1. Trang chủ
  2. » Giáo Dục - Đào Tạo

Một số giải pháp hỗ trợ giáo viên thực hiện hiệu quả Hoạt động trải nghiệm ở trường tiểu học.

33 8 0

Đang tải... (xem toàn văn)

Tài liệu hạn chế xem trước, để xem đầy đủ mời bạn chọn Tải xuống

THÔNG TIN TÀI LIỆU

Thông tin cơ bản

Tiêu đề Một Số Giải Pháp Hỗ Trợ Giáo Viên Thực Hiện Hiệu Quả Hoạt Động Trải Nghiệm Ở Trường Tiểu Học
Năm xuất bản 2020-2021
Định dạng
Số trang 33
Dung lượng 0,92 MB

Các công cụ chuyển đổi và chỉnh sửa cho tài liệu này

Nội dung

Đề tài: “Một số giải pháp hỗ trợ giáo viên thực hiện hiệu quả Hoạt động trải nghiệm ở trường tiểu học” được nghiên cứu với mục đích: Tìm hiểu cơ sở lý luận của Hoạt động trải nghiệm để áp dụng vào thực tiễn. Tìm hiểu thực trạng, nguyên nhân, định hướng việc khai thác và đề xuất một số giải pháp để giúp giáo viên xây dựng, thiết kế hiệu quả nội dung cũng như hình thức tổ chức các tiết, các buổi hoạt động trải nghiệm đối với học sinh lớp 1 trong năm học 20202021 cũng như đối với học sinh các lớp học khác trong những năm tiếp theo. Thông qua việc cung cấp các kiến thức và việc vận dụng các phương pháp, các hình thức tổ chức phù hợp trong các tiết hoạt động trải nghiệm, giúp học sinh hình thành kỹ năng, thói quen, thái độ học tập, làm việc theo nhóm, lớp. Từ đó góp phần xây dựng ở các em những năng lực, phẩm chất tốt, là cơ sở tiền đề giúp học sinh xác định được năng lực, sở trường và chuẩn bị một số năng lực cơ bản của người lao động tương lai và người công dân có trách nhiệm sau này. Góp phần nâng cao chất lượng giáo dục của nhà trường nói chung và nâng cao chất lượng giáo dục học sinh lớp 1 nói riêng. Đặc biệt là giúp giáo viên, học sinh biết tổ chức, tham gia và làm quen dần với các hoạt động trải nghiệm được thực hiện giảng dạy trong Chương trình giáo dục phổ thông mới (2018) trong năm học 20202021 và những năm học tiếp theo.

Trang 1

HOẠT ĐỘNG TRẢI NGHIỆM Ở TRƯỜNG TIỂU HỌC

1 ĐẶT VẤN ĐỀ:

1.1 Lý do chọn đề tài:

Mục tiêu giáo dục nhằm phát triển toàn diện con người Việt Nam có đạođức, tri thức, văn hóa, sức khỏe, thẩm mỹ và nghề nghiệp; có phẩm chất, nănglực và ý thức công dân; có lòng yêu nước, tinh thần dân tộc, trung thành với lýtưởng độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội; phát huy tiềm năng, khả năng sángtạo của mỗi cá nhân; nâng cao dân trí, phát triển nguồn nhân lực, bồi dưỡng nhântài, đáp ứng yêu cầu của sự nghiệp xây dựng, bảo vệ Tổ quốc và hội nhập quốc

tế (Luật Giáo dục năm 2019)

Giáo dục phổ thông nhằm phát triển toàn diện cho người học về đạo đức,trí tuệ, thể chất, thẩm mỹ, kỹ năng cơ bản, phát triển năng lực cá nhân, tính năngđộng và sáng tạo; hình thành nhân cách con người Việt Nam xã hội chủ nghĩa

và trách nhiệm công dân; chuẩn bị cho người học tiếp tục học chương trình giáodục đại học, giáo dục nghề nghiệp hoặc tham gia lao động, xây dựng và bảo vệ

Tổ quốc (Luật Giáo dục năm 2019)

Với vai trò là cấp học nền tảng, giáo dục tiểu học nhằm hình thành cơ sởban đầu cho sự phát triển về đạo đức, trí tuệ, thể chất, thẩm mỹ, năng lực của họcsinh; chuẩn bị cho học sinh tiếp tục học trung học cơ sở

Giáo dục là cách thức cơ bản để con người và xã hội loài người phát triển.Ngày nay giáo dục được coi là nhân tố quyết định tốc độ phát triển kinh tế xãhội Vai trò của giáo dục được khẳng định bởi nguồn nhân lực do giáo dục gópphần tạo nên Đó là những con người có kiến thức, có các phẩm chất năng động,thích ứng với sự phát triển xã hội, đồng thời phát huy được truyền thống tốt đẹpcủa dân tộc Phương thức tồn tại cơ bản của con người trong thế giới khách quan

là hoạt động Hoạt động là con đường hình thành và phát triển nhân cách Ngườihọc sinh khi tham gia vào đời sống trường học, các em đồng thời thực hiện nhiềuhoạt động khác nhau gắn liền với môi trường sinh hoạt của mình Các hoạt độngvừa phải phù hợp đặc điểm chung của lứa tuổi sẽ tạo cơ hội để các em phát triểnnăng lực cá nhân Giáo dục nhà trường chỉ thực sự có hiệu quả khi nó được tổchức bởi những hoạt động phù hợp với các hoạt động cơ bản của học sinh Đây

là lý do khiến giáo dục không thể bó hẹp trong không gian lớp học mà phải mởrộng trong các không gian đa dạng khác với các hoạt động tương ứng Hoạt độngtrải nghiệm là hoạt động giáo dục bắt buộc trong chương trình giáo dục phổthông 2018 và đã được triển khai thực hiện đối với lớp 1 bắt đầu từ năm học2020-2021 Ở trường Tiểu học cũng như các trường phổ thông cấp cao hơn, Hoạtđộng trải nghiệm có vai trò quan trọng trong việc thực hiện mục tiêu giáo dục

Trong nhà trường Tiểu học, việc giáo dục học sinh được thực hiện thôngqua hai con đường: dạy học các môn học và tổ chức các hoạt động trải nghiệm,hoạt động tập thể Mỗi con đường có những ưu thế, thế mạnh riêng, song hoạtđộng trải nghiệm và hoạt động tập thể do đặc trưng của mình có vai trò quan

Trang 2

trọng trong việc giáo dục toàn diện cho học sinh Hoạt động trải nghiệm trongtrường và ngoài trường tạo môi trường cho học sinh được hoạt động phù hợp vớilứa tuổi Đối với học sinh tiểu học, hoạt động trải nghiệm có một ý nghĩa vôcùng quan trọng bởi đó là một chương trình có mục tiêu, có nội dung góp phầnthực hiện mục tiêu giáo dục con người Việt Nam thời kỳ công nghiệp hóa, hiệnđại hóa đất nước Hoạt động trải nghiệm là con đường gắn lý thuyết với thựchành, gắn giáo dục của nhà trường với thực tiễn xã hội, hoạt động trải nghiệm làcác “giờ học thực hành”, các giờ học đặc biệt này đòi hỏi học sinh không chỉ cókiến thức lý luận học trong sách vở mà phải có vốn hiểu biết thực tế sống động,biết vận dụng vào giải quyết các tình huống cụ thể Như vậy, hoạt động trảinghiệm tạo cơ hội để học sinh gắn học với hành, lý thuyết với thực tiễn, nhàtrường với xã hội, hoạt động trải nghiệm làm cho quá trình đào tạo của nhàtrường dần trở nên phù hợp hơn, thiết thực với thực tiễn xã hội.

Hoạt động trải nghiệm đòi hỏi phải có sự phối hợp chặt chẽ của các lựclượng giáo dục trong và ngoài nhà trường như: lãnh đạo nhà trường, tổng phụtrách Đội, giáo viên chủ nhiệm, giáo viên dạy môn chuyên, cha mẹ học sinh, Banđại diện cha mẹ học sinh, cán bộ các trung tâm văn hóa, các trung tâm thể dụcthể thao ở địa phương, các chuyên gia, các nhà hoạt động xã hội, cộng đồng địaphương,… Tuy nhiên, lãnh đạo nhà trường, giáo viên Tổng phụ trách Đội làngười giữ vai trò chủ đạo trong việc tổ chức và quản lí các hoạt động trải nghiệmtheo quy mô trường Còn giáo viên chủ nhiệm phải là người chịu trách nhiệmchính trong việc tổ chức và quản lí các hoạt động trải nghiệm theo quy môlớp/nhóm Trong thực tế, ở các trường Tiểu học, việc giáo viên chủ nhiệm thựchiện tổ chức và quản lý các hoạt động trải nghiệm vẫn còn những hạn chế dophần lớn giáo viên gặp khó khăn trong việc thiết kế, xây dựng nội dung, hìnhthức tổ chức các tiết, các buổi hoạt động trải nghiệm vì hoạt động giáo dục bắtbuộc này mới được đưa vào thực hiện theo Chương trình giáo dục phổ thông mới(2018), bắt đầu từ năm học 2020-2021 Vấn đề này ảnh hưởng đến kết quả giáo

dục của nhà trường Chính vì lý do này, tôi mạnh dạn đề xuất đề tài: “Một số giải pháp hỗ trợ giáo viên thực hiện hiệu quả Hoạt động trải nghiệm ở trường tiểu học” nhằm khắc phục khó khăn trên, góp phần nâng cao chất lượng các tiết

hoạt động trải nghiệm nói riêng và chất lượng giáo dục trong nhà trường nóichung

Trang 3

Thông qua việc cung cấp các kiến thức và việc vận dụng các phương

pháp, các hình thức tổ chức phù hợp trong các tiết hoạt động trải nghiệm, giúp

học sinh hình thành kỹ năng, thói quen, thái độ học tập, làm việc theo nhóm, lớp

Từ đó góp phần xây dựng ở các em những năng lực, phẩm chất tốt, là cơ sở tiền

đề giúp học sinh xác định được năng lực, sở trường và chuẩn bị một số năng lực

cơ bản của người lao động tương lai và người công dân có trách nhiệm sau này

Góp phần nâng cao chất lượng giáo dục của nhà trường nói chung và nângcao chất lượng giáo dục học sinh lớp 1 nói riêng Đặc biệt là giúp giáo viên, họcsinh biết tổ chức, tham gia và làm quen dần với các hoạt động trải nghiệm đượcthực hiện giảng dạy trong Chương trình giáo dục phổ thông mới (2018) trongnăm học 2020-2021 và những năm học tiếp theo

1.3 Đối tượng nghiên cứu:

Những nội dung, chương trình và các hình thức tổ chức hoạt động trảinghiệm đối với học sinh lớp 1 cũng như các lớp học khác ở bậc tiểu học

1.4 Đối tượng khảo sát, thực nghiệm:

Đề tài được nghiên cứu, khảo sát, thực nghiệm đối với giáo viên và họcsinh ở một số lớp tại trường Tiểu học số 1 Hoài Đức trong năm học 2020-2021

1.5 Phương pháp nghiên cứu:

- Phương pháp nghiên cứu tài liệu:

+ Đọc tài liệu: Luật Giáo dục năm 2019; Chương trình Giáo dục tổng thểcủa Chương trình giáo dục phổ thông ban hành theo Thông tư số 32/2018/TT-BGDĐT ngày 26/12/2018 của Bộ trưởng Bộ GD&ĐT

+ Đọc và tìm hiểu nội dung Hoạt động trải nghiệm (chương trình Hoạtđộng trải nghiệm cấp tiểu học trong Chương trình giáo dục phổ thông ban hànhtheo Thông tư số 32/2018/TT-BGDĐT ngày 26/12/2018 của Bộ trưởng BộGD&ĐT)

+ Đọc các tài liệu khác có liên quan đến Hoạt động trải nghiệm, …

- Phương pháp nghiên cứu thực tế: Tìm hiểu thực trạng việc thực hiệnHoạt động trải nghiệm ở trường Tiểu học

- Phương pháp khảo sát, phỏng vấn: Phỏng vấn giáo viên, khảo sát họcsinh ở đơn vị trường

- Phương pháp phân tích, tổng hợp: Phân tích tài liệu, phân tích tình hìnhthực tế; tổng hợp và đưa ra các giải pháp hiệu quả

- Phương pháp thực nghiệm: Tiến hành thực nghiệm tại đơn vị trường

1.6 Phạm vi và thời gian nghiên cứu:

Phạm vi nghiên cứu của đề tài là những cơ sở lý luận của Hoạt động trảinghiệm; những kiến thức, nội dung của hoạt động trải nghiệm ở tiểu học Trong

đó có chú ý đến con đường thực hiện và các chủ điểm của Hoạt động trải nghiệm

ở lớp 1

Trang 4

Thời gian bắt đầu nghiên cứu từ tháng 8 năm 2020; sau đó tiến hành thựcnghiệm, áp dụng từ tháng 9 năm 2020 Kết thúc thời gian nghiên cứu và hoànthành đề tài vào đầu tháng 3 năm 2021.

Như vậy Tiểu học là bậc học góp phần quan trọng trong việc đặt nềnmóng, hình thành và phát triển nhân cách cho học sinh Lứa tuổi Tiểu học là lứatuổi hiếu động, thích khám phá, do vậy các em rất quan tâm và mong muốn đượctham gia vào những hoạt động nhẹ nhàng, sinh động, vui tươi, phù hợp với sởthích Các nghiên cứu về tâm lí – giáo dục cũng cho thấy, nhiều nét tính cách cơbản của con người được hình thành trước và trong tuổi học đường Việc tham giavào nhiều hoạt động trải nghiệm phong phú, đa dạng sẽ tạo cơ hội cho học sinhđược thể hiện, bộc lộ, tự khẳng định bản thân; tạo cơ hội cho các em được giaolưu, học hỏi bạn bè và mọi người xung quanh; tạo cơ hội thuận lợi cho học sinhđược tham gia một cách tích cực vào đời sống nhà trường, cộng đồng,… Từ đó

sẽ tác động tích cực đến nhận thức, tình cảm, niềm tin và hành vi của học sinh,giúp các em phát triển nhiều phẩm chất tích cực như: tinh thần đồng đội, tinhthần trách nhiệm, lòng nhân ái, khoan dung, sự cảm thông, tính kỉ luật, trungthực, mạnh dạn, tự tin,… và giúp các em phát triển những kĩ năng hoạt động tậpthể và kĩ năng sống cơ bản như: kĩ năng giao tiếp, kĩ năng tự nhận thức, kĩ năngxác định giá trị, kĩ năng ra quyết định và giải quyết vấn đề, kĩ năng kiên định, kĩnăng tư duy phê phán, tư duy sáng tạo, kĩ năng ứng phó với căng thẳng, kĩ năngthương lượng, kĩ năng hợp tác, kĩ năng lập kế hoạch, kĩ năng trình bày suy nghĩ,

ý tưởng, kĩ năng quản lí thời gian, kĩ năng thu thập và xử lí thông tin,

Xét ở phạm vi rộng hơn, Hoạt động trải nghiệm còn tạo điều kiện để họcsinh được tham gia, được hội nhập vào dòng chảy các hoạt động chung của trẻ

em ở địa phương, đất nước, khu vực và trên thế giới Điều này giúp phát triểnnăng lực hoạt động thực tiễn, năng lực hoạt động chính trị - xã hội, năng lực hòanhập cộng đồng cho học sinh Đó chính là những phẩm chất và năng lực cơ bản,cần thiết của người công dân Việt Nam để đáp ứng yêu cầu thực hiện công cuộcđổi mới đất nước và hội nhập quốc tế hiện nay

Hoạt động trải nghiệm là hoạt động giáo dục bắt buộc lần đầu tiên xuấthiện trong chương trình Giáo dục phổ thông Đây là hoạt động giáo dục bổ trợ vàgắn kết các hoạt động dạy học trong các môn học ở trên lớp nhằm giúp học sinhđược học qua thực hành, qua trải nghiệm kiến thức, thái độ và cảm xúc cá nhân

Trang 5

Hoạt động trải nghiệm góp phần thực hiện mục tiêu trong Chương trình Giáodục phổ thông tổng thể, hình thành và phát triển ở người học các nhóm năng lực

và phẩm chất cần thiết Do đó, Hoạt động trải nghiệm giữ vai trò và vị trí quatrọng trong Chương trình Giáo dục Tiểu học nói riêng và Chương trình Giáo dụcphổ thông nói chung

Hoạt động trải nghiệm là việc tổ chức giáo dục thông qua hoạt động thựctiễn của học sinh hướng về bản thân, hướng đến xã hội, hướng đến tự nhiên,hướng đến nghề nghiệp, v.v… để giúp các em hình thành và phát triển năng lực,

sở trường, phẩm chất và các kĩ năng cần thiết khác,…

Như vậy, Hoạt động trải nghiệm là hoạt động giáo dục được tổ chức songsong với việc học tập các môn học khác như Tiếng Việt, Toán, Đạo đức, Giáodục thể chất, Nghệ thuật, Đây là hoạt động giáo dục bắt buộc được thực hiệnmột cách có tổ chức, có mục đích theo kế hoạch của nhà trường; là hoạt độngtiếp nối và thống nhất hữu cơ với hoạt động học tập trên lớp, nhằm góp phầnhình thành và phát triển năng lực, phẩm chất học sinh theo mục tiêu đào tạo

Hoạt động trải nghiệm giúp học sinh bổ sung, củng cố và hoàn thiệnnhững tri thức đã được học ở các môn học khác; giúp các em có những hiểu biếtmới về thế giới xung quanh; giúp các em biết vận dụng những tri thức đã đượchọc để giải quyết các vấn đề do thực tiễn đời sống đặt ra

Bằng hoạt động trải nghiệm của bản thân, mỗi học sinh vừa là người thamgia, vừa là người thiết kế và tổ chức các hoạt động cho chính mình, qua đó tựkhám phá, điều chỉnh bản thân, điều chỉnh cách tổ chức hoạt động, tổ chức cuộcsống để sinh hoạt và làm việc có kế hoạch, có trách nhiệm

Hoạt động trải nghiệm là một hoạt động quan trọng, góp phần nâng caochất lượng giáo dục toàn diện, thực hiện mục tiêu giáo dục của nhà trường.Chính từ những hoạt động như: lao động, sinh hoạt tập thể, hoạt động xã hội đãgóp phần rất lớn trong việc hình thành nhân cách của học sinh Giúp các em biết

tự giáo dục, tự rèn luyện, tự hoàn thiện mình Có thể nói việc tổ chức các hoạtđộng trải nghiệm là xây dựng cho các em các mối quan hệ phong phú, đa dạng,một cách có mục đích, có kế hoạch có nội dung và phương pháp nhất định, gắngiáo dục với cộng đồng, tạo sự thân thiện trong mọi tình huống

Bắt đầu từ năm học 2020-2021, Hoạt động trải nghiệm chính thức đượcđưa vào giảng dạy cho học sinh lớp 1 theo Chương trình phổ thông 2018 Việc tổchức hoạt động trải nghiệm ở các trường tiểu học thực tế đã được triển khai thựchiện không chỉ ở lớp 1 mà còn được vận dụng tổ chức ở các lớp khác và đạtđược những kết quả nhất định nhưng nhìn chung vẫn còn những điểm tồn tại,thiếu sót cần được khắc phục Từ thực tế trong quá trình thực hiện hoạt động trảinghiệm ở nhà trường cũng như việc thường xuyên nghiên cứu nhiều tài liệu liênquan đến Hoạt động trải nghiệm, tôi nhận thấy hầu như tất cả giáo viên đều thựchiện theo đúng quy định, đúng theo sự chỉ đạo, hướng dẫn của lãnh đạo nhàtrường về số thời lượng, số lượng các tiết, các buổi Tuy nhiên việc thực hiệnnhư thế nào để có chất lượng, hiệu quả thì còn nhiều giáo viên chưa chú ý đến.Tài liệu tham khảo về Hoạt động trải nghiệm cho các trường phổ thông nói

Trang 6

chung, cho trường Tiểu học nói nói riêng đã có tuy chưa nhiều nhưng đó quả lànhững tư liệu tham khảo rất quý đối với giáo viên, cán bộ quản lí, học sinh trongquá trình tổ chức dạy và học Tuy nhiên các tài liệu cũng chỉ mới hướng dẫn, gợi

ý ở mức nhất định và việc nghiên cứu tài liệu của giáo viên cũng còn những hạnchế

2.2 Thực trạng vấn đề nghiên cứu:

Chất lượng giáo dục nói chung và chất lượng giáo dục tiểu học nói riênghiện nay vẫn còn những bất cập so với yêu cầu của xã hội Chất lượng giáo dụcthời gian qua được đánh giá chủ yếu bằng chất lượng dạy các môn văn hóa, sựphát triển phẩm chất và các năng lực ở học sinh chưa được chú ý đúng mức Bêncạnh đó thì việc tổ chức, triển khai chương trình Hoạt động trải nghiệm cho họcsinh trong các nhà trường phổ thông nói chung và trường tiểu học nói riêng vẫnchưa được chú trọng, chưa được quan tâm đứng mức khiến cho hoạt động trảinghiệm ở các trường bị mờ nhạt, việc quản lý và tổ chức thực hiện các hoạt độngnày còn gặp nhiều khó khăn, lúng túng; hình thức tổ chức còn đơn điệu, quytrình và cách thức tổ chức còn hạn chế, chưa phát huy vai trò tác dụng trong việchình thành năng lực, phẩm chất của học sinh Do đó chất lượng và hiệu quả củacác hoạt động trải nghiệm trong các nhà trường tiểu học chưa cao

Trong khi đó, với các trường Tiểu học hiện nay thì học 2 buổi/ngày là xuthế phát triển tất yếu của các nhà trường và cụ thể đã bắt đầu thực hiện vào nămhọc 2020-2021 theo Chương trình giáo dục phổ thông năm 2018 Đối với cáctrường Tiểu học đang học 2 buổi/ngày, thời lượng dành cho các Hoạt động trảinghiệm là tương đối nhiều Song thực tiễn cho thấy có một bộ phận không nhỏcán bộ, giáo viên, phụ huynh học sinh và học sinh nhận thức chưa đúng về tầmquan trọng của hoạt động trải nghiệm trong quá trình giáo dục học sinh Cùngvới nhiều nguyên nhân khác dẫn đến việc thực hiện các tiết, các buổi hoạt độngtrải nghiệm ở trường Tiểu học tuy đã có nhiều cố gắng nhưng vẫn còn rất nhiềunhững khó khăn, hạn chế

Để tiến hành thực hiện đề tài, tôi đã phỏng vấn 24 giáo viên ở TrườngTiểu học số 1 Hoài Đức và nghiên cứu nguyên nhân, tôi thấy có các lý do chínhdưới đây dẫn đến việc giáo viên tổ chức chưa tốt, chưa hiệu quả hoạt động trảinghiệm cho học sinh lớp mình phụ trách:

- Phần lớn giáo viên chưa nắm chắc, chưa hiểu đúng về Hoạt động trảinghiệm

- Số giáo viên có kiến thức đầy đủ về Hoạt động trải nghiệm không nhiều

- Một số giáo viên chưa biết hoặc biết nhưng không nhiều các nội dungcủa Hoạt động trải nghiệm do nó mới chỉ được được vào giảng dạy từ năm học2020-2021 Một số giáo viên chưa kịp nghiên cứu hoặc còn ngại nghiên cứu vềHoạt động trải nghiệm

- Việc giáo viên tự xây dựng, thiết kế nội dung, hình thức (Kế hoạch bàidạy) cho một tiết hay một buổi hoạt động trải nghiệm còn khó khăn

Trang 7

Cùng với việc phỏng vấn giáo viên, chúng tôi tiến hành khảo sát khoảng

90 học sinh lớp 1 và 200 học sinh các lớp 2, 3, 4, 5 ở trường Tiểu học số 1 HoàiĐức Kết quả cho thấy hầu hết học sinh đều thích các hoạt động trải nghiệm,hoạt động tập thể Tuy nhiên cũng qua khảo sát, chúng tôi nắm được thông tin sốhọc sinh đã được tham gia các hoạt động trải nghiệm, hoạt động tập thể ngoàicác môn học văn hóa trên lớp là chưa nhiều; năng lực tham gia các hoạt độngthực tiễn của các em còn nhiều hạn chế

Để hỗ trợ cho giáo viên đồng thời trao đổi cùng đồng nghiệp, tôi xin đềxuất một số giải pháp để giải quyết những khó khăn, bất cập nói trên Cũng là đểgóp phần nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện trong nhà trường và là cơ sở

quan trọng để Nhà trường triển khai tổ chức thực hiện tốt Hoạt động trải nghiệm

theo Chương trình Giáo dục phổ thông 2018 trong năm học 2020-2021 và nhữngnăm học tiếp theo

2.3 Mô tả, phân tích các giải pháp:

2.3.1 Giải pháp 1: Hệ thống và cung cấp các kiến thức cần thiết về Hoạt động trải nghiệm

Hoạt động trải nghiệm là một bộ phận quan trọng (như một môn học) khôngthể thiếu được trong toàn bộ quá trình giáo dục của các trường phổ thông nóichung, của trường tiểu học nói riêng

Biết, hiểu, thiết kế và tổ chức hiệu quả Hoạt động trải nghiệm trong trườngtiểu học là một nhiệm vụ quan trọng đối với giáo viên

Để tổ chức tốt, hiệu quả Hoạt động trải nghiệm thì giáo viên chủ nhiệmcần hiểu đúng và thấy được tầm quan trọng cũng như nắm vững các kiến thứccủa Hoạt động trải nghiệm Tuy nhiên trong thực tế thì có không ít giáo viên còn

mơ hồ, hiểu chưa đúng và có chưa nhiều kiến thức về Hoạt động trải nghiệm.Vậy cần được cung cấp các kiến thức một cách đầy đủ, chính xác Tôi đã nghiêncứu, chọn lọc, hệ thống và đưa ra những kiến thức theo một trình tự dễ hiểu nhưsau:

a “Khái niệm” Hoạt động trải nghiệm:

Hoạt động trải nghiệm ở tiểu học là các hoạt động giáo dục bắt buộc, trong

đó học sinh dựa trên sự huy động tổng hợp kiến thức và kỹ năng từ nhiều lĩnhvực giáo dục khác nhau để trải nghiệm thực tiễn đời sống nhà trường, gia đình,

xã hội, tham gia hoạt động hướng nghiệp và hoạt động phục vụ cộng đồng dưới

sự hướng dẫn và tổ chức của nhà giáo dục

Bằng hoạt động trải nghiệm của bản thân, mỗi học sinh vừa là người thamgia, vừa là người thiết kế và tổ chức các hoạt động cho chính mình, qua đó tựkhám phá, điều chỉnh bản thân, điều chỉnh cách tổ chức hoạt động, tổ chức cuộcsống để sinh hoạt và làm việc có kế hoạch, có trách nhiệm Học sinh cũng bắtđầu xác định được năng lực, sở trường và chuẩn bị một số năng lực cơ bản củangười lao động tương lai và người công dân có trách nhiệm

Trang 8

Nội dung giáo dục ở cấp Tiểu học bao gồm 11 môn học và hoạt động giáodục bắt buộc Tất cả các lớp của cấp học đều có là: Tiếng Việt, Toán, Đạođức, Giáo dục thể chất, Nghệ thuật (Âm nhạc, Mĩ thuật), Hoạt động trải nghiệm.

Như vậy, cần xác định rõ nội hàm của khái niệm này:

- Một là: Vai trò, vị trí của hoạt động trải nghiệm ở tiểu học “là các hoạt

động giáo dục bắt buộc” giống như một môn học khác trong trường tiểu học

- Hai là: Con đường để học sinh hình thành phẩm chất và năng lực là “dựa

trên sự huy động tổng hợp kiến thức và kỹ năng từ nhiều lĩnh vực giáo dục khácnhau”

- Ba là: Mục tiêu cơ bản của Hoạt động trải nghiệm là “để trải nghiệm thực

tiễn đời sống nhà trường, gia đình, xã hội, tham gia hoạt động hướng nghiệp và hoạtđộng phục vụ cộng đồng”

- Bốn là: Quan điểm tổ chức Hoạt động cho học sinh xuất phát từ quan

điểm cho rằng dạy học thông qua hoạt động và bằng hoạt động, đồng thời trongkhi học học sinh phải được trải nghiệm những điều đã được học trong nhàtrường

Hoạt động trải nghiệm được tổ chức trong và ngoài lớp học, trong vàngoài trường học; theo quy mô nhóm, lớp học, khối lớp hoặc quy mô trường; vớicác hình thức tổ chức chủ yếu: thực hành nhiệm vụ ở nhà, sinh hoạt tập thể (sinhhoạt dưới cờ; sinh hoạt lớp; sinh hoạt Sao Nhi đồng, Đội Thiếu niên Tiền phong

Hồ Chí Minh, Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh,…), dự án, làm việcnhóm, trò chơi, giao lưu, diễn đàn, hội thảo, tổ chức sự kiện, câu lạc bộ, cắm trại,tham quan, khảo sát thực địa, thực hành lao động, hoạt động thiện nguyện

b Đặc điểm của Hoạt động trải nghiệm

- Hoạt động trải nghiệm là hoạt động giáo dục bắt buộc, được thực hiện từlớp 1 đến lớp 12

- Hoạt động trải nghiệm là hoạt động giáo dục do nhà giáo dục địnhhướng, thiết kế và hướng dẫn thực hiện, tạo cơ hội cho học sinh tiếp cận thực tế,thể nghiệm cảm xúc tích cực, khai thác những kinh nghiệm đã có và huy độngtổng hợp kiến thức, kỹ năng của các môn học để thực hiện nhiệm vụ được giao,hoặc giải quyết những vấn đề của thực tiễn đời sống nhà trường, gia đình và xãhội phù hợp lứa tuổi

- Hoạt động trải nghiệm góp phần hình thành, phát triển các phẩm chấtchủ yếu, năng lực chung và các năng lực đặc thù của học sinh

- Nội dung Hoạt động trải nghiệm dược phân chia theo hai giai đoạn: giaiđoạn giáo dục cơ bản và giai đoạn giáo dục định hướng nghề nghiệp

c Mục tiêu của Hoạt động trải nghiệm

- Mục tiêu chung: Hoạt động trải nghiệm hình thành, phát triển ở học sinhnăng lực thích ứng với cuộc sống, năng lực thiết kế và tổ chức hoạt động, nănglực định hướng nghề nghiệp; góp phần hình thành và phát triển các phẩm chấtchủ yếu và năng lực chung quy định trong Chương trình tổng thể; giúp học sinh

Trang 9

khám phá bản thân, thế giới xung quanh, phát triển đời sống tâm hồn phong phú,biết rung cảm trước cái đẹp của thiên nhiên và tình người, có quan niệm sống vàứng xử đúng đắn.

- Mục tiêu cấp tiểu học: Hoạt động trải nghiệm hình thành ở học sinh thóiquen tích cực trong cuộc sống hàng ngày, chăm chỉ lao động, thực hiện tráchnhiệm của người học sinh ở nhà, ở trường và địa phương; biết tự đánh giá và tựđiều chỉnh bản thân; hình thành những hành vi giao tiếp, ứng xử có văn hoá; có ýthức hợp tác nhóm và hình thành được năng lực giải quyết vấn đề

d Yêu cầu cần đạt của Hoạt động trải nghiệm

- Yêu cầu cần đạt về phẩm chất chủ yếu và năng lực chung: Hoạt động trảinghiệm góp phần hình thành và phát triển các phẩm chất chủ yếu và năng lựcchung, được quy định trong Chương trình giáo dục phổ thông tổng thể

- Yêu câu về năng lực đặc thù đối với cấp tiểu học:

+ Năng lực thích ứng với cuộc sống: Năng lực này gồm các năng lựcthành phần như hiểu biết về bản thân và môi trường sống, kĩ năng điều chỉnh bảnthân và đáp ứng với sự thay đổi;

+ Năng lực thiết kế và tổ chức hoạt động: Năng lực này gồm các năng lựcthành phần như kĩ năng lập kế hoạch, kĩ năng thực hiện kế hoạch và điều chỉnhhoạt động, kĩ năng đánh giá hoạt động;

+ Năng lực định hướng nghề nghiệp: Năng lực này gồm các năng lựcthành phần như hiểu biết nghề nghiệp, hiểu biết và rèn luyện phẩm chất, năng

lực liên quan đến nghề nghiệp, kĩ năng ra quyết định và lập kế hoạch học tập

theo định hướng nghề nghiệp

h Nội dung Hoạt động trải nghiệm ở trường tiểu học

- Nội dung khái quát gồm 4 mạch nội dung hoạt động, mỗi mạch nội dungbao gồm các hoạt động cụ thể như sau:

+ Hoạt động hướng vào bản thân: hoạt động khám phá bản thân, hoạtđộng rèn luyện bản thân;

+ Hoạt động hướng đến xã hội: hoạt động chăm sóc gia đình, hoạt độngxây dựng nhà trường, hoạt động xây dựng cộng đồng;

+ Hoạt động hướng đến tự nhiên: hoạt động tìm hiểu và bảo tồn cảnh quanthiên nhiên, hoạt động tìm hiểu và bảo vệ môi trường;

+ Hoạt động hướng nghiệp: hoạt động tìm hiểu nghề nghiệp; hoạt độngrèn luyện phẩm chất, năng lực phù hợp với định hướng nghề nghiệp; hoạt độnglựa chọn hướng nghề nghiệp và lập kế hoạch học tập theo định hướng nghềnghiệp

- Nội dung cụ thể và yêu cầu cần đạt ở mỗi lớp: Mỗi lớp đều có những yêucầu cần đạt cho từng hoạt động cụ thể của từng mạch nội dung trên

Trang 10

+ Đối với lớp 1: Chương trình Hoạt động trải nghiệm quy định ba mạch

nội dung là: Hoạt động hướng vào bản thân, hoạt động hướng đến xã hội, hoạtđộng hướng đến tự nhiên

+ Đối với lớp 2, lớp 3, lớp 4, lớp 5: Chương trình Hoạt động trải nghiệm

quy định bốn mạch nội dung là: Hoạt động hướng vào bản thân, hoạt độnghướng đến xã hội, hoạt động hướng đến tự nhiên và hoạt động hướng nghiệp

Ngoài ra, nội dung giáo dục của địa phương được tích hợp trong Hoạtđộng trải nghiệm bao gồm: những vấn đề cơ bản hoặc thời sự về văn hoá, kinh

tế, xã hội, môi trường, hướng nghiệp

i Phương thức tổ chức, loại hình hoạt động và thời lượng

- Về phương thức tổ chức: có 4 phương thức cơ bản, gồm:

+ Phương thức khám phá;

+ Phương thức thể nghiệm;

+ Phương thức cống hiến;

+ Phương thức nghiên cứu

- Về loại hình, hoạt động trải nghiệm được thực hiện thông qua bốn loạihình hoạt động sau:

+ Sinh hoạt dưới cờ;

- Về số tiết, hoạt động trải nghiệm được quy định 105 tiết/năm học, trongđó: 35 tiết sinh hoạt dưới cờ (nhóm lớn, quy mô trường); 35 tiết sinh hoạt lớp(nhóm lớn, quy mô lớp học); 35 tiết hoạt động trải nghiệm theo chủ đề, hoạtđộng câu lạc bộ (quy mô lớp học, nhóm lớp học)

Thời lượng dành cho nội dung giáo dục của địa phương nằm trong tổngthời lượng thực hiện chương trình Hoạt động trải nghiệm, được tích hợp trongbốn loại hình hoạt động chủ yếu: sinh hoạt dưới cờ, sinh hoạt lớp, hoạt động giáodục theo chủ đề và hoạt động câu lạc bộ

2.3.2 Giải pháp 2: Tiếp cận Sách giáo khoa Hoạt động trải nghiệm 1

(bộ sách Cánh Diều) một cách hiệu quả

Do sự mới mẻ và mới được đưa vào sử dựng lần đầu (năm học 2021) nên việc giáo viên tiếp cận, sử dụng còn nhiều bỡ ngỡ Vậy giúp giáo viêntiếp cận và sử dụng một cách nhẹ nhàng, hiệu quả cũng là điều cần thiết

Trang 11

2020-Sách giáo khoa đã được Bộ Giáo dục và Đào tạo phê duyệt dử dụng trong

cơ sở giáo dục phổ thông tại Quyết định số 4507/QĐ-BGDĐT ngày 21/11/2019

- Về quan điểm:

+ Sách giáo khoa Hoạt động trải nghiệm 1 được biên soạn theo quanđiểm, nội dung của Chương trình Giáo dục phổ thông 2018, mục tiêu và yêu câucần đạt của Chương trình Hoạt động trải nghiệm cấp tiểu học

+ Quán triệt sâu sắc tư tưởng “Mang cuộc sống vào bài học, đưa bài họcvào cuộc sống” của bộ sách Cánh Diều

+ Tạo cơ hội tối đa cho học sinh được hoạt động, tương tác và trải nghiệmtích cực, dựa trên những chuỗi hoạt động được thể hiện với kênh hình sinh động

và kênh chữ ngắn gọn

+ Đảm bảo tính mở, linh hoạt

- Điểm mới trong cấu trúc nội dung:

+ Sách được cấu trúc thành 35 tuần của năm học với 9 chủ đề Nội dungcủa mỗi chủ đề hoạt động được thể hiện trong 4 tuần học và được trình bày logictheo ba loại hoạt động gồm: Sinh hoạt dưới cờ, hoạt động giáo dục theo chủ đề

và sinh hoạt lớp

+ Nội dung hoạt động có tính thống nhất giữa nội dung của hoạt độnggiáo dục theo chủ đề với sinh hoạt dưới cờ và sinh hoạt lớp Mỗi hoạt động thểhiện các gợi ý, linh hoạt để giáo viên có thể lựa chọn nội dung, phương pháp vàhình thức tổ chức phù hợp với từng trường và địa phương Cuối mỗi chủ đề cóhoạt động đánh giá tạo điều kiện cho học sinh tự đánh giá và tự điều chỉnh bảnthân, nâng cao năng lực tự chủ và tự học

+ Sách có đặc trưng khác so với SGK các môn học khác SGK các mônhọc giúp học sinh hình thành các kiến thức, kỹ năng khoa học cơ bản của từngmôn học; còn SGK Hoạt động trải nghiệm 1 được biên soạn hướng đến tổ chứccác hoạt động để học sinh được tiếp cận thực tế, tham gia, thể hiện các cảm xúctích cực, kinh nghiệm đã có của bản thân Do đó, các mạch nội dung được thểhiện trong SGK Hoạt động trải nghiệm 1 ưu tiên nhấn mạnh đến việc giúp giáoviên và học sinh hiểu rõ cách thức tổ chức và tham gia các hoạt động nhằm đápứng yêu cầu cần đạt của chương trình Do đó, cấu trúc của mỗi bài trong chủ đềcủa SGK là một chuỗi các hoạt động học tập của học sinh, được trình bày kếthợp giữa vai trò của kênh chữ và kênh hình (kênh chữ thể hiện dưới câu lệnhngắn gọn, kênh hình chiếm ưu thế với 3 chức năng là giúp dễ quan sát, nhận biết;minh họa và gợi ý, dẫn dắt)

+ Cuối mỗi chủ đề có hoạt động đánh giá, gợi ý cho giáo viên tổ chứctrong tiết sinh hoạt lớp cuối chủ đề, nhằm giúp học sinh tự đánh giá và đánh giálần nhau, đồng thời gợi ý giáo viên cách thức thu thập thông tin để đánh giá sảnphẩm và quá trình học tập, rèn luyện của học sinh trong quá trình tham gia cáchoạt động trải nghiệm

Trang 12

+ Các hoạt động trong sách là những gợi ý thông qua kênh hình và kênhchữ Giáo viên có thể tìm thấy nhiều phương án tổ chức khác nhau khi sử dụngkết hợp hướng dẫn ở SGV.

+ Hình ảnh trong sách đảm bảo tính đa dạng văn hóa giữa vùng miền,phản ánh chân thực các hoạt động thực tiễn của xã hội và được biên soạn theohướng mở:

Thứ nhất là tạo điều kiện cho các trường và giáo viên lựa chọn, tích hợp

nội dung giáo dục địa phương, đảm bảo tư tưởng của bộ sách Cánh Diều “Mangcuộc sống vào bài học – Đưa bài học vào cuộc sống”

Thứ hai là tạo điều kiện cho giáo viên vận dụng kinh hoạt các phương

pháp và hình thức tổ chức hoạt động; kích thích tính tò mò, khuyến khích họcsinh tích cực, chủ động, sáng tạo trong hoạt động, tăng tính thực hành, vận dụngnhững điều đã học vào đời sống thực tiễn

Việc thiết kế và biên soạn sách theo cấu trúc đã nói trên thuận lợi rấtnhiều cho việc giáo viên tiếp cận và sử dụng sách Dưới đây là một số hình ảnhminh họa: …

2.3.3 Giải pháp 3: Định hướng dạy học Hoạt động trải nghiệm ở lớp 1 và

ở các lớp 2, 3, 4, 5

a Đối với lớp 1:

Học sinh lớp 1 là lứa tuổi còn rất nhỏ, các em mới qua tuổi Mẫu giáo nênrất ngây thơ Khi bước vào lớp 1 thường các em hay bỡ ngỡ với môi trường họctập mới Các em có nhiều bạn bè mới, đặc biệt là được tiếp xúc với nhiều thầy côgiáo mới Đó là điểm khác biệt rất cơ bản trong quan hệ giao tiếp của học sinhtiểu học so với mầm non Vào lớp 1 các em được học chữ, làm toán, được khámphá nhiều điều mới mẻ và được tham gia các hoạt động trải nghiệm với nhiềunội dung phong phú, hình thức hoạt động đa dạng

Tham gia vào hoạt động trải nghiệm, học sinh có cơ hội thể hiện hiểu biết,thái độ, cảm xúc, kinh nghiệm của bản thân khi thực hiện các hoạt động cùngbạn bè Vì vậy khi tổ chức hoạt động trải nghiệm cho học sinh lớp 1, giáo viêncần chú ý những điểm sau:

- Cần nhận thức rõ vị trí, vai trò của hoạt động trải nghiệm trong kế hoạchchung của cấp học Từ đó có kế hoạch thực hiện một cách đều đặn, tạo thànhmột thói quen nền nếp trong việc tổ chức hoạt động trải nghiệm đối với học sinhlớp 1

- Do đặc điểm của học sinh lớp 1 nên phải chú ý đến phương thức tổ chứchoạt động phù hợp với khả năng của học sinh để tạo điều kiện cho sự phát triểncủa các em về cả phẩm chất và năng lực Giáo viên phải kết hợp nhiều phươngthức khác nhau giúp học sinh từ chỗ tập làm quen với những cách thức tổ chứchoạt động mới, đến việc tự mình có thể tham gia tổ chức và điều khiển hoạt độngnhằm hình thành và phát triển các năng lực chung cũng như các năng lực đặcthù Trong quá trình hoạt động, sự có mặt của giáo viên sẽ giúp học sinh giải

Trang 13

quyết được những tình huống bất chợt nảy sinh và điều chỉnh được hoạt độngđó.Không nên giao phó hoàn toàn cho học sinh phải thực hiện hoàn toàn hoạtđộng, mà giáo viên phải là người cố vấn, hướng dẫn cho học sinh Đối với họcsinh lớp 1, giáo viên có thể chọn những phương thức tổ chức hoạt động trảinghiệm chủ yếu sau::

+ Phương thức khám phá: là cách tổ chức hoạt động tạo cơ hội cho họcsinh trải nghiệm thế giới tự nhiên, thực tế cuộc sống và công việc, giúp các emkhám phá những điều mới lạ, tìm hiểu, phát hiện vấn đề từ môi trường xungquanh; từ đó bồi dưỡng cho các em những cảm xúc và tình yêu quê hương đấtnước

+ Phương thức thể nghiệm, tương tác: Là cách thức tổ chức hoạt động tạo

cơ hội cho học sinh giao lưu và thể nghiệm ý tưởng của mình như: đóng vai, hộithi, trò chơi

+ Phương thức cống hiến: Là cách tổ chức hoạt động tạo cơ hội cho họcsinh mang lại những giá trị xã hội bằng những đóng góp và cống hiến thực tế củamình thông qua các hoạt động thiện nguyện, lao động công ích, tuyên truyền vàcác phương thức tương tự khác

- Giáo viên cũng cần huy động các lực lượng giáo dục khác tham gia vàoquá trình tổ chức hoạt động trải nghiệm cho học sinh Trước hết là sự phối hợpvới cha mẹ học sinh trong việc tạo điều kiện cho các em tham gia một cách tíchcực vào các hoạt động (cả về tiềm năng trí tuệ và khả năng vật chất) Giáo viên

có kế hoạch phối hợp cụ thể để tạo ra sự chủ động cho cả hai phía Ngoài ra, giáoviên có thể phối hợp với các tổ chức xã hội, các đoàn thể ở địa phương trongđiều kiện, khả năng cho phép để tổ chức hoạt động trải nghiệm cho học sinh lớpmình phụ trách

- Khi tổ chức hoạt động trải nghiệm, tuỳ theo đặc điểm tâm sinh lý họcsinh và điều kiện cụ thể của từng nhà trường, giáo viên có thể linh hoạt thay đổicác hoạt động và đa dạng các phương pháp, hình thức tổ chức khác nhau trongSinh hoạt dưới cờ, Hoạt động giáo dục theo chủ đề và Sinh hoạt lớp nhằm đạtđược yêu cầu cần đạt của chương trình Cụ thể như sau:

+ Sinh hoạt dưới cờ: Đây là tiết hoạt động trải nghiệm được tổ chức vàođầu tuần, gắn với việc triển khai các phong trào, hoạt động đến toàn thể học sinhtrong trường Do đó, bên cạnh các hoạt động sơ kết, tổng kết và đánh giá kết quảhọc tập, rèn luyện trong tuần, nhà trường và giáo viên có thể lựa chọn và pháttriển nội dung các hoạt động được gợi ý trong sách giáo khoa Các hoạt động này

có thể được triển khai để tổ chức đến toàn trường hoặc riêng khối 1 Tuy nhiêntheo thực tiễn, đặc điểm của học sinh, giáo viên có thể phối hợp với nhà trườngphát triển chương trình hoạt động trải nghiệm trong tiết Sinh hoạt dưới cờ gắnvới các nội dung giáo dục chủ đề, chủ điểm tháng hoặc các chương trình hoạtđộng, phong trào, lễ hội được tổ chức tại địa phương

+ Hoạt động giáo dục theo chủ đề: Giáo viên có thể tổ chức hoạt động nàythường xuyên theo tuần, gắn với kế hoạch tổ chức 1 lần/ tháng hoặc có thể linh

Trang 14

hoạt thay đổi thứ tự các bài trong chủ đề hoặc kết nối nội dung của các bài vớinhau để tổ chức cả chủ đề trong hai tuần, ba tuần hoặc một tháng (tuỳ thuộc vào

kế hoạch dạy học và giáo dục của nhà trường) Khi tổ chức các hoạt động giáodục theo chủ đề, giáo viên có thể tổ chức trong lớp học hoặc ngoài lớp học, đadạng các phương pháp với nhau sao cho học sinh được hoạt động, được tươngtác, được thể nghiệm cảm xúc và hành vi một cách tốt nhất gắn với các hoạtđộng học tập và vui chơi ở nhà trường

+ Sinh hoạt lớp: Hình thức hoạt động trải nghiệm này được tổ chức gắnvới các nội dung tổng kết, sơ kết và đánh giá các hoạt động học tập và rèn luyệncủa học sinh trong từng tuần hoặc chủ đề hoạt động giáo dục ở từng lớp Do đó,

để tiết Sinh hoạt lớp có ý nghĩa và phát huy tối đa tính trải nghiệm, giáo viên cóthể tổ chức cho học sinh được tham gia các hoạt động gắn với nội dung trảinghiệm được gợi ý trong sách giáo khoa của học sinh, đó là những nội dung gắnvới chủ đề và có mối quan hệ chặt chẽ với các hoạt động được gợi ý đưa ra triểnkhai trong tiết Sinh hoạt dưới cờ

Tuy có những đặc thù riêng biệt về thời gian và nội dung tổ chức, nhưngmỗi hình thức hoạt động trải nghiệm theo chủ đề, sinh hoạt dưới cờ, sinh hoạtlớp đều có mối quan hệ chặt chẽ với nhau Do đó, nếu có điều chỉnh nội dung tổchức các hoạt động sinh hoạt dưới cờ thì giáo viên nên cân nhắc và có những nộidung lựa chọn tổ chức trong tiết Sinh hoạt lớp sao cho thống nhất và phù hợp

b Đối với các lớp 2, 3, 4, 5:

Ngoài lớp 1 ra, các lớp còn lại ở bậc Tiểu học trong năm học 2020-2021này vẫn thực hiện theo Chương trình giáo dục phổ thông 2006 nên không cóHoạt động trải nhiệm (Hoạt động giáo dục bắt buộc) Nhưng trong thực tế thì cáclớp này vẫn thực hiện các tiết gồm Giáo dục tập thể (Sinh hoạt dưới cờ, Sinhhoạt lớp) và Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp Mặc dù tên gọi, yêu cầu nộidung giáo dục có phần khác nhau song xét về thời lượng, việc phân bổ sốtiết/tuần cho các hoạt động này trong Chương trình giáo dục phổ thông 2006 đốivới bậc Tiểu học cũng tương tự như Hoạt động giáo dục bắt buộc ở Chươngtrình giáo dục phổ thông 2018

Với đặc điểm về chương trình như vậy, giáo viên dạy các lớp 2, 3, 4, 5cũng có thể linh hoạt xây dựng và tổ chức các hoạt động nói trên theo hướngHoạt động trải nghiệm như đối với lớp 1 Mặc dù chưa triển khai thực hiệnnhưng đối với các lớp 2, 3, 4, 5 trong Chương trình Giáo dục phổ thông 2018,chương trình Hoạt động trải nghiệm quy định bốn mạch nội dung là: Hoạt độnghướng vào bản thân, hoạt động hướng đến xã hội, hoạt động hướng đến tự nhiên

và hoạt động hướng nghiệp

Tuy nhiên việc chưa có sách giáo khoa, sách giáo viên để có những căn

cứ, gợi ý thực hiện như Hoạt động trải nghiệm nên giáo viên các lớp 2, 3, 4, 5cần xây dựng, thực hiện hoạt động này theo kế hoạch chung của nhà trường đồngthời phối hợp với Tổng phụ trách Đội để có nội dung giáo dục theo chủ điểm chophù hợp Cụ thể để xây dựng và tổ chức các tiết, các buổi hoạt động ngoài giờ

Trang 15

lên lớp cho học sinh lớp 2, 3, 4, 5 giáo viên cần nắm rõ nội dung Hoạt động giáo

dục ngoài giờ lên lớp (HĐGDNGLL) như sau:

- Theo chỉ đạo của Bộ GD&ĐT, các hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp

ở trường tiểu học được cấu trúc theo chủ đề từng tháng, gắn với những ngày lễlớn trong năm và đặc điểm nhà trường Cụ thể:

9 Mái trường thân yêu của em

- Giáo dục về truyền thống nhà trường,

về nội quy trường lớp

- Giáo dục an toàn giao thông

- Vui Trung Thu

10 Vòng tay bạn bè - Giáo dục tình cảm bạn bè.- Giáo dục nhân ái, nhân đạo.

11 Biết ơn thầy cô giáo

- Giáo dục lòng kính trọng và biết ơnthầy cô giáo

- Giáo dục bảo vệ môi trường

12 Uống nước nhớ nguồn

- Giáo dục lòng tự hào và biết ơn đốivới những người đã ngã xuống vì độclập tự do của Tổ quốc

- Giáo dục sức khỏe

1 Ngày Tết quê em - Giáo dục truyền thống dân tộc

2 Em yêu Tổ quốc Việt Nam - Giáo dục tình yêu đối với quê hương,đất nước.

3 Yêu quý mẹ và cô giáo

- Giáo dục tình cảm yêu quý đối với bà,

mẹ, cô giáo, chị em gái; tôn trọng, thânthiện, đoàn kết với các bạn gái

Tháng 11: Tri ân thầy cô giáo

Tháng 12: Uống nước nhớ nguồn

Tháng 01: Chào năm mới 2021

Tháng 02: Mừng Đảng, mừng xuân

Trang 16

Tháng 03: Tiến bước lên Đoàn

Tháng 04: Sách – Người bạn tốt của em

Tháng 05: Tự hào truyền thống Đội ta

Tháng 06: Đièuem muốn nói

từ năm học 2020-2021 Phần lớn giáo viên còn thiếu kinh nghiệm, thiếu kiếnthức để xây dựng, thiết kế các tiết, các buổi dạy hoạt động trải nghiệm theo phânphối chương trình

Trước những khó khăn trên, bên cạnh việc viết SGK, SGV, những nhàbiên soạn bộ sách Cánh Diều cũng đã xây dựng, thiết kế nội dung, chương trình

và cả Kế hoạch bài dạy (giáo án) cho Hoạt động trải nghiệm ở lớp 1 để giáo viêntìm hiểu, tham khảo Và giáo viên cũng dễ dàng tìm thấy cả một bộ Kế hoạch bàidạy Hoạt động trải nghiệm 1 trên mạng Internet Tuy nhiên, tùy điều kiện, đặcđiểm từng địa phương, tường trường, từng lớp học, giáo viên lớp 1 dạy Hoạtđộng trải nghiệm cũng cần được trang bị, định hướng việc xây dựng, thiết kế Kếhoạch bài dạy Hoạt động trải nghiệm cho phù hợp Dưới đây là một ví dụ về Kếhoạch bài dạy (tiết hoạt động theo chủ đề) để giáo viên tham khảo:

Hoạt động trải nghiệm HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC THEO CHỦ ĐỀ: MẸ CỦA EM

Nói được lời yêu thương và thực hành làm một món quà để tặng mẹ

2 Yêu cầu cần đạt về năng lực – phẩm chất:

a Năng lực:

- Năng lực chung: Biết bày tỏ cảm xúc với mẹ

- Năng lực đặc thù: Nói được lời yêu thương và thực hành làm một món

quà bất kỳ để tặng mẹ

b Phẩm chất:

HS có ý thức yêu thương, quan tâm người thân

Ngày đăng: 20/03/2022, 19:04

Nguồn tham khảo

Tài liệu tham khảo Loại Chi tiết
4. Tài liệu tập huấn giáo viên sử dụng sách giáo khoa lớp 1 “Cánh Diều”Hoạt động trải nghiệm – Nhà xuất bản Đại học Sư phạm TP Hồ Chí Minh Sách, tạp chí
Tiêu đề: Cánh Diều
Nhà XB: Nhà xuất bản Đại học Sư phạm TP Hồ ChíMinh
1. Luật giáo dục năm 2019 (Luật số 43/2019/QH14 ngày 14 tháng 6 năm 2019) Khác
2. Chương trình Giáo dục tổng thể của Chương trình giáo dục phổ thông ban hành theo Thông tư số 32/2018/TT-BGDĐT ngày 26/12/2018 của Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Khác
3. Chương trình Hoạt động trải nghiệm cấp Tiểu học trong Chương trình giáo dục phổ thông ban hành theo Thông tư số 32/2018/TT-BGDĐT ngày 26/12/2018 của Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Khác
5. Sách giáo viên 1 Hoạt động trải nghiệm –Nguyễn Dục Quang (Tổng chủ biên kiêm chủ biên), Nhà xuất bản Đại học Sư phạm TP Hồ Chí Minh Khác
6. Chương trình giáo dục cấp Tiểu học, ban hành kèm theo Quyết định số 16/2006/QĐ-BGDĐT ngày 05/5/2006 của Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Khác
7. Nội dung và hình thức tổ chức hoạt động ngoài giờ lên lớp ở trường Tiểu học (Module TH38) – Trần Thị Tố Oanh Khác
8. Hướng dẫn tổ chức các hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp cho học sinh lớp 1, 2, 3, 4, 5 (2010) - Lưu Thu Thủy (chủ biên), NXB Giáo dục Việt Nam Khác
9. Chỉ đạo hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp ở trường Phổ thông - Tài liệu trường CBQL GD&ĐT Trung ương I Khác
10. Công văn số 746/PGDĐT-GDTH ngày 07 tháng 10 năm 2019 của Phòng Giáo dục và Đào tạo Hoài Nhơn V/v hướng dẫn thực hiện nội dung Hoạt động trải nghiệm cấp tiểu học trong Chương trình GDPT 2018 từ năm học 2020-2021 Khác

TRÍCH ĐOẠN

TÀI LIỆU CÙNG NGƯỜI DÙNG

TÀI LIỆU LIÊN QUAN

🧩 Sản phẩm bạn có thể quan tâm

w