Giải pháp nâng cao chất lượng phân tích tài chính dự án đầu tư tại công ty Thông tin di động
Trang 1Lời mở đầu
Cùng với sự vơn lên không ngừng ngành Bu chính viễn thông đang cùng đấtnớc trong tiến trình hội nhập vào nền kinh tế khu vực và thế giới Với phơng châm đitắt đón đầu, hiện nay các công ty trực thuộc Tổng công ty Bu chính viễn thông ViệtNam (VNPT) đang từng bớc đợc đầu t công nghệ hiện đại để bắt kịp với xu thế pháttriển trên thế giới
Trong những năm đầu của thập kỷ 90, khi công nghệ thông tin di động GSM
900 trên thị trờng thông tin di động thế giới đã phát triển và thơng mại hoá thì ở ViệtNam cha có công ty nào sử dụng công nghệ này Trớc tình hình đó, vào đầu năm
1993, VNPT đã quyết định đa công nghệ hiện đại này vào Việt Nam và giao chocông ty Thông tin di động (VMS) quản lý, đầu t xây dựng mạng lới, cung cấp dịch vụthông tin di động trên toàn lãnh thổ Việt Nam, đáp ứng yêu cầu công nghiệp hoá,hiện đại hoá đất nớc
Để hoàn thành nhiệm vụ đợc giao, VMS đã từng bớc đầu t các thiết bị mạnglới theo tiêu chuẩn quốc tế với sự giúp đỡ của đối tác Comvik Nhiều dự án đầu t đ-
ợc lập và triển khai thực hiện theo chiến lợc phát triển của công ty Việc các dự án
đi vào hoạt động một cách hiệu quả có sự đóng góp không nhỏ của công tác phântích tài chính dự án Trong thời gian tới công ty sẽ tập trung đầu t mạnh vào mạng l-
ới để tạo bớc nhảy vọt về chất lợng cũng nh số lợng dịch vụ cung cấp Vì vậy, chấtlợng phân tích tài chính dự án đầu t đang là một vấn đề cần quan tâm hiện nay ởcông ty
Qua thời gian thực tập tại công ty, với mong muốn đợc góp phần nâng cao
chất lợng hoạt động này, em đã chọn đề tài luận văn tốt nghiệp: “Giải pháp nâng cao chất lợng phân tích tài chính dự án đầu t tại công ty Thông tin di động “
Luận văn đợc trình bày thành 3 chơng nh sau:
Chơng I: Dự án đầu t và chất lợng phân tích tài chính dự án đầu t của doanh
Trang 2Mục lục
Chơng I Dự án đầu t và chất lợng phân tích tài chính dự án đầu
1 Vai trò của dự án đầu t đối với doanh nghiệp 7
1.2 Vai trò của dự án đầu t đối với doanh nghiệp 12
2 Phân tích tài chính dự án đầu t của doanh nghiệp 12 2.1 Khái niệm phân tích tài chính dự án đầu t 122.2 Nội dung phân tích tài chính dự án đầu t của doanh nghiệp 13
Trang 32.2.1 Xác định tổng mức đầu t và vốn đầu t từng năm theo tiến độ thực hiện đầu
2.2.3 Xác định dòng tiền của dự án đầu t theo từng thời kỳ 182.2.4 Các phơng pháp phân tích tài chính dự án đầu t 203Chất lợng phân tích tài chính dự án đầu t của doanh nghiệp 273.1 Khái niệm chất lợng phân tích tài chính dự án đối với doanh nghiệp 273.2 Một số chỉ tiêu đánh giá chất lợng phân tích tài chính dự án đầu t 27
3.2.2 Chi phí cho việc phân tích tài chính dự án 27
1.4 Đặc điểm kinh doanh dịch vụ của công ty 36
1.4.2 Đặc tính kinh tế kỹ thuật của quy trình công nghệ của công ty 37
1.5 Tình hình sản xuất kinh doanh của công ty 39
2 Thực trạng chất lợng phân tích tài chính dự án đầu t tại công
2.1 Quy trình lập và phân tích dự án tại công ty 432.2 Cơ sở tính toán doanh thu, chi phí của một dự án 452.3 Quy trình phân tích tài chính dự án lắp đặt dịch vụ điện thoại di động trả tiền trớc của
Trang 42.4 Đánh giá chất lợng phân tích tài chính dự án đầu t tại công ty thông tin di động 61
Chơng III Một số giải pháp nâng cao chất lợng phân tích tài
1.Định hớng phát triển kinh doanh của công ty trong
1.1 phơng hớng phát triển của Tổng công ty bu chính viễn thông 67
2 Một số giải pháp nâng cao chất lợng phân tích tài chính dự án
2.1 Xác định đúng và đầy đủ các khoản thu, chi của dự án 712.2 Nâng cao chất lợng công tác thu thập, phân tích và xử lý thông tin 722.3 Hoàn thiện các phơng pháp phân tích tài chính dự án đầu t 722.4 Xây dựng chơng trình và kế hoạch đào tạo cán bộ phân tích tài chính dự án đầu t 74
Trang 52 1 Vai trò của dự án đầu t đối với doanh nghiệp
1.1 Dự án đầu t của doanh nghiệp
1.1.1 Hoạt động đầu t của doanh nghiệp
Đầu t là hoạt động chủ yếu quyết định sự phát triển và tăng trởng của các cơ
sở sản xuất kinh doanh Hoạt động đầu t là hoạt động bỏ vốn vào lĩnh vực sản xuất,kinh doanh hay dịch vụ nhằm tái sản xuất giản đơn và tái sản xuất mở rộng các cơ
sở vật chất của nền kinh tế nói chung, của địa phơng, của ngành và của các cơ sởkinh doanh dịch vụ nói riêng
Hoạt động đầu t ở đây đợc hiểu là hoạt động đầu t phát triển trong đó ngời cótiền đầu t tiến hành các hoạt động nhằm tạo ra sản phẩm mới cho nền kinh tế, làmtăng tiềm lực sản xuất kinh doanh, tạo công ăn việc làm, nâng cao đời sống vậtchất tinh thần cho ngời lao động
Để thuận tiện cho việc theo dõi, quản lý và đề ra các biện pháp nhằm nângcao hiệu quả của hoạt động đầu t có thể phân loại hoạt động đầu t theo các tiêuthức sau:
Theo cơ cấu vốn, đầu t có thể đợc chia thành các loại sau:
Đầu t tài sản cố định (TSCĐ)
Đây là loại đầu t nhằm mua sắm , cải tạo, mở rộng TSCĐ trong doanhnghiệp Thông thờng vốn đầu t cho loại tài sản này chiếm một tỷ trọng lớn trongtổng vốn đầu t của doanh nghiệp
Loại này có thể bao gồm:
Đầu t tài sản lu động(TSLĐ) Đây
là khoản đầu t hình thành nên TSLĐ cần thiết bảo đảm cho sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp tiến hành hoạt động bình thờng Khi có sự tăng trởng của doanh nghiệp ở một mức độ nào đó đòi hỏi phải có sự bổ sung TSLĐ
Đầu t tài sản tài chính
Trong các hoạt động sản xuất kinh doanh, các doanh nghiệp có thể lựa chọn
đầu t vào các tài sản tài chính nh cổ phiếu, trái phiếu Loại tài sản này có thể manglại các lợi ích tài chính trong tơng lai
Trang 6Việc phân loại đầu t theo cơ cấu vốn giúp cho doanh nghiệp có thể xem xéttính chất hợp lý của các khoản đầu t trong tổng thể đầu t của doanh nghiệp, đảmbảo xây dựng đợc một kết cấu tài sản thích ứng với điều kiện của từng doanhnghiệp nhằm đạt hiệu quả đầu t cao.
Theo mục tiêu có thể chia thành các loại sau:
Đầu t tăng năng lực sản xuất của doanh nghiệp
Đầu t đổi mới sản phẩm
Đầu t thay đổi thiết bị
Đầu t mở rộng xuất khẩu sản phẩm, nâng cao chất lợng, mở rộng thị ờng tiêu thụ
tr- Đầu t khác: nh góp vốn thực hiện liên doanh với các doanh nghiệp, tổ
chức kinh tế khác, đầu t ra nớc ngoài…) và đầu t
Việc phân loại này giúp cho các doanh nghiệp có thể kiểm soát đợc tình hìnhthực hiện đầu t theo những mục tiêu nhất định
Để đảm bảo cho mọi công cuộc đầu t đợc tiến hành thuận lợi, đạt đợc mụctiêu đã đề ra đòi hỏi phải làm tốt công tác chuẩn bị Có nghĩa là phải xem xét, tínhtoán toàn diện các khía cạnh kinh tế, kỹ thuật, điều kiện tự nhiên, môi trờng, xã hội,pháp lý…) và đầu t có liên quan đến quá trình thực hiện đầu t, đến sự phát huy tác dụng vàhiệu quả đạt đợc của công cuộc đầu t, đồng thời phải dự đoán đợc các yếu tố bất
định sẽ xảy ra trong quá trình thực hiện đầu t, ảnh hởng đến sự thành bại của côngcuộc đầu t Tất cả sự chuẩn bị này đợc thể hiện trong dự án đầu t
1.1.2 Dự án đầu t của doanh nghiệp
Xét một cách tổng quát dự án đầu t là một tập hợp các hoạt động kinh tế đặcthù với các mục tiêu, phơng pháp và phơng tiện cụ thể để đạt tới trạng thái mongmuốn
Một dự án đầu t có những đặc điểm sau:
Mục tiêu của dự án đầu t
Những mục tiêu về tăng trởng kinh tế, đóng góp phúc lợi cho xã hội, nâng caonăng lực sản xuất kinh doanh, tăng cờng sức mạnh cạnh tranh…) và đầu t cần đợc hoạch
định một cách hợp lý thông qua việc thực hiện các kết quả cụ thể về thu nhập của
dự án, về nghĩa vụ đóng thuế đối với nhà nớc, tạo công ăn việc làm cho ngời lao
động…) và đầu t Vấn đề là các mục tiêu này cần phải đợc định hớng một cách phù hợp vớinguồn lực sẵn có và có thể huy động đợc, đặc biệt là phù hợp với xu hớng phát triểncủa thị trờng và của xã hội trong tơng lai
Các nguồn lực của dự án đầu t
Những nguồn lực này bao gồm tiền, tài nguyên, tri thức khoa học kỹ thuật,năng lực lao động sản xuất của con ngời…) và đầu tVà muốn sử dụng đợc chúng cần phải bỏ
ra một chi phí nhất định nh chi cho hoạt động nghiên cứu triển khai, chi cho việc
Trang 7khai thác tài nguyên, đào tạo nâng cấp tay nghề, chi cho xây dựng, mở rộng nhàmáy, kho bãi hay thay thế, mua thêm máy móc thiết bị.
Tính chất kế hoạch của dự án đầu t
Chi phí sử dụng nguồn lực phải đợc dự trù một cách chi tiết theo từng diễnbiến, công đoạn của việc chuẩn bị và thực hiện quá trình sản xuất kinh doanh.Trong suốt quá trình dự án đợc thực hiện luôn có sự vận động liên tục của các dòngchi phí và thu nhập do đó tính chất kế hoạch của dự án thể hiện ở sự sắp xếp, điềuchỉnh sự vận động này một cách nhịp nhàng, hài hoà nhằm đạt đợc mục tiêu của dự
án
Để hiểu rõ hơn về dự án đầu t cần xem xét chu kỳ của dự án đầu t Chu kỳ của
dự án đầu t là các bớc hoặc các giai đoạn mà mỗi dự án phải trải qua bắt đầu từ khi
dự án mới chỉ là ý đồ đến khi dự án đợc hoàn thành, chấm dứt hoạt động
Quá trình hình thành và thực hiện một dự án đầu t trải qua 3 giai đoạn: chuẩn
bị đầu t, thực hiện đầu t và vận hành các kết quả của giai đoạn thực hiện đầu tnhằm đạt đợc mục tiêu của dự án
Các bớc công việc của các giai đoạn hình thành và thực hiên một dự án đầu t
có thể đợc tóm tắt trong bảng sau
Bảng 1.1: Các giai đoạn của một dự án đầu t
Chuẩn bị đầu t Thực hiện đầu t Vận hành kết quả đầu t Nghiên
án (Luận chứng kinh tế kỹ thuật)
Đánh giá
và quyết
định (thẩ m
định dự
án)
Đàm phán
và ký kết các hợp
đồng
Thiết
kế và lập dự toán thi công xây lắp công trình
Thi công xây lắp công trình
Chạy thử và nghiệm thu sử dụng
Sử dụng cha hết công suất
Sử dụng công suất ở mức cao nhất
Công suất giảm dần và thanh lý
Quá trình lập dự án nằm trong giai đoạn chuẩn bị đầu t Công tác soạn thảo đợctiến hành qua 3 mức độ nghiên cứu:
Giai đoạn nghiên cứu cơ hội đầu t
Đây là giai đoạn hình thành dự án và là bớc nghiên cứu sơ bộ nhằm xác
định triển vọng đem lại hiệu quả và sự phù hợp với thứ tự u tiên trong chiến lợc pháttriển sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp
Có hai cấp độ nghiên cứu cơ hội đầu t là cơ hội đầu t chung và cơ hội đầu t cụthể Cơ hội đầu t chung là cơ hội đầu t đợc xem xét ở cấp độ ngành, vùng hoặc cảnớc nhằm phát hiện những lĩnh vực cần và có thể đợc đầu t trong từng thời kỳ pháttriển kinh tế xã hội của đất nớc Cơ hội đầu t cụ thể đợc xem xét ở cấp độ từng đơn
Trang 8vị sản xuất kinh doanh dịch vụ nhằm phát triển, mở rộng hoạt động sản xuất kinhdoanh, mở rộng thị trờng…) và đầu t
Việc nghiên cứu và phát hiện các cơ hội đầu t ở mọi cấp độ phải đợc tiến hànhthờng xuyên để cung cấp các dự án sơ bộ cho nghiên cứu tiền khả thi và khả thi, từ
đó xác định đợc danh mục các dự án đầu t cần thực hiện trong từng thời kỳ kếhoạch
Giai đoạn nghiên cứu tiền khả thi.
Đây là bớc tiếp theo của các cơ hội đầu t có nhiều triển vọng đã đợc lựa chọn,
có quy mô đầu t lớn, phức tạp về mặt kỹ thuật, thời gian thu hồi vốn lâu, có nhiềuyếu tố bất định tác động Đối với các cơ hội đầu t quy mô nhỏ, không phức tạp vềmặt kỹ thuật và đem lại hiệu quả rõ ràng thì có thể bỏ qua giai đoạn nghiên cứ tiềnkhả thi
Trong giai đoạn này các nhà đầu t phải ớc tính các khoản mục chủ yếu nh thunhập, chi phí Việc ớc tính đợc tiến hành căn cứ vào nhu cầu về sản phẩm của dự
án, công suất, dung lợng và các yếu tố khác Đồng thời phải xác định đợc nguồnvốn, quy mô đầu t và chi phí cơ hội của nó
Đặc điểm nghiên cứu các vấn đề ở giai đoạn này là cha chi tiết, xem xét ởtrạng thái tĩnh, ở mức trung bình mọi đầu ra, đầu vào, mọi khía cạnh kỹ thuật, tàichính kinh tế của cơ hội đầu t Vì vậy, tính chính xác ở giai đoạn này không cao
Giai đoạn nghiên cứu khả thi
Đây là bớc sàng lọc cuối cùng để lựa chọn đợc dự án tối u ở giai đoạn nàyphải khẳng định cơ hội đầu t có khả thi hay không, có vững chắc, có hiệu quả haykhông? ở giai đoạn này, mọi khía cạnh nghiên cứu đều đợc xem xét ở trạng thái
động tức là có tính đến các yếu tố bất định có thể xảy ra theo từng nội dung nghiêncứu Kết quả đánh giá, phân tích dự án đầu t, tổng mức kinh phí đầu t (nội, ngoạitệ), các khối lợng thiết bị, vật liệu chủ yếu, nguồn vốn, các phơng pháp phân tích dự
án đầu t …) và đầu t
Giai đoạn đánh giá và quyết định (thẩm định dự án)
Trong giai đoạn này dự án đợc đa lên các cơ quan chức năng, các cơ quan cóthẩm quyền hoặc ban giám đốc của công ty để xem xét, đánh giá và quyết định đầu
t
Tiếp theo là giai đoạn thực hiện đầu t , ở giai đoạn này các nhà đầu t tiến hành
ký kết và thực hiện các hợp đồng mua sắm thiết bị, xây lắp công trình và vận hànhchạy thử
Cuối cùng là đánh giá sau khi thực hiện dự án: giai đoạn này rất cần thiết đểxác định mức độ đóng góp của dự án vào lợi ích của đất nớc cũng nh lợi ích cảu đơn
vị kinh doanh sau những năm vận hành công trình
Trang 91.2 Vai trò của dự án đầu t đối với doanh nghiệp
Dự án đầu t là căn cứ quan trọng để thực hiện những mục tiêu đầu t, do đó nó
có ảnh hởng trực tiếp đến quyết định đầu t dài hạn của doanh nghiệp Đây là mộttrong những quyết định có ý nghĩa chiến lợc, tác động lớn đến hiệu quả sản xuấtkinh doanh của doanh nghiệp, đòi hỏi phải có một lợng vốn lớn để đầu t Vì vậy,hiệu quả của vốn đầu t phụ thuộc vào việc dự toán đúng đắn vốn đầu t Sai lầmtrong việc dự toán vốn đầu t gây hậu quả nghiêm trọng cho doanh nghiệp
Chính vì vậy, dự án đầu t có vai trò rất lớn đối với doanh nghiệp đợc thể hiện ởchỗ:
Dự án đầu t là căn cứ quan trọng để quyết định việc bỏ vốn đầu t, là cơ sở đểxin phép đợc đầu t và giấy phép hoạt động, xin phép nhập khẩu vật t, máy móc,thiết bị, xin hởng các khoản u đãi, xin gia nhập các khu chế xuất, khu công nghiệp.Ngoài ra nó còn là phơng tiện tìm đối tác trong và ngoài nớc liên doanh bỏ vốn đầut
Dự án đầu t còn là căn cứ quan trọng để theo dõi, đôn đốc quá trình thực hiện
và có những điều chỉnh kịp thời, hạn chế những vớng mắc trong quá trình thực hiện
dự án, xử lý hài hoà quan hệ về quyền lợi và nghĩa vụ giữa các bên tham gia dự án
Từ những vai trò quan trọng nh vậy việc phân tích tài chính dự án đầu t khôngthể coi nh là một việc làm chiếu lệ để tìm đối tác, xin cấp vốn, vay vốn mà phải coi
đó là một công việc quan trọng, nghiêm túc bởi nó xác định quyền lợi và nghĩa vụcủa chính bản thân các đơn vị lập dự án
3 2 Phân tích tài chính dự án đầu t của doanh nghiệp
2.1 Khái niệm phân tích tài chính dự án đầu t
Phân tích tài chính dự án đầu t là đánh giá tính hiệu quả tài chính của dự ándới giác độ của các tổ chức và cá nhân tham gia đầu t vào dự án Mối quan tâm chủyếu của các tổ chức và cá nhân này là việc đầu t vào dự án có mang lại một lợinhuận thích đáng hoặc đem lại nhiều lợi nhuận hơn so với việc đầu t vào các dự ánkhác hay không Phân tích tài chính có nhiệm vụ cung cấp các thông tin cần thiết
để các nhà đầu t có thể đa ra những quyết định đầu t đúng đắn
Chính vì vậy, mỗi một nhà đầu t đứng trên những quan điểm khác nhau sẽ cónhững mục tiêu khác nhau trong công tác phân tích tài chính dự án đầu t
Đứng trên quan điểm nhà tài trợ, phân tích tài chính dự án đầu t thực chất là
phân tích, đánh giá để lựa chọn dự án đầu t có hiệu quả tài chính cao, có khả nănghoàn vốn vay đúng thời hạn
Đứng trên quan điểm chủ đầu t, phân tích tài chính dự án đầu t cung cấp
các thông tin cần thiết để chủ đầu t lựa chọn đợc phơng án đầu t tốt nhất mang lạilợi nhuận cao nhất
Trang 10Đứng trên quan điểm quản lý nhà nớc, phân tích tài chính dự án đầu t là
phân tích, đánh giá để lựa chọn đầu t sao cho đảm bảo các lợi ích của ngời thamgia đầu t và cả những đóng góp của dự án đối với toàn bộ nền kinh tế quốc dân.Mục tiêu của phân tích tài chính dự án là xem xét, đánh giá tình hình kết quảhoạt động của dự án đầu t trên góc độ hạch toán kinh tế của đơn vị thực hiện dự án
Cụ thể là xem xét các chi phí sẽ phải thực hiện kể từ khi soạn thảo cho đến khi kếtthúc dự án, xem xét thu nhập mà đơn vị thực hiện dự án sẽ hoặcphải đạt đợc
Yêu cầu của phân tích tài chính dự án đầu t là các số liệu về tình hình tài chínhcủa dự án phải đảm bảo chính xác, có độ tin cao Điều đó đòi hỏi trong quá trình thunhập thông tin, tài liệu về thị trờng, hoạt động phân tích tài chính cần khoa học,chính xác Cơ sở của việc thu nhập thông tin phụ thuộc chủ yếu vào yêu cậu cụ thểcủa mỗi dự án bao gồm các yếu tố nh: lĩnh vực đầu t, quy mô dự án, mức độ cạnhtranh, nhu cầu thị trờng…) và đầu t để từ đó xác định phơng pháp thu mẫu thông tin cho thíchhợp Trong hoạt động phân tích tài chính có thể sử dụng các nguồn nh: niên giámthống kê hàng năm, tài liệu tổng hợp từ các cơ quan quản lý ngành, cơ quan thẩm
định nhà nớc…) và đầu t
2.2 Nội dung phân tích tài chính dự án đầu t của doanh nghiệp
Phân tích tài chính dự án đầu t đợc thực hiện bằng cách xác định chi phí vàthu nhập của dự án một cách chính xác, sau đó sử dụng các ph ơng pháp phân tích
dự án nhằm lực chọn ra một dự án hay một phơng án đầu t tốt nhất, đem lại lợi íchcao nhất Hay nói cách khác, phân tích tài chính dự án đầu t là nhằm chọn ra một
dự án có hiệu quả tài chính cao nhất trong số các dự án đang có Nhng trớc khi xác
định chi phí thu nhập của dự án, việc xác định tổng mức đầu t và nguồn tài trợ là rấtcần thiết và là những nội dung quan trọng của phân tích tài chính
2.2.1 Xác định tổng mức đầu t và vốn đầu t từng năm theo tiến độ thực hiện đầu t dự kiến.
Để triển khai dự án đầu t, chủ đầu t phải tính toán lợng vốn cần thiết cho dự
án Trong mỗi dự án đầu t, việc tính số vốn cần thiết cho từng hạng mục đầu t vàtrong từng giai đoạn của quá trình đầu t giúp các nhà đầu t tính đợc tổng nhu cầu vềvốn và đó cũng là căn cứ để các nhà đầu t tìm kiếm nguồn tài trợ cho dự án, tínhtoán hiệu quả đầu t và xác định thời gian hoàn vốn
Tổng mức đầu t là vốn đầu t đợc dự kiến để chi phí cho toàn bộ kế hoạch
đầu t nhằm đạt đợc mục tiêu đầu t, đa vào khai thác, sử dụng theo yêu cầu của dự
án Tổng mức đầu t đợc tính toán và xác định trong giai đoạn nghiên cứu khả thicủa dự án
Tổng mức đầu t đợc xác định trên cơ sở năng lực sản xuất theo thiết kế, khốilợng các công tác chủ yếu và suất đầu t, giá chuẩn, đơn giá tổng hợp do cơ quan cóthẩm quyền ban hành
Tổng mức đầu t là toàn bộ chi phí đầu t và xây dựng, là giới hạn chi phí tối đacủa dự án đợc xác định trong quyết định đầu t, bao gồm những chi phí cho việc
Trang 11chuẩn bị đầu t, chi phí thực hiện đầu t xây dựng, lãi vay Ngân hàng của chủ đầu ttrong thời gian thực hiện đầu t, vốn lu động ban đầu cho sản xuất, chi phí dự phòng.
Chi phí chuẩn bị đầu t :
Chi phí nghiên cứu cơ hội đầu t
Chi phí nghiên cứu tiền khả thi (nếu có)
Chi phí nghiên cứu khả thi
Chi phí thẩm định dự án
Chi phí thực hiện đầu t
Chi phí ban đầu về đất đai: Bao gồm các loại chi phí giải toả đầu tsan lấp mặt bằng, chi phí tháo dỡ…) và đầu t để tạo nên mặt bằng thuận lợi chocông cuộc đầu t Chi phí này phụ thuộc vào nhiều yếu tố nh: đặc
điểm., địa hình, quan hệ sở hữu của đất đai
Chi phí mua sắm thiết bị
- Chi phí mua sắm thiết bị công nghệ và các trang thiết bị khác củacông trình
- Chi phí vận chuyển bảo quản, bảo dỡng tại hiện trờng và bảo hiểmcông trình
Chi phí khác nh : lãi vay ngân hàng, đền bù hoa màu…) và đầu t
Chi phí ban đầu cho sản xuất là những chi phí nguyên, nhiên vật liệu, tiềnlơng, điện nớc, phù tùng đảm bảo cho quá trình thực hiện đầu t đợc tiếnhành thuận lợi Chi phí này phụ thuộc vào từng đặc điếm sản xuất củatừng ngành
Chi phí dự phòng: đợc xác định bằng 5% toàn bộ giá trị công trình Chiphí sự phòng chỉ dùng để dự trù vốn, không dùng để thanh toán Khi phátsinh chi phí, phải lập dự toán có sự thống nhất của chủ đầu t và nhà thầu
dể trình cấp quyết định đầu t giải quyết
Sau khi xác định đợc tổng mức đầu t cho dự án cần tiến hành đa vào bảngtiến độ thực hiện đầu t:
Trang 12
Bảng 1.2: Biểu tiến độ thực hiện đầu t
Năm thứ 1 Năm thứ 2 Năm thứ 3 …) và đầu t Năm thứ nA
Đối với các dự án lớn trong thành phần tổng vốn trên cần tách riêng theo cácnhóm:
- Theo nguồn hình thành : vốn tự có, vay ngắn hạn, vay dài hạn
- Theo hình thức: bằng tiền, bằng hiện vật
Việc dự tính cụ thể thành phần vốn đầu t của dự án giúp cho các nhà đầu t,các nhà quản lý có một cách nhìn tổng quát về dự án
2.2.2 Nguồn tài trợ của dự án
Khi tiến hành đầu t cho một dự án, các nhà đầu t có thể cùng một lúc huy
động nhiều nguồn tài trợ khác nhau Vì số vốn đầu t cho một dự án thờng rất lớnnên khó có thể thực hiện đầu t từ duy nhất một nguồn Ngoài ra, việc huy động vốn
đầu t từ nhiều nguồn tài trợ giúp cho nhà đầu t có thể phân tán đợc rủi ro Thông ờng để tiến hành tài trơ cho một dự án các nhà đầu t thờng sử dụng nguồn tài trợdài hạn
th-Nguồn tài trợ dài hạn bao gồm vốn vay và vốn chủ sở hữu
2.2.2.1 vốn vay
Tùy theo loại hình của mình mà doanh nghiệp có thể vay vốn từ các tổ chức
Trang 13mở rộng, đổi mới kỹ thuật và công nghệ các dự án sản xuất kinh doanh, dịch vụ cóhiệu quả, có khả năng thu hồi vốn và có đủ điều kiện vay vốn theo quy định hiệnhành Vốn vay đợc áp dụng theo cơ chế tự vay, tự trả, thực hiện đầy đủ các thủ tục
đầu t và điều kiện vay- trả theo quy định hiện hành
Bên canh việc vay nợ từ các tổ chức tín dung, doanh nghiệp còn có thể vay
từ phía công chúng thông qua hình thức phát hành trái phiếu công ty Đây là hìnhthức giúp công ty huy động đợc một số lợng vốn nhàn rỗi lớn trong dân c Tuynhiên, một trong những vấn đề cần xem xét trớc khi phát hành là lựa chọn loại tráiphiếu nào phù hợp nhất với điều kiện cụ thể của công ty và tình hình trên thị trờngtài chính
Đối với các dự án đợc tài trợ bằng vốn vay, nhà đầu t có thể phân tán rủi rocho ngời cho vay Bên cạnh đó, chi phí của bộ phận vốn huy động bằng cách đi vay
là chi phí trớc thuê nên doanh nghiệp sẽ đợc hởng một khoản tiết kiệm nhờ thuế.Tuy nhiên, những dự án này không có tính khả thi cao, thời gian triển khai thực hiệnchậm vì phụ thuộc vao ngới cho vay Do đó, tùy vào từng điều kiện cụ thể mà nhà
đầu t sẽ lựa chọn cách thức vay vốn phù hợp
đông đóng góp khi thành lập chính là vốn chủ sở hữu của công ty
Các dự án đầu t bằng nguồn vốn cổ phần có rất nhiều lợi thế Trớc hết, nhà
đầu t có thể tập hợp đợc sức mạnh về tài chính của nhiều ngời, khai thác đợc sứcmạnh tiềm năng của các nguồn vốn nhàn rỗi tại chỗ và kinh nghiệm quản lý điềuhành dự án của tập thể hội động quản trị Khi sử dụng nguồn tài trợ bằng hình thứcnày phải có kế hoạch huy động cụ thể, khớp với tiến độ các giai đoạn của dự án,tránh việc vội vàng huy động nhng cha triển khai đợc kế hoạch sử dụng mà vẫnphải trả lợi tức cổ phiếu, gây ảnh hởng đến công việc sau này
Một bộ phận khác của vốn chủ sở hữu của các doanh nghiệp đang hoạt
động là nguồn vốn tái đầu t Nguồn vốn này đợc hình thành từ lợi nhuận và khấuhao đợc tích luỹ lại từ nhiều năm Nó thể hiện tiềm lực về tài chính của doanhnghiệp Nếu trong tổng vốn đầu t có một phần lớn đợc tài trợ từ nguồn vốn này thì
dự án sẽ đợc vận hành trôi chảy hơn
Ngoài các nguồn tài trợ kể trên, doanh nghiệp còn có thể sử dụng nguồn tàitrợ từ vốn liên doanh, liên kết Nguồn này đợc hình thành bởi sự góp vốn giữa cácdoanh nghiệp trong và ngoài nớc để hình thành một doanh nghiệp mới Mức độ gópvốn giữa các doanh nghiệp với nhau tuỳ thuộc vào thoả thuận giữa các bên thamgia Đây là một phơng pháp huy động vốn khá phổ biến, nhờ đó doanh nghiệp có
Trang 14thể nâng cao khả năng về vốn, trình độ quản lý, trình độ chuyên môn nghiệp vụcũng nh hiện đại hóa công nghệ.
Sau khi xác định các nguồn tài trợ cho dự án cần tiến hành xác định tỷ trọngcủa từng nguồn trong tổng nguồn và chi phí của từng nguồn Trên cơ sở đó, tínhtoán chi phí vốn trung bình của dự án, lấy đó làm căn cứ để xác định tỷ suất chiếtkhấu để tính toán một số chỉ tiêu hiệu quả
2.2.3 Xác định dòng tiền của dự án đầu t theo từng thời kỳ
Việc xác định các dòng tiền của một dự án có ảnh hởng rất lớn đến nhữngkết luận về việc chấp thuận hay bác bỏ dự án Công việc này đòi hỏi có sự nghiêncứu kỹ càng, có liên quan đến nhiều nhân tố nh tăng trởng kinh tế, khuynh hớng giá
cả, khuynh hớng tiêu dùng…) và đầu t
Các dòng tiền của dự án bao gồm các dòng chi phí và các dòng thu nhậpsau khi dự án đi vào hoạt động Trong phân tích tài chính, mục tiêu là đánh giá lợinhuận mà dự án mang lại cho chủ đầu t cũng nh các cá nhân và tổ chức khác thamgia vào dự án Do đó, khi xác định chi phí và thu nhập của dự án, chỉ xét đến nhữngchi phí và thu nhập nào là xác thực đối với cá nhân và tổ chức đã nêu
Dòng tiền của một dự án đầu t là căn cứ để đánh giá dự án đầu t, đợc xác
định dựa vào số chênh lệch giữa dòng thu nhập và dòng chi phí Khái niệm thunhập ở đây không giống nh khái niệm thu nhập của kết quả kinh doanh trong cácbáo cáo tài chính doanh nghiệp Tuy nhiên, những dự báo về thu chi của dự án đợclập theo phơng pháp kế toán là căn cứ để xác định những khoản thu nhập, chi phítrên cơ sở khi việc thu chi đã đợc hoàn tất
Tuy nhiên, để xác định dòng tiền của một dự án đầu t, chúng ta chỉ tính đếnnhững khoản thu, chi ở thời điểm ghi nhận nó Trong báo cáo thu nhập của kế toán,khấu hao đợc khấu trừ vào chi phí để xác định lợi nhuận trong kỳ, nhng để tính dòngtiền của dự án, khấu hao không phải là chi phí bằng tiền, khấu hao chỉ là một yếu tốcủa chi phí làm giảm thuế thu nhập doanh nghiệp Do vậy, khấu hao đợc coi là mộtnguồn thu nhập của dự án
Bảng 1.3: mẫu báo cáo thu nhập của dự án.
Đơn vị:
Năm 1 Năm 2 …) và đầu t Năm n
Trang 151 Doanh thu bán hàng
2 Giá vốn hàng bán
3 Lãi gộp
4 Chi phí bán hàng và quản lý
5 Thu nhập trớc thuế và lãi vay
6 Chi phí lãi vay
7 Lợi nhuận trớc thuế
8 Thuế thu nhập doanh nghiệp
9 Lợi nhuận sau thuế
Từ bảng trên ta xác định đợc những chỉ tiêu tài chính quan trọng làm căn cứtính thu nhập ròng của dự án đầu t
Thu nhập trớc thuế và lãi vay đợc tính dựa vào số chênh lệch giữa doanh thucủa dự án với toàn bộ chi phí (ngoại trừ thuế và lãi vay) của dự án
Dòng tiền sau thuế đợc xác định trớc hết dựa vào lãi sau thuế, sau đó điềuchỉnh với các khoản khấu hao TSCĐ và các luồng tiền vào khác nh giá trị phế liệuthu hồi đợc (nếu có), hoặc các khoản thu hồi vốn lu động khi kết thúc dự án ta đợc :
Dòng tiền của dự án = Lợi nhuận sau thuế + Khấu hao TSCĐ
2.2.4 Các phơng pháp phân tích tài chính dự án đầu t
Các phơng pháp phân tích tài chính dự án đầu t là yếu tố quyết định trực tiếp
đến việc lựa chọn các dự án đầu t Các phơng pháp này cho phép chúng ta có cáinhìn tổng quát về hoạt động và kết quả của dự án trong tơng lai
Thông thờng các nhà đầu t thờng sử dụng 4 phơng pháp sau đây:
- Phơng pháp giá trị hiện tại ròng (NPV)
- Phơng pháp tỷ lệ hoàn vốn nội bộ (IRR)
- Phơng pháp thời gian hoàn vốn (PP)
- Phơng pháp chỉ số doanh lợi (PI)
Để sử dụng các phơng pháp này trớc hêt cần làm rõ các khái niệm sau:
Giá trị theo thời gian của tiền: Tiền có giá trị không giống nhau ở các thời
điểm khác nhau Một đồng tiền có đợc ở hiện tại đợc coi là có giá trị cao hơn cũngmột đồng tiền đó nhận đợc ở tơng lai Do đó, ngời đi vay sẵn sàng trả lãi suất để cóthể sử dụng đợc vốn còn ngời cho vay đòi hỏi phải đợc trả lãi
Lãi kép: là một phơng pháp tính lãi, trong đó lãi của kỳ trớc đợc gộp vào gốc
để tính lãi tiếp cho kỳ sau
Trang 16FV = PV(1+r)
Trong đó: FV là giá trị tơng lai của tiền
PV là vốn ban đầu (giá trị hiệ tại)
r là lãi suất
n là số kỳ tính lãi
Giá trị hiện tại của dòng tiền trong tơng lai:
Trong các dự án đầu t, thu nhập và chi phí thờng xảy ra vào các giai đoạnkhác nhau Vì tiền có giá trị thời gian nên để so sánh chi phí và thu nhập xảy ra ởcác khoảng thời gian khác nhau, cần phải quy đổi về một thời điểm chung nào đó,thờng là về hiện tại Chiết khấu là việc quy đổi đồng tiền ở các thời điểm về cùngmột thời điểm có thể là hiện tại hoặc tơng lai Thông thờng các nhà đầu t thờng quy
về thời điểm hiện tại để dễ so sánh
Tỷ lệ chiết khấu: Là một yếu tố rất quan trọng, có ý nghĩa quyết định đối với
việc lựa chọn các dự án đầu t Vì vậy, trớc khi tiến hành các phơng pháp phân tíchtài chính dự án đầu t phải xác định đợc tỷ lệ chiết khấu của dự án
Tỷ lệ chiết khấu là phần lợi nhuận thích hợp bù đắp rủi ro, thực chất đây là tỷ
lệ lợi tức mong đợi của nhà đầu t, phụ thuộc vào cơ cấu sử dụng vốn đầu t của dự
án, nên việc xác định tỷ lệ chiết khấu một cách chính xác là một việc làm không đơngiản
Trên thực tế, các nhà đầu t có thể xác định tỷ lệ chiết khấu bằng cách lấy lãisuất trái phiếu kho bạc của nhà nớc cộng với phần thởng rủi ro hoặc lấy lãi suất chovay của các tổ chức tín dụng, hay có thể tham khảo tỷ lệ trả cổ tức của một sốcông ty cổ phần
2.2.4.1 Phơng pháp giá trị hiện tại ròng
Giá trị hiện tại ròng (Net Present Value, viết tắt là NPV) của một dự án đầu t
là số chênh lệch giữa giá trị hiện tại của các luồng tiền ròng kỳ vọng trong tơng laivới giá trị hiện tại của vốn đầu t
Công thức tính giá trị hiện tại ròng là :
NPV
1 0
)1( Trong đó NPV là giá trị hiện tại ròng của dự án
C0 là vốn đầu t ban đầu
Ci là thu nhập ròng dự tính trong năm i
r là tỷ lệ chiết khấu
n là số năm hoạt động của dự án
Trang 17Mối quan hệ giữa NPV của một dự án và tỷ lệ chiết khấu áp dụng để đánhgiá nó đợc minh hoạ bằng đồ thị sau:
Nhìn vào đồ thị trên, ta thấy khi r tăng thì NPV giảm và khi đồ thị cắt trụchoành tại điểm mà NPV của dự án bằng 0, đó chính là tỷ lệ hoàn vốn nội bộ IRRcủa dự án
Sử dụng NPV nh một phơng pháp đánh giá dự án đầu t, chúng ta cần phânbiệt 2 tình huống:
- Đối với các dự án đầu t độc lập nhau thì dự án đầu t đợc chọn là dự án
có NPV>0 Với dự án có NPV =0, doanh nghiệp sẽ tùy theo sự cầnthiết của nó đối vớidn mà ra quyết định
- Đối với các dự án đầu t có tính phơng án, tức là chấp nhận dự án náythì phải loại bỏ dự án khác thì dự án đầu t đợc lựa chọn là dự án cóNPV cao nhất
*Ưu điểm
Phơng pháp NPV cho biết quy mô số tiền lãi có thể thu đợc từ dự án.Phơngpháp NPV khắc phục đợc nhợc điểm của phơng pháp thời gian hoàn vốn cũng nhphơng pháp tỷ lệ hoàn vốn nội bộ mà ta sẽ đề cập dới đây
Phơng pháp NPV có tính đến giá trị theo thời gian của tiền, tính đầy đủ mọikhoản chi và thu trong cả thời kỳ hoạt động của dự án Vì vậy, NPV là tiêu chuẩn đểchọn tập dự án, tức là chọn ra không phải một dự án mà là một số dự án trong sốnhững dự án có thể có để đạt tổng lợi ích lớn nhất với nguồn lực có hạn
* Nhợc điểm
Phơng pháp NPV phụ thuộc vào tỷ lệ chiết khấu r đợc lựa chọn, tỷ lệ này càngnhỏ thì NPV càng lớn và ngợc lại Việc xác định tỷ lệ chiết khấu chính xác là rấtkhó khăn, nhất là khi thị trờng có sự biến động
NPV
r
Trang 18Phơng pháp NPV không áp dụng cho các dự án có thời hạn khác nhau và cóvốn đầu t khác nhau Do đó, muốn so sánh phải chuyển đổi thời hạn của các dự
án
NPV là chỉ tiêu tuyệt đối nên chỉ dừng lại ở mức độ xác định lỗ lãi thực của
dự án mà cha thấy đợc giá trị lợi ích thu đợc từ một đồng vốn đầu t
2.2.4.2 Phơng pháp tỷ lệ hoàn vốn nội bộ
Tỷ lệ hoàn vốn nội bộ (Internal Rate of Return, viết tắt là IRR) đo lờng tỷ lệhoàn vốn đầu t của một dự án Về kỹ thuật tính toán, IRR của một dự án là tỷ lệchiết khấu mà tại đó NPV = 0
Để xác định IRR ta áp dụng phơng pháp nội suy tuyến tính Trớc hết, cần tìm
2 tỷ lệ chiết khấu, một cho NPV có giá trị dơng, một cho NPV có giá trị âm Sau đó
áp dụng công thức:
)(
)(
2 1
1 2 1 1
NPV NPV
r r NPV r
Phơng pháp này cho thấy, IRR là tỷ lệ hoàn vốn nội bộ từ những khoản thunhập của một dự án Điều đó có nghĩa là néu dự án chỉ có IRR = r thì các khoản thunhập từ dự án chỉ đủ để hoàn trả phần vốn gốc và lãi đã đầu t ban đầu vào dự án
Sử dụng phơng pháp IRR xác định cho các tình huống đầu t sau:
- Nếu hai dự án đầu t độc lập nhau thì dự án có IRR > r sẽ đợc chọn.Nếu IRR = r thì tuỳ theo yêu cầu đối với dự án, chủ đầu t có thể chấpnhận hay bác bỏ nó
- Nếu hai dự án đầu t loại trừ nhau, ta chọn dự án có IRR lớn nhất
*Ưu điểm
Tỷ lệ hoàn vốn nội bộ chỉ rõ lãi suất vay tối đa mà dự án có thể chịu đ ợc nếuphải vay vốn Đây là một thông tin quan trọng đối với hầu hết các nhà đầu t màkhông một phơng pháp nào có thể mang lại đợc Qua đó cho phép xác định đợclãi suất tối thiểu mà dự án có thể mang lại
Phơng pháp này còn cho phép đánh giá đợc mức sinh lời của dự án có tính
đến yếu tố giá trị thời gian của tiền và cho phếp so sánh mức sinh lời với chi phí vốn
để đánh giá đợc hiệu quả sử dụng vốn
Trang 19* Nhợc điểm
Trong trờng hợp giá trị hiện tại ròng của dự án đổi dấu nhiều lần dẫn đến đ ờng cong NPV cắt trục hoành tại nhiều điểm thì sẽ có nhiều giá trị của IRR Từ đódẫn đến việc khó xác định chính xác IRR nào làm chỉ tiêu đánh giá
-Ngoài ra, phơng pháp này cha quan tâm đến quy mô của vốn đầu t Có thể
có những dự án IRR cao nhng quy mô nhỏ hơn một dự án có IRR thấp hơn nhngquy mô lớn hơn Bởi vậy, khi lựa chọn dự án có IRR cao rất có thể bỏ qua cơ hội thu
đợc giá trị hiện tại ròng lớn hơn
Phơng pháp IRR không đo lờng đợc giá trị tăng thêm do dự án mang lại do
đó làm cho nhà đầu t khó có thể biết chính xác mình sẽ thu đợc bao nhiêu trong
t-ơng lai
2.2.4.3 Phơng pháp thời gian hoàn vốn
Thời gian hoàn vốn (Payback Period, viết tắt là PP) của một dự án là độ dài
để thu hồi đủ vốn đầu t ban đầu Nó không chỉ có ý nghĩa khi đa ra quyết định đầu
t mà còn là thớc đo để cácnhà đầu t xem xét thời hạn thu hồi vốn cũng nh tính khảthi của dự án đầu t
Có hai cách xác định thời gian hoàn vốn:
Thời gian hoàn vốn giản đơn (đợc dùng trong giai đoạn nghiên cứu tiền
khả thi) Chỉ tiêu này không phản ánh chính xác các yếu tố tác động
Thời gian hoàn vốn giản đơn đợc tính theo công thức sau:
hao Khấu thuế
sau nhuận Lợi
t dầu vốn Tổng
PP
Tính thời gian hoàn vốn từ lợi nhuận sau thuế và khấu hao cho phép thấy
đ-ợc một cách đầy đủ khả năng thu hồi vốn, loại trừ sự thiên lệch trong dự tính lợinhuận cao, trích khấu hao thấp nhằm đạt đợc chỉ tiêu hoàn vốn ngắn Nhà đầu tcần phải quan tâm lựa chọn phơng pháp và mức độ tính khấu hao hàng năm saocho không làm cho giá thành quá cao nhng cũng phải vừa kịp thời thu hồi đủ vốn
đầu t trớc khi kết thúc dự án hoặc trớc khi máy móc lạc hậu về mặt kỹ thuật
Thời gian hoàn vốn có chiết khấu (dùng trong nghiên cứu khả thi)
Nguyên tắc: Theo phơng pháp này ngời ta quy đổi vốn đầu t bỏ ra trong từngnăm cũng nh thu nhập ròng từng năm về một thời điểm để tính toán Thời điểm đó
có thể khi dự án bắt đầu bỏ vốn hoặc dự án bắt đầu đi vào sản xuất
Ph
ơng pháp tính:
Phơng pháp cộng dồn: Đây là phơng pháp cộng dồn thu nhập ròng đã xác
định của các năm đợc quy về thời điểm gốc cho đến khi chúng đủ bù đắp vốn đầu
t ban đầu Phơng pháp này đợc áp dụng để tính thời gian hoàn vốn giản đơn ( nhngdòng tiền của các năm không đợc quy đổi về cùng một thời điểm)
Trang 20Phơng pháp trừ dần: Với phơng pháp này, thay bằng việc xác định thu nhậpròng của các năm rồi quy về thời điểm gốc, ta giữ nguyên nó và thực hiện quychuyển chi phí đầu t ban đầu đến thời điểm các năm trong tơng lai sau đó lấy chiphí này trừ đi thu nhập ròng của từng năm cho đến khi nó bằng không Tại thời điểm
đó chính là số năm cần thiết để thu hồi vốn đầu t
Theo phơng pháp đánh giá thời gian hoàn vốn, nếu rút ngắn đợc thời giannày sẽ tốt hơn cho một dự án đầu t
*Ưu điểm
Phơng pháp thời gian hoàn vốn thờng đợc sử dụng vì nó đơn giản, dễ hiểu,
dễ tính, dễ áp dụng và đợc sử dụng nh một công cụ sàng lọc Phơng pháp nàythích hợp với những dự án có quy mô vừa và nhỏ, vốn đầu t ít, thời gian hoàn vốnngắn, điều kiện kinh doanh gặp nhiều rủi ro, cần thu hồi vốn nhanh
*Nhợc điểm
Phơng pháp này không quan tâm đến lợi nhuận thu đợc sau thời gian hoànvốn Do đó, có thể dẫn đến việc bỏ qua những dự án có thời gian hoàn vốn dài nh-
ng mang lại lợi nhuận cao để thực hiện những dự án có thời gian hoàn vốn ngắn nh
-ng cha chắc có hiệu quả lớn Đặc biệt là có thể bỏ qua nhữ-ng dự án có thời gian thicông lâu trớc khi đa vào vận hành và sinh lãi mặc dù dự án đó có thể quan trongtrong phát triển dài hạn của doanh nghiệp, nhất là khi có sự thay đổi định hớng
Do không quan tâm đến tổng lợi nhuận nên việc xếp hạng dự án không phùhợp với mục tiêu tối đa hóa lợi nhuận của chủ đầu t
Thời gian hoàn vốn có chiết khấu phụ thuộc vào r, nếu r càng lớn thì PPcàng lớn và ngợc lại Do vậy cùng một dự án nhng chọn r khác nhau thì sẽ dẫn đến
Trong đó P là vốn đầu t ban đầu
PV là thu nhập ròng hiện tại
Đánh giá và lựa chọn dự án : Khi PI < 1, loại bỏ dự án Khi PI = 1 tuỳ từng ờng hợp cụ thể để quyết định đầu t hay không Khi PI > 1 nếu dự án độc lập thì tấtcả dự án đều đợc chọn, còn nếu là các dự án loại trừ nhau thì chọn dự án có PI lớnnhất
tr-*Ưu điểm
Trang 21Phơng pháp này cho thấy mối quan hệ giữa các khoản thu nhập do đầu tmang lại với số vốn đầu t bỏ ra để thực hiện dự án, định giá đợc hiệu quả của đồngvốn sử dụng.
Việc tính chỉ số doanh lợi vẫn chỉ cho một kết quả duy nhất ngay cả khi dòngtiền đổi dấu nhiều lần
*Nhợc điểm
Phơng pháp này không phản ánh trực tiếp khối lợng lợi nhuận ròng của dự
án, không quan tâm tới quy mô vốn đầu t
Ngoài ra, do đây là một phơng pháp tơng đối nên chỉ số doanh lợi sẽ khôngcho phép lựa chọn chính xác dự án đầu t loại trừ nhau
4 3 Chất lợng phân tích tài chính dự án đầu t của doanh nghiệp.
3.1 khái niệm chất lợng phân tích tài chính dự án đối với doanh nghiệp
Quyết định đầu t dài hạn có ý nghĩa quan trọng hàng đầu quyết định tơng laicủa doanh nghiệp Do đó một quyết định đầu t chính xác giúp doanh nghiệp tạodựng đợc một cơ sở trang thiết bị tối u với chi phí hợp lý, tận dụng đợc hết u thế củadoanh nghiệp đồng thời hạn chế rủi ro để đạt hiệu quả đầu t cao nhất
Việc đảm bảo chất lợng phân tích tài chính dự án có vai trò quan trọng trongviệc đánh giá kịp thời tính hiệu quả của dự án để có thể đa ra quyết định đầu t đúnglúc,tận dụng đợc cơ hội thị trờng, tiết kiệm chi phí để nâng cao hiệu quả của dự ánVì vậy, việc sử dụng vốn đầu t có hiệu quả hơn, tạo ra năng lực tài chính vững mạnhcho doanh nghiệp giúp cho doanh nghiệp có thể huy động các nguồn vốn từ bênngoài nhanh chóng hơn, nâng cao vị thế của doanh nghiệp trên thị trờng
Nh vậy, việc đảm bảo chất lợng phân tích tài chính dự án vai trò to lớn đối với
sự tồn tại và phát triển của doanh nghiệp nhờ việc đa ra đợc những quyết định đầu
t chính xác, đem lại hiệu quả cao nhất
3.2 Một số chỉ tiêu đánh giá chất lợng phân tích tài chính dự án
đầu t
3.2.1 Thời gian phân tích tài chính dự án
Thời gian phân tích tài chính dự án đợc tính từ khi bắt đầu tiến hành phân tíchcho đến khi hoàn thành quá trình phân tích và đợc thông qua Thời gian này càngngắn thì càng tốt vì sẽ tiết kiệm đợc chi phí và không bỏ lỡ cơ hội đầu t Tuy nhiênquá trình phân tích phải đợc đảm bảo không vì muốn rút thời gian mà tiến hànhphân tích sơ sài Đồng thời, tiến độ phân tích tài chính dự án phải phù hợp với tiến
độ thực hiện các công việc khác trong quá trình lập dự án để đảm bảo đúng thờigian quy định
Trang 223.2.2 Chi phí cho việc phân tích tài chính dự án
Đây là toàn bộ các khoản chi phí cần thiết liên quan đến quá trình phân tíchbao gồm từ khâu chuẩn bị đến khi tiến hành phân tích Cụ thể là các chi phí thuthập số liệu để tiến hành phân tích, chi phí cho các cán bộ phân tích …) và đầu t Vì các chiphí này đợc tính vào chi phí của dự án nên phải đảm bảo ở mức hợp lý nhất vì nếuchi phí này quá cao sẽ làm giảm tính hiệu quả của dự án
3.2.3 Kết quả phân tích tài chính dự án
Kết quả cuối cùng của phân tích tài chính dự án là đa ra một quyết định đầu
t chính xác, phù hợp với tình hình hiện tại của doanh nghiệp Một doanh nghiệp chỉ
có thể thực hiện đợc một hoặc một số dự án do khả năng về tài chính có hạn Vìvậy, những dự án đợc chọn phải là những dự án mang lại lợi ích lớn nhất cho doanhnghiệp, tránh lãng phí nguồn lực và đảm bảo việc sử dụng vốn đầu t có hiệu quả
Ngoài ra, sau khi dự án đi vào hoạt động kết quả dự kiến trong phân tích vàkết quả thực tế chỉ có sự sai lệch nhỏ, không ảnh hởng đến kế hoạch đầu t nh dựkiến Để đảm bảo đợc nh vậy đòi hỏi viịec phân tích phải chính xác, đúng đắn dừatrên những phơng pháp khoa học, thích ứng với từng điều kiện cụ thể của doanhnghiệp
Và cuối cùng chất lợng phân tích tài chính dự án còn đợc thể hiện ở sự chấpnhận của các đối tợng có liên quan nh cơ quan chủ quản, ngân hàng, đối tác gópvốn, các nhà đầu t khác…) và đầu t Mỗi đối tợng sẽ có những cách tiếp cận khác nhau tùytheo yêu cầu công việc của mình nhng mọi cách tiếp cận đều dựa trên nhữngnguồn thông tin tài chính có liên quan đến dự án Nếu các thông tin này đợc các đốitợng đánh giá là chính xác, khách quan có nghĩa là việc phân tích tài chính dự án
đạt chất lợng tốt
3.3 Các nhân tố ảnh hởng đến chất lợng phân tích tài chính dự
án đầu t của doanh nghiệp
Việc thực hiện dự án đầu t là một quá trình lâu dài và trong thực tế rất ít dự
án đợc tiến hành hoàn toàn đúng nh dự định Nguyên nhân là trong quá trình thựchiện dự án thờng bị ảnh hởng bởi nhiều nhân tố mà trong phân tích cha dự kiến hết
đợc dẫn đến kết quả phân tích bị thay đổi Các nhân tố ảnh hởng có thể đợc chialàm hai loại: nhân tố chủ quan và nhân tố khách quan
Trang 23Hiệu quả phân tích dự án của cán bộ phụ thuộc vào trình độ chuyên môn vàphẩm chất đạo đức của ngời đó Trình độ chuyên môn đợc biểu hiện qua sự hiểubiết, trình độ học vấn, kinh nghiệm Doanh nghiệp nào nhiều cán bộ có trình độ họcvấn cao thì chất lợng phân tích ở doanh nghiệp sẽ tốt hơn Bên cạnh đó, kinhnghiệm trong công việc cũng là một yếu tố quan trọng Đó là những gì đ ợc tích luỹqua nhiều năm làm việc, từ những thành công cũng nh thất bại trong công việc củamột ngời cán bộ Bên cạnh đó, khả năng nhạy bén với những thay đổi của thị tr ờngcũng là một yếu tố giúp cho ngời cán bộ thành công.
Tuy nhiên, có trình độ chuyên môn giỏi cha đủ mà ngời cán bộ làm công tácphân tích dự án còn phải có phẩm chất đạo đức tốt, tính kỷ luật cao, dám chịu tráchnhiệm về công việc của mình Nếu ngời cán bộ phân tích không có tính kỷ luật, đạo
đức tồi sẽ làm cho dự án không thực hiện đợc hoặc sẽ gặp rủi ro rất cao trong quátrình thực hiện
3.3.1.2 Thông tin
Thông tin là yếu tố không thể thiếu đợc trong quá trình phân tích dự án nếuthiếu thông tin thì việc phân tích không thể thực hiện đợc hoặc nếu có thì kết quả sẽkhông chính xác và khó có thể tin cậy đợc Do đó, nguồn thông tin đầy đủ, chínhxác, cập nhật sẽ đảm bảo tính chính xác trong quá trình phân tích cũng nh rút ngắn
đợc thời gian phân tích, tiết kiệm đợc chi phí
Thông tin có thể lấy đợc từ nhiều nguồn khác nhau, có thể lấy từ nội bộ củadoanh nghiệp nh kết quả sản xuất kinh doanh trong những năm gần đây, tổng tàisản hiện có của doanh nghiệp, các nguồn vốn của doanh nghiệp…) và đầu t Ngoài ra, đểthực hiện đợc dự án cần phải thu thập thông tin từ các nguồn bên ngoài nh cácthông tin về cơ chế chinh sách của Đảng và nhà nớc đối với lĩnh vực kinh doanh củadoanh nghiệp, về nhu cầu thị trờng đối với sản phẩm của doanh nghiệp hiện tại và
tơng lai…) và đầu t
Vì vậy, thiết lập đợc một hệ thống cung cấp thông tin tốt sẽ trợ giúp rất nhiềutrong việc nâng cao chất lợng phân tích tài chính dự án đầu t
3.3.1.3 Tiến bộ khoa học kỹ thuật
Qua mạng Internet và các mạng máy tính nội bộ các nhà phân tích có thểnhanh chóng tìm đợc các thông tin cần thiết, rút ngắn thời gian thu thập Các chơngtrình tin học ứng dụng có thể đa ra những phơng pháp phân tích tài chính hiện đạigiúp cho việc phân tích nhanh chóng, chính xác
3.3.1.4 Cách lựa chọn tỷ lệ chiết khấu
Cách lựa chọn tỷ lệ chiết khấu đóng vai trò quan trọng, quyết định đối vớiviệc có thực hiện dự án hay không Với cùng một dòng tiền nhng tỷ lệ chiết khấukhác nhau sẽ dẫn đến những kết quả khác nhau khi tính toán Chính vì vậy, xác
định tỷ lệ chiết khấu chính xác là một công việc khó khăn và phức tạp
Đối với từng dự án cụ thể sẽ có các cách xác định tỷ lệ chiết khấu khác nhau.Nhà phân tích có thể căn cứ vào lãi suất trên thị trờng liên ngân hàng, lãi suất tráiphiếu chính phủ hoặc tỷ lệ sinh lời trung bình ngành Các nhà phân tích tài chính dự
Trang 24án phải nhận biết và phản ứng kịp thời đối với những điều kiện thị tr ờng hiện tại và
điều chỉnh tỷ lệ chiết khấu phù hợp với sự thay đổi của thị trờng
3.3.1.5 công tác Tổ chức điều hành
Việc phân công trách nhiệm cụ thể đến từng phòng ban, cán bộ trong côngtác phân tích dự án sẽ tạo đợc động lực, sức mạnh cho toàn bộ tổ chức Thể hiện từkhâu lập kế hoạch đầu t, xác định nhứng lĩnh vực cần thiết phải đầu t đến khâu triểnkhai lập dự án, giám sát khi đa dự án đi vào hoạt động và cuối cùng là đánh giáhiệu quả của dự án Tất cả phải đợc phân công sắp xếp sao cho có thể kết hợp đợchoạt động trong một tổng thể, kế thừa và hỗ trợ lẫn nhau tạo điều kiện cho chất l-ợng phân tích đạt hiệu quả cao nhất
3.3.2 Các nhân tố khách quan
Đó là những nhân tố từ môi trờng bên ngoài tác động thờng xuyên đến chất ợng phân tích tài chính dự án đầu t Đó là những tác động của môi trờng kinh tế thếgiới nói chung cũng nh trong nớc nói riêng, nhu cầu thị trờng, mức sống của ngời
l-dân…) và đầu t
Sự can thiệp của cấp trên hay của chính phủ vào các hoạt động của doanh nghiệp làm cho tính khách quan khi phân tích đánh giá các hiệu quả tài
chính dự án gặp nhiều hạn chế, làm cho công tác phân tích tài chính nhiều khi chỉ
là hình thức, không ảnh hởng đến việc có quyết định thực hiện dự án hay không
Bên cạnh đó, thời gian chờ đợi đợc phê duyệt đối với một dự án nhấ là các
dự án có vốn lớn thờng rất lâu dẫn đến chi phí cho quá trình lập dự án tăng lên, ảnhhởng đến các kết quả phân tích tài chính dự án
Các chính sách kinh tế của Đảng và nhà nớc mà biểu hiện là thông quacác văn bản pháp luật có tác dụng khuyến khích hay hạn chế hoạt động đầu t củadoanh nghiệp ở những ngành, lĩnh vực nhà nớc khuyến khích đầu t doanh nghiệp
đợc tạo nhiều điều kiện thuận lợi để thực hiện dự án nh đợc vay vốn ngân hàng vớilãi suất u đãi, đợc thuê đất với giá thấp thời gian dài…) và đầu t
Yếu tố thị trờng
Trong điều kiện nền kinh tế có nhiều biến động nh hiện nay, việc dự đoánnhu cầu thị trờng, việc lựa chọn đối tác góp vốn, việc vay vốn…) và đầu t là những công việcchứa đựng nhiều rủi ro Nếu dự đoán sai nhu cầu thị trờng sẽ dẫn đến sai lệch trongviệc xác định thu nhập của dự án trong tơng lai từ đó ảnh hởng đến kết quả phântích tài chính dự án Chính vì vậy, đòi hỏi các nhà phân tích phải linh hoạt, nắm bắt
đợc tình hình, giám sát quá trình thực hiện dự án để kịp thời phát hiện ra những ớng mắc từ đó đề ra các biện pháp giải quyết thích hợp
v-Trên đây là toàn bộ lý thuyết về phân tích tài chính dự án đầu t Tuy nhiêntrên thực tế không phải lúc nào lý thuyết cũng đợc vận dụng rập khuôn nh vậy vìthực tiễn luôn nảy sinh những vấn đề mà lý thuyết bỏ qua để dễ nghiên cứu Do đó,vận dụng lý thuyết nh thế nào để đánh giá hiệu quả tài chính của dự án nhằm phục
vụ cho việc đa ra quyết định đầu t chính xác nhất là vấn đề đang đặt ra đối với các
Trang 25Chơng II Thực trạng chất lợng phân tích tài chính
dự án đầu t tại công ty Thông tin di động 5
6 1 Giới thiệu khái quát về công ty Thông tin di động
1.1 Quá trình hình thành và phát triển của công ty Thông Tin Di
Động
Công ty Thông tin di động đợc thành lập ngày 16/04/1993 theo quyết định321/QĐ-TCCB của Tổng cục trởng Tổng cục Bu điện về việc thành lập Công tythông tin di động (VMS) trực thuộc Tổng công ty Bu chính viễn thông Việt Nam(BC-VT VN)
Công ty thông tin di động (VMS) là doanh nghiệp nhà nớc hạch toán độclập, là đơn vị thành viên của Tổng Công ty BC-VT VN Có trụ sở đặt tại 811A GiảiPhóng Hà nội
Chức năng của công ty
- Tổ chức xây dựng, quản lý, vận hành khai thác mạng lới dịch vụ thông tin di
động để kinh doanh phục vụ theo quy hoạch, kế hoạch và phơng hớng phát triển docông ty giao
- Lắp ráp các thiết bị Thông tin di động và nhắn tin
- Bảo trì, sửa chữa thiết bị chuyên ngành thông tin di động, viễn thông, điện
tử, tin học, và các trang thiết bị liên quan khác
- Xuất nhập khẩu, kinh doanh vật t thiết bị chuyên dùng Thông tin di động
- T vấn, khảo sát, thiết kế, xây lắp chuyên ngành thông tin di động
Với 3 trung tâm trực tiếp vận hành toàn bộ hệ thống:
- Trung tâm thông tin di động khu vực I- trụ sở đóng tại 811A Đờng GiảiPhóng, Quận Hai Bà Trng, Hà Nội
- Trung tâm thông tin di động khu vực II - trụ sở tại 10B1 Lê Thánh Tôn,Phờng Bến Nghé, Quận1, TP HCM
Trang 26- Trung tâm thông tin di động khu vực III - trụ sở tại 261 Nguyễn Văn Linh,Thành phố Đà Nẵng.
3 mục tiêu phát triển quan trọng của công ty:
- Hợp tác quốc tế, đầu t phát triển mạng lới, nâng cao chất lợng mạng
l-ới, đa dạng hoá dịch vụ
- Tập trung vào công tác chăm sóc khách hàng, thông tin giới thiệu công
ty, trả lời những thắc mắc, khiếu nại của khách hàng
- Thực hiện chiến lợc tổ chức, sử dụng đào tạo nhân lực một cách cóhiệu quả nhất
Để thực hiện mục tiêu phát triển của mình, đồng thời đáp ứng nhu cầu ngàycàng tăng về thông tin của xã hội, nếu nh chỉ trông chờ vào nguồn vốn của VNPT
để đầu t trang thiết bị thì công ty sẽ không chủ động đợc trong hoạt động sản xuấtkinh doanh đáp ứng kịp thời nhu cầu thông tin của xã hội Do đó ngày 19/5/1995Công ty đã ký hợp đồng hợp tác kinh doanh (BBC) với CIV (COMVIKINTERNATIONAL VIETNAM AB) - Trụ sở tại Stockholm - Thuỵ Điển và đợc Uỷ banNhà nớc về hợp tác đầu t cấp giấy phép kinh doanh ngày 19/05/1995 với thời hạnhiệu lực 10 năm kể từ ngày đợc cấp giấy phép kinh doanh với tổng số vốn đăng
ký : 341,5 triệu đô la Mỹ
Do vậy, từ chỗ đơn thuần chỉ cung cấp dịch vụ thoại trong năm 1994 đến naydanh sách các dịch vụ của công ty liên tục đợc cập nhật, đem đến cho khách hàngrất nhiều lựa chọn bao gồm: dịch vụ số tắt gọi taxi, gọi Vietnam Airlines, dịch vụ
điện thoại thẻ trả trớc trên nền công nghệ thông minh, dịch vụ WAP, dịch vụ nhắntin quảng bá, dịch vụ hộp th thoại, dịch vụ SMS và các dịch vụ gia tăng trên nềnSMS, dịch vụ chuyển vùng trong nớc và dịch vụ chuyển vùng quốc tế với 60 nhàkhai thác trên thế giới
Để khách hàng dễ dàng tiếp cận với dịch vụ của công ty, mạng lới kênh phânphối đã đợc triển khai theo 4 hớng đó là cửa hàng MobiFone, đại lý, tổng đại lý và
đội bán hàng trực tiếp Đến hết năm 2001, mạng di động VMS đã có 82 cửa hàng
đợc thiết kế theo mẫu tiêu chuẩn, 225 đại lý, 5 tổng đại lý và trên 70 nhân viên bánhàng trực tiếp
Trang 27số lĩnh vực không cho phép đầu t dới dạng công ty liên doanh hay công ty 100%vốn nớc ngoài thì đợc tiến hành đầu t theo hình thức hợp đồng hợp tác kinh doanh.
Hợp đồng hợp tác kinh doanh là một văn bản ký kết giữa hai bên hay nhiềubên để cùng nhau tiến hành một hay nhiều hoạt động sản xuất kinh doanh tại ViệtNam trên cơ sở quy định trách nhiệm và phân chia kết quả sản xuất kinh doanh chomỗi bên mà không thành lập một pháp nhân mới
Trang 28Lĩnh vực bu chính viễn thông là một lĩnh vực không đợc phép đầu t dới hìnhthức công ty liên doanh hay 100% vốn nớc ngoài Vì vậy, Công ty Thông tin di động
đã ký hợp đồng hợp tác kinh doanh với công ty Comvik của Thụy Điển nhằm
- Cải thiện năng lực viễn thông của Việt Nam bằng cách lắp đặt và khaithác ở an hệ thống thông ti di động GSM và hệ thống nhắn tin (paging)
- Đào tạo nhân viên và thực hiện chuyển giao công nghệ tiến tiến,những kinh nghiệm quản lý cho công ty VMS
- Cung cấp thiết bị máy móc, công nghệ và xây dựng nhà xởng, trungtâm bảo dỡng với mục đích nâng cao khả năng của Tổng công ty bu chínhviễn thông Việt Nam trong việc sản xuất thiết bị viễn thông đặc biệt là thiết
Hiện nay tập đoàn có các lợi tức trong các công ty vô tuyến truyền hình,thông tin đại chúng, viễn thông,buôn bán ô tô, máy móc và các dịch vụ ngân hàng
và điều phối các khoản đầu t theo hợp đồng đồng thời căn cứ vào yêu cầu thực tếcủa thị trờng cùng với VMS nghiên cứu đa ra các giải pháp về mạng, lựa chọn vềthiết bị và đệ trình với Kinnevik những khoản đầu t theo từng quý và theo năm Saumỗi năm kinh doanh, Comvik có trách nhiệm cùng với VMS yêu cầu kiểm toán vàthực hiện ăn chia theo hợp đồng
Theo hợp đồng Comvik còn phải kiểm soát các khoản chi phí riêng của mìnhcho việc bảo dỡng, sửa chữa và thay thế các thiết bị mạng lới cũng nh thực hiện việcmua bảo hiểm cho tất cả mạng trong thời gian hoạt động trên lãnh thổ Việt Nam
Trang 291.4 Đặc điểm kinh doanh dịch vụ của công ty
1.4.1 Đặc tính sản phẩm của công ty
Sản phẩm của công ty là tin tức đợc truyền dẫn từ ngời phát tin đến ngờinhận tin, sản phẩm của công ty không có hình thái vật chất, sản phẩm sản xuất ra
đến đâu tiêu thụ hết ngay đến đó Do đó công ty không có hiện tợng tồn kho
Ngoài ra, sản phẩm của công ty còn mang tính chất vùng Mỗi vùng phụthuộc vào vị trí địa lý, trình độ phát triển kinh tế, xã hội , nhu cầu sử dụng thông tinkhác nhau Đơng nhiên tính chất vùng hình thành trong tơng quan cung cầu vềcác dịch vụ thông tin rất khác nhau và sản phẩm sản xuất ra đến đâu tiêu thụ ngaytới đó Khó có thể điều hoà sản phẩm tới nơi có chi phí thấp, giá bán thấp đến nơi
có giá bán cao, càng không thể lu kho, lu bãi Do đó sản phẩm của Công ty không
có xu hớng đầu cơ nh các sản phẩm khác Quan hệ cung cầu đối với sản phẩm củacông ty có khả năng phản ánh đúng nhu cầu thực tế và khả năng cung ứng củacông ty Đây là đặc điểm nhiều thuận lợi cho Công ty trong việc xác định kế hoạch
đầu t từng vùng lãnh thổ
Viễn thông là 1 ngành nghề kinh tế thuộc kết cấu hạ tầng có vai trò quantrọng trong tiến trình công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nớc Đó là mạch máu thôngtin của nền kinh tế Do vậy giá bán sản phẩm thông tin của Công ty do nhà n ớcquy định và khống chế- tất nhiên trong đó đã định mức tiêu hao chi phí sản xuất vàcả lãi Đây cũng là 1 đặc điểm sản phẩm của Công ty VMS
Sản xuất trong lĩnh vực thông tin nên công ty có một địa bàn hoạt động lớn
và chịu tốc độ hao mòn vô hình vào loại nhanh nhất Đặc biệt trong điều kiện tiến
bộ khoa học kỹ thuật hiện nay chu kỳ đổi mới công nghệ của công ty chỉ từ 1 - 3năm Đặc điểm này đòi hỏi công ty phải có vốn lớn nhng lại phải biết đầu t bởi vì độmạo hiểm rủi ro của đầu t cao
1.4.2 Đặc tính kinh tế kỹ thuật của quy trình công nghệ của công ty
Hiện nay công ty đang sử dụng mạng thông tin di động toàn cầu GSM, đây làtiêu chuẩn viễn thông quốc tế cho phép khách hàng sử dụng điện thoại ở nhiều nớckhác nhau Những lợi ích mà mạng GSM mang lại cho ngời sử dụng là :
- Mang lại chất lợng cuộc gọi cao: trớc khi có mạng GSM mạng lới điện thoại
di động ANALOG đã tồn tại Những mạng lới này đã chuyển lời một cách trực tiếp từmáy điện thoại di động này tới nời nhận cuộc gọi thông qua sóng vô tuyến Kết quả
là chất lợng cuộc gọi sẽ không cao khi sóng vô tuyến bị tác động lớn của môi tr ờng.Trong khi cuộc gọi trên mạng GSM kỹ thuật số đợc thực hiện nh sau:
Máy nhận
Trang 30- An toàn cho việc sử dụng của khách hàng : việc sử dụng trái phép là khôngthể xảy ra vì để tiến hành một cuộc gọi khách hàng cần một máy thông tin di độngGSM và một thẻ simcard Ngời sử dụng có một mã khoá máy thông tin di độngGSM và một thẻ sim riêng Khi máy đợc bật và simcard đợc cài vào ngời sử dụngcần phải nhập mã khoá máy và mạng lới sẽ tự động tiến hành kiểm tra xem simcard
đó có hợp pháp không, chỉ khi phù hợp mới có thể liên lạc đợc còn trong trờng hợpnhập mã máy 3 lần mà vẫn sai thì mạng lới sẽ tự động khoá máy, không thể tiếnhành cuộc gọi đợc
Cơ sở hoạt động của hệ thống GSM
Hệ thống GSM gồm một loạt các phụ kiện cấu thành nh sau:
- Trạm phát BTS (Base Tranceiver Station): cung cấp việc bao phủ sóng
điện từ cho ngời sử dụng điện thoại di động Mỗi BTS có một số kênh đợc phâncông Một kênh chỉ đợc sử dụng cho một số cuộc nhận hoặc một số cuộc gọi tronglúc hoạt động Một BTS có thể phủ sóng tối đa trong vòng 35 km trong điều kiệnkhông bị chắn Một BTS có dung lợng tối thiểu là 100 thuê bao và tối đa là 700 thuêbao Nếu nh có quá nhiều thuê bao trong cùng một vùng, công ty phải bổ sungthêm một BTS khác với tần số vô tuyến điện khác Mobile Fone sử dụng 12 tần sốvô tuyến khác nhau và mỗi vùng có một tần số vô tuyến điện nhất định
- Trạm kiểm soát gốc BSC( Base Station Controler) Một nhóm các trạm BTS
đợc kiểm soát bởi một BSC Nhiệm vụ của BSC là đảm bảo lợi ích cao nhất chocác điện tử đến và đi sao cho thông tin đợc thông suốt
- Trung tâm tiếp nối dịch vụ di động MSC (Mobile Service Switching Center):
có nhiệm vụ kiểm soát cuộc gọi đến và đi từ mạng điện thoại cố định, công cộng vàcác mạng di động công cộng, làm giao diện giữa điện thoại di động công cộng nàyvới mạng khác
-Ngoài ra các bộ phận khác có nhiệm vụ cung cấp các dịch vụ khác nhau
nh chuyển vùng địa phơng , chuyển vùng quốc tế, hạn chế cuộc gọi, chuyển tiếpcuộc gọi các dịch vụ gia tăng khác
1.4.3 Đối tợng khách hàng của công ty
Sản phẩm của công ty hiện nay phụ thuộc vào mức sống xã hội, vào sự pháttriển của từng vùng, từng địa phơng, chủ yếu sản phẩm để phục vụ cho các đối t-ợng có thu nhập cao đặc biệt là các thành phố lớn nơi tập trung dân đông cũng nhcác nhà đầu t hoặc sản phẩm phục vụ các vùng mà việc lắp đặt các máy điện thoại
cố định rất khó khăn nh đồng bằng sông Cửu long với hệ thống sông ngòi chằngchịt hoặc các vùng núi cao, hải đảo biên giới Chính đặc điểm này chi phối kế hoạch
đầu t, đầu t phải có trọng điểm mới thu đợc hiệu qủa kinh tế cao
Vì vậy muốn phát triển nhanh, vững chắc công ty phải đầu t trang thiết bịhiện đại và luôn phải xem xét các hoạt động đầu t một cách thấu đáo từ đó đa ranhững quyết định đầu t đúng đắn
Trang 311.5 Tình hình sản xuất kinh doanh của công ty
Không đầy 10 năm từ khi ra đời, VMS đã tạo lập đợc vị thế của mình trong
đời sống xã hội, trong sự cảm nhận của khách hàng Việt Nam và quốc tế, trong
quan hệ với các đối tác nớc ngoài
Công ty đã phát triển từ 1 tổng đài dung lợng 6400 số, 6 trạm thu phát sóng,
phủ sóng 4 địa phơng (TP Hồ Chí Minh, Biên Hoà, Long Thành, Vũng Tàu) năm
1994, đến năm 2001 bản đồ phủ sóng của MobiFone đã mở rộng trên toàn
quốc_61/61 tỉnh, thành phố với 6 tổng đài dung lợng 820000 số, gần 500 trạm thu
phát sóng
Không chỉ phát triển bề rộng, công ty rất chú trọng đến việc nâng cao chất l
-ợng mạng lới, chất l-ợng dịch vụ thể hiện tại chính sách chất l-ợng đợc công ty ban
hành Theo đó, công ty không ngừng cải tiến chất lợng dịch vụ thông tin di động
bao gồm chất lợng mạng lới, dịch vụ bán hàng và dịch vụ sau bán hàng nhằm đáp
ứng tốt hơn yêu cầu của khách hàng Tỷ lệ thành công cuộc gọi là 98%, đạt mức
quy định theo chuẩn mực quốc tế
Bên cạnh đó, công ty còn làm tốt công tác chăm sóc khách hàng, thông tin
giới thiệu công ty, quảng cáo tiếp thị dịch vụ VMS-MobiFone, trả lời những thắc
mắc, khiếu nại, sửa chữa, bảo hành máy điện thoại di động cho khách hàng
Kết quả là số thuê bao của công ty đã phát triển từ 3200 của năm 1994 lên
đến 510.000 thuê bao năm 2001, tốc độ tăng thuê bao bình quân là 164%
Bảng 2.1: Phát triển thuê bao của công ty
(Nguồn: Báo cáo tổng kết công tác sản xuất kinh doanh giai đoạn 1993-2001)
Cùng với sự tăng lên của số thuê bao, doanh thu của công ty phát triển từ con
số 52,873 tỷ đồng năm 1994 lên đến 1900 tỷ đồng năm 2001 với mức tăng bình
quân là 144% Tổng doanh thu của công ty qua gần 9 năm hoạt động đạt trên 8000
tỷ đồng (cha kể trên 1200 tỷ đồng thu hộ Tổng công ty)
Bảng 2.2 doanh thu của công ty qua các năm
Đơn vị : Triệu đồng
Doanh thu 192.946 505.192 873.228 1.079.357 1.145.241 1.234.442 1.900.000
Trang 32(Nguồn: Báo cáo tổng kết công tác sản xuất kinh doanh giai đoạn 1993-2001)
Trong 9 năm hoạt động công ty đã nộp ngân sách nhà nớc 1400 tỷ đồng vớimức tăng năm sau so với năm trớc là từ 15-30% Do kinh doanh có hiệu quả nên lợinhuận của công ty qua các năm liên tục tăng thể hiện ở bảng sau:
Bảng 2.3 Lợi nhuận của công ty qua các năm.
Trang 33- TSCĐ/Tổng tài sản 3,75 3,65 7,36 9,81 7,65
2.Tỷ suất lợi nhuận
- Tỷ suất lợi nhuận trên doanh thu 47,21 50,53 58,75 58,91 62,99
Tỷ suất lợi nhuận trên doanh thu = Lợi nhuận trớc thuế/Doanh thu
Tỷ suất lợi nhuận trên vốn = Lợi nhuận trớc thuế/Vốn chủ sở hữu
Tỷ lệ thanh toán hiện hành = Tài sản lu động/Nợ ngắn hạn
Tỷ lệ khả năng thanh toán nhanh = (Tiền + Các khoản phải thu)/Nợ ngắn hạn
Qua bảng trên ta có một số nhận xét về tình hình tài chính của công ty nh sau
Khi mới thành lập, công ty VMS hạch toán phụ thuộc vào Tổng công ty BCVT
Việt Nam, đến khi ký hợp đồng hợp tác kinh doanh với Comvik vào năm 1995 công
ty đợc chuyển sang hạch toán độc lập Từ đó đến nay vốn chủ sở hữu của công ty
liên tục đợc bổ sung với tỷ lệ tăng trởng hàng năm khoảng 180%
Ta có thể thấy tỷ trọng TSCĐ trong tổng tài sản là rất thấp do công ty không
phải mua thiết bị mạng lới, phần lớn tài sản của công ty là TSLĐ trong đó khoản
mục tiền mặt tại quỹ chiếm tỷ trọng lớn nhất Điều này cho thấy công ty có khả
năng thanh toán của công ty rất cao, tuy nhiên tiền mặt tồn quỹ lớn lại không có khảnăng sinh lợi cao Vì vậy, công ty cần điều chỉnh cơ cấu tài sản hợp lý hơn nữa để
vừa đảm bảo an toàn trong thanh toán vừa đảm bảo khả năng sinh lời hợp lý bằng
cách thực hiện đầu t dài hạn vào những lĩnh vực đem lại hiệu quả kinh tế cao
Trong tổng nguồn vốn, tỷ lệ nợ phải trả chiếm tỷ lệ lớn (trên 50%) trong đó
khoản mục phải trả nội bộ chiếm tỷ lệ lớn nhất Vì các Trung tâm và các xí nghiệp
hạch toán phụ thuộc vào công ty nên giữa công ty và Trung tâm không thực hiện
khấu trừ các khoản phải thu và phải trả giữa công ty và trung tâm Do đó, đã đẩy
các khoản phải trả nội bộ tăng lên
Ngoài ra, trong cơ cấu nguồn vốn ta có thể thấy vốn vay dài hạn chiếm tỷ lệ
không đáng kể chứng tỏ khi thực hiện đầu t nguồn vốn chủ yếu của các dự án là
vốn chủ sở hữu Điều này làm cho các dự án có tính khả thi cao
Tỷ suất lợi nhuận trên doanh thu của công ty có xu hớng tăng dần theo các
năm chứng tỏ VMS đã đảm bảo đợc sự tăng lên của chi phí thấp hơn tỷ lệ tăng của
doanh thu Tuy nhiên, tỷ suất lợi nhuận trên vốn lại có xu hớng giảm là do càng về
sau công ty càng phải bỏ vốn nhiều hơn trong các hợp đồng hợp tác kinh doanh
Trang 34Xét một cách tổng quát tình hình tài chính của công ty hiện nay là lành mạnh,công ty có tỷ suất lợi nhuận trên doanh thu khá cao và hầu nh không phải vay vốn
từ các tổ chức tín dụng để kinh doanh
1 Tên dự án, chủ đầu t (luôn luôn là công ty Thông tin di động)
2 Những căn cứ xác định sự cần thiết phải đầu t
- Nêu rõ lý do phải đầu t dự án
- Nêu lên các văn bản pháp lý liên quan
- Tình hình hiện trạng trớc khi đầu t dự án
- Dự báo nhu cầu thị trờng
3 Lựa chọn hình thức đầu t , quy mô năng lực:
- Đầu t mới
- Cải tạo mở rộng, nâng cấp
- Mua sắm bao nhiêu thiết bị từng loại (đối với dự án chỉ có lắp đặt thiếtbị)
4.Các phơng án lựa chọn địa điểm cụ thể phù hợp với quy hoạch xây dựngcủa Nhà nớc, của Ngành, của đơn vị cho thuê địa điểm, tránh ảnh hởng đếnmôi trờng
5 Phơng án giải phóng mặt bằng (nếu có)
6 Phân tích, lựac chọ phơng án kỹ thuật công nghệ:
- Sử dụng thiết bị, công nghệ đang dùng
- Sử dụng công nghệ mới, nêu tên công nghệ, giải pháp kỹ thuật sửdụng
- Phân tích u, nhợc điểm
- Kết luận, lựa chọn
7 Các phơng án kiến trúc, giải pháp xây dựng, thiết kế sơ bộ của các phơng
án đề nghị lựa chọn (có bản vẽ mô tả), giải pháp quản lý và bảo vệ môi ờng
Trang 35tr-8 Xác định rõ nguồn vốn, khả năng tài chính, tổng mức đầu t và nhu cầu vốntheo tiến độ:
- Có các diễn giải chi tiết kèm theo
- Có báo giá của nhà cung cấp, thông báo giá của các cơ quan có thẩmquyền ban hành (nếu có)
- Hiêu quả lâu dài
- Hiệu quả về tiết kiệm kinh phí, lao động
11 Các mốc thời gian chính thực hiện đầu t : thời gian khởi công, thời gian hoàn thành từng hạng mục công việc, thời gian hoàn thành toàn bộ dự án
12 Hình thức quản lý thực hiện dự án nh: chủ đầu t trực tiếp, chủ nhiệm điều hành dự án, tự thực hiện
13 Mối quan hệ và trách nhiệm của các cơ quan đơn vị liên quan đến dự án
14 Kế hoạch thầu
15 Kết luận về dự án, kiến nghị của đơn vị