Xây lắp là ngành sản xuất vật chất tạo ra cơ sở vật chất kỹ thuật chủ yếu cho nền kinh tế. Sản phẩm của ngành là những công trình xây dựng, kiến trúc, giao thông có giá trị lớn, thời gian sử dụng lâu dài, có ý nghĩa quan trọng về kinh tế, là cơ sở hạ tầng, là huyết mạch của nền kinh tế, là điều kiện tiền đề để phát triển các ngành kinh tế khác và thu hút vốn đầu tư nước ngoài. Các doanh nghiệp xây lắp ngày càng được mở rộng phát triển cả về chiều rộng lẫn chiều sâu, làm cho quy mô của ngành này càng lớn mạnh. Trong điều kiện hiện nay, việc sử dụng hợp lý, tiết kiệm các nguồn lực cùng với việc hạ thấp giá thành sản phẩm là mục tiêu sống còn của các doanh nghiệp, do đó mà công tác hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm trở thành khâu quan trọng trong quá trình tổ chức hạch toán kế toán của doanh nghiệp xây lắp. Vấn đề đặt ra là làm sao quản lý vốn một cách hiệu quả, khắc phục tình trạng lãng phí, thất thoát vốn trong điều kiện sản xuất XDCB trải qua nhiều khâu từ thiết kế lập dự án đến thi công, nghiệm thu, thời gian kéo dài. Để đạt được mục tiêu này đòi hỏi phải tăng cường quản lý chặt chẽ, đặc biệt chú trọng vào công tác hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp. Chi phí sản xuất được tập hợp một cách chính xác kết hợp với việc tính đầy đủ giá thành sản phẩm xây lắp sẽ làm lành mạnh hóa các quan hệ tài chính của doanh nghiệp, góp phần tích cực vào việc sử dụng có hiệu quả các nguồn vốn. Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại với ngành nghề kinh doanh chủ yếu là XDCB, vì vậy việc tính các CPSX và giá thành sản phẩm một cách chính xác, đầy đủ là yêu cầu xuyên suốt trong toàn bộ quá trình sản xuất kinh doanh (SXKD). Tuy nhiên, hiện nay ở công ty việc kế toán CPSX và tính giá thành sản phẩm đang có những khó khăn phức tạp do nhiều yếu tố tác động như: việc phân loại CPSX của đơn vị đang áp dụng chưa chi tiết và cụ thể, công tác luân chuyển chứng từ kế toán còn chậm làm ảnh hưởng đến việc nắm bắt và cung cấp thông tin không kịp thời,...
Trang 1- -NGÔ THỊ YẾN
KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN XÂY DỰNG -
PHÁT TRIỂN NHÀ VÀ THƯƠNG MẠI
LUẬN VĂN THẠC SĨ KẾ TOÁN
HÀ NỘI - 2020
Trang 2- -NGÔ THỊ YẾN
KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN XÂY DỰNG -
PHÁT TRIỂN NHÀ VÀ THƯƠNG MẠI
Chuyên ngành: Kế toán, kiểm toán và phân tích
Mã số: 8340301
LUẬN VĂN THẠC SĨ KẾ TOÁN
Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS NGUYỄN THỊ THU LIÊN
HÀ NỘI - 2020
Trang 3Tôi đã đọc và hiểu về các hành vi vi phạm sự trung thực trong học thuật Tôicam kết bằng danh dự cá nhân rằng bài tiểu luận tổng quan này do tôi tự thực hiện
và không vi phạm yêu cầu về sự trung thực trong học thuật
Hà Nội, ngày 20 tháng 10 năm 2020
Người thực hiện
Ngô Thị Yến
Trang 4Để hoàn thành khóa luận này, đầu tiên em xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến
Cô PGS.TS Nguyễn Thị Thu Liên đã tận tình giúp đỡ, hướng dẫn và chỉ bảo emtrong suốt quá trình viết khóa luận Em xin cảm ơn các quý Thầy, Cô trong Khoa Kếtoán thuộc Viện Kế toán – Kiểm toán và Phân tích trường Đại học Kinh tế quốc dân,
đã tận tình truyền đạt kiến thức trong thời gian em học tập tại trường
Mặc dù đã cố gắng nhưng do hạn chế về mặt thời gian, kiến thức cũng nhưkinh nghiệm thực tế nên khóa luận này của em không thể tránh khỏi những thiếusót Em rất mong nhận được những đóng góp quý báu của Cô giáo hướng dẫn cũngnhư của các quý Thầy, Cô của trường
Em xin chân thành cảm ơn!
Hà Nội, ngày 20 tháng 10 năm 2020
Người thực hiện
Ngô Thị Yến
Trang 5LỜI CAM ĐOAN 3
LỜI CAM ĐOAN 3
LỜI CẢM ƠN 4
LỜI CẢM ƠN 4
MỤC LỤC 5
MỤC LỤC 5
DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT 16
DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT 16
DANH MỤC BẢNG, SƠ ĐỒ 17
DANH MỤC BẢNG, SƠ ĐỒ 17
CHƯƠNG 1 i
CHƯƠNG 1 i
GIỚI THIỆU ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU i
GIỚI THIỆU ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU i
CHƯƠNG 2 ii
CHƯƠNG 2 ii
CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ KẾ TOÁN CHI PHÍ VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TRONG CÁC DOANH NGHIỆP XÂY LẮP ii
CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ KẾ TOÁN CHI PHÍ VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TRONG CÁC DOANH NGHIỆP XÂY LẮP ii
2.1 Một số vấn đề chung về kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm trong các doanh nghiệp xây lắp ii
2.1 Một số vấn đề chung về kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm trong các doanh nghiệp xây lắp ii
2.1.1 Đặc điểm ngành xây dựng cơ bản tác động đến kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm ii
Trang 62.1.2.1 Khái niệm chi phí sản xuất iii
2.1.3 Nhiệm vụ của kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm trong doanh nghiệp xây lắp iii
2.2 Kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm dưới góc độ kế toán tài chính iv
2.2 Kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm dưới góc độ kế toán tài chính iv
2.2.1 Phân loại chi phí sản xuất iv
Phân loại chi phí sản xuất theo nội dung, tính chất kinh tế của chi phí iv
Phân loại chi phí sản xuất theo mục đích và công dụng của chi phí iv
2.2.2 Đối tượng kế toán chi phí sản xuất iv
2.2.3 Phương pháp kế toán chi phí sản xuất iv
Kế toán chi phí nguyên vật liệu trực tiếp iv
Kế toán chi phí nhân công trực tiếp iv
Kế toán chi phí sử dụng máy thi công iv
Kế toán chi phí sản xuất chung iv
CHƯƠNG 3 v
CHƯƠNG 3 v
NGHIÊN CỨU THỰC TRẠNG KẾ TOÁN CHI PHÍ VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM XÂY LẮP TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN XÂY DỰNG - PHÁT TRIỂN NHÀ VÀ THƯƠNG MẠI v
NGHIÊN CỨU THỰC TRẠNG KẾ TOÁN CHI PHÍ VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM XÂY LẮP TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN XÂY DỰNG - PHÁT TRIỂN NHÀ VÀ THƯƠNG MẠI v
3.1 Giới thiệu chung về Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại v
Trang 73.2 Thực trạng kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành tại Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại dưới góc độ kế toán tài chính
v
3.2 Thực trạng kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành tại Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại dưới góc độ kế toán tài chính v
3.2.1 Đặc điểm chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại công ty v
3.2.2 Phân loại chi phí sản xuất vi
3.2.3 Đối tượng kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá sản phẩm tại công ty vi
3.2.4 Phương pháp kế toán chi phí sản xuất tại công ty vii
Kế toán chi phí nguyên vật liêu trực tiếp vii
Kế toán chi phí nhân công trực tiếp vii
Chi phí sử dụng máy thi công vii
Kế toán chi phí sản xuất chung vii
Kế toán tổng hợp chi phí sản xuất vii
3.2.5 Đánh giá sản phẩm dở dang vii
3.2.6 Tính giá thành sản phẩm viii
3.3 Thực trạng kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành tại Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại dưới góc độ kế toán quản trị viii
3.3 Thực trạng kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành tại Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại dưới góc độ kế toán quản trị viii
CHƯƠNG 4 ix
CHƯƠNG 4 ix THẢO LUẬN KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ ĐỀ XUẤT CÁC GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN
Trang 8THẢO LUẬN KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ ĐỀ XUẤT CÁC GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN XÂY DỰNG - PHÁT TRIỂN NHÀ VÀ
THƯƠNG MẠI ix
4.1 Thảo luận kết quả nghiên cứu ix
4.1 Thảo luận kết quả nghiên cứu ix
4.1.1 Ưu điểm ix
4.1.2 Tồn tại x
4.2 Giải pháp hoàn thiện kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp tại Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại xi
4.2 Giải pháp hoàn thiện kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp tại Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại xi
4.2.1 Giải pháp hoàn thiện kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp tại Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại dưới góc độ kế toán tài chính xi
Hoàn thiện hệ thống chứng từ và luân chuyển chứng từ kế toán xi
Hoàn thiện kế toán chi phí nguyên liệu, vật liệu trực tiếp xi
Hoàn thiện kế toán chi phí sản xuất chung xi
Hoàn thiện kế toán các khoản thiệt hại trong sản xuất xi
4.2.2 Giải pháp hoàn thiện kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp tại Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại dưới góc độ kế toán quản trị xii
Hoàn thiện mô hình kế toán quản trị tại Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại xii
Hoàn thiện việc phân loại chi phí sản xuất phục vụ quản trị doanh nghiệp xii
Hoàn thiện việc xây dựng định mức và dự toán chi phí sản xuất xii
Trang 9CHƯƠNG 1 1
CHƯƠNG 1 1
GIỚI THIỆU ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU 1
GIỚI THIỆU ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU 1
1.1 Sự cần thiết của đề tài nghiên cứu 1
1.1 Sự cần thiết của đề tài nghiên cứu 1
1.2 Tổng quan các công trình nghiên cứu có liên quan đến đề tài nghiên cứu 2
1.2 Tổng quan các công trình nghiên cứu có liên quan đến đề tài nghiên cứu 2
1.3 Mục tiêu nghiên cứu của đề tài 3
1.3 Mục tiêu nghiên cứu của đề tài 3
1.3.1 Mục tiêu tổng quát 3
1.3.2 Mục tiêu cụ thể 3
1.4 Câu hỏi nghiên cứu 4
1.4 Câu hỏi nghiên cứu 4
1.5 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của đề tài 4
1.5 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của đề tài 4
1.6 Phương pháp nghiên cứu 4
1.6 Phương pháp nghiên cứu 4
1.7 Những đóng góp khoa học của đề tài 5
1.7 Những đóng góp khoa học của đề tài 5
1.8 Kết cấu của đề tài 6
1.8 Kết cấu của đề tài 6
CHƯƠNG 2 7
CHƯƠNG 2 7
CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ KẾ TOÁN CHI PHÍ VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TRONG CÁC DOANH NGHIỆP XÂY LẮP 7
Trang 102.1 Một số vấn đề chung về kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản
phẩm trong các doanh nghiệp xây lắp 7
2.1 Một số vấn đề chung về kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm trong các doanh nghiệp xây lắp 7
2.1.1 Đặc điểm ngành xây dựng cơ bản tác động đến kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm 7
2.1.2 Khái niệm về chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm trong doanh nghiệp xây lắp 8
2.1.2.1 Khái niệm chi phí sản xuất 8
2.1.2.2 Khái niệm giá thành sản phẩm 10
2.1.3 Nhiệm vụ của kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm trong doanh nghiệp xây lắp 11
2.2 Kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm dưới góc độ kế toán tài chính 12
2.2 Kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm dưới góc độ kế toán tài chính 12
2.2.1 Phân loại chi phí sản xuất 12
2.2.1.1 Phân loại chi phí sản xuất theo nội dung, tính chất kinh tế của chi phí 12
2.2.1.2 Phân loại chi phí sản xuất theo mục đích và công dụng của chi phí 13
2.2.2 Đối tượng kế toán chi phí sản xuất 14
2.2.3 Phương pháp kế toán chi phí sản xuất 14
2.2.3.1 Kế toán chi phí nguyên vật liệu trực tiếp 15
2.2.3.2 Kế toán chi phí nhân công trực tiếp 16
2.2.3.3 Kế toán chi phí sử dụng máy thi công 17
2.2.3.4 Kế toán chi phí sản xuất chung 18
2.2.3.5 Kế toán tổng hợp chi phí sản xuất 19
Trang 112.2.5 Đối tượng và kỳ tính giá thành sản phẩm 21
2.2.6 Phương pháp tính giá thành sản phẩm 21
2.3 Kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm dưới góc độ kế toán quản trị 23
2.3 Kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm dưới góc độ kế toán quản trị 23
2.3.1 Nhận diện, phân loại chi phí 23
2.3.2 Xây dựng định mức, lập dự toán 25
2.3.3 Thu thập thông tin 27
2.3.4 Phân tích thông tin phục vụ cho việc ra quyết định 29
KẾT LUẬN CHƯƠNG 2 32
KẾT LUẬN CHƯƠNG 2 32
CHƯƠNG 3 33
CHƯƠNG 3 33
NGHIÊN CỨU THỰC TRẠNG KẾ TOÁN CHI PHÍ VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM XÂY LẮP TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN XÂY DỰNG - PHÁT TRIỂN NHÀ VÀ THƯƠNG MẠI 33
NGHIÊN CỨU THỰC TRẠNG KẾ TOÁN CHI PHÍ VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM XÂY LẮP TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN XÂY DỰNG - PHÁT TRIỂN NHÀ VÀ THƯƠNG MẠI 33
3.1 Giới thiệu chung về Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại 33
3.1 Giới thiệu chung về Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại 33
3.1.1 Quá trình hình thành và phát triển Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại 33
3.1.1.1 Khái quát chung về công ty 33
Trang 12Thương mại 35
3.1.2.1 Chức năng 35 3.1.2.2 Nhiệm vụ 36
3.1.3 Đặc điểm hoạt động sản xuất kinh doanh, quy trình công nghệ sản phẩmtại Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại 36
Sơ đồ 3.1: Quy trình công nghệ sản xuất sản phẩm tại Công ty 37
Sơ đồ 3.1: Quy trình công nghệ sản xuất sản phẩm tại Công ty 37
3.1.4 Đặc điểm tổ chức bộ máy quản lý của Công ty Cổ phần Xây dựng Pháttriển nhà và Thương mại 39
Sơ đồ 3.2: Cơ cấu tổ chức của Công ty 40
Sơ đồ 3.2: Cơ cấu tổ chức của Công ty 40
3.1.5 Đặc điểm tổ chức bộ máy kế toán tại Công ty Cổ phần Xây dựng Pháttriển nhà và Thương mại 42
Sơ đồ 3.3: Tổ chức bộ máy kế toán tại Công ty 43
Sơ đồ 3.3: Tổ chức bộ máy kế toán tại Công ty 43
3.1.6 Các chính sách kế toán chung tại Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triểnnhà và Thương mại 45
3.2 Thực trạng kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành tại Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại dưới góc độ kế toán tài chính 45 3.2 Thực trạng kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành tại Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại dưới góc độ kế toán tài chính 45
3.2.1 Đặc điểm chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại công ty 453.2.2 Phân loại chi phí sản xuất 463.2.3 Đối tượng kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá sản phẩm tại côngty 473.2.4 Phương pháp kế toán chi phí sản xuất tại công ty 48
Trang 133.2.4.3 Chi phí sử dụng máy thi công 53
3.2.4.4 Kế toán chi phí sản xuất chung 55
+ Chi phí nhân viên quản lý đội 56
- Chi phí NVL, CCDC phục vụ sản xuất 57
+ Kế toán chi phí khấu hao tài sản cố định 57
+ Kế toán chi phí khác 58
3.2.4.5 Kế toán tổng hợp chi phí sản xuất 59
3.2.5 Đánh giá sản phẩm dở dang 60
3.2.6 Tính giá thành sản phẩm 61
3.3 Thực trạng kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành tại Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại dưới góc độ kế toán quản trị 62
3.3 Thực trạng kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành tại Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại dưới góc độ kế toán quản trị 62
KẾT LUẬN CHƯƠNG 3 64
KẾT LUẬN CHƯƠNG 3 64
CHƯƠNG 4 65
CHƯƠNG 4 65
THẢO LUẬN KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ ĐỀ XUẤT CÁC GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN XÂY DỰNG - PHÁT TRIỂN NHÀ VÀ THƯƠNG MẠI 65
THẢO LUẬN KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ ĐỀ XUẤT CÁC GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN XÂY DỰNG - PHÁT TRIỂN NHÀ VÀ THƯƠNG MẠI 65
4.1 Thảo luận kết quả nghiên cứu 65
Trang 144.1.2 Tồn tại 67
4.2 Giải pháp hoàn thiện kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp tại Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại 69
4.2 Giải pháp hoàn thiện kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp tại Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại 69
4.2.1 Giải pháp hoàn thiện kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp tại Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại dưới góc độ kế toán tài chính 69
4.2.1.1 Hoàn thiện hệ thống chứng từ và luân chuyển chứng từ kế toán 69
4.2.1.2 Hoàn thiện kế toán chi phí nguyên liệu, vật liệu trực tiếp 72
4.2.1.3 Hoàn thiện kế toán chi phí sử dụng máy thi công 73
4.2.1.4 Hoàn thiện kế toán chi phí sản xuất chung 74
4.2.1.5 Hoàn thiện kế toán các khoản thiệt hại trong sản xuất 75
4.2.2 Giải pháp hoàn thiện kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp tại Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại dưới góc độ kế toán quản trị 77
4.2.2.1 Hoàn thiện mô hình kế toán quản trị tại Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại 77
Sơ đồ 4.1: Tổ chức bộ máy kế toán tại Công ty 78
Sơ đồ 4.1: Tổ chức bộ máy kế toán tại Công ty 78
4.2.2.2 Hoàn thiện việc phân loại chi phí sản xuất phục vụ quản trị doanh nghiệp 79
4.2.2.3 Hoàn thiện việc xây dựng định mức và dự toán chi phí sản xuất 80
KẾT LUẬN CHƯƠNG 4 83
KẾT LUẬN CHƯƠNG 4 83
KẾT LUẬN 85
Trang 15DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 86 PHỤ LỤC 88 PHỤ LỤC 88
Trang 16STT Ký hiệu chữ viết tắt Chữ viết đầy đủ
8 KLXLDD Khối lượng xây lắp dở dang
9 NCTT Nhân công trực tiếp
10 NVL Nguyên vật liệu
11 NVLTT Nguyên vật liệu trực tiếp
12 SXKD Sản xuất kinh doanh
13 TSCĐ Tài sản cố định
14 XDCB Xây dựng cơ bản
Trang 17LỜI CAM ĐOAN 3
LỜI CẢM ƠN 4
MỤC LỤC 5
DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT 16
DANH MỤC BẢNG, SƠ ĐỒ 17
CHƯƠNG 1 i
GIỚI THIỆU ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU i
CHƯƠNG 2 ii
CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ KẾ TOÁN CHI PHÍ VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TRONG CÁC DOANH NGHIỆP XÂY LẮP ii
2.1 Một số vấn đề chung về kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm trong các doanh nghiệp xây lắp ii
2.1.2.1 Khái niệm chi phí sản xuất iii
2.2 Kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm dưới góc độ kế toán tài chính iv
Phân loại chi phí sản xuất theo nội dung, tính chất kinh tế của chi phí iv
Phân loại chi phí sản xuất theo mục đích và công dụng của chi phí iv
Kế toán chi phí nguyên vật liệu trực tiếp iv
Kế toán chi phí nhân công trực tiếp iv
Kế toán chi phí sử dụng máy thi công iv
Kế toán chi phí sản xuất chung iv
CHƯƠNG 3 v
NGHIÊN CỨU THỰC TRẠNG KẾ TOÁN CHI PHÍ VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM XÂY LẮP TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN XÂY DỰNG - PHÁT TRIỂN NHÀ VÀ THƯƠNG MẠI v
3.1 Giới thiệu chung về Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại v
Trang 18Kế toán chi phí nguyên vật liêu trực tiếp vii
Kế toán chi phí nhân công trực tiếp vii
Chi phí sử dụng máy thi công vii
Kế toán chi phí sản xuất chung vii
Kế toán tổng hợp chi phí sản xuất vii
3.3 Thực trạng kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành tại Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại dưới góc độ kế toán quản trị viii
CHƯƠNG 4 ix
THẢO LUẬN KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ ĐỀ XUẤT CÁC GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN XÂY DỰNG - PHÁT TRIỂN NHÀ VÀ THƯƠNG MẠI ix
4.1 Thảo luận kết quả nghiên cứu ix
4.1.1 Ưu điểm ix
4.1.2 Tồn tại x
4.2 Giải pháp hoàn thiện kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp tại Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại xi
Hoàn thiện hệ thống chứng từ và luân chuyển chứng từ kế toán xi
Hoàn thiện kế toán chi phí nguyên liệu, vật liệu trực tiếp xi
Hoàn thiện kế toán chi phí sản xuất chung xi
Hoàn thiện kế toán các khoản thiệt hại trong sản xuất xi
Hoàn thiện mô hình kế toán quản trị tại Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại xii
Hoàn thiện việc phân loại chi phí sản xuất phục vụ quản trị doanh nghiệp xii
Hoàn thiện việc xây dựng định mức và dự toán chi phí sản xuất xii
KẾT LUẬN xii
CHƯƠNG 1 1
Trang 191.2 Tổng quan các công trình nghiên cứu có liên quan đến đề tài nghiên cứu 2
1.3 Mục tiêu nghiên cứu của đề tài 3
1.4 Câu hỏi nghiên cứu 4
1.5 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của đề tài 4
1.6 Phương pháp nghiên cứu 4
1.7 Những đóng góp khoa học của đề tài 5
1.8 Kết cấu của đề tài 6
CHƯƠNG 2 7
CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ KẾ TOÁN CHI PHÍ VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TRONG CÁC DOANH NGHIỆP XÂY LẮP 7
2.1 Một số vấn đề chung về kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm trong các doanh nghiệp xây lắp 7
2.1.2.1 Khái niệm chi phí sản xuất 8
2.1.2.2 Khái niệm giá thành sản phẩm 10
2.2 Kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm dưới góc độ kế toán tài chính 12
2.2.1.1 Phân loại chi phí sản xuất theo nội dung, tính chất kinh tế của chi phí 12
2.2.1.2 Phân loại chi phí sản xuất theo mục đích và công dụng của chi phí 13
2.2.3.1 Kế toán chi phí nguyên vật liệu trực tiếp 15
2.2.3.2 Kế toán chi phí nhân công trực tiếp 16
2.2.3.3 Kế toán chi phí sử dụng máy thi công 17
2.2.3.4 Kế toán chi phí sản xuất chung 18
2.2.3.5 Kế toán tổng hợp chi phí sản xuất 19
Chi phí thực tế 20
2.3 Kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm dưới góc độ kế toán quản trị 23
Trang 20CHƯƠNG 3 33
NGHIÊN CỨU THỰC TRẠNG KẾ TOÁN CHI PHÍ VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM XÂY LẮP TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN XÂY DỰNG - PHÁT TRIỂN NHÀ VÀ THƯƠNG MẠI 33
3.1 Giới thiệu chung về Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại 33
3.1.1.1 Khái quát chung về công ty 33
3.1.1.2 Quá trình phát triển của công ty 34
3.1.2.1 Chức năng 35
3.1.2.2 Nhiệm vụ 36
Sơ đồ 3.1: Quy trình công nghệ sản xuất sản phẩm tại Công ty 37
Sơ đồ 3.1: Quy trình công nghệ sản xuất sản phẩm tại Công ty 37
Sơ đồ 3.2: Cơ cấu tổ chức của Công ty 40
Sơ đồ 3.2: Cơ cấu tổ chức của Công ty 40
Sơ đồ 3.3: Tổ chức bộ máy kế toán tại Công ty 43
Sơ đồ 3.3: Tổ chức bộ máy kế toán tại Công ty 43
3.2 Thực trạng kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành tại Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại dưới góc độ kế toán tài chính 45
3.2.4.1 Kế toán chi phí nguyên vật liêu trực tiếp 48
3.2.4.2 Kế toán chi phí nhân công trực tiếp 50
3.2.4.3 Chi phí sử dụng máy thi công 53
3.2.4.4 Kế toán chi phí sản xuất chung 55
3.2.4.5 Kế toán tổng hợp chi phí sản xuất 59
3.3 Thực trạng kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành tại Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại dưới góc độ kế toán quản trị 62
KẾT LUẬN CHƯƠNG 3 64
CHƯƠNG 4 65
Trang 21PHẨM TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN XÂY DỰNG - PHÁT TRIỂN NHÀ VÀ
THƯƠNG MẠI 65
4.1 Thảo luận kết quả nghiên cứu 65
4.2 Giải pháp hoàn thiện kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp tại Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại 69
4.2.1.1 Hoàn thiện hệ thống chứng từ và luân chuyển chứng từ kế toán 69
Bảng 4.1: Bảng chấm công làm thêm giờ 71
4.2.1.2 Hoàn thiện kế toán chi phí nguyên liệu, vật liệu trực tiếp 72
Bảng 4.2: Phiếu báo vật tư còn lại cuối kỳ 73
4.2.1.3 Hoàn thiện kế toán chi phí sử dụng máy thi công 73
4.2.1.4 Hoàn thiện kế toán chi phí sản xuất chung 74
4.2.1.5 Hoàn thiện kế toán các khoản thiệt hại trong sản xuất 75
4.2.2.1 Hoàn thiện mô hình kế toán quản trị tại Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại 77
Sơ đồ 4.1: Tổ chức bộ máy kế toán tại Công ty 78
Sơ đồ 4.1: Tổ chức bộ máy kế toán tại Công ty 78
4.2.2.2 Hoàn thiện việc phân loại chi phí sản xuất phục vụ quản trị doanh nghiệp 79
4.2.2.3 Hoàn thiện việc xây dựng định mức và dự toán chi phí sản xuất 80
KẾT LUẬN CHƯƠNG 4 83
KẾT LUẬN 85
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 86
PHỤ LỤC 88
LỜI CAM ĐOAN 3
LỜI CẢM ƠN 4
MỤC LỤC 5
Trang 22CHƯƠNG 1 i GIỚI THIỆU ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU i CHƯƠNG 2 ii
CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ KẾ TOÁN CHI PHÍ VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TRONG CÁC DOANH NGHIỆP XÂY LẮP ii 2.1 Một số vấn đề chung về kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm trong các doanh nghiệp xây lắp ii 2.1.2.1 Khái niệm chi phí sản xuất iii 2.2 Kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm dưới góc độ kế toán tài chính iv Phân loại chi phí sản xuất theo nội dung, tính chất kinh tế của chi phí iv Phân loại chi phí sản xuất theo mục đích và công dụng của chi phí iv
Kế toán chi phí nguyên vật liệu trực tiếp iv
Kế toán chi phí nhân công trực tiếp iv
Kế toán chi phí sử dụng máy thi công iv
Kế toán chi phí sản xuất chung iv CHƯƠNG 3 v NGHIÊN CỨU THỰC TRẠNG KẾ TOÁN CHI PHÍ VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM XÂY LẮP TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN XÂY DỰNG - PHÁT TRIỂN NHÀ VÀ THƯƠNG MẠI v 3.1 Giới thiệu chung về Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại v 3.2 Thực trạng kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành tại Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại dưới góc độ kế toán tài chính v
Kế toán chi phí nguyên vật liêu trực tiếp vii
Kế toán chi phí nhân công trực tiếp vii Chi phí sử dụng máy thi công vii
Trang 233.3 Thực trạng kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành tại Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại dưới góc độ kế toán quản trị viii CHƯƠNG 4 ix THẢO LUẬN KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ ĐỀ XUẤT CÁC GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN XÂY DỰNG - PHÁT TRIỂN NHÀ VÀ THƯƠNG MẠI ix 4.1 Thảo luận kết quả nghiên cứu ix 4.1.1 Ưu điểm ix 4.1.2 Tồn tại x 4.2 Giải pháp hoàn thiện kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp tại Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại xi Hoàn thiện hệ thống chứng từ và luân chuyển chứng từ kế toán xi Hoàn thiện kế toán chi phí nguyên liệu, vật liệu trực tiếp xi Hoàn thiện kế toán chi phí sản xuất chung xi Hoàn thiện kế toán các khoản thiệt hại trong sản xuất xi Hoàn thiện mô hình kế toán quản trị tại Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại xii Hoàn thiện việc phân loại chi phí sản xuất phục vụ quản trị doanh nghiệp xii Hoàn thiện việc xây dựng định mức và dự toán chi phí sản xuất xii KẾT LUẬN xii CHƯƠNG 1 1 GIỚI THIỆU ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU 1 1.1 Sự cần thiết của đề tài nghiên cứu 1 1.2 Tổng quan các công trình nghiên cứu có liên quan đến đề tài nghiên cứu 2 1.3 Mục tiêu nghiên cứu của đề tài 3 1.4 Câu hỏi nghiên cứu 4
Trang 241.7 Những đóng góp khoa học của đề tài 5 1.8 Kết cấu của đề tài 6 CHƯƠNG 2 7
CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ KẾ TOÁN CHI PHÍ VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TRONG CÁC DOANH NGHIỆP XÂY LẮP 7 2.1 Một số vấn đề chung về kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm trong các doanh nghiệp xây lắp 7 2.1.2.1 Khái niệm chi phí sản xuất 8 2.1.2.2 Khái niệm giá thành sản phẩm 10 2.2 Kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm dưới góc độ kế toán tài chính 12 2.2.1.1 Phân loại chi phí sản xuất theo nội dung, tính chất kinh tế của chi phí 12 2.2.1.2 Phân loại chi phí sản xuất theo mục đích và công dụng của chi phí 13 2.2.3.1 Kế toán chi phí nguyên vật liệu trực tiếp 15 2.2.3.2 Kế toán chi phí nhân công trực tiếp 16 2.2.3.3 Kế toán chi phí sử dụng máy thi công 17 2.2.3.4 Kế toán chi phí sản xuất chung 18 2.2.3.5 Kế toán tổng hợp chi phí sản xuất 19
Chi phí thực tế 20
2.3 Kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm dưới góc độ kế toán quản trị 23 KẾT LUẬN CHƯƠNG 2 32 CHƯƠNG 3 33 NGHIÊN CỨU THỰC TRẠNG KẾ TOÁN CHI PHÍ VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM XÂY LẮP TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN XÂY DỰNG - PHÁT TRIỂN NHÀ VÀ THƯƠNG MẠI 33
Trang 253.1.1.1 Khái quát chung về công ty 33 3.1.1.2 Quá trình phát triển của công ty 34 3.1.2.1 Chức năng 35 3.1.2.2 Nhiệm vụ 36
Sơ đồ 3.1: Quy trình công nghệ sản xuất sản phẩm tại Công ty 37
Sơ đồ 3.1: Quy trình công nghệ sản xuất sản phẩm tại Công ty 37
Sơ đồ 3.2: Cơ cấu tổ chức của Công ty 40
Sơ đồ 3.2: Cơ cấu tổ chức của Công ty 40
Sơ đồ 3.3: Tổ chức bộ máy kế toán tại Công ty 43
Sơ đồ 3.3: Tổ chức bộ máy kế toán tại Công ty 43 3.2 Thực trạng kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành tại Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại dưới góc độ kế toán tài chính 45 3.2.4.1 Kế toán chi phí nguyên vật liêu trực tiếp 48 3.2.4.2 Kế toán chi phí nhân công trực tiếp 50 3.2.4.3 Chi phí sử dụng máy thi công 53 3.2.4.4 Kế toán chi phí sản xuất chung 55 3.2.4.5 Kế toán tổng hợp chi phí sản xuất 59 3.3 Thực trạng kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành tại Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại dưới góc độ kế toán quản trị 62 KẾT LUẬN CHƯƠNG 3 64 CHƯƠNG 4 65 THẢO LUẬN KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ ĐỀ XUẤT CÁC GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN XÂY DỰNG - PHÁT TRIỂN NHÀ VÀ THƯƠNG MẠI 65 4.1 Thảo luận kết quả nghiên cứu 65
Trang 264.2.1.1 Hoàn thiện hệ thống chứng từ và luân chuyển chứng từ kế toán 69 4.2.1.2 Hoàn thiện kế toán chi phí nguyên liệu, vật liệu trực tiếp 72 4.2.1.3 Hoàn thiện kế toán chi phí sử dụng máy thi công 73 4.2.1.4 Hoàn thiện kế toán chi phí sản xuất chung 74 4.2.1.5 Hoàn thiện kế toán các khoản thiệt hại trong sản xuất 75 4.2.2.1 Hoàn thiện mô hình kế toán quản trị tại Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại 77
Sơ đồ 4.1: Tổ chức bộ máy kế toán tại Công ty 78
Sơ đồ 4.1: Tổ chức bộ máy kế toán tại Công ty 78 4.2.2.2 Hoàn thiện việc phân loại chi phí sản xuất phục vụ quản trị doanh nghiệp 79 4.2.2.3 Hoàn thiện việc xây dựng định mức và dự toán chi phí sản xuất 80 KẾT LUẬN CHƯƠNG 4 83 KẾT LUẬN 85 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 86 PHỤ LỤC 88
Trang 27- -NGÔ THỊ YẾN
KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN XÂY DỰNG -
PHÁT TRIỂN NHÀ VÀ THƯƠNG MẠI
Chuyên ngành: Kế toán, kiểm toán và phân tích
Mã số: 8340301
TÓM TẮT LUẬN VĂN THẠC SĨ
HÀ NỘI - 2020
Trang 28CHƯƠNG 1 GIỚI THIỆU ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU
Xây lắp là ngành sản xuất vật chất tạo ra cơ sở vật chất kỹ thuật chủ yếu chonền kinh tế Sản phẩm của ngành là những công trình xây dựng, kiến trúc, giaothông có giá trị lớn, thời gian sử dụng lâu dài, có ý nghĩa quan trọng về kinh tế, là
cơ sở hạ tầng, là huyết mạch của nền kinh tế, là điều kiện tiền đề để phát triển cácngành kinh tế khác và thu hút vốn đầu tư nước ngoài
Các doanh nghiệp xây lắp ngày càng được mở rộng phát triển cả về chiềurộng lẫn chiều sâu, làm cho quy mô của ngành này càng lớn mạnh Trong điều kiệnhiện nay, việc sử dụng hợp lý, tiết kiệm các nguồn lực cùng với việc hạ thấp giáthành sản phẩm là mục tiêu sống còn của các doanh nghiệp, do đó mà công tác hạchtoán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm trở thành khâu quan trọng trongquá trình tổ chức hạch toán kế toán của doanh nghiệp xây lắp
Vấn đề đặt ra là làm sao quản lý vốn một cách hiệu quả, khắc phục tình trạnglãng phí, thất thoát vốn trong điều kiện sản xuất XDCB trải qua nhiều khâu từ thiết
kế lập dự án đến thi công, nghiệm thu, thời gian kéo dài Để đạt được mục tiêu nàyđòi hỏi phải tăng cường quản lý chặt chẽ, đặc biệt chú trọng vào công tác hạch toánchi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp Chi phí sản xuất được tập hợpmột cách chính xác kết hợp với việc tính đầy đủ giá thành sản phẩm xây lắp sẽ làmlành mạnh hóa các quan hệ tài chính của doanh nghiệp, góp phần tích cực vào việc
sử dụng có hiệu quả các nguồn vốn
Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại với ngành nghềkinh doanh chủ yếu là XDCB, vì vậy việc tính các CPSX và giá thành sản phẩmmột cách chính xác, đầy đủ là yêu cầu xuyên suốt trong toàn bộ quá trình sản xuấtkinh doanh (SXKD) Tuy nhiên, hiện nay ở công ty việc kế toán CPSX và tính giáthành sản phẩm đang có những khó khăn phức tạp do nhiều yếu tố tác động như:việc phân loại CPSX của đơn vị đang áp dụng chưa chi tiết và cụ thể, công tác luânchuyển chứng từ kế toán còn chậm làm ảnh hưởng đến việc nắm bắt và cung cấpthông tin không kịp thời,
Trang 29CHƯƠNG 2
CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ KẾ TOÁN CHI PHÍ VÀ TÍNH GIÁ THÀNH
SẢN PHẨM TRONG CÁC DOANH NGHIỆP XÂY LẮP
2.1 Một số vấn đề chung về kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm trong các doanh nghiệp xây lắp
2.1.1 Đặc điểm ngành xây dựng cơ bản tác động đến kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm
Do tính chất ngành xây dựng cơ bản (XDCB) là ngành sản xuất vật chất, có
vị trí hết sức quan trọng trong nền kinh tế mỗi quốc gia Xây dựng cơ bản là quátrình xây dựng mới, cải tạo, đổi mới cơ sở hạ tầng nhưng sản phẩm lại mang nhữngđặc điểm riêng biệt so với sản phẩm của các ngành sản xuất khác Vì vậy tổ chứchạch toán kế toán ở các doanh nghiệp kinh doanh xây lắp phải dựa trên những đặcđiểm của chính nó
Sản phẩm xây lắp là các công trình hạng mục, công trình vật kiến trúc có quy
mô lớn, kết cấu phức tạp mang tính đơn chiếc, thời gian thi công kéo dài và phântán… Vì vậy, đòi hỏi việc tổ chức quản lý và hạch toán sản phẩm xây lắp phải lập
dự toán (dự toán thiết kế, dự toán thi công) Quá trình sản xuất xây lắp phải so sánhvới dự toán, lấy dự toán làm thước đo, đồng thời để giảm bớt rủi ro phải mua bảohiểm công trình xây lắp
Sản phẩm xây lắp cố định tại nơi sản xuất, còn các điều kiện sản xuất nhưmáy móc, thiết bị thi công, công nhân lao động… đều phải di chuyển theo địađiểm của công trình xây lắp vì vậy công tác quản lý sử dụng, hạch toán tài sản, vật
tư rất phức tạp do ảnh hưởng của các điều kiện thiên nhiên, thời tiết và dễ mấtmát, hư hỏng
Sản phẩm xây lắp hoàn thành không nhập kho mà lại tiêu thụ ngay theo giá
dự toán (giá thanh toán với chủ đầu tư bên A) hoặc giá thỏa thuận (cũng được xácđịnh dựa trên dự toán công trình), do đó sản phẩm xây lắp lâu, đòi hỏi việc tổ chức
Trang 30quản lý và hạch toán phải chặt chẽ, đảm bảo chất lượng công trình và trách nhiệmthực hiện nghĩa vụ bảo hành công trình.
2.1.2 Khái niệm về chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm trong doanh nghiệp xây lắp
2.1.2.1 Khái niệm chi phí sản xuất
Theo Giáo trình Kế toán tài chính trong các doanh nghiệp do GS.TS Đặng
Thị Loan chủ biên thì: “Chi phí sản xuất của đơn vị xây lắp là toàn bộ chi phí về
lao động sống và lao động vật hóa phát sinh trong quá trình sản xuất và cấu thành nên giá thành của sản phẩm xây lắp” [5 Tr586].
Theo Chuẩn mực kế toán Việt Nam số 15 “Hợp đồng xây dựng” (VAS 15):
Chi phí HĐXD bao gồm chi phí liên quan đến hợp đồng trong suốt giai đoạn kể từ khi ký hợp đồng cho đến khi kết thúc hợp đồng Các chi phí liên quan trực tiếp đến hợp đồng phát sinh trong quá trình đàm phán hợp đồng cũng được coi là một phần chi phí của hợp đồng nếu chúng có thể xác định riêng rẽ, có thể ước tính một cách đáng tin cậy và có nhiều khả năng là hợp đồng sẽ được ký kết Nếu chi phí phát sinh trong quá trình đàm phán hợp đồng đã được ghi nhận là chi phí sản xuất, kinh doanh trong kỳ khi chúng phát sinh thì chúng không còn được coi là chi phí của HĐXD khi hợp đồng được ký kết vào kỳ tiếp sau.
2.1.3 Nhiệm vụ của kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm trong doanh nghiệp xây lắp
- Xác định đúng đối tượng hạch toán chi phí là các công trình, hạng mục côngtrình, các giai đoạn công việc từ đó xác định phương pháp hạch toán chi phí thíchhợp theo đúng các khoản mục quy định và kỳ tính giá thành đã xác định
- Xác định chính xác đối tượng tính giá thành là các công trình, hạng mục côngtrình, giai đoạn công việc đã hoàn thành Trên cơ sở đó xác định phương pháp tínhgiá thành sản phẩm hợp lý
- Tổ chức tập hợp chi phí và phân bổ chi phí theo đúng đối tượng, cung cấp kịp thờicác thông tin, số liệu tổng hợp về các khoản mục chi phí sản xuất và các yếu tố chi phíquy định, xác định đúng đắn chi phí phân bổ cho các sản phẩm dở dang cuối kỳ
Trang 31- Ghi chép tính toán phản ánh đầy đủ chi phí sản xuất và giá thành sản phẩmcủa hoạt động xây lắp, xác định hiệu quả từng phần và toàn bộ hoạt động sản xuấtkinh doanh của doanh nghiệp.
- Định kỳ cung cấp báo cáo về chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm cholãnh đạo doanh nghiệp, tiến hành phân tích các định mức chi phí, dự toán, tình hìnhthực hiện kế hoạch giá thành và kế hoạch hạ giá thành sản phẩm, phát hiện kịp thờinhững yếu tố làm tăng chi phí sản xuất để có những biện pháp khắc phục
2.2 Kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm dưới góc độ kế toán tài chính
2.2.1 Phân loại chi phí sản xuất
Phân loại chi phí sản xuất theo nội dung, tính chất kinh tế của chi phí
Phân loại chi phí sản xuất theo mục đích và công dụng của chi phí
2.2.2 Đối tượng kế toán chi phí sản xuất
- Các công trình và hạng mục công trình có giá trị dự toán riêng tương ứngvới các HĐXD đã ký
- Nhóm công trình, các đơn vị thi công (xí nghiệp, tổ đội thi công xây lắp)sau đó tiến hành theo dõi chi tiết cho từng công trình, hạng mục công trình tươngứng với các HĐXD đã ký
2.2.3 Phương pháp kế toán chi phí sản xuất
Kế toán chi phí nguyên vật liệu trực tiếp
Kế toán chi phí nhân công trực tiếp
Kế toán chi phí sử dụng máy thi công
Kế toán chi phí sản xuất chung
Trang 32CHƯƠNG 3 NGHIÊN CỨU THỰC TRẠNG KẾ TOÁN CHI PHÍ VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM XÂY LẮP TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN XÂY DỰNG - PHÁT TRIỂN NHÀ VÀ THƯƠNG MẠI
3.1 Giới thiệu chung về Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại
- Tên công ty đầy đủ: Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại
- Tên tiếng Anh: Housing Development and Trading Joint Stock Company
- Tên viết tắt: CONSTRADE J.S.C
- Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại được thành lậptheo giấy phép đăng kí kinh doanh số 0101257185 cấp ngày 10/07/2002 do Sở Kếhoạch và Đầu tư thành phố Hà Nội ký quyết định
- Loại hình doanh nghiệp: Công ty Cổ phần
3.2 Thực trạng kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành tại Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại dưới góc độ kế toán tài chính
3.2.1 Đặc điểm chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại công ty
Để xây dựng công trình, công ty phải sử dụng một khối lượng lớn về vật liệu
Trang 33Các loại nguyên vật liệu này thường phong phú về chủng loại, quy cách Có nhữngvật liệu là sản phẩm của ngành công nghiệp như xi măng, có loại là sản phẩm củangành khai thác được đưa vào sử dụng ngay không qua chế biến như cát, sỏi…và cónhững loại còn lại là sản phẩm của ngành nông lâm như gỗ, tre, nứa… để làm giànpháo, cốt pha…
Bên cạnh đó, khối lượng sử dụng của mỗi loại vật liệu lại rất khác nhau Cónhững loại vật liệu được sử dụng với khối lượng lớn như xi măng, cát, thép nhưng
có những loại sử dụng rất ít như đinh, đỉa hầu hết các loại vật liệu xây dựng sử dụngtrực tiếp cấu thành nên công trình do vậy chi phí nguyên vật liệu chiếm đến 70-80% giá trị sản phẩm xây dựng cơ bản
Nguyên vật liệu của công ty thường được thu mua từ nhiều nhà cung cấp nênviệc thu mua, vận chuyển, bảo quản các vật liệu có đặc điểm riêng khác nhau Công
ty có thể mua ngay tại các cửa hàng, đại lý vật liệu xây dựng trong địa bàn xây dựngnhằm vận chuyển thuận tiện nhanh chóng hơn Một số loại vật liệu cần phải đượcbảo quản trong kho như xi măng, sắt thép song có những loại phải đến tận nơi khaithác để mua và không bảo quản trong kho mà phải để ngoài trời (vì khối lượng quánhiều) như cát, sỏi, đá gây khó khăn trong việc bảo quản, dễ xảy ra hao hụt, mấtmát ảnh hưởng đến quá trình thi công và giá thành
3.2.2 Phân loại chi phí sản xuất
- Chi phí nguyên vật liệu trực tiếp: giá trị vật liệu cấu thành nên thực thểsản phẩm xây lắp
- Chi phí nhân công trực tiếp
- Chi phí sử dụng máy thi công
- Chi phí sản xuất chung
3.2.3 Đối tượng kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá sản phẩm tại công ty
- Với những công trình nhỏ, thời gian thi công dưới 1 năm công trình hoànthành thì đối tượng tính giá thành là lúc công trình hoàn thành
Trang 34- Với những công trình vừa, thời gian thi công trên 1 năm thì chỉ khi có bộphận hoàn thành có giá trị sử dụng được nghiệm thu bàn giao mới tiến hành tính giáthành Đối tượng tính giá thành trong trường hợp này là bộ phận công trình hoànthành có giá trị sử dụng được nghiệm thu bàn giao đó.
Do đặc điểm tổ chức sản xuất mang tính đơn chiếc nên kỳ tính giá thành màCông ty thực hiện sẽ phụ thuộc vào tổ chức sản xuất, chu kỳ sản xuất và hình thứcnghiệm thu bàn giao khối lượng hoàn thành Song tuỳ thuộc vào tình hình thực hiệntrong thực tế, thời điểm bàn giao công trình, hạng mục công trình đã được quy địnhtrong hợp đồng mà Công ty có thể thực hiện kỳ tính giá thành sản phẩm khác nhau
Kỳ tính giá thành Công ty thường áp dụng tính theo quý
3.2.4 Phương pháp kế toán chi phí sản xuất tại công ty
Kế toán chi phí nguyên vật liêu trực tiếp
Kế toán chi phí nhân công trực tiếp
Chi phí sử dụng máy thi công
Kế toán chi phí sản xuất chung
Kế toán tổng hợp chi phí sản xuất
3.2.5 Đánh giá sản phẩm dở dang
Xuất phát từ đặc điểm thi công các công trình xây dựng có thời gian thi côngdài, khối lượng lớn cho nên việc thanh toán khối lượng công tác xây lắp hoàn thànhbàn giao được xác định theo khối lượng hoàn thành hoặc theo giai đoạn qui ước.Tuỳ theo hợp đồng và tiến độ thi công mà trong quý có thể thực hiện bàn giao khốilượng hoặc phần việc xây lắp hoàn thành Do vậy đòi hỏi công ty phải xác địnhđược chi phí xây dựng dở dang đầu kỳ và cuối kỳ
Đặc điểm của ngành xây dựng cơ bản và của sản phẩm xây dựng, như vậy đểđảm bảo phù hợp với yêu cầu quản lý phù hợp với kỳ hạch toán, nên kỳ tính giáthành của Công ty được xác định là hàng quý, vào thời điểm cuối quý Để tính toánđược giá thành thực tế khối lượng xây lắp hoàn thành trong quý, bắt buộc Công typhải xác định được chi phí sản xuất dở dang đầu và cuối quý đó
Việc xác định chi phí của khối lượng xây lắp dở dang và cuối kỳ được thực
Trang 35hiện thông qua giá trị khối lượng xây lắp dở dang theo dự toán.
3.2.6 Tính giá thành sản phẩm
- Đối tượng tính giá thành ở Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà vàThương mại là các công trình, hạng mục công trình xây dựng hoặc khối lượng côngviệc hoàn thành
- Phương pháp tính giá thành mà Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà
và Thương mại đang áp dụng là phương pháp trực tiếp Đây là phương pháp được
áp dụng phổ biến trong các doanh nghiệp xây dựng vì sản phẩm xây dựng thườngmang tính đơn chiếc, cố định Do vậy, đối tượng tập hợp chi phí sản xuất thườngphù hợp với đối tượng tính giá thành sản phẩm Ngoài ra, khi áp dụng theo phươngpháp này cho phép kế toán cung cấp số liệu kịp thời số liệu về giá thành sản phẩmtrong mỗi kỳ báo cáo rất đơn giản và dễ làm
3.3 Thực trạng kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành tại Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại dưới góc độ kế toán quản trị
Hiện tại, kế toán quản trị tại công ty chưa được quan tâm chú trọng và xâydựng Phân loại chi phí chỉ phân loại theo hoạt động và công dụng kinh tế nhằmmục đích lập báo cáo tài chính, còn các cách phân loại khác chưa được áp dụng
Việc thiết kế và xây dựng định mức chi phí do phòng kỹ thuật tính toán khilập dự toán đấu thầu, mà chưa có sự tham gia của phòng kế toán trong việc xâydựng định mức, tổng hợp, đánh giá, so sánh giữa định mức và chi phí thực hiện
Các báo cáo kế toán quản trị chưa được chú trọng và xây dựng Việc phântích chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm trong các công trình, hạng mụccông trình chưa được chú trọng, để từ đó tìm ra được nguyên nhân và biện pháp sửdụng chi phí một cách tối ưu hoá hiệu quả
Trang 36CHƯƠNG 4 THẢO LUẬN KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ ĐỀ XUẤT CÁC GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT
VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN XÂY DỰNG - PHÁT TRIỂN NHÀ VÀ THƯƠNG MẠI
4.1 Thảo luận kết quả nghiên cứu
4.1.1 Ưu điểm
- Trong tổ chức quản lý: Bộ máy quản lý của công ty được tổ chức khá gọnnhẹ, phù hợp với quy mô của công ty Các phòng ban của công ty được phân công,phân nhiệm rõ ràng để tạo điều kiện thực hiện tốt mọi nhiệm vụ được giao Trongquá trình hoạt động SXKD, công ty đã có nhiều đổi mới trong công tác quản lý để
có hướng đi đúng đắn, phù hợp với điều kiện của nền kinh tế thị trường Công ty đãđưa ra nhiều biện pháp nhằm tiết kiệm CPSX và hạ giá thành sản phẩm nhưng vẫnđảm bảo được tiến độ thi công và chất lượng công trình
- Trong tổ chức công tác kế toán: Đặc điểm Công ty Cổ phần Xây dựng Pháttriển nhà và Thương mại thuộc loại hình doanh nghiệp vừa và nhỏ nên công ty ápdụng chế độ kế toán theo Thông tư số 200/2014/TT/ BTC Hệ thống chứng từ banđầu, hệ thống sổ sách, báo cáo được tổ chức hợp pháp, hiệu quả kinh tế cao cungcấp thông tin kịp thời hữu ích cho các nhà quản lý và những người cần thông tin.Việc tập hợp luân chuyển chứng từ tương đối chặt chẽ, tránh đến mức tối đa sự thấtthoát về tài sản, tiến vốn của công ty cũng như của xã hội Bộ máy kế toán gọn nhẹcùng đội ngũ nhân viên kế toán có trình độ và năng lực nên luôn hoạt động có hiệuquả Công ty áp dụng hình thức Nhật ký chung trong công tác kế toán, ưu điểm củahình thức này là đơn giản, dễ sử dụng, các nghiệp vụ kinh tế phát sinh đước phảnánh rõ trên sổ nhật ký chung, sổ cái, sổ chi tiết theo trình tự thời gian và định khoản
- Về việc sử dụng hệ thống chứng từ: Hệ thống chứng từ của công ty tươngđối đầy đủ, phù hợp với chế độ, đa dạng nhất là các chứng từ về vật tư do đặc điểmcủa ngành xây dựng liên quan đến quá trình mua bán nguyên vật, công cụ dụng cụ
Trang 37để phục vụ cho các công trình Ngoài ra, công ty còn tự thiết kế mẫu chứng từ, sổ ápdụng cho phù hợp với đặc điểm ngành nghề, quy mô của công ty, và đáp ứng tốtyêu cầu quản trị của công ty.
- Công tác kế toán tập hợp chi phí và tình giá thành: Đối tượng tập hợp chiphí được xác định theo từng công trình, HMCT phù hợp với đối tượng tính giáthành, chi phí được tập hợp theo từng khoản mục tao điều kiện cho công tác đánhgiá sản phẩm dở dang tính giá thành sản phẩm được chính xác và chi tiết Phươngpháp giá thành trực tiếp của công ty lựa chọn giản đơn, phù hợp với đối tượng tậphợp CPSX, đối tượng tính giá thành sản xuất và phương thức bàn giao thanh toán
mà công ty đã áp dụng Giá thành xây lắp được tổng hợp chi tiết theo từng khoảnmục giúp công ty có thể so sánh tình hình thực hiện kế toán với kế hoạch đề ra để từ
đó công ty thấy được những ưu điểm cũng như những hạn chế trong quá trình thựchiện công tác xây lắp và có biện pháp khắc phục kịp thời
4.1.2 Tồn tại
* Về kế toán dưới góc độ kế toán tài chính
Thứ nhất: Về luân chuyển chứng từ: Công ty tổ chức bộ máy kế toán theo
hình thức nửa tập trung nửa phân tán Vì vậy có nhiều hạn chế trong việc thu thập
số liệu, chứng từ, công tác đôi khi còn chậm so với yêu cầu
Thứ hai: Về chứng từ sử dụng: Bên cạnh những ưu điểm về chứng từ ta thấy
vẫn còn một số tồn tại sau về chứng từ sử dụng như: Toàn bộ việc chấm công chocông nhân ở các đội và các phòng do các tổ trưởng thực hiện
Thứ ba, về Kế toán chi phí nguyên vật liệu trực tiếp: Mặc dù trước khi thi
công, công ty đã xác định chi phí cho CT đó trong đó có chi phí NLVLTT nhưng dothời gian thi công kéo dài, trong khi đó giá NLVL đầu vào thay đổi từng ngày, nếuthay đổi theo chiều hướng tăng sẽ làm ảnh hưởng trực tiếp đến giá thành công trình
Thứ tư, về kế toán chi phí sử dụng máy thi công: một số nội dung của chi phí
sử dụng máy thi công đang hạch toán chung vào với chi phí nguyên vật liệu trựctiếp, chi phí nhân công trực tiếp và chi phí sản xuất chung
Thứ năm, về kế toán chi phí sản xuất chung: chi phí sửa chữa lớn TSCĐ
cũng không được trích trước Nếu chi phí sửa chữa lớn TSCĐ phát sinh vào tháng
Trang 38nào thì sẽ được hạch toán vào chi phí sản xuất chung của tháng đó
Thứ sáu, về kế toán các khoản thiệt hại trong sản xuất: Hiện nay các khoản
thiệt hại trong sản xuất, kế toán vẫn hạch toán chưa đúng theo quy định và hướngdẫn kế toán hiện hành của Nhà nước
* Về kế toán dưới góc độ kế toán quản trị
- Công ty chưa tổ chức bộ máy kế toán quản trị nhằm cung cấp các thông tin vềhoạt động nội bộ của doanh nghiệp cũng như việc phục vụ quản lý, điều hành, kiểmtra và ra quyết định hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp
- Việc phân loại CPSX phục vụ cho công tác quản trị vẫn chưa được coi trọng,Công ty vẫn phân loại chi phí giống kế toán tài chính là theo từng khoản mục chiphí nên chỉ đáp ứng được yêu cầu của việc tập hợp chi phí và tính giá thành sảnphẩm xây lắp mà chưa chú trọng đến việc phân loại chi phí thành biến phí và địnhphí
- Việc thiết kế, sử dụng định mức chi phí chủ yếu là do bộ phận kế hoạch và
kỹ thuật của Công ty thực hiện mà chưa có sự tham gia của bộ phận kế toán, điềunày dẫn đến sự hạn chế trong việc so sánh giữa chi phí lập định mức và chi phí thựchiện, sự chính xác của việc lập định mức so với thực tế để từ đó làm định mức rút rakinh nghiệm cho những công trình, hạng mục công trình khác
4.2 Giải pháp hoàn thiện kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp tại Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại
4.2.1 Giải pháp hoàn thiện kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp tại Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại dưới góc độ kế toán tài chính
Hoàn thiện hệ thống chứng từ và luân chuyển chứng từ kế toán
Hoàn thiện kế toán chi phí nguyên liệu, vật liệu trực tiếp
Hoàn thiện kế toán chi phí sản xuất chung
Hoàn thiện kế toán các khoản thiệt hại trong sản xuất
Trang 394.2.2 Giải pháp hoàn thiện kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp tại Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà và Thương mại dưới góc độ kế toán quản trị
Hoàn thiện mô hình kế toán quản trị tại Công ty Cổ phần Xây dựng Pháttriển nhà và Thương mại
Hoàn thiện việc phân loại chi phí sản xuất phục vụ quản trị doanh nghiệp
Hoàn thiện việc xây dựng định mức và dự toán chi phí sản xuất
KẾT LUẬN
Kế toán đóng vai trò quan trọng không thể thiếu trong mọi hoạt động củadoanh nghiệp nói riêng và trong nền kinh tế nói chung Trong điều kiện nền kinh tếhội nhập toàn cầu, bên cạnh các công cụ quản lý kinh tế, tài chính khác thì kế toán chiphí sản xuất và tính giá thành sản phẩm là một khâu hết sức quan trọng Kế toán chiphí sản xuất và tính giá thành sản phẩm một cách đầy đủ, chính xác, kịp thời là cơ sở
để doanh nghiệp giám sát, lập kế hoạch và phân tích tình hình biến động chi phínhằm hạ giá thành sản phẩm mà vẫn đảm bảo chất lượng sản phẩm luôn là mục tiêuphấn đấu của doanh nghiệp Qua khảo sát thực tế tại Công ty Cổ phần Xây dựng Pháttriển nhà và Thương mại luận văn đã giải quyết được một số nội dung sau:
Thứ nhất, luận văn đã trình bày được khái quát cơ sở lý luận kế toán chi phísản xuất và tính giá thành sản phẩm trong các doanh nghiệp xây lắp
Thứ hai, luận văn đã trình bày được thực trạng kế toán chi phí sản xuất vàtính giá thành sản phẩm xây lắp tại Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà vàThương mại, qua đó đánh giá được những ưu điểm và tồn tại trong kế toán chi phísản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp tại công ty
Thứ ba, luận văn đã trình bày được sự cần thiết phải hoàn thiện công tác kếtoán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm trong công ty xây lắp và đưa rađược một số giải pháp hoàn thiện
Với nội dung đã trình bày, luận văn cơ bản đã đáp ứng được yêu cầu quản lý
kế toán trong điều kiện hiện nay tại Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà vàThương mại
Trang 40Em xin chân thành cảm ơn sự hướng dẫn, giúp đỡ tận tình của cô giáoPGS.TS Nguyễn Thị Thu Liên, các thầy giáo, cô giáo trong Viện, trong trường, cácanh chị, bạn bề đồng nghiệp trong Công ty Cổ phần Xây dựng Phát triển nhà vàThương mại đã giúp em hoàn thành luận văn này Tuy đã cố gắng nhưng luận văncủa em không tránh khỏi những khiếm khuyết, những vấn đề giải quyết chưa đượctriệt để, em mong nhận được nhiều ý kiến đóng góp quý báu của các thầy cô giáo vàcác bạn đọc quan tâm để luận văn của em được hoàn thiện và có tính thực tiễn caohơn, để em có thể hiểu biết sâu sắc hơn về đề tài mình đã chọn.