mạnh tinh thần dân chủ trong sinh hoạt chính trị. Người đã tiến hành không mệt mỏi công tác tuyên truyền và giáo dục, nhằm thức tỉnh toàn dân tộc trước sự nghiệp chung, phát huy cao nhất sức mạnh của trí tuệ, tài năng và nghị lực của hàng triệu con người. Trong di sản Hồ Chí Minh, Người đã nêu tấm gương sáng ngời trước nhân dân Việt Nam về đạo đức mới. Người đã tỏ rõ một nghị lực phi thường và sống với phương châm “giàu sang không thể quyến rũ, nghèo khó không hề chuyển lay, uy vũ không thể khuất phục”. Với tinh thần “cần, kiệm, liêm, chính”, Người sống một cuộc sống thanh cao và giản dị. Từ đó sự nghiệp, tư tưởng và đạo đức sáng ngời của Người sống mãi trong lòng kính yêu vô hạn của nhân dân Việt Nam. Nội dung tư tưởng giáo dục đạo đức cho mọi người và nhất là đối với cán bộ, đảng viên, trong tư tưởng Hồ Chí Minh có tầm bao quát rộng lớn, sâu xa nhưng lại hết sức gần gũi, thiết thực gắn liền với đời sống, việc làm và hành động của mỗi người chiến sĩ cách mạng Việt Nam. Cần, kiệm, liêm, chính là nội dung cốt lõi của đạo đức cách mạng của mọi người, đặc biệt đối với cán bộ, đảng viên. Những đức tính cần có ấy của con người giống như bốn mùa của trời, bốn phương của đất; nếu thiếu một trong những đức tính đó con người không thể trở thành người theo nghĩa tốt đẹp của từ này. Trên cơ sở đó Hồ Chí Minh đã từng nhấn mạnh: Một dân tộc biết cần, kiệm, biết liêm, là một dân tộc giàu về vật chất, mạnh về tinh thần, là một dân tộc văn minh tiến bộ.
Trang 1GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ NỘI VỤ …………/………… ……/……
HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA
CHUYÊN NGÀNH LUẬT HÀNH CHÍNH- HIẾN PHÁP
BÀI TIỂU LUẬN –CHƯƠNG TRÌNH CAO HỌC
Môn: Luật Hiến Pháp
TÊN ĐỀ TÀI BÀN VỀ CHÍNH PHỦ LIÊM CHÍNH
Người thực hiện:
Năm sinh:
Lớp cao học:
Niên khóa:
Đề xuất người hướng dẫn:
Hồ Chí Minh: 2021
Trang 2LỜI CAM ĐOAN
Bàn về “Chính phủ liêm chính” là khái niệm khẳng định như một yêu cầu hàng đầu và phải luôn song hành cùng mọi hoạt động của hệ thống hành pháp Để làm được điều đó trước hết phải làm gương cho xã hội để phấn đấu xây dựng một Chính phủ trong sạch, liêm chính, nói không với tham nhũng
và tiêu cực.
Tôi xin cam đoan, bài tiểu luận về đề tài: “Bàn về Chính phủ liêm chính” do tôi tìm tòi nghiên cứu, và viết trên cơ sở nghiên cứu các tài liệu tham khảo, giáo trình hướng dẫn, và thực tiễn quản lý nhà nước hiện nay Tôi
đã hoàn thành bài tiểu luận và chịu trách nhiệm với những vấn đề tôi viết.
Trang 3MỤC LỤC
Lời nói đầu
CHƯƠNG I – CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ KHOA HỌC VỀ XÂY DỰNG CHÍNH PHỦ LIÊM CHÍNH
1 Cở sở lý luận xây dựng chính phủ liêm chính
2 Cơ sở khoa học xây dựng chính phủ liêm chính
CHƯƠNG II – CÁC KHÁI NIỆM LIÊN QUAN ĐẾN VIỆC XÂY DỰNG CHÍNH PHỦ LIÊM CHÍNH
1 Khái niệm về Chính phủ.
1.1 Khái niệm cơ bản “Chính phủ”.
1.2 Khái niệm Chính phủ Việt Nam.
2 Khái niệm về “Liêm chính”.
CHƯƠNG III – NHỮNG VẤN ĐỀ ĐẶT RA VÀ GIẢI PHÁP XÂY DỰNG CHÍNH PHỦ LIÊM CHÍNH
1 Vấn đề đặt ra
1.1 Mối liên hệ giữa Đảng và nhà nước và nhân dân
1.2 Phong cách làm việc
1.3 Tham nhũng, tiêu cực
2 Giải pháp xây dựng chính phủ liêm chính
3 Kết luận
Tài liệu tham khảo
Trang 4Lời nói đầu
CHƯƠNG I – CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ KHOA HỌC VỀ XÂY DỰNG CHÍNH PHỦ LIÊM CHÍNH
1 Cở sở lý luận xây dựng chính phủ liêm chính
Đất nước chúng ta đang phát triển theo nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, bên cạnh một số mặt, một số giá trị đã đạt được thì trong xã hội đang xảy ra những biến động lớn và rất đáng lo ngại như: Tham ô, tham những, lãng phí và sự xuống cấp về đạo đức,lối sống và nhận thức của một bộ phận đội ngũ cán bộ, đảng viên Do đó cần phải xây dựng đạo đức cách mạng đội ngũ cán bộ, đảng viên,có đầy
đủ về đức và tài, đó là yêu cầu rất quan trọng đối với công tác cán bộ trong giai
Chủ tịch Hồ Chí Minh là lãnh tụ thiên tài của giai cấp công nhân, nhân dân lao động
và dân tộc Việt Nam, là chiến sĩ lỗi lạc của phong trào cộng sản và công nhân quốc
tế, là Anh hùng giải phóng dân tộc và Nhà văn hoá kiệt xuất Tư tưởng của Người là niềm tin, ngọn cờ thắng lợi của cách mạng Việt Nam; là di sản tinh thần vô cùng quý báu cho Đảng ta, dân tộc ta; là hiện thân của tinh hoa văn hoá của dân tộc và nhân loại Chủ tịch Hồ Chí Minh không chỉ có lòng yêu thương vô hạn đối với nhân dân, điểm nổi bật ở người là sự tôn trọng nhân dân và niềm tin tuyệt đối vào sức mạnh vô hạn của nhân dân, Người hết sức nhấn mạnh tinh thần dân chủ trong sinh hoạt chính trị Người đã tiến hành không mệt mỏi công tác tuyên truyền và giáo dục, nhằm thức tỉnh toàn dân tộc trước sự nghiệp chung, phát huy cao nhất sức mạnh của trí tuệ, tài năng và nghị lực của hàng triệu con người
Trong di sản Hồ Chí Minh, Người đã nêu tấm gương sáng ngời trước nhân dân Việt Nam về đạo đức mới Người đã tỏ rõ một nghị lực phi thường và sống với phương
châm “giàu sang không thể quyến rũ, nghèo khó không hề chuyển lay, uy vũ không thể khuất phục” Với tinh thần “cần, kiệm, liêm, chính”, Người sống một cuộc sống
thanh cao và giản dị Từ đó sự nghiệp, tư tưởng và đạo đức sáng ngời của Người sống mãi trong lòng kính yêu vô hạn của nhân dân Việt Nam
Nội dung tư tưởng giáo dục đạo đức cho mọi người và nhất là đối với cán bộ, đảng viên, trong tư tưởng Hồ Chí Minh có tầm bao quát rộng lớn, sâu xa nhưng lại hết sức gần gũi, thiết thực gắn liền với đời sống, việc làm và hành động của mỗi người chiến sĩ cách mạng Việt Nam Cần, kiệm, liêm, chính là nội dung cốt lõi của đạo đức cách mạng của mọi người, đặc biệt đối với cán bộ, đảng viên Những đức tính cần có ấy của con người giống như bốn mùa của trời, bốn phương của đất; nếu thiếu một trong những đức tính đó con người không thể trở thành người theo nghĩa tốt
Trang 5đẹp của từ này Trên cơ sở đó Hồ Chí Minh đã từng nhấn mạnh: Một dân tộc biết cần, kiệm, biết liêm, là một dân tộc giàu về vật chất, mạnh về tinh thần, là một dân tộc văn minh tiến bộ.
2 Cơ sở khoa học xây dựng chính phủ liêm chính
“Một câu hỏi lớn đặt ra là vì sao chúng ta vẫn chưa phát triển mạnh? Một nguyên nhân rất quan trọng là vấn đề cải cách hành chính, bộ máy, thủ tục cho người dân và doanh nghiệp Chúng ta chưa tạo môi trường tốt cho sự phát triển, cái chính là pháp luật còn ràng buộc, tính minh bạch hạn chế, rồi vấn đề đạo đức công vụ, trách nhiệm của người đứng đầu, bộ máy cán bộ công chức nơi này, nơi khác…” - Thủ tướng nhận định
Lịch sử ghi nhận, một ngày sau khi tuyên bố độc lập (3/9/1945), Chủ tịch Hồ Chí Minh chủ tọa phiên họp đầu tiên của Hội đồng Chính phủ nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa trình bày nhiều nhiệm vụ cấp bách Mục tiêu cuối cùng của những nhiệm
vụ cấp bách đó là phải làm cho dân tộc ta trở thành một dân tộc xứng đáng với một nước Việt Nam độc lập Để làm được điều đó, Chủ tịch Hồ Chí Minh nhấn mạnh cần phải mở một chiến dịch giáo dục đạo đức cho cán bộ, đảng viên và nhân dân ta thực hiện “cần-kiệm-liêm-chính” Người cũng khẳng định, Chính phủ Hồ Chí Minh cam kết sẽ là chính phủ “cần kiệm liêm chính, chí công vô tư”
Bước vào giai đoạn hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng sau 30 năm đổi mới, nền kinh tế Việt Nam đã bắt đầu bộc lộ nhiều điểm yếu và trở thành những rào cản ngáng chân sự phát triển Một trong những nguyên nhân chính dẫn tới tình trạng này là sự chậm chạp trong quá trình hoàn thiện thể chế hướng tới mục tiêu tạo điều kiện thuận lợi hơn cho môi trường đầu tư, làm ăn của mọi thành phần trong xã hội
Sự chậm trễ đó có phần của nhiều lý do chủ quan và khách quan, song về cơ bản là
do hệ thống pháp luật về kinh tế thị trường chưa hoàn chỉnh và bộ máy tổ chức hành chính còn chưa thoát ra khỏi tư duy “quản lý, kiểm soát” hành vi thay vì phải là tư duy “quản trị, kiến tạo” sự phát triển
Về bản chất của Nhà nước ta, ngay từ những ngày đầu tiên đã được khẳng định đó
là Nhà nước của dân, do dân và vì dân Tất cả các mục tiêu và hoạt động của Nhà nước là nhằm phục vu lợi ích của đất nước, của nhân dân Hiến pháp và luật pháp cũng khẳng định và ghi nhận các quyền làm chủ của dân đối với mọi hoạt động, mọi
cơ quan tổ chức nhà nước Do vậy, Chính phủ là cơ quan hành pháp trung ương có mục tiêu “hành động vì dân” là tư tưởng xuyên suốt của bản chất Nhà nước ta ngay
từ những ngày đầu tiên độc lập Một nền hành chính từ dân, vì dân và gần dân chính
Trang 6là bản chất sống còn của chế độ, là sự khác biệt giữa chế độ dân chủ và chế độ thực dân, đế quốc, phản dân chủ
CHƯƠNG II – CÁC KHÁI NIỆM LIÊN QUAN ĐẾN VIỆC XÂY DỰNG CHÍNH PHỦ LIÊM CHÍNH
1 Khái niệm về Chính phủ
1.1 Khái niệm về Chính phủ
Khái niệm "chính phủ" trong tiếng Việt bắt nguồn từ Trung Quốc Thời Đường và Tống, nơi tể tướng xử lý chính vụ gọi là "chính phủ" Về sau từ
"chính phủ" được dùng để chỉ cơ quan thi hành quyền lực quốc gia, tức cơ quan hành chính quốc gia
Từ "chính phủ" trong các ngôn ngữ phương Tây như tiếng Anh (government), tiếng Pháp (gouvernement), tiếng Đức (Regierung) từ này có gốc
từ tiếng Hy Lạp là Κυβερνήτης (kubernites) với nghĩa "thuyền trưởng" (steersman), chủ quản (governor), phi công hoặc bánh lái (rudder)
Chính phủ là một chủ thể có quyền lực để thi hành luật pháp trong mộttổ chức quốc gia hay một nhóm người ở tầm quốc gia Trong ý nghĩa rộng, chính phủ
có nghĩa là quản lý hoặc chỉ đạo trong một khu vực, trong một nhóm người hay bộ sưu tập tư sản Thông thường, chính phủ là một cơ quan hành pháp của một cơ cấu nhà nước hoặc tương tự nhà nước
1.2 Khái niệm Chính phủ Việt Nam
Chính phủ Việt Nam là cơ quan chấp hành của Quốc hội Việt Nam, cơ quan hành chính Nhà nước cao nhất của Việt Nam Trong Hiến pháp 1946 được gọi
là Chính phủ; Hiến pháp 1959 có hiệu lực từ ngày 1 tháng 1 năm 1960, gọi là Hội đồng Chính phủ; Hiến pháp 1980, có hiệu lực từ ngày 19 tháng 12 năm 1980, gọi
là Hội đồng Bộ trưởng; Hiến pháp 1992có hiệu lực từ ngày15 tháng 4 năm 1992lại được đổi, gọi là Chính phủ
Chính phủ Việt Nam được thành lập trong kỳ họp thứ nhất của Quốc hội mỗi khóa và có nhiệm kỳ là 5 năm Chính phủ bao gồm Thủ tướng Chính phủ, các Phó Thủ tướng Chính phủ, các Bộ trưởng và thủ trưởng cơ quan ngang Bộ - đều do Quốc hội bầu ra và Chủ tịch nước bổ nhiệm Số lượng thành viên của Chính phủ không cố định
2 Khái niệm về “Liêm chính”
Trang 7“Liêm” là Đức tính trong sạch, không tham của người khác, không tơ hào của công.
“Liêm” tức là luôn luôn tôn trọng giữ gìn của công và của dân, sống trong sạch,
không tham lam Không tham địa vị, không tham tiền tài, không tham sung sướng, không ham người tân bốc mình Vì vậy mà quang minh chính đại, không bao giờ hủ hoá Chỉ có một thứ ham là ham học, ham làm, ham tiến bộ Như vậy để trở thành người có phẩm chất đạo đức tốt, phải hội đủ các yếu tố: cần, kiệm, liêm, chính
“Chính” theo Hồ Chí Minh “nghĩa là không tà, thẳng thắn, đứng đắn” Đối với
mình; không tự cao, tự đại, luôn chịu khó học tập cầu tiến bộ, luôn tự kiểm điểm để phát triển điều hay, sửa đổi điều dở của bản thân mình Đối với người; không nịnh hót người trên, không xem khinh người dưới; luôn giữ thái độ chân thành, khiêm
tốn, đoàn kết thật thà; không dối trá, lừa lọc Người chính thấy “việc thiện dù nhỏ mấy cũng làm Việc ác dù nhỏ mấy cũng tránh Việc gì dù lợi cho mình, phải xét nó
có lợi cho nước không? Nếu không có lợi mà có hại cho nước thì quyết không làm”(
Chủ tịch Hồ Chí Minh đã từng dặn: “Chúng ta phải hiểu rằng, các cơ quan của Chính phủ từ toàn quốc cho tới các làng, đều là công bộc của dân Nghĩa là để gánh vác việc chung cho dân, chứ không phải để đè đầu dân như trong thời kỳ dưới quyền thống trị của Pháp, Nhật Việc gì lợi cho dân, ta phải hết sức làm Việc gì hại đến dân ta phải hết sức tránh”
Nguyên tắc xây dựng và vận hành bộ máy trong sạch, liêm chính là cơ sở để những người chủ của đất nước có điều kiện giám sát, kiểm tra và tham gia xây dựng chính quyền nhân dân, tham gia vào công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Nguyên tắc này không chỉ là phạm trù chính trị, đạo đức mà trong thế giới hiện đại còn phải được hiến định và luật hóa một cách cụ thể với tinh thần “công chức nhà nước chỉ được làm những điều mà pháp luật cho phép” Hệ thống luật pháp điều chỉnh các hoạt động và vận hành của bộ máy hành pháp, cán bộ công chức được xây dựng trên tinh thần phục vụ dân, kiến tạo phát triển sẽ góp phần tạo điều kiện cho người dân, các cơ quan dân cử giám sát, kiểm soát quyền lực và định hướng sự vận hành của hệ thống công quyền vào các mục tiêu ích nước lợi dân
Không phải ngẫu nhiên trong phát biểu có liên quan tới mục tiêu phấn đấu xây dựng một Chính phủ trong sạch, liêm chính, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đã nhắc tới và nhấn mạnh vai trò của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam Thủ tướng yêu cầu các thành viên Chính phủ phải coi trọng MTTQVN bởi đây là tổ chức liên minh chính trị, tập hợp, phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc Mặt trận chính là nơi tập hợp sức mạnh của nhân dân, là cầu nối giữa Đảng, Chính phủ với nhân dân Thủ tướng khẳng định: “Muốn đảm bảo kỷ cương phép nước cần phát huy, đảm bảo quyền dân
Trang 8chủ của người dân trên tinh thần có dân là có tất cả, không có dân sẽ không có thành công”
Vai trò của MTTQVN trong xã hội và đảm bảo cho việc giám sát các hoạt động công quyền vì lợi ích dân tộc đã được khẳng định từ lâu trong các văn kiện chính thức của hệ thống chính trị, đã được hiến định và luật hóa Vấn đề ngày càng trở nên cấp bách và đòi hỏi gay gắt hơn khi đất nước đang cần sự thay đổi toàn diện trong tư duy quản trị và kiến tạo phát triển của bộ máy hành chính Trong đó, vai trò giám sát, phản biện và sự tham gia tích cực của mọi người dân, mọi thành phần trong xã hội ngày càng trở nên quan trọng hơn
Coi trọng vai trò của MTTQVN, chứng tỏ người đứng đầu Chính phủ thực sự quán triệt sâu sắc tinh thần “đổi mới tư duy để xây dựng một nền hành chính công phụng
sự đất nước và phục vụ nhân dân” Tổ chức MTTQ từ trung ương tới khu dân cư hiện là một trong những mạng lưới tai mắt của nhân dân sâu rộng và hiệu quả nhất
để các cơ quan công quyền nắm bắt ý nguyện, tâm tư của dân Hơn nữa, tổ chức này
có cơ sở pháp lý và bộ máy để thực thi việc giám sát trách nhiệm giải trình của chính quyền
Với sự thay đổi trong nhận thức và quyết tâm thực thi sự đổi mới của những người
có trách nhiệm hàng đầu, toàn bộ máy dù muốn hay không cũng sẽ phải vận hành theo đúng định hướng Một chính phủ liêm chính do vậy, có thể trông đợi từ hôm nay, trước hết với tuyên bố và lộ trình hành động xóa bỏ cơ chế “xin – cho” cơ chế vốn đã góp phần tạo ra những nhóm lợi ích kéo lùi sự phát triển và xâm hại không nhỏ tới các lợi ích chính đáng của người dân trong thời gian qua
CHƯƠNG III – NHỮNG VẤN ĐỀ ĐẶT RA VÀ GIẢI PHÁP XÂY DỰNG CHÍNH PHỦ LIÊM CHÍNH
1 Vấn đề đặt ra
Chủ tịch Hồ Chí Minh đã từng dặn: “Chúng ta phải hiểu rằng, các cơ quan của Chính phủ từ toàn quốc cho tới các làng, đều là công bộc của dân Nghĩa là để gánh vác việc chung cho dân, chứ không phải để đè đầu dân như trong thời kỳ dưới quyền thống trị của Pháp, Nhật Việc gì lợi cho dân, ta phải hết sức làm Việc gì hại đến dân ta phải hết sức tránh”
Nguyên tắc xây dựng và vận hành bộ máy trong sạch, liêm chính là cơ sở để những người chủ của đất nước có điều kiện giám sát, kiểm tra và tham gia xây dựng chính quyền nhân dân, tham gia vào công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Nguyên tắc này không chỉ là phạm trù chính trị, đạo đức mà trong thế giới hiện đại còn phải được hiến định và luật hóa một cách cụ thể với tinh thần “công chức nhà nước chỉ được làm những điều mà pháp luật cho phép” Hệ thống luật pháp điều chỉnh các
Trang 9hoạt động và vận hành của bộ máy hành pháp, cán bộ công chức được xây dựng trên tinh thần phục vụ dân, kiến tạo phát triển sẽ góp phần tạo điều kiện cho người dân, các cơ quan dân cử giám sát, kiểm soát quyền lực và định hướng sự vận hành của hệ thống công quyền vào các mục tiêu ích nước lợi dân
Không phải ngẫu nhiên trong phát biểu có liên quan tới mục tiêu phấn đấu xây dựng một Chính phủ trong sạch, liêm chính, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đã nhắc tới và nhấn mạnh vai trò của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam Thủ tướng yêu cầu các thành viên Chính phủ phải coi trọng MTTQVN bởi đây là tổ chức liên minh chính trị, tập hợp, phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc Mặt trận chính là nơi tập hợp sức mạnh của nhân dân, là cầu nối giữa Đảng, Chính phủ với nhân dân Thủ tướng khẳng định: “Muốn đảm bảo kỷ cương phép nước cần phát huy, đảm bảo quyền dân chủ của người dân trên tinh thần có dân là có tất cả, không có dân sẽ không có thành công”
Vai trò của MTTQVN trong xã hội và đảm bảo cho việc giám sát các hoạt động công quyền vì lợi ích dân tộc đã được khẳng định từ lâu trong các văn kiện chính thức của hệ thống chính trị, đã được hiến định và luật hóa Vấn đề ngày càng trở nên cấp bách và đòi hỏi gay gắt hơn khi đất nước đang cần sự thay đổi toàn diện trong tư duy quản trị và kiến tạo phát triển của bộ máy hành chính Trong đó, vai trò giám sát, phản biện và sự tham gia tích cực của mọi người dân, mọi thành phần trong xã hội ngày càng trở nên quan trọng hơn
Coi trọng vai trò của MTTQVN, chứng tỏ người đứng đầu Chính phủ thực sự quán triệt sâu sắc tinh thần “đổi mới tư duy để xây dựng một nền hành chính công phụng
sự đất nước và phục vụ nhân dân” Tổ chức MTTQ từ trung ương tới khu dân cư hiện là một trong những mạng lưới tai mắt của nhân dân sâu rộng và hiệu quả nhất
để các cơ quan công quyền nắm bắt ý nguyện, tâm tư của dân Hơn nữa, tổ chức này
có cơ sở pháp lý và bộ máy để thực thi việc giám sát trách nhiệm giải trình của chính quyền
Với sự thay đổi trong nhận thức và quyết tâm thực thi sự đổi mới của những người
có trách nhiệm hàng đầu, toàn bộ máy dù muốn hay không cũng sẽ phải vận hành theo đúng định hướng Một chính phủ liêm chính do vậy, có thể trông đợi từ hôm nay, trước hết với tuyên bố và lộ trình hành động xóa bỏ cơ chế “xin – cho” cơ chế vốn đã góp phần tạo ra những nhóm lợi ích kéo lùi sự phát triển và xâm hại không nhỏ tới các lợi ích chính đáng của người dân trong thời gian qua
2 Giải pháp xây dựng chính phủ liêm chính
Trang 10Phát huy vai trò báo chí trong đấu tranh phòng, chống “tự diễn biến”, “tự chuyển hoá
Được giao nhiệm vụ xây dựng Chương trình hành động của Chính phủ triển khai thực hiện Nghị quyết Trung ương 4 khoá XII, Bộ Nội vụ đề nghị các bộ, ngành, địa phương thực hiện nghiêm túc việc kiểm điểm tự phê bình và phê bình tập thể, cá nhân, gắn với kiểm điểm, đánh giá phân loại cán bộ, công chức, viên chức hằng năm; cấp trên gợi ý nội dung cần kiểm điểm đối với cấp dưới; đề cao tính gương mẫu, tự giác kiểm điểm của cấp trên, người đứng đầu Đi cùng với đó là đẩy mạnh việc học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh
Cùng với việc tăng cường quản lý hoạt động báo chí, xuất bản, internet, mạng xã hội, Bộ Nội vụ cũng đề nghị phát huy vai trò của báo chí trong đấu tranh phòng, chống suy thoái, quan liêu, tham nhũng, lãng phí, “tự diễn biến”, “tự chuyển hoá
Có liêm có chính mới được lòng dân
Năm nay, chúng ta kỷ niệm 70 năm Quốc hội khóa 1, Quốc hội đầu tiên của chính thể cộng hòa dân chủ do Chủ tịch Hồ Chí Minh sáng lập Sự kiện này hết sức quan trọng, nhất là trong bối cảnh hiện nay của nước ta, vì nó nhắc nhở chúng ta tiếp tục học tập làm theo Bác Điều này, nếu vận dụng vào vấn đề nhà nước, vào tổ chức
bộ máy nhà nước và đặc biệt là vấn đề chính sách dùng người của Chủ tịch Hồ Chí Minh năm 1946 thì ta có thể tìm ra được những giá trị, ý nghĩa, cho đến nay vẫn còn nguyên giá trị thời sự
Sau lễ tuyên ngôn độc lập 2/9, ngày 3/9/1945, Bác đã chủ trì phiên họp đầu tiên của chính phủ lâm thời Ngay trong buổi họp đầu tiên của chính phủ lâm thời (3/9/1945), Bác đã nói rõ rằng, chính phủ này là một chính phủ hành động vì quyền lợi của dân chúng
Ở đây, cần nhấn mạnh đến vấn đề đổi mới chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức trong chính phủ Ngay trong cách dùng người của Bác Hồ lúc bấy giờ có một điểm độc đáo, đáng để chúng ta suy ngẫm để vận dụng ngay trong thời nay Tức là Hồ Chí Minh chọn người có đức và có tài, đức là gốc, tài là quan trọng, phải có tâm và
có trí để phục vụ nhân dân một cách tốt nhất, không có câu nệ về đảng phái Chính
vì vậy, trong chính phủ những ngày đầu tiên sau cách mạng tháng 8, ta thấy rất nhiều bộ trưởng là nhân sĩ, trí thức, là những người ngoài Đảng Bác còn dùng cả công chức, quan chức của chế độ cũ nhưng họ là những người có tài, có đức Như vậy, điều này toát lên một điều là người sử dụng cán bộ xuất phát từ dân, lấy mục đích cao nhất là vì dân mà lựa chọn cán bộ, lấy tiêu chuẩn đức, tài là quan trọng Do
đó, Người rất chú trọng đề cao trách nhiệm trước dân chúng