Do đó, doanh nghiệp độc quyền bán có khả năng chi phối giá cả để đạt được những mục tiêu như tăng lợi nhuận hay tối đa doanh thu.. Trong trường hợp độc quyền, công ty sẽ ấn định một mức
Trang 1Phân tích chỉ tiêu đó lường sức mạnh độc quyền bán Những doanh nghiệp nào sẽ có sức mạnh độc quyền bán lớn Liên hệ thực tiễn tại Việt Nam
Bài làm
Sức mạnh độc quyền bán là khả năng định giá cao hơn chi phí cận biên (P
> MC) Do đó, doanh nghiệp độc quyền bán có khả năng chi phối giá cả để đạt được những mục tiêu như tăng lợi nhuận hay tối đa doanh thu Trong trường hợp độc quyền, công ty sẽ ấn định một mức giá cụ thể cho một mặt hàng có sẵn cho tất cả người tiêu dùng, khiến số lượng hàng hóa sẽ ít hơn và giá cả sẽ cao hơn (đây là điều khiến hàng hóa trở thành hàng hóa độc quyền) Việc định giá độc quyền tạo ra một khoản lỗ nặng vì công ty từ bỏ các giao dịch với người tiêu dùng, từ đó, phần hao hụt trọng lượng là phần lợi nhuận tiềm năng không thuộc
về người sản xuất hoặc người tiêu dùng Kết quả của sự mất trọng lượng là tổng thặng dư (của cải) của nhà độc quyền và người tiêu dùng ít hơn so với lượng mà người tiêu dùng thu được trong thị trường cạnh tranh Một công ty độc quyền kém hiệu quả hơn trong tổng thu nhập từ thương mại so với một thị trường cạnh tranh
Nếu chúng ta đánh thuế trên một đơn vị số lượng, thì chi phí cận biên sẽ tăng lên theo số lượng thuế, nhưng sự gia tăng này không chỉ đơn giản là chuyển sang giá, vì điều này được thiết lập bởi sự xen kẽ giữa chi phí cận biên và doanh thu cận biên Cách giá thay đổi phụ thuộc vào độ co giãn của cầu
EVN được biết đến là doanh nghiệp độc quyền điện tại Việt Nam, tuy có tiềm năng rất lớn nhưng so với thị trường cạnh tranh hoàn hảo, thị trường độc quyền của EVN vẫn còn những hạn chế về giá cả, sản lượng và hiệu quả Vì vậy,
Trang 2để điều tiết lợi nhuận của nhà độc quyền và giảm thiệt hại cho người tiêu dùng
và xã hội, Nhà nước đã áp dụng biện pháp tăng thuế (đầu ra và ngoài đầu ra) để chống độc quyền
Chẳng hạn, hơn 10 năm qua, mỗi năm EVN nộp thuế lên tới hàng chục nghìn tỷ đồng Điển hình, trong giai đoạn 2015 - 2019, giá trị nộp ngân sách Nhà nước của EVN đạt hơn 103.890 tỷ đồng Tuy nhiên, giá vẫn đang giữ ở mức ổn định Khi chính phủ áp thuế sòng phẳng, người tiêu dùng không bị ảnh hưởng vì giá cả và sản lượng không thay đổi, nhưng lợi nhuận của các doanh nghiệp bị giảm đi đúng bằng số thuế phải nộp
Trên thị trường điện, cầu là sản lượng điện năng cần thiết cung cấp cho các nhà truyền tải (cấp 1) – phân phối (cấp 2) và các nhà tiêu thụ; cung là tổng năng lượng điện mà nhà sản xuất cung ứng cho thị trường Xuất phát từ đặc trưng của từng khâu trong ngành điện có thể thấy ngành điện có tiềm năng cạnh tranh trong các khâu sản xuất điện (phát điện) và kinh doanh điện (bán buôn và bán lẻ điện); còn khâu truyền tải và phân phối điện là khâu có tính chất độc quyền tự nhiên2 nên khó có tính khả thi để thực hiện cạnh tranh trong việc cung cấp dịch vụ truyền tải và phân phối điện Như vậy, khâu sản xuất điện năng cần thực hiện thị trường cạnh tranh; theo đó, các nhà máy điện phải thuộc sở hữu nhiều công ty khác nhau thay vì trực thuộc một công ty duy nhất quản lý và điều hành Tương tự như vậy, khâu kinh doanh điện năng muốn có cạnh tranh thì phải tạo cơ chế để có nhiều nhà cung ứng cùng tham gia thị trường