T$ l nhi%m Salmonella trong phân bò " mGi hư ng khai thác theo tính ch t phân.... arizonae còn g i là subspecies IIIa Salmonella enterica subsp.. Các môi trư6ng dùng ñ4 nuôi c5y và phân
Trang 1B GIÁO D C VÀ ĐÀO T O
TRƯ NG Đ I H C NÔNG LÂM THÀNH PH H CHÍ MINH
KHÓA LU N T T NGHI P
PHÂN L P, Đ NH DANH, TH KHÁNG SINH Đ VÀ TH
Đ C L C TRÊN CHU T B CH THÍ NGHI M Đ I V I
VI KHU N SALMONELLA TRONG PHÂN BÒ T I
XÍ NGHI P CHĂN NUÔI BÒ AN PHÚ C CHI
H và tên sinh viên : TÔ TH THÙY TRANG
Niên khóa : 2003 – 2008
Tháng 09/2008
Trang 2PHÂN L P, Đ NH DANH, TH KHÁNG SINH Đ VÀ TH
Đ C L C TRÊN CHU T B CH THÍ NGHI M Đ I V I
VI KHU N SALMONELLA TRONG PHÂN BÒ T I
XÍ NGHI P CHĂN NUÔI BÒ AN PHÚ C CHI
Tác gi
TÔ TH THÙY TRANG
Khóa lu n ñư c ñ trình ñ ñáp ng yêu c u c p b ng Bác s
ngành Thú Y
Giáo viên hư ng d n
TS LÊ ANH PH NG BSTY LÊ TH HÀ
Trang 3L I C M ƠN
Chân thành bi t ơn
Ban Giám Hi u trư ng ñ i h c Nông Lâm TP H Chí Minh
Ban Ch Nhi m khoa Chăn Nuôi Thú Y cùng toàn th th y cô ñã t n tình
gi ng d y tôi trong su t 5 năm ñ i h c
Đ c bi t, tôi kính l i c m ơn TS Lê Anh Ph ng và BSTY Lê Th Hà ñã t n tình hư ng d n và h t lòng giúp ñ tôi hoàn thành ñ tài này
C m ơn t t c các b n l p Thú Y 29 ñã ñ ng hành cùng tôi trong 5 năm qua
Tô Th Thùy Trang
Trang 4TÓM T T LU N VĂN
Đ tài “Phân l p, ñ nh danh, th kháng sinh ñ và th ñ c l c trên chu t b ch
thí nghi m ñ i v i vi khu!n Salmonella trong phân bò t i xí nghi p chăn nuôi bò An
Phú " C Chi” ñã ñư c th c hi n t# tháng 02/08 ñ n tháng 06/08, t i phòng Vi sinh, khoa Chăn Nuôi Thú Y trư ng ñ i h c Nông Lâm TP HCM
Qua phân l p 204 m u phân bò tươi, trong ñó có 108 m u phân tiêu ch y và 96
m u phân bình thư ng cho k t qu :
T$ l nhi%m Salmonella trong phân bò tiêu ch y (10,19 %) cao hơn trong phân
bò bình thư ng (1,04 %) Bò " ñ tu&i ≤ 6 tháng có t$ l nhi%m Salmonella (11,76 %)
cao hơn so v i ñ tu&i trên 7 tháng (2,94 %)
Huy t thanh h c: 100 % s ch ng Salmonella phân l p ñư c ngưng k t dương tính v i kháng huy t thanh ña giá OMA 25 % s ch ng Salmonella xác ñ nh ñư c là
Salmonella Enteritidis, 33 % s ch ng Salmonella xác ñ nh ñư c là Salmonella Typhi,
42 % s ch ng Salmonella chưa xác ñ nh ñư c c th là serovar nào
K t qu kháng sinh ñ : norfloxacin có hi u qu t t nh t ñ i v i các ch ng
Salmonella phân l p ñư c " bò (t$ l ñ kháng c a Salmonella ñ i v i norfloxacin là 0
%), gentamycin và neomycin có hi u qu th p ñ i v i Salmonella (t$ l ñ kháng l n
Trang 5M C L C
Trang
Trang t a i
L i c m ơn ii
Tóm t(t lu n văn iii
M c l c iv
Danh sách các ch) vi t t(t vii
Danh sách các b ng viii
Danh sách các bi u ñ ix
Danh sách các hình ix
Danh sách các sơ ñ ix
Chương 1 M Đ U 1
1.1 Đ*T V+N Đ, 1
1.2 M-C ĐÍCH 2
1.3 YÊU C.U 2
Chương 2 T NG QUAN 3
2.1 L/CH S0 PHÁT HI1N SALMONELLA 3
2.2 PHÂN LO2I VÀ CÁCH G3I TÊN 3
2.3 Đ*C ĐI4M VI KHU5N SALMONELLA 4
2.3.1 Đ c ñi m hình thái 4
2.3.2 Đ c ñi m nuôi c y 5
2.3.3 Đ c tính sinh hóa 6
2.3.4 C u trúc kháng nguyên và ñ c t 7
2.3.5 S c ñ kháng 10
2.4 S6 PHÂN B7 VÀ LÂY NHI8M 10
2.5 B1NH DO SALMONELLA (THƯƠNG HÀN) 11
2.5.1 Salmonella gây b nh trên bò 11
2.5.2 Salmonella trong v n ñ ng ñ c th c ph!m " ngư i 16
2.6 CÁC NGHIÊN C;U TRONG NƯ<C 18
Chương 3 N I DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN C U 19
3.1 TH=I GIAN VÀ Đ/A ĐI4M TH6C HI1N Đ, TÀI 19
Trang 63.2 Đ7I TƯ>NG KH?O SÁT 19
3.3 V@T LI1U 19
3.3.1 Thi t b d ng c 19
3.3.2 Các môi trư ng 19
3.3.3 Các hóa ch t 20
3.3.4 Đĩa gi y t!m kháng sinh 20
3.3.5 Kháng huy t thanh 20
3.3.6 Đ ng v t thí nghi m 20
3.4 NBI DUNG NGHIÊN C;U VÀ CHC TIÊU THEO DÕI 20
3.5 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN C;U 21
3.5.1 Cách l y m u 21
3.5.2 Phân l p, ñ nh danh, th kháng sinh ñ Salmonella 22
3.5.3 Phương pháp ñ nh type kháng nguyên (ph n ng ngưng k t nhanh trên phi n kính) 22
3.5.4 Th c hi n kháng sinh ñ 23
3.5.5 Phương pháp tiêm chu t thí nghi m ñ xác ñ nh ñ c l c c a vi khu!n Salmonella, tính li u gây ch t 50 % (LD50) 24
3.5.6 Quy trình tái phân l p vi khu!n Salmonella 25
3.6 PHƯƠNG PHÁP X0 LÝ S7 LI1U 25
Chương 4 K T QU VÀ TH O LU N 26
4.1 KDT QU? PHÂN L@P VÀ Đ/NH DANH SALMONELLA TE MFU PHÂN BÒ .26
4.1.1 T$ l nhi%m Salmonella trong phân bò 26
4.1.2 K t qu phân l p xác ñ nh Salmonella t# m u phân bò d a vào các ph n ng sinh hóa 27
4.1.3 T$ l nhi%m Salmonella trong phân bò " mGi ñ tu&i 28
4.1.4 TH l nhi%m Salmonella trong phân bò " mGi ñ tu&i theo tính ch t phân30 4.1.5 T$ l nhi%m Salmonella trong phân bò theo hư ng khai thác 31
4.1.6 T$ l nhi%m Salmonella trong phân bò " mGi hư ng khai thác theo tính ch t phân
32
4.1.7 T$ l nhi%m Salmonella trong phân bò " mGi nhóm gi ng bò 33
Trang 74.1.8 K t qu th ngưng k t v i kháng huy t thanh ña giá OMA 34
4.1.9 K t qu th ngưng k t v i kháng huy t thanh ñơn giá O9 và H g,m 35
4.2 KDT QU? TH6C HI1N KHÁNG SINH ĐI 36
4.3 KDT QU? TH0 ĐBC L6C SALMONELLA TRÊN CHUBT B2CH THÍ NGHI1M
38
4.4 KDT QU? PHÂN L@P L2I VI KHU5N SALMONELLA 39
Chương 5 K T LU N VÀ Đ NGH 40
5.1 KDT LU@N 40
5.2 Đ, NGH/ 40
TÀI LI U THAM KH O 42
PH L C 44
Trang 8DANH SÁCH CÁC CH! VI T T T
BWP : Buffered Pepton Water
XLD : Xylose Lysine Deoxycholate
BGA : Brilliant Green Agar
SS : Salmonella Shigella
KIA : Kligler Iron Agar
LT : Heat – Labile
ST : Heat - Stable
cGMP : cyclo Guanosine 5 - monophotphate
cAMP : cyclo Adenosine 5 - monophotphate
LD50 : Lethal Dose 50
HF : Holstein Friesian
Ctv : c ng tác viên
Trang 9DANH SÁCH CÁC B NG
Trang
B ng 2.1: Các ph n ng sinh hóa phân bi t các loài và ph loài Salmonella 7
B ng 2.2: Phân bi t gi)a các kháng nguyên O, H và Vi 8
B ng 2.3: C u trúc kháng nguyên các serovar c a Salmonella quan tr ng thư ng gây b nh cho ñ ng v t 9
B ng 2.4: Các serovar c a Salmonella liên quan ñ n ng ñ c th c ph!m 17
B ng 3.1: B ng phân b l y m u phân bò 21
B ng 3.2: B trí thí nghi m xác ñ nh li u gây ch t 50 % 24
B ng 4.1: TH l nhi%m Salmonella trong phân bò 26
B ng 4.2: K t qu xác ñ nh Salmonella d a vào các ph n ng sinh hóa 27
B ng 4.3: TH l nhi%m Salmonella trong phân bò " mGi ñ tu&i 29
B ng 4.4: TH l nhi%m Salmonella trong phân bò " mGi ñ tu&i theo tính ch t phân 30
B ng 4.5: T$ l nhi%m Salmonella trong phân bò theo hư ng khai thác 31
B ng 4.6: T$ l nhi%m Salmonella trong phân bò " mGi hư ng khai thác theo tính ch t phân 32
B ng 4.7: T$ l nhi%m Salmonella trong phân bò " mGi nhóm gi ng bò 33
B ng 4.8: K t qu th ngưng k t v i kháng huy t thanh ña giá OMA 34
B ng 4.9: K t qu th ngưng k t v i kháng huy t thanh ñơn giá O9 và H g,m 35
B ng 4.10: K t qu th kháng sinh ñ v i các ch ng phân l p Salmonella 36
B ng 4.11: K t qu li u gây ch t 50 % (LD50) trên chu t b ch .38
B ng 4.12: K t qu phân l p l i vi khu!n Salmonella 39
Trang 10DANH SÁCH CÁC BI"U Đ
Trang
Bi u ñ 4.1: T$ l nhi%m Salmonella trong phân bò 26
Bi u ñ 4.2: T$ l nhi%m Salmonella trong phân bò " mGi ñ tu&i 29
Bi u ñ 4.3: T$ l nhi%m Salmonella trong phân bò tiêu ch y và bình thư ng " các ñ tu&i 30
Bi u ñ 4.4: T$ l nhi%m Salmonella trong phân bò theo hư ng khai thác 31
Bi u ñ 4.5: T$ l nhi%m Salmonella trong phân bò tiêu ch y và bình thư ng " hư ng bò khai thác th t và s)a 32
Bi u ñ 4.6: T$ l nhi%m Salmonella trong phân bò " mGi nhóm gi ng bò 33
DANH SÁCH CÁC HÌNH Hình 2.1: C u t o t bào vi khu!n Salmonella 5
Hình 2.2: Hình thái Salmonella dư i kính hi n vi (nhu m Gram) .5
Hình 2.4: Bê ch t do b nh thương hàn 12
Hình 2.5: Ru t non b sung huy t 13
Hình 2.6: Th n b xu t huy t 13
Hình 2.7: Ru t non ch y nư c vàng, niêm m c ru t sung huy t, xu t huy t .13
Hình 4.1: Khu!n l c Salmonella trên môi trư ng XLD 28
Hình 4.2: Ph n ng IMVC (- + - +) 28
Hình 4.3: K t qu th ngưng k t v i kháng huy t thanh ña giá OMA 34
Hình 4.4: K t qu th kháng sinh ñ c a Salmonella 37
DANH SÁCH CÁC SƠ Đ Sơ ñ 2.1: Ngu n g c lây nhi%m vi sinh v t trên th c ph!m .16
Sơ ñ 3.1: Phân l p, ñ nh danh, th kháng sinh ñ Salmonella .22
Sơ ñ 3.2: Quy trình tái phân l p vi khu!n Salmonella 25
Trang 11
Chương 1
M Đ U
1.1 Đ#T V$N Đ
Trong nh)ng năm g n ñây v n ñ an toàn th c ph!m ñã ñư c quan tâm ưu tiên
do yêu c u nâng cao s c khJe c ng ñ ng và nhu c u c a ngư i tiêu dùng v ch t
lư ng an toàn th c ph!m ngày càng cao, ñ c bi t khi Vi t Nam gia nh p t& ch c thương m i th gi i (WTO) và nh t là trong tình hình hi n nay b nh tiêu ch y c p ñang hoành hành
MGi năm nư c ta có kho ng 250 – 500 v ng ñ c th c ph!m v i 7.000 – 10.000
n n nhân và 100 – 200 ca t vong Nhà nư c cũng ph i chi tiêu trên 3 t$ ñ ng cho vi c ñi u
tr , xét nghi m và tìm nguyên nhân Ti n thu c men và vi n phí cho mGi n n nhân ng ñ c
do vi sinh v t t n ch#ng 300 – 500 nghìn ñ ng nhưng các chi phí do b nh vi n ph i ch u thì l n hơn nhi u (http://www.thanhnien.com.vn/suckhoe/2008/8/6/254639.tno) Theo t&
ch c y t th gi i (WHO) " Vi t Nam, các trư ng h p b ng ñ c th c ph!m ñư c báo cáo còn quá ít so v i th c t
Salmonella có m t trong phân là m t trong nh)ng vi khu!n truy n lây qua th c ph!m ph& bi n nh t " ngư i Vi khu!n này là nguyên nhân c a hơn 70 % v ng ñ c (http://www.thanhnien.com.vn/suckhoe/2008/8/6254639.tno) Salmonella thư ng gây
ng ñ c qua các s n ph!m ph& bi n như tr ng, s)a, th t,…ñ c bi t là tình tr ng nhi%m
Salmonella trong th c ph!m tươi s ng
T$ l nhi%m Salmonella trong thân th t qua quá trình gi t m& là r t cao, ch y u nhi%m t# phân, nư c trong b ch a, T$ l nhi%m Salmonella " heo thư ng cao hơn
bò và ngư i ta cũng ít quan tâm ñ n b nh này trên bò Tuy nhiên n u bò b nhi%m
Salmonella thì kh năng lây lan m m b nh này qua th t bò và kh năng th i Salmonella
ra môi trư ng qua phân, ch t th i là r t cao
B nh thương hàn do Salmonella gây ra trên bò làm gi m hi u qu kinh t trong
chăn nuôi bò B nh x y ra " bê làm ch m quá trình tăng trư"ng, " bò trư"ng thành
Trang 12b nh thư ng có tri u ch ng không ñi n hình và tình tr ng mang trùng M m b nh
ñư c bài xu t qua phân là ngu n lây nhi%m cho bò khJe m nh
Vi c s d ng kháng sinh không ñúng cách trong ñi u tr b nh ñã làm gia tăng
tính kháng thu c c a vi khu!n Salmonella, gây khó khăn cho vi c ñi u tr
Đư c s ñ ng ý c a khoa Chăn Nuôi Thú Y trư ng Đ i h c Nông Lâm TPHCM và dư i s hư ng d n c a TS Lê Anh Ph ng và BSTY Lê Th Hà, chúng tôi
ti n hành th c hi n ñ tài “Phân l%p, ñ nh danh, th' kháng sinh ñ( và th' ñ)c l*c
trên chu)t b+ch thí nghi,m ñ-i v.i vi khu/n Salmonella trong phân bò t+i xí
nghi,p chăn nuôi bò An Phú 1 C2 Chi”
1.2 M C ĐÍCH
Tìm hi u s hi n di n và ñ c ñi m sinh h c c a vi khu!n Salmonella trong phân bò tươi ñ th y ñư c kh năng gây b nh c a Salmonella và s lây nhi%m c a nó
ñ n v sinh th c ph!m Qua ñó chúng ta có th xây d ng các bi n pháp phòng ch ng
b nh do Salmonella trên bò và ng ñ c th c ph!m do Salmonella trên ngư i
1.3 YÊU C U
− Nuôi c y, phân l p, ñ nh danh vi khu!n Salmonella d a vào các ph n ng
sinh hóa và huy t thanh h c t# các m u phân bò tiêu ch y và bình thư ng theo các ñ tu&i, hư ng khai thác và nhóm gi ng t i xí nghi p chăn nuôi bò An Phú
− Th c hi n kháng sinh ñ ñ i v i các ch ng Salmonella phân l p ñư c
− Tiêm chu t b ch thí nghi m ñ xác ñ nh ñ c l c c a Salmonella ñ ng th i tái
phân l p vi khu!n Salmonella và ghi nh n b nh tích ñ i th trên chu t b ch sau khi
ñư c tiêm truy n
Trang 13Chương 2
T NG QUAN
2.1 L CH S PHÁT HI N SALMONELLA
Salmonella là tr c khu!n ñư ng ru t thu c h Enterobacteriaceae, chúng có
th gây b nh cho ngư i và ñ ng v t Năm 1885, Salmon và Smith phân l p vi khu!n
Bacterium choleraesuis trong ca b nh d ch t heo " Hoa Kỳ, sau ñó các nơi khác cũng
l n lư t phân l p ñư c như " Châu Âu, Châu Á,….M Vi t Nam b nh thư ng xu t hi n
dư i d ng d ch lN tN ho c mang tính ñ a phương (Tr n Thanh Phong, 1996)
Năm 1905, Dorset ch ng minh vi khu!n Salmonella là vi khu!n cơ h i, chúng
thư ng ghép v i các b nh do vi sinh v t khác như d ch t , t huy t trùng…(trích d n b"i Đinh Th Tuy t H nh, 2006)
Năm 1934, ñ k$ ni m ngư i tìm ra vi khu!n này, các nhà khoa h c qu c t l y
tên ông Salmon ñ t tên cho vi khu!n là Salmonella T# ñó các nhà khoa h c ñã tìm
hi u và nghiên c u k hơn v Salmonella và tính ch t gây b nh c a chúng Tính ch t
gây b nh và b nh tích ban ñ u ñư c mô t như sau: viêm não và viêm t y ñư c báo cáo b"i Remolds và c ng tác viên (1967); nhi%m trùng máu, viêm ru t và viêm ph&i
ñư c báo cáo b"i Baskerville và Dow (1973); s y thai ñư c báo cáo b"i Schwartz và Daniel (1987) (trích d n b"i Huỳnh Văn Đi m, 2005)
Theo Le Minor và c ng s (1987) thu c trung tâm nghiên c u Salmonella th
gi i chia Salmonella thành 2 loài chính: S enterica (gây b nh) và S bongori (không
gây b nh)
Trang 14Salmonella enterica ñư c chia thành 6 loài ph (subspecies)
Salmonella enterica subsp enterica (còn g i là subspecies I)
Salmonella enterica subsp salamae (còn g i là subspecies II)
Salmonella enterica subsp arizonae (còn g i là subspecies IIIa)
Salmonella enterica subsp diazonae (còn g i là subspecies IIIb)
Salmonella enterica subsp houtenae (còn g i là subspecies IV)
Salmonella enterica subsp indica (còn g i là subspecies VI)
Trong mGi loài ph g m nhi u serovar
Cách vi t tên vi khu!n Salmonella là: tên gi ng (vi t nghiêng) + tên loài (vi t
nghiêng) + subsp + tên loài ph (vi t nghiêng) + serovar (vi t ñ ng) + tên serovar
(vi t ñ ng và ký t ñ u vi t hoa) Ví d : Salmonella enterica subsp enterica serovar
Typhimurium
Năm 1968, h i ngh qu c t v vi trùng h c t i Moscow ñ ngh cách g i t(t tên
vi khu!n Salmonella là: Salmonella + tên serovar (vi t ñ ng, ký t ñ u vi t hoa) Ví
d : Salmonella Typhimurium (trích d n b"i Đinh Th Tuy t H nh, 2006)
S lư ng serovar " các loài và ph loài c a vi khu!n Salmonella
Salmonella enterica subsp S serovar
(Michel Y Popoff và Léon Le Minor, 1997)
2.3 Đ#C ĐI"M VI KHU N SALMONELLA
2.3.1 Đ3c ñi4m hình thái
Salmonella là m t tr c khu!n, Gram âm, hai ñ u tròn, kích thư c trung bình 0,7
-1,5 x 2 -5µm, không t o giáp mô, không hình thành bào t , di ñ ng nh lông
Trang 15(flagellum) quanh t bào (tr# Salmonella Gallinarum (Tô Minh Châu và Tr n Th Bích
Liên, 1999) R t khó phân bi t v i E coli qua quan sát dư i kính hi n vi
Hình 2.1: C u t o t bào vi khu!n Salmonella
(Ngu n: http://homepages.uel.ac.uk/u0220158/)
Hình 2.2: Hình thái Salmonella dư i kính hi n vi (nhu m Gram)
(Ngu n: http://www.ou.edu.vn/vietnam/files/tapsankhoahoc/2006/PDF/so
%2003 %20(9)/tskh3/(9)_page77.pdf)
2.3.2 Đ3c ñi4m nuôi c5y
Salmonella là lo i hi u khí hay hi u khí tùy nghi, thích h p " nhi t ñ 37oC, pH=7,2 - 7,6, d% m c trên các môi trư ng dinh dư ng thông thư ng
Các môi trư6ng dùng ñ4 nuôi c5y và phân l%p Salmonella
Môi trư ng ti n tăng sinh: Peptone ñ m
Môi trư ng tăng sinh: Rappaport, Tetrathionate, canh Selenit hay Muller – Kauffmann
Trang 16Môi trư ng chuyên bi t: Mac ConKey, XLD (Xylose Lysine Deoxycholate),
BGA (Brilliant Green agar), BSA (Bismuth Sulfite Agar), ho c SS (Salmonella
Trên môi trư ng XLD, vi khu!n Salmonella cho khu!n l c tròn, màu ñJ tâm
ñen, vùng môi trư ng xung quanh khu!n l c có màu h ng ñJ
Trên môi trư ng BGA, vi khu!n Salmonella cho khu!n l c tròn, màu ñJ h ng,
hơi l i
Trên môi trư ng BSA, vi khu!n Salmonella cho khu!n l c màu nâu xám ho c ñen Trên môi trư ng SS, vi khu!n Salmonella cho khu!n l c trong, không màu Trên môi trư ng KIA, vi khu!n Salmonella có bi u hi n ñJ/ vàng, sinh H2S
ho c không
Salmonella không gây dung huy t trên môi trư ng th ch máu và không làm tan
ch y gelatin (Tô Minh Châu và Tr n Th Bích Liên,1999)
2.3.3 Đ3c tính sinh hóa
Các ph n ng sinh hóa: ph n ng Indol âm tính, MR dương tính, VP âm tính, Citrate dương tính, Oxydase âm tính, Urease âm tính, Catalase dương tính, Lysine và Ornithin Decarboxylase dương tính
Lên men sinh hơi các ñư ng glucose, manit, sorbitol, lên men không ñ u saccharose Không lên men ñư ng lactose, salicin, raffinose…(Tô Minh Châu và Tr n
Th Bích Liên, 1999)
Trang 17B7ng 2.1: Các ph n ng sinh hóa phân bi t các loài và ph loài Salmonella
(+: > 90% s ch ng dương tính; - : > 90% s ch ng âm tính; d: thay ñ&i)
(Ngu n: Theo Lê Anh Ph ng, 2004)
Z, 49 và 50 Kháng nguyên O không b phân h y " 200oC trong 2 gi , không b alcohol, acid phenic phá h y Kháng nguyên O có tác d ng ngăn c n b ch c u thoát ra mao m ch (Nguy%n Vĩnh Phư c, 1987)
Kháng nguyên H (kháng nguyên lông) có b n ch t là protein, không ch u nhi t (b di t " 70o C, b tác d ng c a c n và các enzyme phân h y protein, nhưng ch u ñư c formol) Kháng nguyên H g m 2 pha:
Pha 1 hay còn g i là pha chuyên bi t, ñư c bi u th b ng ch) a, b, c…z
Pha 2 còn g i là pha không chuyên bi t, ñư c bi u th b ng s 1, 2, 3,…
Trang 18Kháng nguyên Vi (Virulence) g m hGn h p glucid, lipid, protein, là kháng nguyên n m bên ngoài kháng nguyên O, có th c n tr" s ngưng k t c a kháng nguyên
O (Lê Anh Ph ng, 2004)
Hình 2.3: Các kháng nguyên b m t c a Salmonella
(Ngu n: http://www.ou.edu.vn/vietnam/files/tapsankhoahoc/2006/PDF/so %2003
%20(9)/tskh3/(9)_page77.pdf) B7ng 2.2: Phân bi t gi)a các kháng nguyên O, H và Vi
Trang 19B7ng 2.3: C u trúc kháng nguyên các serovar c a Salmonella quan tr ng thư ng gây
b nh cho ñ ng v t
Huy t thanh ñ c hi u Nhóm Serovar C u trúc kháng nguyên
Vi khu!n Salmonella có 2 lo i ñ c t : n i ñ c t và ngo i ñ c t
Ngo i ñ c t ñư ng ru t (enterotoxin) có 2 lo i là LT và ST
Đ c t LT không b n v i nhi t LT ho t hóa enzyme adenylcyclase trong t bào niêm m c ru t, làm gia tăng c- AMP (cyclo adenosine 5-monophosphate), c – AMP sP kích thích ti t Cl- và HCO-3 ra khJi t bào, ñ ng th i c ch Na+ vào bên trong t bào,
h u qu tích nư c trong ng ru t d n ñ n tiêu ch y
Trang 20Đ c t ST b n v i nhi t Cơ ch tác ñ ng tương t như LT ST ho t hóa enzyme guanosylcyclase làm tăng c – GMP (cyclo guanosine 5 – monophotphate) " trong t bào, d n t i hi n tư ng tiêu ch y (Tô Minh Châu và Tr n Th Bích Liên, 1999)
Salmonella b tiêu di t " 60oC /1 gi ho c 70oC /20 phút Salmonella r t nh y
c m v i nhi t ñ cao và h u h t các ch t sát trùng thông thư ng như NaOH, KOH, clorua th y ngân 1 %, formol 0,5 %, acicd phenic 3 % có th tiêu di t vi khu!n trong
15-20 phút Salmonella có th s ng và phát tri n t t " môi trư ng bên ngoài
Salmonella có th còn s ng sau 9 tháng trong ñ t, nư c và th c ăn ñ ng v t, ñ c bi t là trong máu, xương, th t (Tô Minh Châu và Tr n Th Bích Liên, 1999)
2.4 S PHÂN B VÀ LÂY NHI:M
Môi trư ng s ng nguyên th y c a Salmonella là ñư ng ru t c a các ñ ng v t
như chim, bò sát, thú nuôi, ngư i và th$nh tho ng có " côn trùng
Tuy s ng khu trú cơ b n " ñư ng ru t, nhưng chúng v n có th ñư c phát hi n
" các b ph n khác nhau c a cơ th Khi ñ nh v " ru t, vi khu!n ñư c bài th i ra ngoài qua phân, t# ñó chúng có th lan truy n ñ n nhi u nơi nh các loài côn trùng và các sinh v t s ng khác, vi khu!n cũng ñư c tìm th y trong nư c, ñ c bi t trong nư c b ô nhi%m
Khi ngu n nư c ho c th c ph!m b nhi%m m m b nh mà ñư c ngư i hay ñ ng
v t s d ng, các vi khu!n này m t l n n)a l i ñư c bài th i qua phân theo m t chu trình liên t c Chu trình ñư c m" r ng thêm do vi c trao ñ&i mua bán các s n ph!m
ñ ng v t, th c ăn dùng cho chăn nuôi gi)a các qu c gia trên th gi i, qua ñó t o ñi u
ki n cho s phân tán r ng rãi c a m m b nh này
S xu t hi n thư ng xuyên c a Salmonella spp trong các qu n th ñ ng v t
nh y c m m t ph n do s ti p xúc lây lan trong qu n th t# nh)ng thú ñang mang
Trang 212.5 B NH DO SALMONELLA (THƯƠNG HÀN)
Thương hàn là m t b nh lây cho nhi u loài gia súc và ngư i Ngu n b nh làm lây lan ch y u là trong ñàn v t nuôi luôn có m t t$ l gia súc khJe mang m m b nh,
t# ñó m m b nh ñư c bài xu t theo phân ra ngoài lây lan sang các gia súc khác
2.5.1 Salmonella gây b,nh trên bò
Các serovar c a Salmonella gây b nh cho trâu bò " mGi nư c có khác nhau, "
nư c ta ch y u là: Typhimurium, Enteritidis và Dublin (Lê Văn T o, 2004)
2.5.1.1 Ch5t ch8a m;m b,nh và ñư6ng xâm nh%p
Đư ng xâm nh p c a vi khu!n thư ng qua ñư ng tiêu hóa r i ñ nh v t i ph n sau c a ru t non, k ñó là manh tràng và ru t già Vi khu!n gây t&n thương ñư ng tiêu
hóa, gi m tiêu hóa th c ăn, gi m h p thu, thú b m t protein và m t nư c Salmonella
Dublin gây các tri u ch ng v ru t, b i huy t ho c hô h p là ch y u, trâu bò trư"ng
thành cũng có th mang trùng khi vi khu!n cư trú " ru t và tuy n vú Salmonella
Dublin có th gây b nh cho bê qua vi c bú s)a ho c t# phân mang m m b nh
Stress và các y u t nh hư"ng ñ n h vi sinh v t bình thư ng c a ñư ng tiêu
hóa sP t o ñi u ki n cho s phát tri n c a Salmonella
2.5.1.2 Tri,u ch8ng và b,nh tích
(Ngu n http://anova.com.vn/contents/article.asp?detail=16&id=303&ucat=43)
Tri,u ch8ng
S t và tiêu ch y là tri u ch ng thư ng g p " b nh do Salmonella " bò S t có
th x y ra trư c khi có d u hi u tiêu ch y nhưng ít khi ñư c phát hi n trư c khi bê b tiêu ch y B nh có th x y ra r i rác ho c mang tính d ch ñ a phương
Tu&i thư ng m(c b nh là t# 2 tu n – 2 tháng tu&i, nhưng " b t c l a tu&i nào cũng có th m(c b nh M bê thì nguy cơ ch t l n hơn trâu bò trư"ng thành
Trang 22Th b i huy t: b nh có th gây ch t bê trư c khi tiêu ch y Bê con m t nư c nhi u, ch t do nhi%m trùng huy t và nhi%m n i ñ c t huy t (endotoxemia)
Th c p tính: tiêu ch y c p tính ñi n hình có máu tươi và ch t nh y, ñ ng th i
có s t và b m t nư c, phân thư ng có mùi chua khó ch u Th c p tính " bê thư ng
chi m tH l cao và tH l ch t thay ñ&i tùy theo ch ng Salmonella
Th b nh c p tính do Salmonella Dublin: tiêu ch y, s t u o i và các tri u
ch ng hô h p có th th y rõ trong trư ng h p b nh c p tính " bê Tu&i m(c b nh là t# 4-8 tu n tu&i
Th mãn tính: tiêu ch y mãn tính ho c cách qu ng, gi m cân, ch m l n
Hình 2.4: Bê ch t do b nh thương hàn
(Ngu n: http://anova.com.vn/contents/article.asp?detail=16&id=303&ucat=43) B,nh tích
B nh tích ch y u trên ñư ng tiêu hóa, ru t non b sung huy t rõ r t, các h ch
b ch huy t màng treo ru t b sưng to, ph&i b viêm
Niêm m c ru t b sung huy t ho c xu t huy t rõ r t, ru t già có màng gi
M bò nhi%m Salmonella Dublin d ng b i huy t có th th y xu t huy t l m t m trên b m t th n
M trư ng h p b nh bán c p hay mãn tính có th th y ho i t s i huy t ho c t o màng gi r i rác trong su t ph n ru t già và ño n cu i c a ru t non Xu t huy t l m
t m ho c phù thũng h ch màng treo ru t
Trang 23
M)t s- hình 7nh v9 b,nh tích c2a b,nh do Salmonella trên bò
Trang 24Khi căn c vào tri u ch ng, b nh tích khơng th ch!n đốn chính xác đư c
b nh nên l y b nh ph!m g i đ n phịng thí nghi m đ ch!n đốn B nh ph!m l y khi
b b nh c p tính là các t& ch c cơ quan n i t ng như: h ch ru t, gan, lách, phân B nh mãn tính l y thêm máu ho c huy t thanh, các h ch đ nuơi c y, phân l p vi khu!n và làm các ph n ng huy t thanh h c (Lê Văn T o, 2004)
2.5.1.4 Phịng và tr b,nh
(Ngu n: http://anova.com.vn/contents/article.asp?detail=16&id=303&ucat=43) Phịng b,nh
Khi m t tr i đã b b nh thì vi c lo i tr# b nh khJi cơ s" là r t khĩ khăn Vì v y
c n ngăn ch n đ b nh khơng x y ra ho c b nh khơng th xâm nh p đư c vào cơ s"
Mu n v y c n làm t t các bi n pháp an tồn sinh h c sau:
− Đ nh kỳ làm s ch mơi trư ng, tăng cư ng v sinh sát trùng chu ng tr i b ng thu c sát trùng
− Tách riêng bê b nh v i các trâu bị khJe m nh, sát trùng k d ng c chăn nuơi khi cĩ thú b nh Chăm sĩc nuơi dư ng thú t t, v sinh th c ăn, nư c u ng s ch
sP Tránh các y u t stress cho thú
− Nên nh r ng thú khJi b nh sP bài xu t m m b nh trong m t th i gian C n
ph i ti n hành theo dõi và tiêu đ c chu ng tr i s ch sP Khi x y ra d ch thì nên c!n
th n và b o h lao đ ng và tránh đ lây cho ngư i chăm sĩc, ngư i chăn nuơi
− Khơng nên dùng vaccin đ phịng b nh do Salmonella trên bị Nhưng n u b
d ch đe d a cĩ th dùng vaccin s ng gi m đ c c a S Typhimurium và S Dublin đ
phịng b nh)
Trang 25
Đi9u tr
Cách ly thú b nh v i ñàn thú khJe, tiêu ñ c sát trùng chu ng tr i th t k N u thú b m t nư c tr m tr ng, không ñ ng ñư c, m t ph n x bú thì nên truy n d ch vào tĩnh m ch (dung d ch truy n: Glucose, Na+, Cl-…)
Trư ng h p thú có th ñ ng ñư c, còn ph n x bú và ch$ m t nư c v#a ph i thì
có th cho u ng hay tiêm dư i da Có th dùng m t trong các s n ph!m sau:
− Nova-elecject: Tiêm xoang b ng ho c tiêm ch m vào tĩnh m ch li u 1ml /2-3
kg th tr ng, ngày 1-3 l n, cho ñ n khi h t tình tr ng m t s c, m t ch t ñi n gi i
− Nova-aminolytes: 1,5g / lít nư c u ng, cho u ng ñ n khi h t b nh
− Nova-electrovit: 2g / lít nư c u ng, cho u ng ñ n khi h t b nh
− S d ng kháng sinh ñ ñi u tr các trư ng h p b nh quá c p tính hay c p tính S d ng m t trong các s n ph!m sau
− Novasone: Tiêm b(p 1ml / 12-15 kg th tr ng, ngày 1 l n trong 3 - 4 ngày
− Nova-bactrim 48 %: 1g / 1,5 lít nư c u ng ho c 1,5g / kg th c ăn, trong 4 - 5 ngày
− Nova-trimecol: 1g /5 kg th tr ng ho c 1,5 g / lít nư c u ng ho c 3g / kg th c
ăn, trong 4 - 5 ngày liên t c
− K t h p thêm các s n ph!m cung c p ch t dinh dư ng, tăng s c kháng b nh
và giúp thú mau h i ph c b nh S d ng m t trong các s n ph!m sau:
− Nova-C.vit: Tiêm b(p 1ml / 10 kg th tr ng, ngày 1 - 2 l n cho ñ n khi h t b nh
− Nova-aminovita: Tiêm b(p 1ml / 15-25 kg th tr ng, dùng liên t c, ngày 1 l n
− Nova-B.complex C: Tiêm b(p 10ml / con / l n, ngày 1 l n trong 4 - 5 ngày
− Nova-atp.complex: Tiêm b(p 7-10ml / con / l n, ngày m t l n cho ñ n khi
Trang 262.5.2 Salmonella trong v5n ñ9 ng) ñ)c th*c ph/m 1 ngư6i
M Vi t Nam, b nh do vi khu!n Salmonella gây ra " gia súc, gia c m ñã ñư c
bi t ñ n t# lâu nhưng cho t i nay v n ñ này chưa ñư c nghiên c u nhi u, ñ c bi t trong lĩnh v c v sinh an toàn th c ph!m Qua ñi u tra d ch t% h c cho th y vi khu!n
Salmonella t n t i khá lâu trong môi trư ng t nhiên, môi trư ng chăn nuôi, các s n
ph!m chăn nuôi và th c ph!m b o qu n trong nh)ng ñi u ki n khác nhau Salmonella
ñư c coi là m t trong nh)ng tác nhân quan tr ng gây ng ñ c th c ph!m Như v y
vi c tìm hi u nh)ng v n ñ liên quan ñ n vi khu!n Salmonella trong th c ăn cũng như
trong th c ph!m là r t c n thi t trong vi c b o v s c khJe con ngư i
2.5.2.1 Ngu(n g-c lây nhi<m vi sinh v%t trên th*c ph/m
Theo Dương Thanh Liêm (2007), ngu n g c lây nhi%m vi sinh v t trên th c
ph!m ñư c trình bày qua sơ ñ 2.1
• Ru i bâu, chu t gián phá
• Tay ngư i ph c v nhi%m khu!n
• Ngư i lành mang vi khu!n b nh
• Quy trình ch bi n không ñ m b o
v sinh
NGƯ I ĂN
(ng ñ c)
Trang 27Trong t nhiên vi sinh v t có kh(p m i nơi, n u ñi u ki n b o qu n trong quá trình ch bi n th c ph!m thi u v sinh, vi khu!n sP xâm nh p vào và lây nhi%m Vi sinh v t nhi%m vào th c ph!m b ng nhi u cách khác nhau, nhưng có hai con ñư ng nhi%m chính: Nhi%m n i sinh (nguyên li u ch bi n th c ph!m ñó ñã b nhi%m) và nhi%m ngo i sinh (ru i bâu, chu t gián phá, tay ngư i b nhi%m,…)
B7ng 2.4: Các serovar c a Salmonella liên quan ñ n ng ñ c th c ph!m
S th t Các serovar c a Salmonella S th t Các serovar c a
(trích d n b"i Văn Thiên B o, 2004)
2.5.2.2 Cơ ch sinh b,nh (Nguy%n Ng c Tuân, 2007)
Ng ñ c do Salmonella c n ph i có 2 ñi u ki n
− Th c ăn ph i nhi%m m t lư ng l n vi khu!n s ng
− Vi khu!n vào cơ th gi i phóng ra m t lư ng l n ñ c t vào trong máu Vi
khu!n Salmonella phát tri n " ru t có th gây viêm niêm m c ru t r i theo h th ng
b ch huy t vào vòng ñ i tu n hoàn, Salmonella trong vòng tu n hoàn gi i phóng ñ c
t , gây tri u ch ng ng ñ c
Kh năng gây ng ñ c tùy thu c vào s c ch ng ñ c a cơ th TrN em, ngư i già, ngư i m y u, ch c năng gan suy y u và các b nh v máu ñ u làm gi m s c ñ kháng b nh
2.5.2.3 Tri,u ch8ng ng) ñ)c
(Ngu n: http://www.thanhnien.com.vn/suckhoe/2008/8/6357639.tno)
Th i gian b nh trung bình t# 12 – 24 gi
Khi nhi%m ñ c Salmonella có 3 h i ch ng lâm sàng ñi n hình
H)i ch8ng nhi<m khu/n – nhi<m ñ)c: s t 38 – 40oC, có gai rét, nh c ñ u, m t mJi, chán ăn
Trang 28H)i ch8ng viêm d+ dày – ru)t c5p: ñau b ng, bu n nôn và nôn nhi u l n, tiêu ch y H)i ch8ng m5t nư.c ñi,n gi7i: khát nư c, môi se khô, m t trũng, n ng hơn thì
m ch nhanh, nhJ, huy t áp t t, b ng trư ng, chân tay l nh
V i cơ th khJe m nh 2 – 3 ngày m i khJi, có khi tiêu ch y kéo dài ñ n m t
tu n, gây t vong cho trN nhJ suy dinh dư ng và ngư i già y u do m t nư c ho c bi n
ch ng nhi%m khu!n huy t
2.6 CÁC NGHIÊN C U TRONG NƯ C
Văn Thiên B o (2004) ñi u tra tình hình nhi%m Salmonella spp trong phân và th t
bò, heo, gà t i TP HCM và m t s t$nh phía Nam v i t$ l nhi%m trong phân bò là 27,7 %, phân heo 38,8 %, phân gà 25,25 %, th t bò 27,4 %, th t heo 48,1 %, th t gà 64 %
Huỳnh Văn Đi m (2005) phân l p ñ nh danh vi khu!n Salmonella trong phân
và th t bò, heo t i m t s t$nh mi n Tây Nam B v i t$ l nhi%m trong phân bò là 47,36
%, phân heo là 54,79 %, th t bò 48,57 %, th t heo 66,66 %
Ph m H ng Ngân (2008) phân l p, xác ñ nh serotype và m t s y u t gây b nh
c a Salmonella t# bê dư i 6 tháng tu&i v i t$ l nhi%m Salmonella trong phân bê tiêu
ch y là 61,35 % Các serotype ch y u là S Dublin (37,14 %), S Typhimurium (26,85
%) và S Enteritidis (18,28 %) Có th s d ng các lo i kháng sinh norfloxacin, enrofloxacin, colistin trong ñi u tr bê b tiêu ch y Các ch ng Salmonella phân l p có
ñ c l c cao: 63,89 % gi t ch t 100 % chu t thí nghi m, 36,11 % gi t ch t 50 % s chu t thí nghi m trong vòng 24 – 48 gi
Tr n Th H nh, Nguy%n Văn S u, Nguy%n Quang Tuyên (2005) xác ñ nh m t
s ñ c tính sinh hóa và y u t gây b nh c a Salmonella phân l p t# bê nghé tiêu ch y
t i m t s t$nh mi n núi phía B(c K t qu : các ch ng Salmonella phân l p ñ u mang các ñ c tính sinh hóa ñ c trưng c a Salmonella H u h t các ch ng Salmonella ñ u có
ñ c l c m nh: làm ch t 88,10 % chu t thí nghi m trong kho ng 24 gi sau khi tiêm
Phùng Qu c Chư ng (2005) ki m tra tính m n c m ñ i v i m t s thu c kháng
sinh c a Salmonella phân l p ñư c t# v t nuôi t i Daklak K t qu : các ch ng
Salmonella phân l p t# l n, trâu, bò ñ kháng cao v i ampicilin (93,75 %), erythromycin (81,35 %), streptomycin (50 %)
Trang 29Chương 3
N I DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN C U
3.1 TH I GIAN VÀ Đ A ĐI"M TH C HI N Đ TÀI
Th6i gian
Đ tài ñư c th c hi n t# tháng 02/2008 ñ n tháng 06/2008
Đ a ñi4m
Nơi l y m u: m u ñư c l y t i xí nghi p chăn nuôi bò An Phú " C Chi
Nơi xét nghi m m u: phòng Vi Sinh, khoa Chăn Nuôi - Thú Y trư ng Đ h c Nông Lâm TPHCM
3.2 Đ I TƯ=NG KH O SÁT
Đ i tư ng: m u phân bò tươi (c phân tiêu ch y và phân bình thư ng)
S lư ng m u: 108 m u phân tiêu ch y và 96 m u phân bình thư ng
3.3 V T LI U
3.3.1 Thi t b d>ng c>
Thi t b : t s y, t m, kính hi n vi, b p chưng cách th y,
D ng c l y m u: tăm bông, ng nghi m, bao ni lông, thùng ch a m u
D ng c phòng thí nghi m: que c y, ng nghi m, lame, ñĩa petri, bình tam giác, ñèn c n, kRp, micropipette
3.3.2 Các môi trư6ng
Môi trư ng ti n tăng sinh: BPW (Buffered Pepton Water)
Môi trư ng tăng sinh: Rappaport
Môi trư ng phân l p: XLD (Xylose Lysine Deoxycholate agar)
Môi trư ng th ch dinh dư ng: TSA (Tryptone Soya Agar)
Môi trư ng th sinh hóa: KIA (Kligler Iron Agar), LDC (Lysine
Decarboxylase broth)
Môi trư ng th c hi n kháng sinh ñ : Mueller Hinton agar
Trang 303.3.3 Các hóa ch5t
C n 96o
Thu c nhu m Gram
Thu c th Kowacs dùng phát hi n Indol
Thu c th Methyl red
Thu c th VP: α - Naphthol, NaOH 40 %
3.3.4 Đĩa gi5y t/m kháng sinh
Đĩa gi y t!m kháng sinh g m 8 lo i: norfloxacine, colistin, tetracycline,
cephalexine, bactrim, streptomycin, doxycyclin, gentamycine do công ty Nam Khoa
Th c ăn và chu t ñư c mua " vi n Pasteur Tp HCM
Chu t ñư c &n ñ nh s c khJe sau 24 gi trong l ng ñã ñư c sát trùng trư c khi
ñưa vào thí nghi m
3.4 N I DUNG NGHIÊN C U VÀ CH@ TIÊU THEO DÕI
N)i dung 1
Phân l p và ñ nh danh Salmonella t# các m u phân bò
Ch$ tiêu theo dõi
− T$ l nhi%m Salmonella trong phân bò theo tính ch t phân, ñ tu&i, hư ng khai
thác và nhóm gi ng
− T$ l xác ñ nh Salmonella v huy t thanh h c
N)i dung 2
Th kháng sinh ñ v i 9 lo i kháng sinh trên các ch ng Salmonella phân l p ñư c
Ch$ tiêu theo dõi
− Đo ñư ng kính vòng vô khu!n và ñ i chi u v i b ng ñư ng kính vòng vô
Trang 31N)i dung 3
S d ng phương pháp tiêm truy n chu t b ch thí nghi m ñ xác ñ nh ñ c l c
c a vi khu!n Salmonella
Ch$ tiêu theo dõi
− T$ l chu t ch t sau khi tiêm truy n các ch ng Salmonella v i nh)ng n ng ñ
pha loãng canh khu!n khác nhau
− Xác ñ nh li u gây ch t 50 % (LD50) c a Salmonella trên chu t thí nghi m
− B nh tích ñ i th trên các cơ quan c a chu t ñư c tiêm truy n
− Tái phân l p vi khu!n Salmonella trên chu t b ch sau khi tiêm truy n
3.5 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN C U
3.5.1 Cách l5y mAu
Dùng bông gòn th m c n lau s ch bên ngoài h u môn, sau ñó dùng tăm bông
vô trùng ngoáy sâu vào bên trong h u môn ñ l y phân, hay l y phân v#a m i th i ra,
sau ñó cho phân vào b ch ny lông, c t l i c!n th n Ghi ký hi u
M u ñư c b o qu n trong thùng ch a ñá ñ chuy n v phòng thí nghi m, xét nghi m trong vòng 24 gi
Tiêu
ch y
Bình thư ng
Tiêu
ch y
Bình thư ng
Ghi chú: Nhóm gi ng bò lai Sind: (1/2 máu ta vàng + 1/2 máu Sind)
Nhóm gi ng bò lai Brahman: (1/2 máu ta vàng + 1/2 máu Brahman)
Nhóm gi ng bò 1/2 HF: (1/2 máu lai Sind + 1/2 máu HF)
Nhóm gi ng bò 3/4 HF: (1/4 máu lai Sind + 3/4 máu HF)
Trang 323.5.2 Phân l%p, ñ nh danh, th' kháng sinh ñ( Salmonella
Trong ph n ng này có s tham gia c a kháng nguyên (thư ng là vi khu!n s ng
hay ch t) và kháng th tương ng Khi g p kháng th tương ng, kháng nguyên vi
khu!n sP k t h p v i kháng th gây ngưng k t thành nh)ng h t l n c n có th quan sát
Trang 33NhJ m t gi t kháng huy t thanh lên phi n kính s ch, dùng que c y l y m t ít vi khu!n t# th ch TSA cho lên phi n kính bên c nh gi t kháng huy t thanh, tr n ñ u hGn
h p và quan sát s ngưng k t (l n c n) sau 2 phút b ng m(t thư ng Làm ph n ng ñ i
ch ng: dùng que c y vòng vô trùng l y nư c mu i sinh lý ñã vô trùng cho lên phi n kính s ch và l y m t ít vi khu!n t# th ch TSA cho lên phi n kính bên c nh nư c mu i sinh lý, ñánh nhR nhàng, tr n ñ u hGn h p, quan sát không th y ngưng k t l n c n
Khi ñã có k t qu ñ nh danh nhóm huy t thanh, ti n hành th kháng sinh ñ
3.5.4 Th*c hi,n kháng sinh ñ(
Chu/n b môi trư6ng th' kháng sinh
S d ng môi trư ng Mueller Hinton: cân 38g môi trư ng hòa tan trong 1lít
nư c c t, ñem h p ti t trùng " 121oC trong 15 phút, sau ñó ñ& vào ñĩa petri ti t trùng (kho ng 18 ml/ñĩa) Môi trư ng ñư c b o qu n trong t l nh " 4oC trong vòng 1 – 4 ngày
Chu/n b huy<n d ch vi khu/n
L y m t ít vi khu!n t# ng gi ng (ñã ñ nh danh) cho vào trong 9 ml nư c mu i sinh lý ti t trùng ñ t o huy%n d ch Đ t ng Mac Farland 0,5 c nh ng huy%n d ch vi khu!n ñ so sánh ñ ñ c gi)a 2 ng này.7ng huy%n d ch này có kho ng 108 vi khu!n trong 1 ml huy%n d ch n u có ñ ñ c tương ñương ñ ñ c 0,5 c a ng Mac Farland
C5y vi khu/n và ñ3t ñĩa kháng sinh
Đĩa Mueller Hinton ñư c làm m lên " 37oC / 30 phút
Nhúng tăm bông vô trùng vào huy%n d ch vi khu!n ñã chu!n b , sau ñó ép nhR tăm bông vào thành ng nghi m ñ tăm bông không quá ư t, quét th t ñ u lên môi trư ng Mueller Hinton
Dùng kRp vô trùng ñ t t#ng ñĩa gi y t!m kháng sinh lên b m t môi trư ng cách thành ñĩa petri 12 mm và mGi ñĩa kháng sinh cách nhau 25 mm ñ các vòng vô khu!n không c(t nhau Tuy t ñ i không ñư c di chuy n các ñĩa kháng sinh trên b m t th ch
vì kháng sinh khuy ch tán ngay l p t c Đ t ñĩa petri ñã c y vi khu!n có ñĩa t!m kháng sinh vào t m 37oC / 16-18 gi