Oxygen liệu pháp. BS CK2. Hoàng Đại Thắng. Khoa HSTC – CĐ

Oxygen liệu pháp BS CK2.. - Liệu pháp Oxy được chỉ định trong Suy hô hấp - Cũng giống như bất kỳ thuốc nào, Oxy cũng có chỉ định điều trị rõ ràng và những biện pháp cung cấp oxy thích hợ

Oxygen liệu pháp

BS CK2 Hoàng Đại Thắng

Khoa HSTC – CĐ

- Liệu pháp Oxy được chỉ định trong Suy hô hấp

- Cũng giống như bất kỳ thuốc nào, Oxy cũng có chỉ định điều trị rõ ràng và những biện pháp cung cấp oxy thích hợp

- Nếu chỉ định và dùng liều lượng oxy không đúng và không theo dõi có thể gây hậu qủa nghiêm trọng

- Bài này mô tả ngắn gọn các biện pháp thở Oxy và

đề cập đến tác dụng có hại của oxy

I ĐẠI CƯƠNG

II CÁC THÔNG SỐ VỀ KHÍ MÁU :

Chữ tắt Tiếng Anh Tiếng Việt Gía trị BT

PaO 2 Pressure Artery

Oxygen

Áp lực Oxygen /động mạch

> 60 mmHg

PaCO 2 Pressure Artery

Carbonic

Áp lực Carbonic /động mạch

• Cấu tạo Hemoglobin của hồng cầu

• SaO2 = Hb-Oxy / total Hb

Dụng cụ theo dõi SpO2

III NGỘ ĐỘC OXYGEN

- Khi tình trạng tăng Oxy máu sẽ sản xuất ra các hóa chất trung gian hoạt hóa Oxy (ROIs : Reactive oxygen intermediates) như : anion superoxide, gốc hydroxyl và hydrogen peroxide … gây tổn thương

tế bào

- Ngộ độc Oxy liên quan tới nồng độ và thời gian thở Oxy: Thở Oxy với nồng độ càng cao (FiO2 > 60%) và/ hoặc thời gian càng lâu thì càng dễ bị ngộ độc Oxy

NGỘ ĐỘC OXYGEN

- Triệu chứng cơ năng của ngộ độc Oxy :

• Ho

• Đau sau xương ức

• Buồn nôn ói

• Giảm độ giãn nở của phổi

1/ XẸP PHỔI HẤP THỤ (absorptive atelectasis)

- FiO2 cao sẽ đẩy khí NO ra khỏi phế nang (thành

phần khí hít vào : 21% Oxygen , 78% Nitrogen)

- Nồng độ Oxy cao sẽ khuếch tán nhanh vào trong

máu, lượng khí này lớn hơn lượng Oxy hít vào làm

giảm thể tích khí trong phế nang  Xẹp phế nang

- Tổn thương màng hoạt dịch (surfactan)

NGỘ ĐỘC OXYGEN

2/ TĂNG CO2 / MÁU (tăng PaCO2)

Oxy-hemoglobin (Hb-O2) và làm giảm hemoglobin (Hb-CO2), CO2 không thải qua phổi được và ứ lại và hòa tan trong máu  tăng CO2 / máu

giãn phế quản và làm giảm áp lực mao mạch phổi

 làm giảm tỉ lệ V/Q ( thông khí / tưới máu)

NGỘ ĐỘC OXYGEN

- Giảm thông khí do Oxy : tình trạng này xảy ra ở BN

COPD, đối tƣợng có tăng CO2 và giảm Oxy mạn tính , chính thiếu Oxy là "động lực" thúc đẩy cho BN thở Do đó nếu làm tăng Oxy ở những BN COPD sẽ làm mất đi yếu tố này  BN thở chậm và yếu ( giảm thông khí phế nang)

- BN COPD khuyên nên giữ SpO2 từ 88 – 92%

NGỘ ĐỘC OXYGEN

3/ BỆNH LÝ VÕNG MẠC Ở TRẺ SƠ SINH NON THÁNG

- Trẻ sơ sinh non tháng khi PaO2 >100 mmHg, động mạch võng mạc sẽ co lại gây thiếu máu võng mạc, tổn thương võng mạc, xơ hoá, có thể bong võng mạc và mù vĩnh viễn

- Khuyến cáo : nên để PaO2 > 50 mmHg nhưng không để quá PaO2 80 - 90 mmHg

NGỘ ĐỘC OXYGEN

4/ BIẾN CHỨNG CÁC CƠ QUAN KHÁC :

- Não : co giật

- Cơ vân : vặn xoắn cơ

- Hô hấp : Viêm khí phế quản , tổn thương nhu mô phổi gây ARDS

- Tim mạch : Co thắt mạch vành , giảm thể tích tống máu và cung lượng tim, nhịp tim chậm, tăng sức cản ngoại biên

- Bội nhiễm từ những dụng cụ cung cấp Oxy

NGỘ ĐỘC OXYGEN

Dùng oxy với FiO2 100%: Mặc dù thở oxy có những nguy hiểm nhất định nhưng việc áp dụng

FiO2 100% trong thời gian ngắn được chỉ định trong những trường hợp sau :

- Bệnh nhân đang ngừng tim

- Bệnh nhân có bệnh lý tim phổi cấp tính

- Bệnh nhân ngộ độc khí CO

- Vận chuyển bệnh nhân không được ổn định

NGỘ ĐỘC OXYGEN