At that time there is present a true but subtle perception of delight and happiness,210 born of detachment, and he becomes one who is conscious of this delight and happiness.. In this wa
Trang 19 Kinh Po hap da (B -sá-bà-lâu) 9 About Po hap da - States of Consciousness Po hap da Sutta:
D ch Gi (t P li): Thích Minh Châu Translator (from P li): Maurice Walshe
1 Nh v y tôi nghe
M t th i Th Tôn t i S vatthi (Xá-v ), r ng Jetavana (K
viên), v n An thapi ika (C p Cô Ð c)
[178] 1 THUS HAVE I HEARD Once the Lord was staying at
S vatthi, in Jeta’s grove, in An thapi ika’s park
And at that time the wanderer Po hap da was at the
debating-hall near the Tinduka tree, in the single-debating-halled park of Queen
Mallik ,204 with a large crowd of about three hundred
wanderers
2 Lúc b y gi Th Tôn, vào bu i sáng đ p y c m bát vào
S vatthi kh t th c R i Th Tôn t ngh : "Nay còn quá s m đ
đi kh t th c t i S vatthi, Ta hãy đi đ n v n c a hoàng h u
Mallik tên là Ekas laka, có hàng rào cây tinduka, m t h i th o
tr ng lu n bàn chánh ki n, tà ki n, đ g p du s ngo i đ o
Po hap da" Và Th Tôn đi đ n v n c a hoàng h u Mallik ,
tên là Ekas laka, có hàng rào cây tinduka, m t h i th o tr ng
lu n v chánh ki n, tà ki n
2 Then the Lord, rising early, took his robe and bowl and went
to S vatthi for alms But it occurred to him: ‘It is too early to go
to S vatthi for alms Suppose I were to go to the debating-hall
to see the wanderer Po hap da?’ And he did so
3 Lúc b y gi du s ngo i đ o Po hap da ng i v i đ i chúng
du s ngo i đ o, đang n ào, la l i, l n ti ng bàn lu n nh ng v n
đ phù phi m nh câu chuy n v vua chúa; câu chuy n v n
tr m, câu chuy n v đ i th n; câu chuy n v binh lính; các câu
chuy n v hãi hùng; câu chuy n v chi n tranh; câu chuy n v
3 There Po hap da was sitting with his crowd of wanderers, all
shouting and making a great commotion, indulging in various kinds of unedifying conversation, such as about kings, robbers, ministers, armies, dangers, wars, food, drink, clothes, beds, garlands, perfumes, relatives, carriages, villages, towns and
Trang 2đ n; câu chuy n v đ u ng; câu chuy n v đ m c; câu
chuy n v gi ng n m; câu chuy n v vòng hoa; câu chuy n v
h ng li u; câu chuy n v bà con; câu chuy n v xe c ; câu
chuy n v làng xóm; câu chuy n v th tr n; câu chuy n v
thành ph ; câu chuy n v qu c đ ; câu chuy n v đàn bà; câu
chuy n v đàn ông; câu chuy n v v anh hùng; câu chuy n bên
l đ ng; câu chuy n t i ch l y n c; câu chuy n v ng i đã
ch t; các câu chuy n t p tho i; câu chuy n v hi n tr ng c a th
gi i, hi n tr ng c a đ i d ng; câu chuy n v s hi n h u và s
không hi n h u
cities, [179] countries, women, heroes, street- and well-gossip, talk of the departed, desultory chat, speculations about land and sea, talk of being and non-being
4 Du s ngo i đ o Po hap da th y Th Tôn t xa đ n, li n
khuy n cáo chúng c a mình: "Các Tôn gi hãy nh ti ng, các
Tôn gi hãy đ ng làm n Nay Sa-môn Gotama đang đ n, Ngài
a m n s tr m l ng, v Ð i đ c này tán thán s tr m l ng N u
bi t chúng này yên t nh, Ngài có th ghé đ n đây" Nghe nói
v y, các du s ngo i đ o li n im l ng
4 But Po hap da saw the Lord coming from a distance, and so
he called his followers to order, saying: ‘Be quiet, gentlemen, don’t make a noise, gentlemen! That ascetic Gotama is coming,
and he likes quiet and speaks in praise of quiet If he sees that this company is quiet, he will most likely want to come and visit
us.’ At this the wanderers fell silent
5 R i Th Tôn đ n du s ngo i đ o Po hap da Và du s ngo i
đ o Po hap da b ch Th Tôn: "Thi n tai Th Tôn! Hoan
nghênh Th Tôn! Ðã lâu Th Tôn không quá b đ n đây M i
Th Tôn ng i Ðây là ch ng i đã so n s n"
5 Then the Lord came to Po hap da, who said: ‘Come,
reverend Lord, welcome, reverend Lord! At last the reverend Lord has gone out of his way to come here Be seated, Lord, a
seat is prepared.’
Th Tôn ng i trên ch đã so n s n Du s ngo i đ o Po hap da
l y m t gh th p khác và ng i xu ng m t bên R i Th Tôn nói
v i du s Po hap da đã ng i m t bên: "Này Po hap da, v n đ
gì các v đang ng i th o lu n? V n đ gì đang nói mà b gián
đo n?"
The Lord sat down on the prepared seat, and Po hap da took a
low stool and sat down to one side The Lord said:‘Po hap da,
what were you all talking about? What conversation have I
interrupted?’
6 Khi nghe nói v y du s ngo i đ o Po hap da b ch Th Tôn: 6 Po hap da replied:
Trang 3
- B ch Th Tôn, hãy gác m t bên câu chuy n chúng tôi đang
ng i bàn lu n, b ch Th Tôn, lát n a Th Tôn nghe l i c ng
không khó kh n gì B ch Th Tôn, thu x a x a l m, nhi u v
Sa-môn, Bà-la-môn ngo i đ o t h p, ng i h i th o trong gi ng
đ ng nêu lên v n đ s di t t n các t ng th ng t ng
‘Lord, never mind the conversation we were having just now, it
will not be difficult for the Lord to hear about that later In the past few days, Lord, the discussion among the ascetics and Brahmins of various schools, sitting together and meeting in the debating-hall, has concerned [180] the higher extinction of consciousness,205 and how this takes place
"Này Tôn gi , t ng th ng t ng di t t n nh th nào?" M t vài
v tr l i: "Không nhân, không duyên, các t ng c a con ng i
sinh và di t! Khi t ng sanh con ng i có t ng, khi t ng di t
con ng i không có t ng" Nh v y, m t vài v gi i thích s
di t t n các t ng th ng t ng
Some said: “One’s perceptions arise and cease without cause or
condition When they arise, one is conscious, when they cease,
then one is unconscious.” That is how they explained it
V v n đ này, ng i khác l i nói nh sau: "Các Tôn gi , s
ki n không ph i nh v y Này Tôn gi , t ng là t ngã c a con
ng i, chính t ng y đ n và đi Khi t ng y đ n thì con
ng i có t ng, khi t ng y đi thì con ng i không có t ng"
V n đ này, ng i khác l i nói nh sau: "Các Tôn gi , s ki n
không ph i nh v y Này Tôn gi , có nh ng Sa-môn,
Bà-la-môn có đ i th n thông và đ i oai l c Chính nh ng v này khi n
t ng nh p vào trong ng i và c ng kéo t ng ra ngoài ng i
y Khi các v này khi n t ng nh p vào trong ng i, ng i y
có t ng, khi kéo t ng ra ngoài, ng i y không có t ng"
Nh v y m t vài v gi i thích s di t t n các t ng th ng t ng
Another said: “That is not how it is There are ascetics and
Brahmins of great powers, of great influence They draw down consciousness into a man and withdraw it When they draw it down into him, he is conscious, when they withdraw it, he is
unconscious.”207
V v n đ này, ng i khác l i nói nh sau: "Các Tôn gi , s
ki n không ph i nh v y Này Tôn gi , có nh ng v thiên th n And another said: “No, that is not how it is There are deities of great powers, of great influence They draw down
Trang 4có đ i th n thông, có đ i oai l c, chính nh ng v này khi n
t ng nh p vào trong ng i và kéo t ng ra ngoài ng i y
Khi các v này khi n t ng nh p vào trong ng i, ng i y có
t ng, khi kéo t ng ra ngoài, ng i y không có t ng" Nh
v y m t vài v gi i thích s di t t n các t ng th ng t ng
B ch Th Tôn, lúc b y gi con t ng ni m đ n Th Tôn:
"Mong Th Tôn có m t đây! Mong Thi n th có m t đây!
Ngài r t tinh thông nh ng pháp này Ch c ch n Th Tôn bi t rõ
It was in this connection that I thought of the
Lord: “Ah, surely, the Blessed Lord, the Well-Farer, he is
supremely skilled209 about these matters! The Blessed Lord well
understands the higher extinction of consciousness.” What then, Lord, is this higher extinction of consciousness?’
7 Này Po hap da, nh ng Sa-môn, Bà-la-môn nào đã nói:
"Không nhân, không duyên, các t ng c a con ng i sinh và
di t" Nh ng v này đã sai l c ngay t ban đ u Vì sao v y? Này
Po hap da, chính vì có nhân, có duyên, các t ng c a con
ng i sinh và di t Chính do s h c t p, m t lo i t ng sanh,
chính do s h c t p, m t lo i t ng di t
7 ‘In this matter, Po hap da, those ascetics and Brahmins who say one’s perceptions arise and cease without cause or condition are totally wrong Why is that? One’s perceptions arise and
cease [181] owing to a cause and conditions Some perceptions
arise through training, and some pass away through training.’
Và Th Tôn nói:
- S h c t p y là gì? Này Po hap da, nay đ i Nh Lai xu t
hi n, là b c A-la-hán, Chánh Bi n Tri
‘What is this training?’, the Lord said ‘Pot hap da, a Tath gata
arises in this world an Arahant, fully-enlightened Buddha, endowed with wisdom and conduct, Well-Farer, Knower of the worlds, incomparable Trainer of men to be tamed, Teacher of gods and humans, enlightened and blessed He, having realised
it by his own super-knowledge, proclaims this world with its
devas, m ras and Brahm s, its princes and people
lovely in its middle, lovely in its ending, in the spirit and in the letter, and displays the fully-perfected and purified holy life
Trang 5(nh kinh Sa-môn qu , đo n kinh s 40-43 tr đo n k t c a m i
đo n) thân nghi p, ng nghi p thanh t nh, m ng s ng trong
s ch, gi i h nh đ y đ , h trì các c n, chánh ni m t nh giác và
bi t tri túc Này Po hap da, th nào là T -kheo gi i h nh đ y
đ ? đây này Po hap da, T -kheo t b sát sanh, tránh xa sát
(nh kinh Sa-môn qu , đo n kinh s 43-62) nh dùng o thu t
đ yên n, đ kh i làm các đi u đã h a ng n ng a công hi u
8 Này Po hap da, và nh v y T -kheo y nh đ y đ gi i lu t
nên không th y s hãi t m t ch nào v ph ng di n h trì gi i
lu t Này Po hap da, nh m t Sát-đ -l đã làm l quán đ nh,
đã hàng ph c k thù đ ch, không còn th y s hãi t ch nào n a
v ph ng di n thù đ ch
8 ‘And then, Po hap da, that monk who is perfected in
morality sees no danger from any side (as Sutta 2, verse 63)
C ng v y, này Po hap da, T -kheo y nh đ y đ gi i lu t nên
không th y s hãi t m t ch nào v ph ng di n h trì gi i
lu t V y nh đ y đ gi i lu t cao quý này, nên h ng l c th
n i tâm không l i l m Nh v y, này Po hap da, T -kheo đ y
đ gi i lu t
In this way he is perfected in morality
9 Này Po hap da, th nào là T -kheo h trì các c n? Này
Po hap da, khi m t th y s c, T -kheo không n m gi t ng
chung, không n m gi t ng riêng Nh ng nguyên nhân gì, vì
con m t không đ c ch ng , khi n tham ái u bi, các ác, b t
9 — 10 He guards the sense-doors, etc (Sutta 2, verses 64 —
75) [182]
Trang 6thi n pháp kh i lên, T -kheo t ch ng nguyên nhân y, h trì
con m t, th c hành s h trì con m t Khi tai nghe ti ng m i
ng i h ng l i n m v thân c m xúc ý nh n th c các
pháp, v y không n m gi t ng chung, không n m gi t ng
riêng
Nh ng nguyên nhân gì, vì ý c n không đ c ch ng , khi n
tham ái u bi, các ác b t thi n pháp kh i lên, T -kheo ch ng
nguyên nhân y, h trì ý c n, th c hành s h trì ý c n V y,
nh s h trì cao quý các c n y, nên h ng l c th , n i tâm
không l i l m Nh v y, này Po hap da, T -kheo h trì các
c n (nh kinh Sa-môn qu , đo n kinh s 65-74)
10 Khi quán t thân đã x ly n m tri n cái y, hân hoan sanh;
do hân hoan, nên h sanh; do tâm hoan h , thân đ c khinh an;
do thân khinh an, l c th sanh; do l c th , tâm đ c đ nh t nh
T -kheo, ly d c, ly b t thi n pháp, ch ng và trú thi n th nh t,
m t tr ng thái h l c do ly d c sanh v i t m, v i t D c t ng
x a kia c a v y đ c di t tr , và khi t ng h l c vi di u chân
th t do ly d c sanh kh i lên, v y có t ng h l c vi di u chân
th t, do ly d c sanh Nh v y do h c t p, m t t ng kh i lên,
c ng do h c t p, m t t ng di t tr Và Th Tôn nói: "Ðó là s
h c t p Th Tôn nói đ n"
Having reached the first jh na, he remains in it And whatever
sensations of lust that he previously had disappear At that time there is present a true but subtle perception of delight and happiness,210 born of detachment, and he becomes one who is conscious of this delight and happiness In this way some perceptions arise through training, and some pass away through
training And this is that training’, said the Lord
11 L i n a, này Po hap da, T -kheo di t t m, di t t , ch ng
và trú thi n th hai, m t tr ng thái h l c do đ nh sanh, không
t m không t , n i t nh nh t tâm
11 ‘Again, a monk, with the subsiding of thinking and
pondering, by gaining inner tranquillity and unity of mind,
reaches and remains in the second jh na, which is free from
thinking and pondering, born of concentration, filled with delight and happiness
Trang 712 "L i n a này Po hap da, T -kheo ly h trú x , chánh ni m
t nh giác, thân c m s l c th mà các b c Thánh g i là "X ni m
l c trú", ch ng và trú thi n th ba
12 ‘Again, after the fading away of delight he dwells in
equanimity, mindful and clearly aware, and he experiences in his body that pleasant feeling of which the Noble Ones say:
“Happy dwells the man of equanimity and mindfulness”, and he reaches and remains in the third jh na
Tôn nói: "Ðó là s h c t p Th Tôn nói đ n"
His former true but subtle sense of delight and happiness born
of concentration vanishes, and there arises at that time a true but subtle sense of equanimity and happiness, and he becomes one who is conscious of this true but subtle sense of equanimity and happiness In this way some perceptions arise through training, and some pass away through training
13 L i n a này Po hap da, T -kheo x l c, x kh , di t h , u
đã c m th tr c, ch ng và trú thi n th t không kh không
l c, x ni m thanh t nh
13 ‘Again, with the abandonment of pleasure and pain, and
with the disappearance of previous joy and grief, he reaches and remains in the fourth jhana, a state beyond pleasure and pain, purified by equanimity and mindfulness
Trang 8nói: "Ðó là s h c t p Th Tôn nói đ n" unhappiness In this way some perceptions arise through
training, and some pass away through training
14 L i n a này Po hap da, v i s v t thoát m i s c t ng,
v i s di t tr m i ch ng ng i t ng, v i s không tác ý đ i
v i d t ng, T -kheo ngh r ng: "H không là vô biên", ch ng
và trú Không vô biên x Nh v y s c t ng x a kia c a v y
đ c di t tr Và khi t ng Không vô biên x vi di u ch n th t
kh i lên, v y có t ng Không vô biên x vi di u ch n th t
Nh v y do s h c t p, m t t ng kh i lên, c ng do h c t p
m t t ng di t tr Và Th Tôn nói: "Ðó là s h c t p Th Tôn
nói đ n"
14 ‘Again, by passing entirely beyond bodily sensations, by the
disappearance of all sense of resistance and by non-attraction to the perception of diversity, seeing that space is infinite, he reaches and remains in the Sphere of Infinite Space In this way some perceptions arise through training, and some pass away through training
15 L i n a này Po hap da, v i s v t thoát m i Không vô
biên x , T -kheo ngh r ng: "Th c là vô biên", ch ng và trú
Th c vô biên x Nh v y t ng Không vô biên x vi di u
ch n th t x a kia c a v y đ c di t tr , và khi t ng Th c vô
biên x vi di u ch n th t kh i lên, v y có t ng Th c vô biên
x vi di u ch n th t Nh v y do h c t p, m t t ng kh i lên,
c ng do h c t p, m t t ng di t tr Và Th Tôn nói: "Ðó là s
h c t p Th Tôn nói đ n"
15 ‘Again, by passing entirely beyond [184] the Sphere of
Infinite Space, seeing that consciousness is infinite, he reaches and remains in the Sphere of Infinite Consciousness In this way some perceptions arise through training, and some pass away through training
16 L i n a này Po hap da, v i s v t thoát m i Th c vô biên
x , T -kheo ngh r ng: "Không có v t gì" ch ng và trú Vô s
16 ‘Again, by passing entirely beyond the Sphere of Infinite
Consciousness, seeing that there is no thing, he reaches and remains in the Sphere of No-Thingness, and he becomes one who is conscious of this true but subtle perception of the Sphere
of No-Thingness In this way some perceptions arise through training, and some pass away through training And this is that
training’, said the Lord
Trang 9
17 L i n a này Po hap da, khi T -kheo n i đây t mình
kh i t ng, v này ti p t c đi t t ng này đ n t ng khác cho
đ n t ng t t đ nh Và v này khi đ ng t i t ng t t đ nh có th
ngh : "Tâm còn suy t ng có h i cho ta, tâm không suy t ng
m i t t cho ta
17 ‘Po hap da, from the moment when a monk has gained this
controlled perception,211 he proceeds from stage to stage till he reaches the limit of perception When he has reached the limit
of perception it occurs to him: “Mental activity is worse for me,
lack of mental activity is better
N u ta c ti p t c suy t ng, khi nh ng t ng này c a ta di t
đi, các thô t ng khác l i kh i lên, ta hãy đ ng có suy t ng"
Do không có suy t ng, các t ng kia di t t n và các thô t ng
khác không kh i lên, v y c m th s di t t n Nh v y, này
Po hap da, là s ch ng đ t trí tu di t tr d n d n các t ng
th ng t ng
If I were to think and imagine,212 these perceptions [that I have attained] would cease, and coarser perceptions would arise in
me Suppose I were not to think or imagine?” So he neither
thinks nor imagines And then, in him, just these perceptions arise, but other, coarser perceptions do not arise He attains
cessation And that, Po hap da, is the way in which the
cessation of perception is brought about by successive steps
- B ch Th Tôn, con không có nghe B ch Th Tôn, nh ng nay
con hi u l i nói c a Th Tôn ‘No, Lord As I understand it, the Lord has said:
- Này Po hap da, khi T -kheo đây t mình kh i t ng, v
này ti p t c đi t t ng này đ n t ng khác cho đ n t ng t t
đ nh Và v này, khi đ ng l i t ng t t đ nh có th ngh : "Tâm
còn suy t ng, có h i cho ta, tâm không suy t ng m i t t cho
ta N u ta c ti p t c suy t ng khi nh ng t ng này c a ta di t
đi, các thô t ng khác l i kh i lên V y ta hãy đ ng có suy
t ng" Và v này không có suy t ng Do không có suy t ng,
các t ng kia di t t n và các thô t ng khác c ng không kh i
“Po hap da, from the moment when a monk has gained this
controlled perception, he proceeds from stage to stage until he reaches the limit of perception He attains cessation [185]
Trang 1019 - B ch Th Tôn, Th Tôn ch nói đ n m t t ng tuy t đ nh
hay nhi u t ng tuy t đ nh? 19 ‘Lord, do you teach that the summit of perception is just one, or that it is many?’
- Này Po hap da, Ta nói đ n m t t ng tuy t đ nh và c ng nói
đ n nhi u t ng tuy t đ nh ‘I teach it as both one and many.’
- B ch Th Tôn, làm sao Th Tôn nói đ n m t t ng tuy t đ nh
và c ng nói đ n nhi u t ng tuy t đ nh? ‘Lord, how is it one, and how is it many?’
- Này Po hap da, tùy theo v y c m th s di t t n (c a m t
t ng) sau t ng khác, v y đ t t i nhi u tuy t đ nh sai khác,
cái này ti p theo cái kia cho đ n tuy t đ nh cu i cùng mà Ta nói
đ n nhi u t ng tuy t đ nh Này Po hap da nh v y Ta nói đ n
m t t ng tuy t đ nh và c ng nói đ n nhi u t ng tuy t đ nh
‘According as he attains successively to the cessation of each
perception, so I teach the summit of that perception: thus I teach both one summit of perception, and I also teach many.’
20 - B ch Th Tôn, t ng kh i tr c, trí kh i sau; hay trí kh i
tr c t ng kh i sau; hay t ng và trí cùng kh i m t l n không
tr c không sau?
20 ‘Lord, does perception arise before knowledge, or
knowledge arise before perception, or do both arise
simultaneously? ’
- Này Po hap da, t ng kh i tr c trí m i kh i sau, do t ng
sanh, trí m i sanh V y tu tri: "Do duyên t ng, trí sanh ra
n i ta" Này Po hap da, v i l i d y này c n ph i hi u t ng
sanh tr c trí sanh sau, t ng sanh trí m i sanh
‘Perception arises first, Po hap da, then knowledge, and from
the arising of perception comes the arising of knowledge And
one knows: “Thus conditioned, knowledge arises.” In this way
you can see how perception arises first, and then knowledge,
Trang 11and that from the arising of perception comes the arising of
knowledge.’213
21 - B ch Th Tôn, t ng có ph i là t ngã c a con ng i hay
t ng khác, t ngã khác? 21 ‘Lord, is perception a person’s self, or is perception one thing, and self another?’214
- Này Po hap da, ng i hi u t ngã nh th nào? ‘Well, Po hap da, do you postulate 215 a self?’ [186]
- B ch Th Tôn, con hi u t ngã là thô phù, có s c, do b n đ i
hình thành, và do đoàn th c nuôi d ng ‘Lord, I postulate a gross self, material, composed of the four elements, and feeding on solid food.’
- Này Po hap da, n u t ngã là thô phù, có s c, do b n đ i hình
thành và do đoàn th c nuôi d ng, nh v y này Po hap da,
t ng khác và t ngã khác Này Po hap da, v i s nh n th c
này, c n ph i hi u, t ng khác và t ngã khác Này Po hap da,
gi s t ngã y là thô phù, có s c, do b n đ i hình thành và do
đoàn th c nuôi d ng, tuy v y m t vài t ng khác c a ng i y
kh i lên, m t vài t ng khác di t xu ng Này Po hap da, v i
s nh n th c này c n ph i hi u t ng khác, t ngã khác
‘But with such a gross self, Po hap da, perception would be
one thing, and the self another You can see that in this way Given such a gross self, certain perceptions would arise in a person, and others pass away In this way you can see that
perception must be one thing, the self another.’216
22 - B ch Th Tôn, con hi u t ngã là do ý s thành, đ y đ
m i chi ti t l n nh , đ y đ các c n 22 ‘Lord, I postulate a mind-made self complete with all its parts, not defective in any sense-organ.’217
- Này Po hap da, n u t ngã là do ý s thành, đ y đ m i chi
ti t l n nh , đ y đ các c n, nh v y này Po hap da, v i s
Trang 12Này Po hap da, v i s nh n th c này, c n ph i hi u t ng
khác, t ngã khác ‘But with such a mind-made self, perception would be one thing, and the self another ’ [187]
- B ch Th Tôn, con hi u t ngã là vô s c, do t ng s thành
23 - Này Po hap da, n u t ngã là vô s c, do t ng s thành,
v i s nh n th c này Po hap da, c n ph i hi u t ng khác, t
ngã khác Này Po hap da, gi s t ngã là vô s c, do t ng s
thành, tuy v y, m t vài t ng khác c a ng i kh i lên, m t vài
t ng khác di t xu ng Này Po hap da, v i s nh n th c này,
c n ph i hi u t ng khác, t ngã khác
23 ‘Lord, I assume a formless self, made up of perception ’218
‘But with such a formless self, perception would be one thing, and self another ’
- Này Po hap da, th t khó cho ng i bi t đ c "t ng là t ngã
c a con ng i" hay "t ng khác, t ngã khác", vì ng i có d
ki n, có tin t ng khác, có lý t ng khác, có thiên t khác, có
h nh nguy n khác
‘Po h pada, it is difficult for one of different views, a different
faith, under different influences, with different pursuits and a different training to know whether these are two different things
or not.’
25 - B ch Th Tôn, n u th t khó cho con bi t đ c "t ng là t
ngã c a con ng i", hay "t ng khác, t ngã khác" vì con có d
ki n khác, có tin t ng khác, có lý t ng khác, có thiên t khác,
có h nh nguy n khác, th i b ch Th Tôn, th gi i có ph i là
th ng còn không? Ch có quan ni m này là đúng s th c,
ngoài ra là mê mu i không?
25 ‘Well, Lord, if this question of self and perceptions is
difficult for one like me — tell me: Is the world eternal?219 Is only this true and the opposite false?’
- Này Po hap da, Ta không tr l i: "Th gi i là th ng còn, ch
có quan đi m này là đúng s th c, ngoài ra là mê mu i" ‘Po hap da, I have not declared that the world is eternal and that the opposite view is false.’
Trang 13
- B ch Th Tôn, có ph i th gi i là vô th ng, ch có quan đi m
này là đúng s th c, ngoài ra là mê mu i không?
- Này Po hap da, Ta không tr l i: "Th gi i là vô th ng, ch
có quan đi m này là đúng s th c, ngoài ra là mê mu i"
- B ch Th Tôn, có ph i th gi i này là h u biên, ch có quan
đi m này là đúng s th c, ngoài ra là mê mu i không? ‘Well, Lord, is the world not eternal?’
- Này Po hap da, Ta không tr l i: "Th gi i là h u biên, ch
có quan đi m này là đúng s th c, ngoài ra là mê mu i" ‘I have not declared that the world is not eternal ’
- B ch Th Tôn, có ph i th gi i là vô biên, ch có quan đi m
này là đúng s th c, ngoài ra là mê mu i không? ‘Well, Lord, is the world infinite, not infinite? ’ [188]
- Này Po hap da, Ta không tr l i: "Th gi i là vô biên, ch có
quan đi m này là đúng s th c, ngoài ra là mê mu i" ‘I have not declared that the world is not infinite and that the opposite view is false.’
26 - B ch Th Tôn, có ph i sinh m ng và thân th là m t, ch
có quan đi m này là đúng s th t, ngoài ra là mê mu i không? 26 ‘Well, Lord, is the soul the same as the body, is the soul one thing and the body another?’
- Này Po hap da, Ta không tr l i: "Thân th và sinh m ng là
m t, ch có quan đi m này là đúng s th c, ngoài ra là mê
mu i"
‘I have not declared that the soul is one thing and the body another.’
- B ch Th Tôn, có ph i sinh m ng khác, thân th khác? Ch có
quan đi m này là đúng s th c, ngoài ra là mê mu i không?
- Này Po hap da, Ta không tr l i: "Sinh m ng khác, thân th
Trang 14khác Ch có quan đi m này là đúng s th c, ngoài ra là mê
mu i"
27 - B ch Th Tôn, có ph i Nh Lai t n t i sau khi ch t? Ch
có quan đi m này là đúng s th c, ngoài ra là mê mu i không? 27 ‘Well, Lord, does the Tath gata exist after death? Is only this true and all else false?’
- Này Po hap da, Ta không tr l i: "Nh Lai t n t i sau khi
ch t Ch có quan đi m này là đúng s th c, ngoài ra là mê
mu i"
‘I have not declared that the Tath gata exists after death.’
- B ch Th Tôn, có ph i Nh Lai không t n t i sau khi ch t
không? Ch có quan đi m này là đúng s th c, ngoài ra là mê
mu i không?
‘Well, Lord, does the Tath gata not exist after death,
- Này Po hap da, Ta không tr l i: "Nh Lai không t n t i sau
khi ch t Ch có quan đi m này là đúng s th c, ngoài ra là mê
mu i"
- B ch Th Tôn, có ph i Nh Lai t n t i và không t n t i sau
khi ch t Ch có quan đi m này là đúng s th c, ngoài ra là mê
mu i không?
both exist and not exist after death?
- Này Po hap da, Ta không tr l i: "Nh Lai t n t i và không
t n t i sau khi ch t Ch có quan đi m này là đúng s th c,
ngoài ra là mê mu i"
- B ch Th Tôn, có ph i Nh Lai không t n t i và không không
t n t i sau khi ch t Ch có quan đi m này là đúng s th c,
ngoài ra là mê mu i không?
neither exist nor not exist after death?’
Trang 15- Này Po hap da, Ta không tr l i: "Nh Lai không t n t i và
không không t n t i sau khi ch t Ch có quan đi m này là đúng
s th c, ngoài ra là mê mu i"
‘I have not declared that the Tath gata neither exists nor does not exist after death, and that all else is false.’
28 - B ch Th Tôn, vì sao Th Tôn không tr l i? 28 ‘But, Lord, why has the Lord not declared these things?’
- Này Po hap da, câu h i này không thu c v đích gi i thoát,
không thu c v Pháp, không thu c c n b n c a ph m h nh,
không đ a đ n y m ly, đ n ly tham, đ n t ch di t, đ n t ch t nh,
đ n th ng trí, đ n giác ng , đ n Ni t bàn Vì v y, Ta không tr
l i
‘Po h pada, that is not conducive to the purpose, not conducive
to Dhamma, [189] not the way to embark on the holy life; it does not lead to disenchantment, to dispassion, to cessation, to
calm, to higher knowledge, to enlightenment, to Nibb na That
is why I have not declared it.’
29 - B ch Th Tôn, v y Th Tôn tr l i nh ng gì? 29 ‘But, Lord, what has the Lord declared?’
- Này Po hap da, Ta tr l i: "Ðây là kh " Ta tr l i: "Ðây là
kh t p" "Ta tr l i: "Ðây là kh di t" Ta tr l i: "Ðây là con
đ ng đ a đ n kh di t"
‘Po hap da, I have declared: “This is suffering, this is the
origin of suffering, this is the cessation of suffering, and this is
the path leading to the cessation of suffering.”’
‘Because, Po hap da, this is conducive to the purpose,
conducive toDhamma, the way to embark on the holy life; it leads to disenchantment, to dispassion, to cessation, to calm, to
higher knowledge, to enlightenment, to Nibb na That is why I have declared it.’
Trang 16Và Th Tôn t ch ng i đ ng d y ra v Then the Lord rose from his seat and went away
31 Th Tôn r i kh i ch a bao lâu, nh ng du s ngo i đ o y
li n bao vây xung quanh du s ngo i đ o Po hap da và tuôn ra
nh ng l i nói m a mai gay g t:
31 Then the wanderers, as soon as the Lord had left,
reproached, sneered and jeered at Po hap da from all sides,
saying:
"Po hap da này là nh v y, nh ng gì Sa-môn Gotama nói đ u
đ c Po hap da tán thành: "B ch Th Tôn, nh v y là ph i
B ch Thi n Th nh v y là ph i" Chúng tôi không đ c bi t
Sa-môn Gotama đã thuy t trình d t khoát nh ng v n đ sau
đây: "Th gi i là th ng còn", hay "Th gi i là vô th ng", hay
"Th gi i là h u biên", hay "Th gi i là vô biên", hay "Sinh
m ng và thân th là m t", hay "Sinh m ng khác, thân th khác",
"hay Nh Lai có t n t i sau khi ch t" hay "Nh Lai không t n
t i sau khi ch t" hay "Nh Lai t n t i và c ng không t n t i sau
khi ch t", hay "Nh Lai không t n t i và c ng không không t n
t i sau khi ch t"
‘Whatever the ascetic Gotama says, Po hap da agrees with him: “So it is, Lord, so it is, Well-Farer!” We don’t understand a word of the ascetic Gotama’s whole discourse: “Is the world
eternal or not? — Is it finite or infinite? — Is the soul the same
as the body or different? — Does the Tath gata exist after death
or not, [190] or both, or neither?”’
Khi đ c nói v y, du s ngo i đ o Po hap da nói v i các du s
- Này các Tôn gi , tôi c ng không đ c bi t Sa-môn Gotama đã
thuy t trình d t khoát nh ng v n đ sau đây: "Th gi i là
th ng còn", hay "Th gi i là vô th ng", hay "Th gi i là h u
biên", hay "Th gi i là vô biên", hay "Sinh m ng và thân th là
m t", hay "Sinh m ng khác, thân th khác", hay "Nh Lai có
t n t i sau khi ch t", hay "Nh Lai không có t n t i sau khi
ch t", hay "Nh Lai có t n t i và c ng không t n t i sau khi
ch t", hay "Nh Lai không có t n t i và c ng không không t n
t i sau khi ch t"
‘I don’t understand either about whether the world is eternal or not or whether the Tath gata exists after death or not, or both,
or neither