ĐỀ CƯƠNG ÔN TẬP MÔN XÂY DỰNG CÁC TỔ CHỨC THANH NIÊN
Trang 1ĐỀ CƯƠNG MÔN XÂY DỰNG CÁC TỔ CHỨC THANH NIÊN
Câu 1: Ý nghĩa, lý do những lần thay đổi tên gọi?
Câu 2: Những vấn đề cơ bản của ĐTNCSHCM?
Câu 3: Phân tích mqh của Hội LHTNVN với ĐTNCSHCM?
Câu 4: Những vấn đề cơ bản của Hội LHTNVN?
Câu 5: Vai trò nòng cốt của Đoàn với Hội LHTNVN?
Câu 6: Vai trò nòng cốt của Đoàn với Hội SVVN?
Câu 7: Truyền thống của Hội SVVN?
Trang 2Câu 1: Ý nghĩa, lý do những lần thay đổi tên gọi?
*Kn: Theo Điều lệ ĐTNCSHCM khóa X, ĐTNCSHCM là tổ chức chính trị - xã
hội của thanh niên Việt Nam do Đảng Cộng sản Việt Nam và Chủ tịch Hồ Chí Minh sáng lập, lãnh đạo và rèn luyện Đoàn bao gồm những thanh niên tiên tiến, phấn đấu vì mục tiêu, lý tưởng của Đảng là độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội, dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh
*Trong quá trình phát triển, Đoàn đã 7 lần đổi tên gọi cho phù hợp với nhiệm vụ cách mạng trong từng giai đoạn , nhưng về bản chất cộng sản không thay đổi Sự thay đổi tên gọi ở mỗi thời kỳ có ý nghĩa chính trị to lớn đối với tổ chức đoàn và phong trào thanh niên Nó thể hiện quyết tâm của Đoàn, của thế hệ trẻ Việt Nam tin tưởng sâu sắc vào sự lãnh đạo của Đảng và đi theo con đường cách mạng mà đảng đã lựa chọn là độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội:
- Đoàn Thanh niên Cộng sản Đông Dương (1931 – 1936)
+ Trước năm 1930 sự phát triển mạnh mẽ của phong trào thanh niên Việt Namvà
sự xuất hiện của nhiều tổ chức Thanh Niên: Hội Phục Việt (1925); Đảng Thanh Niên (1926); Thanh Niên cao vọng (1926)
+ Năm 1930, Nguyễn Ái Quốc được ủy quyền của QTCS và sự ra đời ĐCS Việt Nam
+ Ngay khi ra đời Đoàn đã lấy tên là Đoàn TNCS Đông Dương là vì lúc này Đảng
ta mang tên là ĐCS Đông Dương và cho xứng tầm với vị trí, vai trò của Đoàn trong PTCM Việt Nam
- Đoàn Thanh niên Dân chủ Đông Dương (1936 – 1939)
+ Sau những năm 1930, 1931 Xô viết Nghệ Tĩnh bị đàn áp, cách mạng chuyển sang hoạt động bí mật, các phong trào đòi quyền dân chủ, dân sinh phát triển mạnh
+ Tháng 7/1936, căn cứ diễn biến tình hình thế giới và trong nước, Ban Chấp hành Trung ương Đảng họp Hội nghị xác định đường lối, phương pháp tổ chức và đấu tranh cách mạng trong thời kỳ mới: tập trung mũi nhọn đấu tranh chống bọn phản động thuộc địa và tay sai, đòi các quyền tự do, dân chủ, cải thiện đời sống Vì vậy,
Trang 3Đảng chủ trương lập Mặt trận nhân dân phản đế sau đó đổi thành Mặt trận thống nhất Dân chủ Hội nghị đã đưa ra những quyết định quan trọng nhằm tăng cường
sự lãnh đạo của Đảng với công tác thanh niên Theo đó, từ Hội nghị này đến mùa thu năm 1939, Đoàn Thanh niên Cộng sản Đông Dương được mang tên là Đoàn Thanh niên Dân chủ Đông Dương để phù hợp với nhiệm vụ chính trị mới
+ Đoàn Thanh niên Dân chủ Đông Dương bắt đầu hoạt động công khai, có cơ quan báo chí riêng, đó là các tờ “Bạn dân”, “Thế giới”, “Mới” phát hành ở cả ba miền Đoàn đã xây dựng đội ngũ của mình gồm hàng vạn đoàn viên, đấu tranh kiên cường dưới ngọn cờ của Đảng, tiếp nối truyền thống vẻ vang của Đoàn Thanh niên Cộng sản Đông Dương (1931-1936)
- Đoàn Thanh niên Phản đế Đông Dương(1939-1941)
+ Tháng 9/1939 chiến tranh thế giới II bùng nổ Thực dân Pháp thẳng tay đàn áp, khủng bố phong trào đấu tranh của các tầng lớp nhân dân trong đó có thanh niên
Tổ chức Đoàn trở lại hoạt động bí mật
+ Tháng 11 năm 1939, tại Hội nghị Trung ương 6 của Đảng nhấn mạnh: giải phóng dân tộc là nhiệm vụ hàng đầu và chủ trương thành lập Mặt trận thống nhất dân tộc phản đế Đông Dương nhằm đoàn kết nhân dân đánh đổ đế quốc Pháp và tay sai của chúng Theo chủ trương của Đảng, Đoàn Thanh niên Dân chủ Đông Dương mang tên mới là Đoàn Thanh niên Phản đế Đông Dương Đoàn đã xây dựng được
cơ sở ở nông thôn, trong nhà máy và các trường học Đoàn Thanh niên Phản đế đã vận động thanh niên đi đầu trong các cuộc đấu tranh và khởi nghĩa vũ trang từng phần, báo hiệu một thời kỳ mới: chuẩn bị tiến tới tổng khởi nghĩa giành chính quyền về tay nhân dân
- Đoàn Thanh niên Cứu quốc Việt Nam (1941-1955)
+ Tháng 11/1940, Hội nghị Trung ương Đảng lần thứ 7 tại Đình Bảng (Bắc Ninh)
có bàn về vấn đề tổ chức các đoàn thể quần chúng Nghị quyết Hội nghị khẳng định: vì chính sách của Đảng hiện nay là chính sách cứu quốc, nên mục đích các hội quần chúng cũng xoay quanh việc cứu quốc là cốt yếu
+ Tháng 5/1941, Hội Nghị lần thứ 8 của Trung ương Đảng họp tại Pắc Bó (Cao Bằng), đã đặt nhiệm vụ cứu nước lên trên hết, đồng thời quyết định thành lập Mặt
Trang 4trận Việt Minh và các Hội Cứu quốc Do đó, các đoàn thể mặt trận, trong đó có Đoàn Thanh niên đều mang tên Cứu quốc
+ Trong suốt thời kỳ 1941-1955, Đoàn Thanh niên Cứu quốc Việt Nam đã đóng góp to lớn cùng dân tộc giành thắng lợi trong tổng khởi nghĩa tháng Tám năm
1945, sau đó Đoàn đã vận động đoàn viên, thanh niên đi tiếp chặng đường 9 năm gian khổ kháng chiến chống Pháp, góp phần xứng đáng vào chiến thắng Điện Biên Phủ, giải phóng hoàn toàn miền Bắc (tháng 7/1954), bắt tay xây dựng hậu phương lớn xã hội chủ nghĩa ở miền Bắc, chi viện cho cách mạng giải phóng miền Nam
- Đoàn Thanh niên Lao động Việt Nam (1955-1970)
+ Tháng 10/1955, Ban Bí thư Trung ương Đảng ra quyết định đổi tên Đoàn Thanh niên Cứu quốc Việt Nam thành Đoàn Thanh niên Lao động Việt Nam Đảng khẳng định việc đổi tên Đoàn Thanh niên Cứu quốc thành Đoàn Thanh niên Lao động Việt Nam là một việc rất quan trọng có ảnh hưởng đến hoạt động xây dựng phong trào thanh niên lớn mạnh trong toàn quốc, đến việc phát triển cơ sở Đảng trong quần chúng lao động và việc hoàn thành những nhiệm vụ cách mạng trong giai đoạn đó Thông qua đợt sinh hoạt chính trị về việc học tập đổi tên Đoàn, các cấp
bộ Đoàn đã giáo dục, bồi dưỡng nâng cao chất lượng đoàn viên, củng cố tổ chức Đoàn, chuẩn bị mọi mặt để đón nhận những nhiệm vụ mới mà Đảng và Bác Hồ giao cho
- Đoàn Thanh niên Lao động Hồ Chí Minh (1970-1976)
+ Ngày 2/9/1969, Chủ tịch Hồ Chí Minh, lãnh tụ vĩ đại của Đảng và nhân dân Việt Nam, Anh hùng giải phóng dân tộc, Danh nhân văn hoá thế giới, người sáng lập, rèn luyện Đoàn Thanh niên đã qua đời
+ Thực hiện Di chúc thiêng liêng của Bác, đáp ứng nguyện vọng của thế hệ trẻ và theo đề nghị của Đoàn Thanh niên Lao động Việt Nam, nhân dịp kỷ niệm 40 năm ngày thành lập Đảng (03/02/1930-03/02/1970), Ban Chấp hành Trung ương Đảng
đã ra nghị quyết cho Đoàn thanh niên, Đội thiếu niên, Đội nhi đồng được mang tên Bác: Đoàn Thanh niên Lao động Hồ Chí Minh; Đội Thiếu niên tiền phong Hồ Chí Minh; Đội Nhi đồng Hồ Chí Minh
Trang 5+ Tổ chức đoàn và tổ chức đội được mang tên Bác là vinh dự lớn lao, đồng thời là trách nhiệm nặng nề trước Tổ quốc và nhân dân Đoàn ta được mang tên Bác Hồ càng làm rõ mục đích và tính chất của Đoàn là đội tiên phong chiến đấu của thanh niên, đi đầu phấn đấu cho lý tưởng cách mạng cao cả của Đảng và Bác Hồ là độc lập, dân tộc và chủ nghĩa xã hội
- Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh (1976 đến nay)
+ Tháng 4/1975, chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử đã kết thúc thắng lợi, giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước
+ Ngày 26/3/1976, tại Lễ kỷ niệm lần thứ 45 ngày thành lập Đoàn, tổ chức Đoàn trong cả nước đã thống nhất, mang tên chung là Đoàn Thanh niên Lao động Hồ Chí Minh
+ Thể theo nguyện vọng của cán bộ, đoàn viên, thanh niên, Đại hội đại biểu lần thứ
IV của Đảng (từ 14 đến 20/12/1976) đã quyết định đổi tên Đoàn Thanh niên Lao động Hồ Chí Minh thành Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh Được mang tên Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh là một vinh dự và tự hào lớn của cán
bộ đoàn viên, thanh niên cả nước
- Từ 1976 đến nay đoàn không đổi tên thể hiện sự ổn định về kinh tế, chính trị, văn hóa xã hội của nước ta
*Ý nghĩa: Bản chất không thay đổi; Phù hợp với nhiệm vụ chính trị; Sự nhạy bén
nhanh nhạy của Đoàn TNCS Hồ chí minh, đáp ứng yêu cầu lịch sử của Đoàn với
dân tộc ; Lịch sử đoàn là 1 bộ phận không thể tách rời với lịch sử Đảng, lịch sử
Việt Nam ngàn đời thanh niên Việt Nam
Câu 2: Những vấn đề cơ bản của ĐTNCSHCM?
*Kn: Theo Điều lệ ĐTNCSHCM khóa X, ĐTNCSHCM là tổ chức chính trị - xã
hội của thanh niên Việt Nam do Đảng Cộng sản Việt Nam và Chủ tịch Hồ Chí Minh sáng lập, lãnh đạo và rèn luyện Đoàn bao gồm những thanh niên tiên tiến, phấn đấu vì mục tiêu, lý tưởng của Đảng là độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội, dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh
Trang 6*Mục đích lý tưởng: ĐTNCSHCM phấn đấu vì mục tiêu lý tưởng của Đảng Cộng
sản Việt Nam là độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội, vì sự nghiệp dân giàu, nước mạnh, xã hội dân chủ, công bằng, văn minh
*Vai trò của ĐTNCSHCM:
- Đv Đảng: Đoàn Là đội dự bị tin cậy của Đảng, cung cấp cán bộ bổ sung cho Đảng
- Đv Nhà nước: Là chỗ dựa vũng chắc cho nhà nước; Tham gia xd và bảo vệ chính quyền nhân dân các cấp
- Tham gia quản lí nhà nước, quản lí xã hội
- VD: tham gia cho ý kiến và soạn thảo luật dân sự, hình sự
- Tuyên truyền vận động giáo dục đoàn viên trở thành công dân tốt
- Đv Thiếu niên nhi đồng: Đoàn là ng phụ trách dìu dắt, chăm sóc , giáo dục, bảo
vệ thiếu niên nhi đồng
*Tính chất của ĐTNCSHCM: ĐTNCSHCM có các tính chất cơ bản sau: Tính
chính trị; tính tiên tiến; tính quần chúng
- Tính chính trị:
+ Là tổ chức chính trị - xã hội của thanh niên Việt Nam, là thành viên của hệ thống chính trị
+ Đoàn TNCS Hồ Chí Minh do Đảng Cộng sản Việt Nam và Chủ tịch Hồ Chí Minh sáng lập, lãnh đạo và rèn luyện, Đoàn lấy mục tiêu, lý tưởng của Đảng Cộng sản Việt Nam làm mục tiêu phấn đấu của của tổ chức mình là “Độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội, vì dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh” + Đoàn được Đảng trực tiếp lãnh đạo toàn diện, tuyệt đối về chính trị, tư tưởng và
tổ chức
+ Đảng đưa ra cương lĩnh, chủ trương, chiến lược phát triển đất nước và hoach định chiến lược công tác cán bộ Đoàn thanh niên phải là lực lượng xung kích, đi đầu trong việc thực hiện thắng lợi nhiệm vụ chính trị của Đảng và Nhà nước
- Tính tiên tiến:
+ Tính tiên tiến thể hiện ở tinh thần: Đâu Đảng, Tổ quốc cần thanh niên có; việc gì khó thanh niên làm với tinh tần hăng say của tuổi trẻ, nguyện làm theo lời Bác
Trang 7dạy:“Không có việc gì khó - Chỉ sợ lòng không bền - Đào núi và lấp biển - Quyết chí ắt làm nên”
+ Tính tiên tiến thể hiện ở mục tiêu, lý tưởng của Đoàn
+ Tính tiên tiến thể hiện ở việc xung phong, xung kích, tình nguyện, tự nguyện, tự giác trong tất cả các hoạt động của Đoàn, Hội
+ Tính tiên tiến còn thể hiện trong việc cải cách hành chính; xây dựng và phát huy bản sắc văn hóa các dân tộc, kế tục truyền thống cách mạng, bảo vệ Đảng, chính quyền và tư tưởng Hồ Chí Minh; bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của thanh thiếu nhi
+ Tính tiên tiến thể hiện trong công tác tuyên truyền, phổ biến và bảo vệ pháp luật, chấp hành nghiêm pháp luật
- Tính quần chúng:
+ Tính quần chúng của tổ chức Đoàn thể hiện trước hết là: ở đâu có thanh niên, ở
đó có định hướng chính trị, giúp đỡ, tư vấn
+ Tính quần chúng rộng rãi của Đoàn thanh niên được thể hiện thông qua những hoạt động công tác Đoàn, Hội và phong trào thanh thiếu niên
+ Tính quần chúng còn thể hiện ở chỗ Đoàn là thành viên tập thể của Hội Liên hiệp thanh niên Việt Nam, đóng vai trò nòng cốt, định hướng chính trị cho hoạt động của Hội
- Tóm lại: Nói tính chất của Đoàn là nói đến những đặc trưng riêng biệt của Đoàn
nhằm phân biệt tổ chức Đoàn với các tổ chức khác; Ba tính chất này có mối quan
hệ chặt chẽ với nhau, thể hiện bản chất cách mạng của Đoàn
*Chức năng:
- ĐTNCSHCM là đội dự bị tin cậy, đội quân xung kích cách mạng của ĐCSVN
- Là trường học xã hội chủ nghĩa của thanh niên
- Là người đại diện chăm lo và bảo vệ quyền lợi hợp pháp và chính đáng của tuổi trẻ
*Nhiệm vụ:
- Đoàn kết tập hợp rộng rãi các tầng lớp thanh thiếu nhi
- GD lý tưởng XHCN cho TN
Trang 8- Đưa TN tham gia vào các trương trình hành động CM.
- Phụ trách thiếu niên nhi đồng
- Đoàn tham gia Xây dựng Đảng
*Bài tập tình huống đã cho: Cử 1 đoàn viên xuống chỉ định làm bí thư chi đoàn
phát triển đoàn viên kết nạp thêm đoàn viên sau 3 tháng kết nạp 3 đoàn viên giới thiệu về các lớp và thành lập chi đoàn sau đó giải tán chi đoàn khối 10
Câu 3: Những vấn đề cơ bản của Hội LHTNVN?
*Kn: Hội LHTNVN là tổ chức xã hội rộng rãi của thanh niên và các tổ chức thanh
niên Việt Nam yêu nước theo tư tưởng HCM và lý tưởng của ĐCSVN Hội LHTNVN hoạt động trong khuôn khổ của Hiến pháp và Pháp luật của nước CHXHCNVN Hội LHTNVN là thành viên của MTTQVN
*Mục đích: Hội LHTN Việt Nam đoàn kết, tập hợp rộng rãi các tầng lớp thanh
niên VN trong và ngoài nước cùng phấn đấu cho sự nghiệp xây dựng và bảo vệ vững chắc Tổ quốc VN XHCN
*Ngày truyền thống của Hội: ngày 15 tháng 10.
*Biểu trưng của Hội: Biểu trưng của Hội với đường nét đơn giản, hiện đại, màu
sắc hài hòa thể hiện sự đoàn kết, thân ái, động viên lớp trẻ hướng đến tương lai: Vì
Tổ quốc Việt Nam XHCN giàu mạnh và văn minh, vì cuộc sống hạnh phúc, hòa bình của thanh niên Việt Nam
*Bài ca chính thức của Hội LHTN Việt Nam là bài hát Lên Đàng, nhạc Lưu Hữu
Phước, lời Huỳnh Văn Tiểng
*Hội LHTN VN có tính chất cơ bản:
- Tính quần chúng xã hội rộng rãi:
+ Hội đại diện cho quyền và lợi ích nhu cầu hợp pháp, chính đáng của tất cả các tầng lớp thanh niên Việt Nam
+ Hội thu hút và tổ chức cho đông đảo thanh niên, không phân biệt nam nữ, dân tộc, tôn giáo, nghề nghiệp, thành phần xã hội, quá khứ, nơi cư trú, tán thành Điều
lệ Hội tham gia vào tổ chức Hội LHTN Việt Nam
Trang 9+ Nội dung phương thức hoạt động của Hội bao gồm các hoạt động theo quyền và lợi ích nhu cầu, nguyện vọng hợp pháp, chính đáng của các tầng lớp thanh niên + Tính chất này thể hiện cụ thể ở:
+ Công dânViệt Nam từ 16 đến 30 tuổi tán thành Điều lệ Hội, tự nguyện gia nhập Hội thì được xét công nhận là hội viên Hội LHTN Việt Nam
+ Những người quá 30 tuổi có nguyện vọng và có ảnh hưởng tích cực đến hoạt động Hội thì được tham gia hoạt động trong tổ chức Hội
- Tính liên hiệp:
+ Hội là tổ chức liên hiệp của các tổ chức thành viên, của các cá nhân hội viên; của các tầng lớp thanh niên
+ Các tổ chức thanh niên gồm ĐTNCSHCM, Hội Sv VN, Hội DN trẻ VN, Hội Trí thức KH&CN trẻ VN, Hội Thầy thuốc trẻ VN là thành viên tập thể của Hội là thành viên tập thể của Hội vừa tham gia hoạt động Hội vừa giữ tính độc lập tương đối trên cơ sở liên hiệp; các tổ chức thanh niên theo ngành nghề, sở thích; các đội hình thanh niên xung phong; các tổ chức thanh niên VN đang học tập, lao động công tác ở nước ngoài tuân thủ theo pháp luật nước sở tại và nước CHXHCNVN, nếu tán thành Điều lệ Hội thì được Đoàn Chủ tịch Uỷ ban TW Hội xét công nhận
là thành viên tập thể của Hội
- Tính quần chúng xã hội rộng rãi và tính liên hiệp có mối quan hệ biện chứng,
không thể nhấn mạnh tính chất này mà coi nhẹ tính chất kia hoặc đem đối lập 2 tính chất đó với nhau
Câu 4: Phân tích mqh của Hội LHTNVN với ĐTNCSHCM?
*Khái niệm: ĐTNCSHCM là tổ chức chính trị - xã hội của thanh niên Việt Nam
do Đảng Cộng sản Việt Nam và Chủ tịch Hồ Chí Minh sáng lập, lãnh đạo và rèn luyện Đoàn bao gồm những thanh niên tiên tiến, phấn đấu vì mục tiêu, lý tưởng của Đảng là độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội, dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh
Trang 10- Hội Liên hiệp Thanh niên (LHTN) Việt Nam là tổ chức xã hội rộng rãi của
thanh niên và các tổ chức thanh niên Việt Nam yêu nước theo tư tưởng Hồ Chí Minh và lý tưởng của Đảng Cộng sản Việt Nam Hội LHTN Việt Nam hoạt động trong khuôn khổ hiến pháp và pháp luật của nước Cộng hoà XHCN Việt Nam
*Mối quan hệ giữa Đoàn TNCS Hồ Chí Minh với Hội LHTN Việt Nam:
+ Định hướng chính trị, tư tưởng trong mọi hoạt động của Hội thông qua Ban Thường vụ, Ban chấp hành Đoàn các cấp
+ Lựa chọn và phân công cán bộ, đoàn viên đủ năng lực và phẩm chất để hiệp thương chọn cử vào làm nòng cốt trong Uỷ ban Hội LHTN Việt Nam cùng cấp cũng như làm nòng cốt trong các tổ chức cơ sở của Hội
+ Tôn trọng và phát huy tính chủ động, sáng tạo của Hội, tạo điều kiện về cơ sở vật chất, kinh phí để Hội thực hiện tốt các chương trình hoạt động theo các mục tiêu đã thống nhất
+ Đoàn chủ động tổ chức các hoạt động và huy động đoàn viên tham gia tích cực vào các chương trình chung do Hội tổ chức Cán bộ, đoàn viên phải tích cực, gương mẫu trong các hoạt động của Hội
*Mối quan hệ giữa Hội LHTN Việt Nam với Đoàn TNCS Hồ Chí Minh:
+ Hội lấy định hướng chính trị, tư tưởng của Đoàn làm cơ sở để xây dựng các cuộc vận động mở rộng mặt trận đoàn kết, tập hợp thanh niên và mở rộng hoạt động của Hội
+ Tôn trọng vai trò nòng cốt của Đoàn TNCS Hồ Chí Minh
+ Vận động hội viên, thanh niên hưởng ứng các chương trình, phong trào do Đoàn phát động
+ Tích cực tham gia xây dựng tổ chức Đoàn vững mạnh thông qua việc chủ động đóng góp ý kiến vào các chủ trương công tác của Đoàn và xây dựng chương trình hoạt động thống nhất chung; giới thiệu các hội viên tích cực, có nguyện vọng, đủ tiêu chuẩn để Đoàn xem xét kết nạp và đào tạo, bồi dưỡng bổ sung cho đội ngũ cán
bộ Đoàn, Hội