Slide thuyết trình thuyết xung đột (tội phạm học)

Trước bối cảnh xung đột giai cấp xảy ra gay gắt làm xuất hiện nhiều loại tội phạm, học thuyết đã ra đời lý giải nguyên nhân phạm tội.. Nhà tư tưởng có công dẫn đến sự ra đời của các thuy

NHÓM 11

TỘI PHẠM HỌC

KHÁI NIỆM

Thuyết xung đột trong tiếng Anh là Conflict Theory, là chủ thuyết xã hội học bao gồm các luận điểm xuất phát từ mâu thuẫn xã hội - sự đấu tranh của các mặt đối lập trong đời sống xã hội với nội dung chính là sự phân bố không đều các nguồn lực vốn khan hiếm cùng với sự phân công lao động khiến xã hội luôn nằm trong tình trạng mâu thuẫn, cạnh tranh lẫn nhau.

Thuyết xung đột ra đời muộn vào khoảng giữa thế kỷ XIX, xuất phát từ học thuyết của Marx

và Engels Trước bối cảnh xung đột giai cấp xảy ra gay gắt làm xuất hiện nhiều loại tội phạm, học thuyết đã ra đời lý giải nguyên nhân phạm tội Từ cuối thế kỷ XIX đến nay, thuyết xung đột không ngừng phát triển và có những đóng góp quan trọng cho khoa học TPH

SỰ

RA ĐỜI

Nhà tư tưởng có công dẫn đến sự ra đời của các thuyết xung đột trong tội phạm học Ông được xem là học giả có tầm ảnh hưởng nhất trong lịch sử loài người Trong lĩnh vực tội phạm học, tư tưởng của ông đã đặt nền móng dẫn đến sự ra đời trường phái tội phạm học xung đột thông qua quan điểm cho rằng nguồn gốc của tội phạm là do xung đột quyền lợi giữa các giai cấp đối kháng trong XH

TÁC GIẢ

Karl Marx

1818- 1883

THUYẾT XUNG ĐỘT

Thuyết xung đột được sử dụng để giải thích một loạt các hiện tượng xã hội, bao gồm các cuộc chiến tranh

và cách mạng, sự giàu có, nghèo đói và phân biệt đối xử, bạo lực trong một quốc gia Lý thuyết xoay quanh các khái niệm về sự bất bình đẳng xã hội trong việc phân chia tài nguyên và tập trung vào các xung đột tồn tại giữa các tầng lớp.

KHÁI QUÁT NỘI DUNG

Theo thuyết xung đột của Karl Marx về tội phạm học, trong bất kì xã hội tư bản nào cũng đều có hai giai cấp cơ bản là giai cấp vô sản và giai cấp tư sản với quyền lợi, số lượng, nhu cầu và vị trí trong xã hội có sự chênh lệch lớn Các quyền lợi và nhu cầu này của các giai cấp có sự tác động qua lại lẫn nhau đã tạo ra sự cạnh tranh giữa các giai cấp và những cuộc cạnh tranh này được thể hiện như các cuộc đấu tranh hoặc xung đột giai cấp

Như vậy, quan điểm này của Karl Marx đã phản ánh được phần nào nguyên nhân của tội phạm bắt nguồn từ việc xung đột quyền lợi giữa các giai cấp đối kháng trong xã hội .

Quan điểm chung

Về nguồn gốc, nguyên nhân của tội phạm: 

Do xung đột quyền lợi giữa các giai cấp đối kháng trong xã hội, điều này xuất phát từ nguồn

gốc xung đột giai cấp giữa vô sản và tư sản, vì không có tư liệu sản xuất, nên để kiếm sống,

giai cấp vô sản phải bán sức lao động cho giai cấp tư sản, dẫn đến sự xung đột quyền lợi giai

cấp sâu sắc, hình thành cuộc đấu tranh giai cấp. 

Về nhân thân tội phạm: 

Cũng theo thuyết này, nhân thân người phạm tội được khai thác dưới nhiều khía cạnh khác

nhau: cũng có thể là giai cấp vô sản do bị chèn ép về quyền lợi, nhận thức kém nên đứng lên

đấu tranh; cũng có thể là giai cấp tư sản bóc lột vì họ ở địa vị cao, nắm giữ các vị trí quan

trọng nên dễ phạm các tội về chức vụ; cũng có thể là nam hoặc nữ nhưng cho thấy xu hướng

nữ phạm tội nhiều hơn do phong trào về nữ quyền

Về nạn nhân của tội phạm: 

Theo thuyết xung đột thì chủ yếu nạn nhân của những tội phạm là những người thuộc giai

cấp tư sản có nhiều tài sản tư hữu, nắm quyền lực trong xã hội, ngoài ra một số ít là những

người cũng thuộc giai cấp vô sản, phụ nữ

Ảnh hưởng của thuyết xung đột trong tội phạm học

Một số cách tiếp cận về TPH theo

thuyết xung đột

Tội phạm học cấp tiến thời kỳ đầu

Thay vì giải thích tội phạm như là hành vi vi phạm pháp luật hình sự, thời kỳ này nhấn mạnh cần nhận thức tội phạm như là sản phẩm của cuộc đấu tranh giai cấp Theo các quan điểm thời kỳ này thì nhóm người quyền lực trong xã hội sẽ làm ra luật để bảo vệ quyền và lợi ích của họ

Tội phạm học cấp tiến ngày nay

Tội phạm học cấp tiến ngày nay phát triển khá đa dạng, phức tạp hơn thời kỳ đầu,

đã giải thích nguyên nhân của tội phạm bắt nguồn từ các điều kiện xã hội trong đó những người có quyền lực trong xã hội giàu có, được tổ chức về chính trị đã hạn chế hoặc tước bỏ quyền lợi của những người khác ít tài sản hơn Những gì thúc đẩy dẫn đến hành vi phạm tội là do quyền lực “áp đặt” của nhà nước để buộc phải tuân thủ

ý chí của giai cấp nắm quyền thống trị xã hội

Ở đây, họ cho rằng, sự theo đuổi mục đích cá nhân trở thành các nguyên tắc tổ chức chủ đạo của đời sống kinh tế, xã hội là nguyên nhân nuôi dưỡng tội phạm bạo lực ở mức cao Các điều kiện riêng biệt của các xã hội thị trường đã đưa đến tỉ lệ tội phạm cao bởi vì chúng bỏ bớt hoặc lấn át ngày càng nhiều hơn các nguyên tắc truyền thống Tỉ lệ tội phạm gia tăng ở những nước XHCN trước đây ở khắp châu u là do sự hình thành, phát triển các xã hội thị trường mới ở những quốc gia này và dự báo rằng khi nhiều quốc gia ganh đua với “văn hoá

xã hội thị trường” của Mỹ, tỉ lệ tội phạm sẽ tăng trên khắp thế giới.

TỘI PHẠM

HỌC PHÊ

PHÁN

Tội phạm học

Bình quyền nam nữ

Nó ra đời như là phản ứng chống lại sự nhìn nhận sai lệch về giới và sự dập

khuôn tội phạm học truyền thống Tội phạm học bình quyền nam nữ giải thích

nguyên nhân của tội phạm là do sự xung đột và bất bình đẳng trong xã hội chủ

yếu trên cơ sở vấn đề giới

TPH hiện thực cánh tả

Cánh tả: là một xu hướng chính trị dựa trên chủ nghĩa cào bằng với mục tiêu hướng tới sự bình đẳng cho tất cả mọi người bất chấp sự khác biệt về năng lực, đặc điểm cá nhân, khả năng lao động và thường sử dụng công cụ là sự can thiệp của Nhà nước với nền kinh tế.

Chủ nghĩa hiện thực cánh tả cho rằng tội phạm ảnh hưởng không tương xứng đến tầng lớp lao động con người, nhưng những giải pháp đó chỉ tăng cường đàn áp sẽ làm cho vấn đề tội phạm trở nên tồi tệ hơn

ĐÁNH GIÁ

Giải thích được một số nguyên nhân cơ bản của tội phạm

Nêu ra được tình hình và trật tự của xã hội

Đặt ra tư tưởng và nền móng để các nhà nghiên cứu sau này tiếp tục phát triển như: TPH cấp tiến, TPH phê bình

Không giải thích được tất cả các nguyên nhân của tội phạm: những mâu thuẫn giữa người nghèo với nghèo, những người giàu với nhau và mâu thuẫn không chỉ xuất phát từ xung đột giữa giai cấp mà đến từ mâu thuẫn về lợi ích kinh tế, chính trị- xã hội…

HẠN CHẾ

Hiện nay các quốc gia đều hướng đến việc tự do dân chủ, xây dựng nền kinh tế thị trường, làm theo năng lực hưởng theo nhu cầu và tiến đến xóa bỏ sự phân biệt giàu nghèo…dẫn đến học thuyết về xung đột hiện nay không thật sự còn được phù hợp và được quan tâm quá nhiều Tuy nhiên, đến thời điểm hiện tại học thuyết vẫn đang đóng góp được những tư tưởng giá trị cốt lõi

dù trực tiếp hay là gián tiếp vì khi lý giải của học thuyết này dưới góc độ sự hình thành của nhà nước và pháp luật thì vẫn hoàn toàn hợp lý, vì khi xã hội có những mâu thuẫn, xung đột đến đỉnh điểm thì xã hội sẽ xuất hiện bằng những cách thức điều chỉnh nó Và thực tế là, xã hội hiện nay vẫn còn tồn tại nhiều loại mâu thuẫn, xung đột khác nhau

YOU