Tuyển tập các đề thi thử ĐH năm 2012 Môn Vật lý11538

Kĩ năng khi làm bài thi tr c nghi m.

L i ng … ! Các em h c sinh thân m n!

12 năm h c s p trôi qua, ngư ng c a cu c ñ i s p m ra cho các em v i bi t bao cơ h i và thách

th c Vào ñ i h c là m t con ñư ng ñư c h u h t các em l a ch n, ñó cũng là nguy n v ng c a cha

m các em – các ñ ng sinh thành và các th y giáo, cô giáo – nh ng ngư i ñã dày công d y d , dìu d t các em su t 12 năm qua V y làm th nào ñ các em có th ñ t ñư c k t qu thi ñ i h c cao nh t, hoàn thành ñư c ư c v ng c a b n thân, tâm nguy n c a cha m , th y cô? Th y s trao ñ!i v i các

em m t s v n ñ" v" “Kĩ năng ôn t p và làm bài thi ñ i h c môn V t lí ñ t hi u qu cao”

A Ôn th t kĩ v ki n th c

Hãy nh thi tr c nghi m khách quan hay t lu n (tr c nghi m t lu n) ch# là hình th c ki m tra ñánh giá ngư i h c theo nh ng tiêu chí ñã ñ$nh trư c Cho dù thi theo hình th c nào thì mu n ñ t k t qu

cao, các em c n ph i n m v ng ki n th c V t lí 12 Vì r ng “Ki n th c là quan tr ng nh t ñ ñem

l i k t qu cao nh t” Các em hãy trang b cho mình các ki n th c c n thi t – hành trang không th thi u tr ư c khi bư c vào phòng thi!

N i dung thi ñ i h c môn V t lí ch y u n m trong chương trình l p 12 hi n hành, và cũng theo

b giáo d c và ñào t o, ñ thi s không ra ph n ñ c thêm trong sách giáo khoa

“Ch tr ương c a B : ñ thi tuy n sinh ĐH, CĐ ph i ñ t ñư c các yêu c u ki m tra nh ng ki n th c

c ơ b n, kh năng v n d ng và k năng th c hành c a thí sinh trong ph m vi chương trình trung h c

ch y u là ch ương trình l p 12 Đ thi ñ t yêu c u phân lo i ñư c trình ñ h c l c c a thí sinh và

phù h p v i th i gian quy ñ nh cho m i môn thi Không ra ñ thi ngoài chương trình và vư t chương

trình trung h c Không ra ñ vào nh ng ph n ñã ñư c gi m t i, c t b , ho c ñã chuy n sang ph n

ñ c thêm (ph n ch nh , các ph n ñã ghi trong văn b n quy ñ nh v ñi u ch nh chương trình) và vào

nh ng ph n, nh ng ý còn ñang tranh lu n v m t khoa h c ho c có nhi u cách gi i.”

V i hình th c tr c nghi m, các n i dung ki n th c ñư c ñ" c p trong ñ" thi r t r ng, bao ph toàn b chương trình V t lí 12, song không có nh ng n i dung ñư c khai thác quá sâu, ph i s d%ng nhi"u phép tính toán như hình th c t lu n Các em ch# c n n m v ng ki n th c và các d ng bài t p cơ b n trong SGK là có th làm t t bài thi Mu n ñư c như v y, các em hãy chú ý h c ñ hi u và n m th t

ch c lý thuy t và luy n t p các d ng bài t p cơ b n hình th c t lu n, t& ñó rút ra nh ng nh n xét

và ghi nh quan tr ng và th t s b! ích Vi c nóng v i, ch# lao ngay vào luy n gi i các ñ" tr c nghi m s làm các em không th n m ñư c t!ng th và hi u sâu ñư c ki n th c, b i m i câu h'i

tr c nghi m, v n ñ" ñư c ñ" c p thư ng không có tính h th ng Khi ñã n m ch c ki n th c, các em

ch# còn ph i rèn luy n kĩ năng làm bài thi tr c nghi m, ñi"u này không t n quá nhi"u th i gian

B Kĩ năng khi làm bài thi tr c nghi m

Đ" thi ñ i h c g(m có 50 câu, m i câu có 04 phương án l a ch n, trong ñó ch có m t phương án

duy nh t ñúng Toàn bài ñư c ñánh giá theo thang ñi m 10, chia ñ"u cho các câu tr c nghi m, không

phân bi t m c ñ khó, d (v i ñ" thi ñ i h c, m i câu ñư c 0,2 ñi m), th i gian làm bài thi ñ i h c là

90 phút Các em hãy rèn luy n cho mình nh ng kĩ năng sau ñây:

• N m ch c các qui ñ nh c a B v thi tr c nghi m: Đi"u này ñã ñư c hư ng d*n kĩ càng trong các

tài li u hư ng d*n c a B giáo d%c & ñào t o ban hành, trong ñó có qui ch thi

• Làm bài theo lư t:

* Đ c trư c toàn b ñ : Đ c th t nhanh qua toàn b và làm nh ng câu d trư c; Đánh d u nh ng

câu mà em cho r+ng theo m t cách nào ñó thì em có th tr l i chính xác ñư c câu h'i ñó

* Đ c l i toàn b bài ki m tra l n th hai và tr l i nh ng câu h i khó hơn : Em có th thu th p

ñư c m t s g i ý t& l n ñ c trư c, ho,c c m th y tho i mái hơn trong phòng thi

* N u có th i gian, hãy ñ c l i toàn b câu h i và phương án ch n: R t có th em ñã hi u sai ý

c a ñ" bài t& l n ñ c trư c, hãy fix các câu ñó b+ng cách s d%ng t-y ñ(ng th i ki m tra xem các ô

ñư c tô có l p ñ y di n tích chì và ñ ñ m hay không, n u quá m thì khi ch m máy s báo l i

C Cách ñ tr l i nh ng câu h i khó

• Lo i tr nh ng phương án mà em bi t là sai: N u ñư c phép, em ñánh d u ch sai hay b! sung

nh ng ph n c n thi t vào phương án ñó ñ ch# rõ vì sao nó sai

• Hãy ki m tra tính ñúng/sai c a m i phương án: B+ng cách này, em có th gi m b t các l a ch n

c a em và ti n ñ n l a ch n chính xác nh t

• Ph i cân nh c các con s thu ñư c t bài toán có phù h p v i nh ng ki n th c ñã bi t không

Ch.ng h n tìm bư c sóng c a ánh sáng kh ki n thì giá tr$ ph i trong kho ng 0,40 ( m) ñ n 0,76 ( m)

Tính v n t c chuy n ñ ng c a các h t thì c 105-107m/s và ph i luân nh' hơn v n t c ánh sáng trong chân không (3.108m/s)

• Nh ng phương án bao g!m nh ng t ph ñ"nh hay mang tính tuy t ñ i

• “T#t c nh ng ý trên”: N u em th y có t i ba phương án có v/ ñúng thì t t c nh ng ý trên ñ"u có

kh năng là ñáp án chính xác!

• M i ñ i lư ng v t lí còn c n có ñơn v" ño phù h p n a: Đ&ng v i vàng “tô vòng tròn” khi con s

em tính ñư c trùng kh p v i con s c a m t phương án tr l i nào ñ y

• Nh ng phương án trông “giông gi ng”: Có l m t trong s ñó là ñáp án chính xác; ch n ñáp án

t t nh t nhưng lo i ngay nh ng ñáp án mang nghĩa gi ng h t

• Hai l n ph ñ"nh: T o ra m t câu kh.ng ñ$nh có chung nghĩa v i câu có hai l n ph ñ$nh r(i xem

xét nó

• Nh ng phương án ngư c nhau: Khi trong 4 phương án tr l i, n u hai phương án mà hoàn toàn

trái ngư c nhau, có l m t trong hai phương án ñó là ñáp án chính xác!

• Ưu tiên nh ng phương án có nh ng t h n ñ"nh: K t qu s dài hơn, bao g(m nhi"u y u t thích

h p hơn cho m t câu tr l i

• N u như c hai ñáp án ñ u có v% ñúng: So sánh xem chúng khác nhau ñi m gì R(i d a vào câu

g c ñ" bài ñ xem phương án nào phù h p hơn

• Em ph i c nh giác v i nh ng câu h i yêu c u nh n đ"nh phát bi u là đúng hay sai Làm ơn đ c

cho h t câu h'i Th c t cĩ em ch.ng đ c h t câu đã v i tr l i r(i!

• Các em cĩ 2 cách đ tìm đáp án đúng:

* Cách th nh t: Gi i bài tốn đ u bài đưa ra tìm đáp s xem cĩ đúng v i đáp án thì đáp án đĩ dùng

đư c

* Cách th hai: Ta dùng đáp án đĩ đưa vào cơng th c mà các em bi t thì đáp án nào đưa vào cơng

th c cĩ k t qu h p lý là đáp án đúng

* Lưu ý r ng, như c đi m l n nh#t c a các em khi làm bài là các em thư ng hi u sai hi n tư ng

V t lí, vì v y d&n đ n ch n phương án tr l i sai

Khi làm bài tr c nghi m V t Lí, trư c h t em c n đ,t câu h'i và đ t đư c các m%c tiêu sau sau đây:

+ Chu'n xác –cách gi i/hư ng đi/phán đốn đúng

+ Nhanh – Hồn thành t&ng câu trong th i gian ng n nh t đ dành th i gian nhi"u nh t cho các câu

khác

+ Hồn thi n – Ph i bi t cách trình bày đ y đ t& đi"u ki n xác đ$nh c a đ" đ vi c lo i b' nghi m l

hay gi i thích đ y đ câu tr l i c a mình

Nhanh – Hồn thi n thư ng đi song hành v i nhau trong khi tr l i các câu h'i tr c nghi m (trong

đĩ bao g(m c khâu tơ vào trong phi u tr l i)

Tương lai sáng l n đang phía trư c, b i v y các em ph i “h c cho ch c và bình tĩnh, t( tin” khi

làm bài v*n là hai y u t then ch t quy t đ$nh cho s thành cơng c a các em

Chúc các em gi s c kh'e t t, thành cơng và may m n!

Đư ng đ n ngày vinh quang Cùng trèo lên đ#nh núi cao v i v i

Đ ta kh c tên mình trên đ i

Dù ta bi t gian nan đang ch đĩn

Và trái tim v*n âm th m V*n bư c đi hư ng t i muơn vì sao Ch,ng đư ng nào tr i bư c trên hoa h(ng Bàn chân cũng th m đau vì nh ng mũi gai

Đư ng vinh quang đi qua muơn ngàn sĩng giĩ

L i h a ghi trong tim mình V*n bư c đi hiên ngang đ u ng-ng cao

Thân m n!

C#u trúc ñ thi tuy n sinh ĐH, CĐ môn V t lý

(tr c nghi m)

I- Ph n chung cho t#t c thí sinh (40 câu), bao g!m:

- Dao ñ ng cơ: 7 câu

- Sóng cơ: 4 câu

- Dòng ñi n xoay chi"u: 9 câu

- Dao ñ ng và sóng ñi n t&: 4 câu

- Sóng ánh sáng: 5 câu

- Lư ng t ánh sáng: 5 câu

- H t nhân nguyên t và T& vi mô ñ n vĩ mô: 6 câu

II- Ph n riêng (10 câu):

Thí sinh ch# ch n m t trong hai ph n: A ho,c B

A- Theo chương trình Chu n (10 câu):

- Các n i dung: Dao ñ ng cơ; Sóng cơ; Dòng ñi n xoay chi"u; Dao ñ ng

và sóng ñi n t&: 6 câu

- Các n i dung: Sóng ánh sáng; Lư ng t ánh sáng; H t nhân nguyên t và

T& vi mô ñ n vĩ mô: 4 câu

B- Theo chương trình Nâng cao (10 câu):

- Đ ng l c h c v t r n: 4 câu

- Các n i dung: Dao ñ ng cơ; Sóng cơ; Dao ñ ng và sóng ñi n t&; Sóng ánh sáng; Lư ng t ánh sáng; Sơ lư c v" thuy t tương ñ i h p; H t nhân nguyên

t và T& vi mô ñ n vĩ mô: 6 câu

Tóm tắt công thức v các

đại học nhanh môn vật lý

đại học nhanh môn vật lý

CHƯƠNG I: Đ*NG L+C H,C V-T R.N

1 To ủ gúc

Là to ủ xỏc ủ$nh v$ trớ c a m t v t r n quay quanh m t tr%c c ủ$nh b i gúc ϕ (rad) h p gi a m,t ph.ng ủ ng g n v i v t và m,t ph.ng c ủ$nh ch n làm m c (hai m,t ph.ng này ủ"u ch a tr%c quay) Lưu ý: Ta ch# xột v t quay theo m t chi"u và ch n chi"u dương là chi"u quay c a v t ⇒ ϕ ≥ 0

2 T c ủ gúc

Là ủ i lư ng ủ,c trưng cho m c ủ nhanh hay ch m c a chuy n ủ ng quay c a m t v t r n quanh

m t tr%c

* T c ủ gúc trung bỡnh: tb (rad s/ )

t

ϕ

ω =∆

∆

* T c ủ gúc t c th i: d '( )t

dt

ϕ

ω = =ϕ

Lưu ý: Liờn h gi a t c ủ gúc và t c ủ dài v = ωr

3 Gia t c gúc

Là ủ i lư ng ủ,c trưng cho s bi n thiờn c a t c ủ gúc

* Gia t c gúc trung bỡnh: tb (rad s/ )2

t

ω

γ = ∆

∆

* Gia t c gúc t c th i:

2

2 '( ) ''( )

d d

t t

dt dt

γ = = =ω =ϕ

Lưu ý: + V t r n quay ủ"u thỡ ω=const⇒γ =0

+ V t r n quay nhanh d n ủ"u γ > 0

+ V t r n quay ch m d n ủ"u γ < 0

4 Phương trỡnh ủ ng h c c a chuy n ủ ng quay

* V t r n quay ủ"u (γ = 0)

ϕ = ϕ0 + ωt

* V t r n quay bi n ủ!i ủ"u (γ ≠ 0)

ω = ω0 + γt

2 0

1 2

t t

ϕ ϕ= +ω + γ

ω −ω = γ ϕ ϕ−

5 Gia t c c a chuy n ủ ng quay

* Gia t c phỏp tuy n (gia t c hư ng tõm) an

Đ,c trưng cho s thay ủ!i v" hư ng c a v n t c dài v (an ⊥ v)

2

2

n

v

r ω

* Gia t c ti p tuy n at

Đ,c trưng cho s thay ủ!i v" ủ l n c a v (at và v cựng phương)

'( ) '( )

t

dv

a v t r t r

* Gia t c toàn ph n a = an+ at

n t

Góc α h p gi a a và an: tan t 2

n

a a

γ α

ω

Lưu ý: V t r n quay ñ"u thì at = 0 ⇒ a = an

6 Phương trình ñ ng l(c h c c a v t r n quay quanh m t tr c c ñ"nh

M

M I hay

I

γ γ

Trong ñó: + M = Fd (Nm)là mômen l c ñ i v i tr%c quay (d là tay ñòn c a l c)

i

I =∑m r (kgm2) là mômen quán tính c a v t r n ñ i v i tr%c quay

Mômen quán tính I c a m t s v t r n ñ(ng ch t kh i lư ng m có tr%c quay là tr%c ñ i x ng

- V t r n là thanh có chi"u dài l, ti t di n nh': 1 2

12

I= ml

- V t r n là vành tròn ho,c tr% r ng bán kính R: I = mR 2

- V t r n là ñĩa tròn m'ng ho,c hình tr% ñ,c bán kính R: 1 2

2

I = mR

- V t r n là kh i c u ñ,c bán kính R: 2 2

5

I= mR

7 Mômen ñ ng lư ng

Là ñ i lư ng ñ ng h c ñ,c trưng cho chuy n ñ ng quay c a v t r n quanh m t tr%c

L = Iω (kgm2/s)

Lưu ý: V i ch t ñi m thì mômen ñ ng lư ng L = mr2ω = mvr (r là k/c t& v ñ n tr%c quay)

8 D ng khác c a phương trình ñ ng l(c h c c a v t r n quay quanh m t tr c c ñ"nh

dL

M

dt

=

9 Đ"nh lu t b o toàn mômen ñ ng lư ng

Trư ng h p M = 0 thì L = const

N u I = const ⇒ γ = 0 v t r n không quay ho,c quay ñ"u quanh tr%c

N u I thay ñ!i thì I1ω1 = I2ω2

10 Đ ng năng c a v t r n quay quanh m t tr c c ñ"nh

2 ñ

1

2Iω J

11 S( tương t( gi a các ñ i lư ng góc và ñ i lư ng dài trong chuy n ñ ng quay và chuy n

ñ ng th/ng

Chuy n ñ ng quay

(tr%c quay c ñ$nh, chi"u quay không ñ!i) Chuy n ñ ng th/ng

(chi"u chuy n ñ ng không ñ!i)

To ñ góc ϕ

T c ñ góc ω

Gia t c góc γ

Mômen l c M

Mômen quán tính I

Mômen ñ ng lư ng L = Iω

(rad)

To ñ x

T c ñ v Gia t c a

L c F

Kh i lư ng m

Đ ng lư ng P = mv

(m)

Đ ng năng quay 2

ñ

1 W

2Iω

ñ

1 W

2mv

= Chuy n ñ ng quay ñ"u:

ω = const; γ = 0; ϕ = ϕ0 + ωt

Chuy n ñ ng quay bi n ñ!i ñ"u:

γ = const

ω = ω0 + γt

2 0

1 2

t t

ϕ ϕ= +ω + γ

ω −ω = γ ϕ ϕ−

Chuy n ñ ng th.ng ñ"u:

v = cónt; a = 0; x = x0 + at Chuy n ñ ng th.ng bi n ñ!i ñ"u:

a = const

v = v0 + at

x = x0 + v0t +1 2

2at

2 2

v −v = a x−x

Phương trình ñ ng l c h c

M

I

γ =

D ng khác M dL

dt

=

Đ$nh lu t b o toàn mômen ñ ng lư ng

I1 1ω = I2ω2 hay ∑ Li = const

Đ$nh lý v" ñ ng

ñ 1 12 1 22

W

2Iω 2Iω A

l c)

Phương trình ñ ng l c h c

a F

m

=

D ng khác F dp

dt

= Đ$nh lu t b o toàn ñ ng lư ng ∑ pi = ∑ m vi i = const

Đ$nh lý v" ñ ng năng

ñ 1 12 1 22 W

2Iω 2Iω A

l c) Công th c liên h gi a ñ i lư ng góc và ñ i lư ng dài

s = rϕ; v =ωr; at = γr; an = ω2r

CHƯƠNG II: DAO Đ*NG CƠ

I DAO Đ*NG ĐI0U HOÀ

1 Phương trình dao ñ ng: x = Acos(ωt + ϕ)

2 V n t c t c th i: v = -ωAsin(ωt + ϕ)

v luôn cùng chi"u v i chi"u chuy n ñ ng (v t chuy n ñ ng theo chi"u dương thì v>0, theo chi"u

âm thì v<0)

3 Gia t c t c th i: a = -ω2Acos(ωt + ϕ)

a luôn hư ng v" v$ trí cân b+ng

4 V t VTCB: x = 0; |v|Max = ωA; |a|Min = 0

V t biên: x = ±A; |v|Min = 0; |a|Max = ω2A

5 H th c ñ c l p: A2 x2 ( )v 2

ω

a = -ω2x

ñ

1

2

t mω A

ñ

t = mω x = mω A cos ω ϕt+ = co ω ϕt+

7 Dao ñ ng ñi"u hoà có t n s góc là ω, t n s f, chu kỳ T Thì ñ ng năng và th năng bi n thiên v i

t n s góc 2ω, t n s 2f, chu kỳ T/2

8 Đ ng năng và th năng trung bình trong th i gian nT/2 ( n∈N*, T là chu kỳ dao ñ ng) là:

2 2

2 =4mω A

9 Kho ng th i gian ng n nh t ñ v t ñi t& v$ trí có li ñ x1 ñ n x2

t ϕ ϕ ϕ

−

∆

1 1

2 2

s s

x co

A x co

A

ϕ ϕ



=







và (0≤ϕ ϕ1, 2≤ ) π

10 Chi"u dài qu3 ñ o: 2A

11 Quãng ñư ng ñi trong 1 chu kỳ luôn là 4A; trong 1/2 chu kỳ

luôn là 2A

Quãng ñư ng ñi trong l/4 chu kỳ là A khi v t ñi t& VTCB ñ n

v$ trí biên ho,c ngư c l i

12 Quãng ñư ng v t ñi ñư c t& th i ñi m t1 ñ n t2

à

v

và v2 ch# c n xác ñ$nh d u)

Phân tích: t2 – t1 = nT + ∆t (n ∈N; 0 ≤ ∆t < T)

Quãng ñư ng ñi ñư c trong th i gian nT là S1 = 4nA, trong th i

gian ∆t là S2

Quãng ñư ng t!ng c ng là S = S1 + S2

Lưu ý: + N u ∆t = T/2 thì S2 = 2A

+ Tính S2 b+ng cách ñ$nh v$ trí x1, x2 và chi"u chuy n ñ ng c a v t trên tr%c Ox

+ Trong m t s trư ng h p có th gi i bài toán b+ng cách s d%ng m i liên h gi a dao ñ ng

ñi"u hoà và chuy n ñ ng tròn ñ"u s ñơn gi n hơn

+ T c ñ trung bình c a v t ñi t& th i ñi m t1 ñ n t2:

2 1

tb

S v

t t

=

− v i S là quãng ñư ng tính như trên

13 Bài toán tính quãng ñư ng l n nh t và nh' nh t v t ñi ñư c trong kho ng th i gian 0 < ∆t < T/2

V t có v n t c l n nh t khi qua VTCB, nh' nh t khi qua v$ trí biên nên trong cùng m t kho ng

th i gian quãng ñư ng ñi ñư c càng l n khi v t càng g n VTCB và càng nh' khi càng g n v$ trí biên

S d%ng m i liên h gi a dao ñ ng ñi"u hoà và chuy n ñư ng tròn ñ"u

Góc quét ∆ϕ = ω∆t

Quãng ñư ng l n nh t khi v t ñi t& M1 ñ n M2 ñ i x ng qua tr%c sin (hình 1)

ax 2A sin

2

M

=

Quãng ñư ng nh' nh t khi v t ñi t& M1 ñ n M2 ñ i x ng qua tr%c cos (hình 2)

2

Min

S = A −c ∆ϕ

A

M'1 M'2

O

∆ϕ

∆ϕ

2 ϕ

∆

2 ϕ

∆

Lưu ý: + Trong trư ng h p ∆t > T/2

2

T

t n t

∆ = + ∆

trong ñó *;0 '

2

T

n∈N < ∆ <t

Trong th i gian

2

T

n quãng ñư ng luôn là 2nA

Trong th i gian ∆t’ thì quãng ñư ng l n nh t, nh' nh t tính như trên

+ T c ñ trung bình l n nh t và nh' nh t c a trong kho ng th i gian ∆t:

ax

tbM

S v

t

=

∆ và

Min tbMin

S v

t

=

∆ v i SMax; SMin tính như trên

13 Các bư c l p phương trình dao ñ ng dao ñ ng ñi"u hoà:

* Tính ω

* Tính A

* Tính ϕ d a vào ñi"u ki n ñ u: lúc t = t0 (thư ng t0 = 0) 0

0

Acos( ) sin( )

ϕ



⇒





Lưu ý: + V t chuy n ñ ng theo chi"u dương thì v > 0, ngư c l i v < 0

+ Trư c khi tính ϕ c n xác ñ$nh rõ ϕ thu c góc ph n tư th m y c a ñư ng tròn lư ng giác (thư ng l y -π < ϕ ≤ π)

14 Các bư c gi i bài toán tính th i ñi m v t ñi qua v$ trí ñã bi t x (ho,c v, a, Wt, Wñ, F) l n th n

* Gi i phương trình lư ng giác l y các nghi m c a t (V i t > 0 ⇒ ph m vi giá tr$ c a k )

* Li t kê n nghi m ñ u tiên (thư ng n nh')

* Th i ñi m th n chính là giá tr$ l n th n

Lưu ý:+ Đ" ra thư ng cho giá tr$ n nh', còn n u n l n thì tìm quy lu t ñ suy ra nghi m th n

+ Có th gi i bài toán b+ng cách s d%ng m i liên h gi a dao ñ ng ñi"u hoà và chuy n ñ ng tròn ñ"u

15 Các bư c gi i bài toán tìm s l n v t ñi qua v$ trí ñã bi t x (ho,c v, a, Wt, Wñ, F) t& th i ñi m t1

ñ n t2

* Gi i phương trình lư ng giác ñư c các nghi m

* T& t1 < t ≤ t2 ⇒ Ph m vi giá tr$ c a (V i k ∈ Z)

* T!ng s giá tr$ c a k chính là s l n v t ñi qua v$ trí ñó

Lưu ý: + Có th gi i bài toán b+ng cách s d%ng m i liên h gi a dao ñ ng ñi"u hoà và chuy n ñ ng tròn ñ"u

+ Trong m i chu kỳ (m i dao ñ ng) v t qua m i v$ trí biên 1 l n còn các v$ trí khác 2 l n

16 Các bư c gi i bài toán tìm li ñ , v n t c dao ñ ng sau (trư c) th i ñi m t m t kho ng th i gian ∆t

Bi t t i th i ñi m t v t có li ñ x = x0

* T& phương trình dao ñ ng ñi"u hoà: x = Acos(ωt + ϕ) cho x = x0

L y nghi m ωt + ϕ = α v i 0 ≤ ≤ α π ng v i x ñang gi m (v t chuy n ñ ng theo chi"u

âm vì v < 0)

ho,c ωt + ϕ = - α ng v i x ñang tăng (v t chuy n ñ ng theo chi"u dương)

* Li ñ và v n t c dao ñ ng sau (trư c) th i ñi m ñó ∆t giây là

t

ω α





t

ω α







17 Dao ñ ng có phương trình ñ,c bi t:

* x = a ± Acos(ωt + ϕ) v i a = const

Biên ñ là A, t n s góc là ω, pha ban ñ u ϕ

x là to ñ , x0 = Acos(ωt + ϕ) là li ñ

To ñ v$ trí cân b+ng x = a, to ñ v$ trí biên x = a ± A

V n t c v = x’ = x0’, gia t c a = v’ = x” = x0”

H th c ñ c l p: a = -ω2x0

2 2 2

0 ( )v

A x

ω

* x = a ± Acos2(ωt + ϕ) (ta h b c)

Biên ñ A/2; t n s góc 2ω, pha ban ñ u 2ϕ

II CON L.C LÒ XO

1 T n s góc: k

m

ω = ; chu kỳ: 2

2 m

T

k

π π ω

2 2

k f

ω

= = =

Đi"u ki n dao ñ ng ñi"u hoà: B' qua ma sát, l c c n và

v t dao ñ ng trong gi i h n ñàn h(i

W

2mω A 2kA

3 * Đ bi n d ng c a lò xo th.ng ñ ng khi v t VTCB:

mg

l

k

g

π ∆

=

* Đ bi n d ng c a lò xo khi v t VTCB v i con l c lò xo

n+m trên m,t ph.ng nghiêng có góc nghiêng α:

mgsin

l

k

α

sin

l T

g

π

α

∆

=

+ Chi"u dài lò xo t i VTCB: l CB = l 0 + ∆l (l 0 là chi"u dài t nhiên)

+ Chi"u dài c c ti u (khi v t v$ trí cao nh t): l Min

= l 0 + ∆l – A

+ Chi"u dài c c ñ i (khi v t v$ trí th p nh t): l Max

= l 0 + ∆l + A

⇒ lCB = (lMin + lMax)/2

+ Khi A >∆l (V i Ox hư ng xu ng):

- Th i gian lò xo nén 1 l n là th i gian ng n nh t

ñ v t ñi

t& v$ trí x1 = -∆l n x2 = -A

- Th i gian lò xo giãn 1 l n là th i gian ng n

nh t ñ v t ñi

t& v$ trí x1 = -∆l n x2 = A,

Lưu ý: Trong m t dao ñ ng (m t chu kỳ) lò xo

nén 2 l n

và giãn 2 l n

4 L c kéo v" hay l c h(i ph%c F = -kx = -mω2x

Đ,c ñi m: * Là l c gây dao ñ ng cho v t

* Luôn hư ng v" VTCB

* Bi n thiên ñi"u hoà cùng t n s v i li ñ

5 L c ñàn h(i là l c ñưa v t v" v$ trí lò xo không bi n d ng

Có ñ l n Fñh = kx* (x* là ñ bi n d ng c a lò xo)

* V i con l c lò xo n+m ngang thì l c kéo v" và l c ñàn h(i là m t (vì t i VTCB lò xo không bi n

d ng)

* V i con l c lò xo th.ng ñ ng ho,c ñ,t trên m,t ph.ng nghiêng

+ Đ l n l c ñàn h(i có bi u th c:

* Fñh = k|∆l + x| v i chi"u dương hư ng xu ng

∆

giãn

nén

∆

giãn

−∆

Nén Giãn

Hình v ! th hi"n th i gian lò xo nén và

giãn trong 1 chu k ỳ (Ox hư ng xu ng)