Biện pháp nâng cao chất lượng giáo dục phát triển thẩm mỹ cho trẻ mẫu giáo 5 - 6 tuổi

Biện pháp 1: Tự học và bồi dưỡng nâng cao việc tổ chức hoạt động âm nhạc trong trường mầm non: Để thực hiện tốt việc tự học bồi dưỡng nâng cao việc tổ chức hoạt động giáo dục âm nhạc và

PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NA RÌ

TRƯỜNG MẦM NON YẾN LẠC

BIỆN PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC PHÁT TRIỂN THẨM MỸ CHO TRẺ MẪU GIÁO 5 – 6 TUỔI

Họ và tên: Đàm Quang Trung Chức vụ: Giáo Viên Mầm Non Dạy lớp: MG 5 – 6 Tuổi

Năm học 2021 - 2022

I THÔNG TIN CHUNG

1 Tên biện pháp: Nâng cao chất lượng giáo dục phát triển thẩm mỹ (thể loại

âm nhạc) cho trẻ mẫu giáo 5 - 6 tuổi

2 Tên tác giả: Đàm Quang Trung Chức vụ: Giáo viên mầm non

3 Lĩnh vực áp dụng: Giáo dục mầm non

II NỘI DUNG

1 Thực trạng vấn đề quan tâm:

1.1 Tầm quan trọng của biện pháp:

Như chúng ta đã biết âm nhạc là nhu cầu của cuộc sống, là món ăn tinh thần không thể thiếu được đối với đời sống con người Âm nhạc là ngôn ngữ chung của nhân loại Đặc biệt đối với trẻ mầm non thì những nốt nhạc trầm bổng, những giai điệu mượt mà vui tươi, trong trẻo của các tác phẩm âm nhạc như là dòng sữa ngọt ngào nuôi dưỡng cho tâm hồn trẻ thơ, qua đó giúp trẻ phát triển toàn diện nhân cách của mình

Hơn thế âm nhạc còn là phương tiện giúp trẻ nhận thức môi trường xung quanh, phát triển lời nói, mối quan hệ trong giao tiếp, trao đổi tình cảm… Đối với trẻ, âm nhạc là thế giới kỳ diệu và đầy cảm xúc

Ngoài ra khi tổ chức các hoạt động trong ngày ở trường mầm non thì âm nhạc

là công cụ hữu hiệu được các giáo viên sử dụng trong các hoạt động như: Thể dục sáng, gây hứng thú, ổn định tổ chức, nhạc nền đọc thơ, kể chuyện, cho trẻ chơi trò chơi, chuyển hoạt động… Vì vậy việc giáo dục âm nhạc cho trẻ mầm non nói chung và trẻ 5 – 6 tuổi nói riêng là việc làm hết sức quan trọng, góp phần phát triển toàn diện nhân cách cho trẻ

Tuy vậy không phải giáo viên nào cũng tổ chức tốt hoạt động giáo dục âm nhạc và sử dụng âm nhạc để lôi cuốn sự chú ý của trẻ Vì thế là một giáo viên chuyên môn âm nhạc của trường, bản thân tôi nhận thấy cần phải giúp giáo viên tổ chức tốt các hoạt động giáo dục âm nhạc và lồng ghép giáo dục âm nhạc vào các hoạt động khác sao cho phù hợp, có hiệu quả Để thực hiện được điều đó tôi đã tiến hành khảo sát, tìm hiểu và nhận thấy một số hạn chế trong quá trình tổ chức các hoạt động giáo dục âm nhạc cho trẻ như:

Trang thiết bị đồ dùng phục vụ hoạt động âm nhạc chưa phong phú, chưa hấp dẫn trẻ

Một số trẻ quá nhút nhát nên không tự tin khi tham gia vào các hoạt động âm nhạc, một số trẻ lại quá hiếu động nên khi tham gia chưa chú ý vào sự hướng dẫn của cô

Kỹ năng nghe hát, hát, vận động theo nhạc, biểu diễn văn nghệ và sử dụng nhạc cụ gõ đệm của trẻ còn nhiều hạn chế

Giáo viên chưa thực sự được đào tạo chuyên sâu về âm nhạc và giáo viên chưa chú trọng đến việc nâng cao chất lượng giáo dục âm nhạc cho trẻ

Các tác phẩm giới thiệu đến trẻ còn nghèo nàn, đơn điệu và phụ thuộc vào chương trình chung của Bộ GD&ĐT ban hành Giáo viên chưa chịu khó sưu tầm các bài hát hay, có nội dung hấp dẫn để đưa vào dạy trẻ

Trong công tác tự bồi dưỡng để nâng cao kỹ năng tổ chức hoạt động giáo dục

âm nhạc cho trẻ chưa thực sự tích cực

Phần lớn phụ huynh đã rất quan tâm tới việc cho trẻ tiếp xúc với các hoạt động âm nhạc Nhưng vẫn còn một số ít phụ huynh còn chưa nhận thức đúng mực

về ý nghĩa của các hoạt động âm nhạc đối với con em mình

* Kết quả khảo sát ban đầu:

Với những hạn chế trên tôi tiến hành khảo sát với nội dung và kết quả như sau:

Bảng kết quả khảo sát đầu năm của 110 trẻ tại 3 lớp mẫu giáo 5 - 6 tuổi

trường mầm non Yến Lạc

Nghe và nhận biết các thể loại âm nhạc khác nhau (Nhạc

Nghe và nhận ra sắc thái: Vui tươi, tình cảm,

Trẻ cảm nhận và thể hiện thái độ, tình cảm khi

nghe âm thanh gợi cảm, các bài hát bản nhạc 63/110 57,2 Trẻ hát đúng giai điệu, lời ca và thể hiện sắc

thái phù hợp với các bài hát, bản nhạc 66/110 60 Vận động nhịp nhàng theo giai điệu, nhịp điệu

và thể hiện sắc thái phù hợp với các bài hát, bản

nhạc

Sử dụng các dụng cụ gõ đệm theo nhịp, tiết tấu nhanh,

Từ những hạn chế và số liệu khảo sát nêu trên tôi mạnh dạn đưa ra một số

biện pháp nhằm "Nâng cao chất lượng giáo dục phát triển thẩm mỹ (thể loại âm

nhạc) cho trẻ mẫu giáo 5 - 6 tuổi" cụ thể như sau:

1.2 Các biện pháp thực hiện:

1.2.1 Biện pháp 1: Tự học và bồi dưỡng nâng cao việc tổ chức hoạt động

âm nhạc trong trường mầm non:

Để thực hiện tốt việc tự học bồi dưỡng nâng cao việc tổ chức hoạt động giáo dục âm nhạc và năng khiếu âm nhạc trong trường mầm non, giáo viên phải chịu khó sưu tầm, tìm tòi, học hỏi những bài hát hay, những động tác múa đẹp để có thể

tổ chức tốt các hoạt động giáo dục âm nhạc cho trẻ

Phải có đầy đủ những trang thiết bị phục vụ cho việc tự học, tự bồi dưỡng của giáo viên như: Máy vi tính, ti vi, đàn, mạng internet… để giáo viên có thể sưu tầm,

tự học, tự bồi dưỡng để nâng cao việc tổ chức hoạt động giáo dục âm nhạc cho trẻ Thông qua chương trình bồi dưỡng thường xuyên với các module về lĩnh vực phát triển thẩm mỹ; các tài liệu hướng dẫn thực hiện chương trình giáo dục mầm non… giáo viên sẽ có thêm kiến thức và kỹ năng trong việc tổ chức các hoạt động giáo dục âm nhạc cho trẻ, từ đó sẽ truyền tải tới trẻ kiến thức âm nhạc có tính

chính xác cao hơn như: Dạy trẻ hát đúng nhạc, đúng giai điệu, đúng cao độ, trường

độ của bài hát, vận động nhịp nhàng…

Biết tận dụng đặc điểm của trẻ mẫu giáo là thích bắt chước người lớn và tận dụng những kiến thức kỹ năng học được để tổ chức hoạt động giáo dục âm nhạc một cách linh hoạt, sáng tạo lôi cuốn, kích thích trẻ tham gia hoạt động âm nhạc một cách tích cực, sôi nổi

Trước khi dạy hát hoặc hát cho trẻ nghe một tác phẩm âm nhạc, giáo viên cần phải tập đi tập lại nhiều lần, hát đúng giai điệu, đúng cao độ, trường độ, thể hiện điệu bộ, tình cảm qua nét mặt cử chỉ… để thể hiện trước trẻ; từ đó giúp trẻ hiểu và cảm thụ tốt hơn về nội dung, tính chất của bài hát

Trong quá trình tổ chức các hoạt động âm nhạc nên tổ chức dưới nhiều hình thức: Cả lớp, nhóm, cá nhân… và tích cực làm việc trực tiếp với nhóm, cá nhân để giúp trẻ thể hiện tốt giai điệu, cao độ, trường độ, sắc thái, nội dung của tác phẩm

âm nhạc Không áp đặt để trẻ phát huy được năng lực bản thân, được trao đổi, nhận xét để trở nên năng động hơn

Vào những buổi sinh hoạt văn nghệ cuối ngày, cuối tuần, sinh hoạt văn nghệ cuối chủ đề, ngoài việc tổ chức cho trẻ thể hiện, biểu diễn những hoạt động âm nhạc trong chủ đề giáo viên cần tích cực tham gia cùng với trẻ như: Cùng trẻ thể hiện năng khiếu, giọng hát của mình, khuyến khích trẻ tham gia cùng với cô như múa cùng cô hoặc cô hát trẻ sử dụng dụng cụ âm nhạc phù họa theo và ngược lại…

1.2.2 Biện pháp 2: Giáo dục âm nhạc trong các hoạt động hằng ngày của

trẻ ở trường mầm non.

Ngoài hoạt động học chính, ở trường mầm non còn có rất nhiều hoạt động khác để giáo viên có thể lồng ghép việc giáo dục âm nhạc cho trẻ như:

* Giờ đón trẻ:

Ở trường mầm non trẻ được tham gia khám phá nhiều chủ đề khác nhau nên các ca khúc của các chủ đề cũng khác nhau, khi sắp kết thúc một chủ đề đang học vào tuần cuối của chủ đề đó, giáo viên nên chọn những ca khúc của chủ đề mới để khi trẻ bước vào khám phá chủ đề mới trẻ đã có một vốn kiến thức âm nhạc nhất định Trường chúng tôi thường sử dụng hệ thống truyền thanh của nhà trường để

mở những bài hát của trẻ mầm non vào mỗi buổi sáng trong giờ đón trẻ Nhưng để

tổ chức hoạt động này không nhàm chán đối với trẻ thì việc lựa chọn những ca khúc phù hợp với chủ đề không phải là việc dễ

Giờ đón trẻ là lúc cần tạo không khí vui vẻ, lôi cuốn trẻ đến trường, vì đa số các cháu chưa tự giác Đây là thời điểm bố mẹ gửi trẻ đến trường và ở với cô giáo

cả ngày nên nhiều trẻ sẽ có cảm giác không muốn đến trường hay nũng nịu bố mẹ… lúc này âm nhạc góp phần tác động rất lớn vì vậy chúng tôi thường chọn

những bài hát có sức lôi cuốn, tạo cảm giác hào hứng cho trẻ như: Bài hát “Em đi

Mẫu giáo” sáng tác Dương Minh Viên bởi vì bài hát có nhịp điệu vừa phải, sắc

thái vui vẻ trong lời ca

Rồi những bài như “Cháu đi Mẫu giáo” của Phạm Thanh Hưng, bài

“Trường chúng cháu là trường Mầm non” của Phạm Tuyên“Vui đến trường” của

Hồ Bắc Thông qua những ca khúc này trẻ yêu thích đến trường, lớp cũng như giúp trẻ tăng khả năng cảm thụ âm nhạc

Ngoài ra còn có nhiều bài hát không cần trẻ phải hát được cũng tạo không khí

vui vẻ khi đến trường: “Đi học” của Bùi Đình Thảo, “Bài ca đi học” của Phan

Trần Bảng; không chỉ giúp trẻ làm quen, nhận biết cuộc sống xung quanh mà còn giúp trẻ hiểu ai là người chăm sóc từng bữa ăn giấc ngủ cho trẻ khi ở trường mầm

non những điều này thể hiện qua các bài hát: “Cô giáo như mẹ hiền”, “Ngày đầu

tiên đi học” của Nguyễn Ngọc Thiện…

* Giờ thể dục sáng:

Để khởi đầu một ngày hoạt động động tràn đầy năng lượng và hứng khởi, thì trước khi bước vào hoạt động học chính trẻ được tập thể dục sáng, để bài tập không bị đơn điệu và tạo không khí sôi nổi, phấn chấn cho trẻ thì giáo viên tổ chức cho trẻ tập kết hợp với lời ca hoặc vòng, gậy thể dục sẽ giúp trẻ hào hứng hơn Trong chương trình giáo dục mầm non mỗi chủ đề giáo viên sẽ chọn một bài hát vui, khỏe khoắn, phù hợp với chủ đề, tương ứng với các động tác thể dục để cho trẻ tập theo

Ví dụ: Chủ đề "Trường mầm non của bé" cho trẻ tập thể dục sáng theo lời bài hát " Trường chúng cháu là trường mầm non" của tác giả Phạm Tuyên hay chủ đề

"Gia đình" cho trẻ tập theo lời bài hát " Cả nhà thương nhau" của tác giả Phan Văn

Minh…

* Hoạt động mọi lúc, mọi nơi:

Âm nhạc không chỉ được tổ chức trên hoạt động học mà còn được tổ chức ở mọi lúc, mọi nơi như:

Trong giờ vệ sinh chuẩn bị ăn trưa giáo viên mở cho trẻ những bài hát như "

Rửa mặt như mèo"; " Tập rửa mặt"; " Khám tay"; "Vũ điệu rửa tay"… đây là những bài

hát vừa nói về ích lợi của việc giữ gìn vệ sinh thân thể vừa nói lên những thao tác rửa mặt, rửa tay

Giờ ngủ giáo viên sử dụng những ca khúc hát ru nhẹ nhàng, sâu lắng để trẻ

dễ đi vào giấc ngủ

Trong giờ hoạt động ngoài trời cho trẻ hát hoặc cô hát cho trẻ nghe những bài hát có giai điệu vui tươi, trong sáng, nội dung gần gũi, dễ hiểu, phù hợp với phong cảnh thiên nhiên, sự vật hay hiện tượng trẻ đang tiếp xúc, nhằm gây ấn tượng và làm giàu cảm xúc cho trẻ trước vẻ đẹp của thiên nhiên và giáo dục trẻ thông qua nội dung lời ca của bài hát

Ví dụ: Cho trẻ quan sát vườn hoa thì cho trẻ hát bài " Ra vườn hoa", hoặc cho trẻ quan sát cây xanh thì cho trẻ nghe bài hát " Em yêu cây xanh"… Qua lời của các

bài hát trẻ được nghe giáo viên đã gián tiếp giáo dục trẻ yêu thiên nhiên, không ngắt lá, bẻ cành, tích cực chăm sóc cây xanh

1.2.3 Biện pháp 3: Tổ chức hoạt động giáo dục âm nhạc:

Hoạt động âm nhạc của trẻ ở trường mầm non có các hoạt động như: Hát; vận động theo nhạc; nghe nhạc, nghe hát; biểu diễn văn nghệ theo chủ đề Khi tổ chức hoạt động dựa vào khả năng cảm thụ, thể hiện của trẻ và mức độ khó, dễ của tác phẩm âm nhạc mà giáo viên lựa chọn hoạt động trọng tâm và nội dung kết hợp tiến hành trên hoạt động học cho phù hợp

* Đối với hoạt động: Dạy hát

Nội dung trọng tâm: Dạy hát

Nội dung kết hợp: Vận động theo nhạc ( Trò chơi âm nhạc)

Nghe nhạc - nghe hát

Đối với hình thức này giáo viên chú trọng đến nội dung trọng tâm là " dạy hát" khi tổ chức dạy hát cho trẻ trước tiên giáo viên cần:

- Giới thiệu tên bài hát, tên tác giả

- Giới thiệu nội dung và tính chất bài hát một cách ngắn gọn, hấp dẫn, dễ hiểu

- Hát mẫu cần chính xác, thể hiện sắc thái, tình cảm của bài hát, kết hợp cử chỉ điệu bộ minh họa và kết hợp đệm đàn để tạo hứng thú cho trẻ

- Khi dạy trẻ hát nếu bài hát ngắn, dễ hát giáo viên dạy trẻ hát nối tiêp theo cô

cả bài hoặc bắt nhịp cho trẻ hát cùng cô Với bài hát dài, khó hát giáo viên có thể chia bài hát thành từng câu, từng đoạn ngắn để dạy trẻ

- Để giúp trẻ thể hiện cảm xúc một cách tự nhiên và bộc lộ hết khả năng của mình, giáo viên cho trẻ hát dưới nhiều hình thức khác nhau: Cả lớp, nhóm, cá nhân Tùy thuộc vào sắc thái, tính chất của bài hát, giáo viên cho trẻ hát to, hát nhỏ, nhanh, chậm, hát nối tiếp theo tổ, nhóm, hát đối đáp

* Đối với hoạt động: Nghe nhạc - nghe hát

Nội dung trọng tâm: Nghe nhạc - nghe hát

Nội dung kết hợp: Vận động theo nhạc

Trò chơi âm nhạc Đối với hình thức này giáo viên chú trọng đến nội dung trọng tâm là " Nghe nhạc - nghe hát" khi tổ chức cho trẻ "Nghe nhạc - nghe hát" giáo viên cần:

- Cho trẻ nghe trực tiếp giọng hát của giáo viên: Hát đúng giai điệu, lời ca, đúng cao độ, trường độ, thể hiện sắc thái tình cảm của bài hát, kết hợp điệu bộ minh họa, kết hợp đệm đàn hoặc dụng cụ âm nhạc

- Cho trẻ nghe nhạc có lời hoặc nhạc không lời qua băng, đĩa, video…

- Cho trẻ xem video có các hình ảnh về bài hát

Sau mỗi lần cho trẻ nghe giáo viên cần:

- Trò chuyện với trẻ về nội dung, tính chất, hình ảnh mà trẻ cảm nhận được trong tác phẩm âm nhạc Cho trẻ nói lên ý thích của mình về bài hát vừa được nghe

- Cung cấp cho trẻ những khái niệm âm nhạc như: Sắc thái, cường độ, nhịp

độ, cao độ, hình ảnh đẹp được thể hiện trong bài hát

- Khuyến khích trẻ tưởng tượng và vẽ ra giấy những gì mà trẻ nghe thấy

* Đối với hoạt động: Vận động theo nhạc

Nội dung trọng tâm: Vận động theo nhạc

Nội dung kết hợp: Nghe nhạc - nghe hát

Trò chơi âm nhạc Cho trẻ vận động theo nhạc nhằm giúp trẻ cảm nhận và thể hiện nhịp điệu âm nhạc bằng các vận động của cơ thể phù hợp với nhịp điệu của các bài hát, bản nhạc Điều này sẽ giúp trẻ có cơ hội thể hiện sự sáng tạo trong vận động âm nhạc

Để khuyến khích trẻ vận động theo nhạc giáo viên có thể sử dụng những cách sau:

- Hát kết hợp vỗ tay ( hoặc gõ đệm) nhịp nhàng theo các loại tiết tấu khác nhau

- Trẻ tự tạo ra tiết tấu khi nghe nhạc, nghe hát bằng cách gõ đệm bằng nhạc cụ

gõ đệm

- Nghe nhạc và vận động tự do theo sự cảm nhận âm nhạc của riêng mình.

- Dạy vận động minh họa: Giáo viên cho trẻ vận động theo cô từ đầu đến hết bài hát

- Dạy múa: Giáo viên tập cho trẻ múa từng động tác một từ đầu cho đến hết điệu múa (nếu điệu múa có động tác nam, nữ thì giáo viên dạy riêng từng đối tượng)…

* Đối với hoạt động: Biểu diễn văn nghệ theo chủ đề:

Ở hoạt động này giáo viên khuyến khích trẻ thể hiện lại những bài hát, điệu múa, trò chơi, bài thơ, câu đố… có liên quan đến chủ đề đã học dưới hình thức biểu diễn văn nghệ

Để gây hứng thú cho trẻ và không mang áp lực học tập, giáo viên nên xây dựng kịch bản như một chương trình biểu diễn nghệ thuật: Có người dẫn chương trình, có sự đan sen hát, múa, đọc thơ, trò chơi… khi tổ chức với nhiều hình thức

cả lớp, nhóm, cá nhân… tạo cho trẻ cảm thấy như mình đang biểu diễn văn nghệ trong một ngày hội, ngày lễ

Trong một chủ đề giáo viên có thể tổ chức một hoặc hai lần tùy thuộc vào thời gian triển khai chủ đề

* Ngoài ra để tiến hành hoạt động âm nhạc đạt hiệu quả, giáo viên cần tạo ra một môi trường âm nhạc mang màu sắc của nội dung chủ đề:

- Cho trẻ nghe âm thanh, giai điệu của tác phẩm âm nhạc

- Trang trí môi trường trong lớp phải phù hợp với chủ đề

- Chuẩn bị đày đủ các loại đàn, video ca nhạc, dụng cụ âm nhạc, mũ có hình ảnh phù hợp với tác phẩm âm nhạc…

- Các nội dung kết hợp tổ chức nhẹ nhàng không áp đặt, gò bó

( Hình ảnh một giờ học âm nhạc của lớp mẫu giáo 5 - 6 tuổi)

1.2.4 Biện pháp 4: Giáo dục âm nhạc trong các hoạt động học khác:

Âm nhạc tạo cho trẻ sự phấn khởi, hứng thú hơn khi tham gia vào mọi hoạt động Chính vì vậy khi tổ chức một hoạt động nào đó giáo viên sử dụng âm nhạc

để ổn định tổ chức, giới thiệu bài hoặc thay đổi hình thái tiết học tùy thuộc vào từng môn học, từng chủ đề mà giáo viên có thể lựa chọn những bài hát phù hợp

* Hoạt động cho trẻ làm quen với văn học:

Trong giờ hoạt động làm quen với văn học giáo viên dạy trẻ cảm thụ bài thơ, câu chuyện thông qua việc đọc diễn cảm, hiểu nội dung để truyền đạt tới trẻ những vẻ đẹp của tiếng nói dân tộc, sản phẩm trí tuệ và tình cảm của bao thế hệ người Việt Nam nối tiếp nhau như:

Thông qua việc dạy bài thơ “Hạt gạo làng ta” của Trần Đăng Khoa, sau khi trẻ đọc thơ xong cô kết hợp cho trẻ nghe bài hát “Hạt gạo làng ta” do Trần Viết

Bính phổ nhạc Chính giai điệu trữ tình của bài hát giúp cho ý thơ trong bài thơ được nâng cao, tiết học thêm sinh động, phong phú và lôi cuốn sự chú ý của trẻ

Có nhiều bài thơ có cùng chủ đề với bài hát, tuy là lời thơ không hoàn toàn trùng với lời bài hát nhưng mang ý nghĩa mở rộng nhận thức cho trẻ trong tiết học

đó như: Bài thơ “Bó hoa tặng cô” của Ngô Quân Miện sau khi cho trẻ đọc thơ giáo viên kết hợp cho trẻ hát bài hát: “Bông hoa tặng cô” của tác giả Trần Thị

Duyên giúp trẻ cảm thụ và hiểu thêm nội dung bài thơ, đồng thời thể hiện tình cảm

của trẻ thông qua tiết học đó

Đây là một kinh nghiệm làm cho các tiết thơ, truyện sinh động, hấp dẫn đồng thời giúp trẻ cảm thụ nội dung của bài thơ, câu chuyện đó qua bài hát đó chứ không phải là một nội dung lồng ghép để chuyển tiếp cho hay

Ngoài ra một số bài đồng dao, thơ, truyện trong chương trình cũng được

nhiều nhạc sĩ phổ nhạc như: Bài hát “Gánh gánh gồng gồng”; "Rềnh rềnh ràng

ràng”, " Bà còng"… Điều này giúp trẻ tiếp thu nhanh, mau thuộc và gây hứng thú

trong quá trình học của cháu

* Hoạt động làm quen với toán:

Trong giờ hoạt động giáo viên có thể sử dụng âm nhạc để gây hứng thú hoặc

để củng cố kiến thức cho trẻ

Ví dụ: Dạy trẻ thêm bớt trong phạm vi 5 giáo viên kết hợp cho trẻ nghe bài

hát " Tập đếm"

* Hoạt động khám phá khoa học:

Trong chủ đề nghề nghiệp khi cho trẻ "Tìm hiểu về công việc của các cô chú công nhân" giáo viên yêu cầu trẻ nắm được công việc, ý nghĩa của công việc đó,

yêu qúy người lao động kết hợp cho trẻ nghe bài “Cháu yêu cô chú công nhân”

của Hoàng Văn Yến sẽ khắc sâu hơn nội dung bài học hôm đó

Với chủ đề thực vật để giúp trẻ hiểu đúng đắn về những đề tài của giờ hoạt động khám phá khoa học thông qua việc trò chuyện, đàm thoại, quan sát, trò chơi thì việc kết hợp sử dụng âm nhạc trong giờ học góp phần tạo cho trẻ có cảm xúc

với các đối tượng như bài “Tìm hiểu về một số loài hoa” yêu cầu là trẻ phân biệt

được một số loại hoa, so sánh, nhận xét sự giống và khác nhau biết thưởng thức

vẻ đẹp, mùi thơm, yêu qúy, bảo vệ, chăm sóc Sau đó ta cho trẻ nghe bài “Hoa

trong vườn” hoặc có thể cho cháu nghe bài “Ra vườn hoa” của Văn Tấn.

Hay khi dạy bài “ Trò chuyện về chú bộ đội” giáo viên kết hợp cho trẻ nghe các bài hát “Cháu thương chú bộ đội”, “Làm chú bộ đội”, “Gác trăng” qua giai

điệu của bài hát giúp trẻ hiểu được một phần công việc, nhiệm vụ của các chú bộ đội, từ đó giáo dục trẻ yêu quý, kính trọng chú bộ đội…

Và còn nhiều chủ đề khác cũng vậy, ở đây chúng ta không nên dừng lại ở phần nghe để chuyển tiếp mà nghe hát để nắm thêm nội dung thông qua chủ đề dạy trẻ

* Đối với hoạt động tạo hình:

Giáo dục âm nhạc trong giờ tạo hình ngoài việc trẻ thực hành, cô mở nhạc cho trẻ nghe nhiều bài hát có nội dung phù hợp với đề tài đó Ngoài ra có thể sử dụng các bài hát có nội dung liên quan để gây hứng thú cho trẻ

Ví dụ: Đề tài "Vẽ hoa" giáo viên cho nghe bài hát “Màu hoa”, sau đó đàm

thoại với trẻ về nội dung bài hát:

- Bài hát nhắc đến những bông hoa có màu sắc gì? ( màu hoa tím, đỏ, vàng…)

- Ngoài những bông hoa đủ màu sắc đó thì bài hát còn nhắc đến những gì nữa? ( những chiếc lá màu xanh )…

=> Những câu hỏi đàm thoại đó giúp trẻ có thêm một số ý tưởng trong quá trình vẽ để có sản phẩm sáng tạo

* Đối với hoạt động chuyển tiếp:

Một thủ thuật thông dụng là cho trẻ chơi các trò chơi, hay hát đồng ca để tập trung sự chú ý của trẻ, rồi sau đó chuyển nhanh sang hoạt động khác Tuỳ theo độ tuổi và số trẻ trong nhóm, giáo viên thường lựa chọn một hoạt động nào đó để duy

trì cân đối giữa vận động “động và tĩnh” Khi kết thúc một hoạt động nên làm cho

nhóm trẻ lắng dịu xuống bằng giai điệu hay bài tập thư giãn Giáo viên sẽ đạt kết quả cao nhất khi họ tạo sự chuyển tiếp ngọt ngào, uyển chuyển giữa các hoạt động Nếu giáo viên dừng lại đột ngột, đứt quãng khi chuyển sang hoạt động kế tiếp sẽ làm cho trẻ mất tập trung, dễ xảy ra lộn xộn

1.2.5 Biện pháp 5: Tổ chức giáo dục âm nhạc thông qua các trò chơi âm

nhạc:

Trò chơi âm nhạc có vai trò quan trọng giúp trẻ phát triển tai nghe, nhận biết, phân biệt và phản ứng linh hoạt với các thuộc tính âm nhạc: Cao độ, tiết tấu, nhịp

độ, sắc thái, củng cố ca hát, tạo cảm giác nhịp điệu, phát triển năng khiếu âm nhạc Các yếu tố đó góp phần làm cho trẻ cảm thụ âm nhạc tốt hơn

Mỗi loại trò chơi đều có ý nghĩa giúp trẻ phát triển trí tuệ, tạo cho trẻ có những phản xạ nhanh, nhạy, có tác dụng trong việc củng cố và tiếp thu những nội dung giáo dục

Chính vì vậy bản thân tôi đã tìm tòi, sáng tác, cải biên một số trò chơi nhằm làm tăng thêm sự phong phú, hấp dẫn trẻ khi tham gia trò chơi âm nhạc

* Trò chơi “Nghe thấu, hát tài”:

Mục đích: Giúp trẻ nhanh nhẹn, linh hoạt, truyền tin cho bạn đúng

Chuẩn bị : Một số câu hát trong các bài hát trong chương trình mà trẻ đã

thuộc

Cách chơi: Chia lớp thành hai đội Thành viên thứ nhất của 2 đội ra ngoài

lớp, cô nói thầm vào tai từng trẻ đại diện của 2 đội một câu hát giống nhau Sau đó

2 trẻ có trách nhiệm chạy về đội của mình và nói lại câu hát đó cho bạn thứ 2, bạn thứ 2 nói thầm vào tai cho bạn thứ 3 và cứ thế tiếp tục cho đến trẻ cuối cùng của đội, trẻ cuối cùng lên hát lại câu hát đó Nếu đội nào hát đúng và nhanh hơn thì thắng cuộc

Ví dụ: Cô nói thầm vào tai trẻ đại diện 2 đội câu hát: “ Em rất thích trồng

nhiều cây xanh…” Hai trẻ đại diện chạy về nói thầm vào tai cho bạn thứ 2 của đội

mình cứ thế cho đến bạn cuối cùng của đội sẽ lên hát lại câu hát trên, đội nào nhanh và hát đúng lời của câu hát là thắng cuộc

* Trò chơi: “Giai điệu thân quen”:

Trò chơi này giúp trẻ củng cố kiến thức về tên bài hát và củng cố lại giai điệu bài hát đã học, đồng thời tạo cho trẻ sự tập trung chú ý lắng nghe và nhanh nhẹn, linh hoạt, trả lời rõ ràng, chính xác tên bài hát

Chuẩn bị: Nhạc các bài hát trong chương trình mà trẻ đã được học, máy vi

tính

Cách chơi: Cô mở cho trẻ nghe giai điệu bài hát, 2 đội rung chuông giành

quyền trả lời bằng cách nói rõ tên bài hát vừa nghe, nếu đúng mỗi trẻ trong đội được tặng một bông hoa, nếu sai quyền trả lời thuộc về đội bạn

Ví dụ: Cho trẻ nghe giai điệu câu hát: “ Lá xanh vẫy vẫy như gọi em đi nhanh

đi nhanh ” thì trẻ phải nêu được tên bài hát đó là “Lá xanh”.

1.2.6 Biện pháp 6: Tổ chức hoạt động âm nhạc trong giờ hoạt động góc:

Trong một giờ hoạt động học trẻ không thể hát thuộc và vận động thành thạo bài hát, vì ở lứa tuổi này trẻ rất dễ nhớ mà lại mau quên Vì thế giáo viên cần cho trẻ làm quen với âm nhạc ở mọi lúc, mọi nơi và một hoạt động không thể thiếu đó

là hoạt động góc Trong giờ hoạt động góc trẻ chơi rất hồn nhiên, mạnh dạn, thích hát múa lại những bài hát đã học và thích phản ánh lại những việc làm của người lớn

Theo chương trình giáo dục mầm non, hoạt động góc đi đôi với hoạt động học

có chủ đích Ở Hoạt động học có chủ đích, mỗi tuần chỉ có một giờ hoạt động âm nhạc, vì vậy việc giáo dục âm nhạc cho trẻ thông qua các giờ hoạt động cũng rất cần thiết Phương pháp này nhằm phát triển ở trẻ cảm giác nhịp điệu về âm nhạc, qua đó giúp trẻ thể hiện nhịp điệu âm nhạc bằng chính hoạt động của mình Trẻ có thể cảm nhận và tự vận động theo ý thích của mình

Giáo viên có thể hướng dẫn, khuyến khích trẻ vận động dưới nhiều hình thức:

- Hát kết hợp vỗ tay đệm theo bài hát.

- Hát kết hợp nhún nhảy, lắc lư, giậm chân

- Hát kết hợp một số động tác đơn giản như vẫy cánh tay, cuộn cổ tay, nhún,

đi, chạy

- Hát kết hợp minh hoạ theo lời ca.

Để thực hiện có hiệu quả các hình thức trên, giáo viên hướng dẫn thực hiện bằng cách:

- Bắt nhịp cho trẻ hát và cho trẻ vỗ tay cùng cô ( cô vỗ tay chậm, nhịp nhàng

để trẻ vỗ theo)

- Bắt nhịp cho trẻ hát hoặc mở nhạc, cô và trẻ cùng nhún nhảy hoặc lắc lư

theo bài hát

- Những bài hát nào có thể múa minh hoạ, cô cho trẻ vừa hát theo băng nhạc vừa làm động tác minh hoạ cùng cô

Việc cho trẻ vận động theo nhạc ở hoạt động góc chủ yếu giúp trẻ biết hưởng ứng cảm xúc bằng chính những phản ứng của cơ thể sao cho phù hợp với nhịp điệu

âm nhạc, không nhất thiết yêu cầu trẻ phải vận động giống như cô

1.2.7 Biện pháp 7: Khen ngợi - khuyến khích động viên trẻ:

Ở lứa tuổi này trẻ thích được cô khen hơn là bị chê, vì vậy mà giáo viên phải

sử lý khéo léo, có lời khen đúng mực, không phải trẻ làm sai mà vẫn khen như vậy

sẽ hình thành một thói quen xấu cho trẻ, cô phải nói ra cái sai cho trẻ sửa chữa Khi làm tốt cô nên động viên trẻ kịp thời để trẻ có hứng thú học bài tiếp

Có rất nhiều cách để biểu dương trẻ như trong giờ học, trong các hoạt động khác nhất là sinh hoạt nêu gương cuối ngày, cuối tuần là trẻ luôn háo hức không biết trong ngày, trong tuần này mình có được cờ đỏ, phiếu bé ngoan không? Vì thế giáo viên bằng các cách khác nhau mà động viên khích lệ để trẻ hứng thú tham ga mọi hoạt động khi ở trường và tạo cảm giác thích đến trường, lớp cho trẻ

1.2.8 Biện pháp 8: Tuyên truyền tới các bậc phụ huynh:

Bên cạnh việc tổ chức tốt hoạt động giáo dục âm nhạc ở trường, hằng ngày giáo viên có thể trao đổi và tuyên truyền tới các bậc phụ huynh trong giờ đón trẻ, trả trẻ để phụ huynh thấy được chương trình dạy học hàng ngày theo từng chủ đề, chủ điểm, cũng như kế hoạch của lớp, của trường để phụ huynh biết và cùng phối hợp với giáo viên rèn luyện thêm cho trẻ Hơn thế giáo viên huy động phụ huynh