Vai trò của đảng chính trị và liên hệ với vai trò của đảng cộng sản việt nam

Vai trò của đảng chính trị và liên hệ với vai trò của đảng cộng sản việt nam Vai trò của đảng chính trị và liên hệ với vai trò của đảng cộng sản việt nam Vai trò của đảng chính trị và liên hệ với vai trò của đảng cộng sản việt nam

KHOA CHÍNH TRỊ HỌC

TIỂU LUẬN Vai trò của Đảng chính trị và liên hệ với vai trò của

Đảng Cộng sản Việt Nam.

Sinh viên: Trần Thị Phương Mai

Mã số sinh viên: 2154030046 Lớp: QUẢN LÍ CÔNG K41

Hà Nội, tháng 01 năm 2021

MỞ ĐẦU:

1.Lý do chọn đề tài:

Trong mọi xã hội có giai cấp, quyền lực của chủ thể cầm quyền được thực hiện

bằng một hệ thống thiết chế và tổ chức chính trị nhất định Đó là hệ thống chính trị Trong một hệ thống chính trị, Đảng chính trị nói chung và Đảng Cộng sản nói riêng có mối quan hệ vô cùng chặt chẽ và sâu sắc đến sự hình thành, tổ chức và hoạt động của nhà nước

Hiểu mô Qt cách đơn giản thì đảng chính trị là một dạng đặc biệt của tổ chức xã hội Nó không giống các hiệp hội, liên đoàn hay các nghiê Qp đoàn xã hô Qi U cách thức tổ chức và đă Qc biê Qt là các hoạt đô Qng mang đâ Qm tính chính trị

Đảng chính trị không chỉ đơn thuần đấu tranh để tham gia vào việc thể hiê Qn các quan điểm chính trị mà còn đấu tranh để giành quyền đại diện cho người dân trong quốc hội Thông thường, các đảng chính trị đều giành quyền lực thông qua việc bỏ phiếu của người dân Trách nhiệm của đảng chính trị đối với người dân thể hiện qua việc thực hiê Qn các cam kết mà đảng chính trị đã đưa ra trong chiến dịch tranh

c[ Ý chí của người bỏ phiếu có ý nghĩa rất quan trọng đối với một đảng chính trị Hiện nay, U các nước phương Tây, đảng chính trị rất phổ biến, họ tranh giành những chức vụ cao nhất để nắm giữ quyền làm chủ lớn nhất của một đất nước, một khu vực

Đất nước ta đang trong quá trình hội nhập và phát triển, việc tìm hiểu, học hỏi những mặt tích cực và rút ra những mặt tiêu cực của các Đảng chính trị sẽ giúp đỡ rất nhiều cho sự phát triển của đất nước ta Việc tìm hiểu, học hỏi để rút ra kinh nghiệm cũng sẽ làm cho Đảng Cộng sản Việt Nam thêm lớn mạnh, đủ sức sanhs ngang với các cường quốc lớn trên thế giới Chính vì vậy, một lần nữa em khẳng định việc tìm hiểu về đảng chính trị là một việc cần thiết U nước ta hiện nay Song Đảng chính trị là gì? Vai trò như thế nào? Liên hệ đến Đảng Cộng sản Việt Nam ra sao? Xuất phát từ yêu cầu thực tiễn đó, em xin chọn đề tài “ Vai trò của Đảng chính trị và liên hệ với Đảng Cộng sản Việt Nam” là đề tài cho bài tiểu luận

2 Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu:

Mục đích: Việc nghiên cứu vấn đề “ Đảng chính trị” nhằm góp phần hoàn thiện

bộ máy của nước ta cũng như rút ra những tiêu cự để khắc phục

Nhiệm vụ: Để đạt được những mục đích nêu trên có những nhiệm vụ như sau: nhận thức đầy đủ và sâu sắc hơn những vấn đề cơ bản về Đảng chính trị và vai trò của chúng, đưa ra liên hệ đối với Đảng Cộng sản Việt Nam

3 Đối tượng, phạm vị nghiên cứu:

Nghiên cứu về khái niệm Đảng chính trị? Vai trò của Đảng chính trị?

Nghiên cứu về khái niệm Đảng Cộng sản VN? Vai trò của Đảng Cộng sản?

Nghiên cứu về một số minh chứng.

4 Kết cấu đề tài:

Ngoài mU đầu, kết luận và danh mục tài liệu tham khảo, đề tài được chia làm 2

chương bao gồm chương 1 về Đảng chính trị và chương 2 là Đảng Cộng sản Việt Nam

NỘI DUNG

1 Khái niệm và bản chất của đảng chính trị

a Khái niệm:

-Đảng chính trị là 1 tổ chức chính trị, tập hợp trong mình những bộ phận tích cực nhất và có tổ chức của giai cấp, có cùng hệ tư tưUng, cùng mục tiêu, lãnh đạo giai cấp mình đấu tranh hướng đến giành, giữ và thực thi quyền lực nhà nước, bảo

vệ lợi ích cho giai cấp mà nó đại diện

b Bản chất của đảng chính trị:

- Sự tồn tại của dång chính trị gån liền với sự phần chia xã hội thành giai cấp

và sự không đồng nhất của các giai cấp đó, gắn liền với những sự khác nhau về lợi ích của giai cấp và của các tầng lớp hợp thành giai cấp

- Đảng chính trị là một bộ phận của kien trúc thưong tầng của xã hội Nhưng khác với nhà nước là tổ chức quyền lực có những phương tiện cưỡng bức, dảng chính trị là hình thức tổ chức cao nhất của giai cấp nhưng thường chỉ hành động

bằng thuyết phục, bằng truyền bá những quan điểm của mình, bằng tập hợp những người cùng chí hướng Khi cầm quyền, ngoài sức mạnh của các phương tiện vật chất, các cơ quan thông tin, báo chí, đảng còn lãnh đạo bằng chính quyền

- Đảng chính trị ngày nay thường có những mục tiêu nhất định được biểu hiện

và được luận chứng trong cương lĩnh hoặc trong tuyên ngôn có tính chất cương lĩnh Để thực hiện mục tiêu, đảng tiến hành một số chính sách nhất định, thực hiện những nguyên tắc tổ chức nhất định: điều lệ, quy chế

- Dưới chế độ dân chủ tư sản, về hình thức, hoạt động của đảng chính trị được pháp luật cho phép, tuy vậy, các đảng tiến bộ, đặc biệt là các đảng công nhân, vẫn

bị đủ mọi thứ o ép, thậm chí bị cấm đoán Trong tiến trình đấu tranh chính trị, các dang da dùng moi biện pháp dấu tranh để đạt được quyền lực nhà nước Lênin nói:

"Các cuộc bầu c[ Đuma nhà nước dã buộc tất cả các đảng dều phải tăng cường việc cổ dộng, phải tập hợp lực lượng của mình để làm cho dảng "mình" có được thật nhiều người được bầu làm đại biểu Đuma"' Trong những trường hợp nhất định, các đảng chính trị có thể thoả hiệp, liên minh với nhau trong bầu c[ hoặc trong việc nắm quyền lực nhà nước

- Một cách khái quát, dưoi chế độ tư bản chủ nghĩa, chế độ da nguyên chính trị

bề ngoài thì có vẻ dân chủ, các đảng đều có quyền tự do tranh c[, liên minh nhưng về thực chất thì dều là nhất nguyên chính trị Đảng lớn nhất sẽ cầm quyền, ngay cả trưong hợp có một số đảng liên minh cầm quyền, trong thực tế vẫn chỉ có đảng lớn nhất, có thế lực nhất nắm quyền quyết định, và suy đến cùng là bảo vệ lợi ích của giai cấp tư sản, bảo vệ chế độ tư bản chủ nghĩa

- Cũng trong điều kiện tư bản chủ nghĩa, giai cấp vô sản dấu tranh với giai cấp

tư sản cho quyền lực chính trị của mình phải cần có một đảng chính trị- Đảng Cộng sản Là sản phẩm tất yếu của sự kết hợp giữa chủ nghĩa Mác - Lênin với

phong trào đấu tranh của giai cấp công nhân, Đảng Cộng sản là đội tiên phong chiến đấu của giai cấp công nhân Đảng tập hop và tổ chức giai cấp công nhân và nhân dân lao dộng trong cuộc dấu tranh vì sự thống nhất về mục tiêu, ý chí và hoạt động nhằm thủ tiêu chế độ tư hữu - nguồn gốc sinh ra nạn người bóc lột người, nạn dân tộc này đi nô dịch dân tộc khác; nguồn gốc của mọi bất công, bất bình đẳng xã hội - xây dựng xã hội mới, xã hội cộng sản chủ nghĩa

- Như vậy, đảng chính trị nào cũng mang bản chất giai cấp; đảng chính trị nào

cũng tồn tại với mục đích nắm quyền lực nhà nước để bảo vệ lợi ích giai cấp mà nó đại diện Không có đảng chính trị nào phi giai cấp, siêu giai cấp Trong mọi thời dại, khi xã hội còn phân chia giai cấp thì không thể có một dảng chính trị vừa đại diện cho lợi ích của giai cấp thống trị bóc lột, vừa đại diện cho lợi ích của các giai cấp và nhân dân lao động bị bóc lột Chính vì vậy, không thể có cái gọi là một đảng chính trị của nhiều giai cấp như các đại biểu của giai cấp tư sản vẫn rêu rao

2 Vai trò của các đảng chính trị:

- Đảng chính trị là bộ phận tích cực nhất, có tổ chức nhất của giai cấp, đảng

chính trị được lập ra để thực hiện lợi ích, mục đích giai cấp, nắm quyền lực nhà nước Như vậy, vai trò của đảng chính trị (vai trò cách mạng, tiến bộ hay bảo thủ, phản động) sẽ tuỳ thuộc vào vai trò của các giai cấp mà các đảng đại diện cho lợi ích trong đời sống và trong sự phát triển xã hội Trong lịch s[ tồn tại và phát triển của các đảng chính trị, có đảng đóng vai trò tiến bộ, cách nhàng, như đảng mácxít-lêninnít, có đảng đóng vai trò bảo thủ, phản động như các đảng địa chủ, nông dân cũng có đảng chính trị, U thời kỳ này đóng vai trò tiến bộ, còn U thời kỳ khác đóng vai trò bảo thủ, phản động, tuỳ thuộc vào tính chất của giai cấp mà nó đại diện C.Mác đã thể hiện tư tưUng đó trong Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản: "Ở Pháp, những người cộng sản liên hợp với Đảng Dân chủ - xã hội chủ nghĩa chống giai cấp tư sản bảo thủ và cấp tiến Ở Đức, Đảng Cộng sản đấu tranh chung với giai

cấp tư sản mỗi khi giai cấp này hành động cách mạng chống chế độ quân chủ chuyên chế, chống chế độ sU hữu ruộng đất phong kiến và giai cấp tiểu tư sản phản động"

- Nhìn chung U các nước tư bản chủ nghĩa, vai trò các đảng chính trị thể hiện rõ nhất trong các cuộc bầu c[ giành quyền lực nhà nước Ở đây, vai trò của các đảng chính trị biểu hiện trên hai mặt: tích cực và tiêu cực Tích cực là tổ chức bầu c[ và hướng bầu c[ vào quỹ đạo đã dược quy định của pháp luật hiện hành Sau khi thắng c[, nắm quyền, các đảng chính trị có vai trò trong việc định hướng phát triển kinh tế - xã hội thông qua cương lĩnh chính trị, bố trí tuyển lựa thành viên của đảng vào các cương vị chủ chốt của chính quyền, chuẩn bị các chính sách, chiến lược hoạt động của nhà nước Tuy nhiên, mặt tiêu cực của các đảng chính trị là chủ yếu:

nó chia rẽ nhân dân, tách nhân dân ra khỏi chính trị; để đạt mục đích, đảng chính trị đã hành động kể cả bằng những phương pháp không lành mạnh; kích thích sự thèm khát quyền lực chính trị và tạo thêm những điều kiện cho tham nhũng, tước

bỏ quyền dân chủ của nhân dân

- Trong hệ thống chính trị U các nước xã hội chủ nghĩa, Đảng Cộng sản là lực lượng duy nhất lãnh đạo, thực hiện quyền thống trị về chính trị của giai cấp công nhân để xây cdựng nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa của dân, do dân, vì dân

và quá độ đi lên chủ nghĩa xã hội Quyền thống trị đó "cố nhiên không thể không đem lại rất nhiều hình thức chính trị khác nhau, nhưng thực chất của những hình thức ấy tất nhiên sẽ chỉ là một, tức là: chuyên chính vô sản"

- Giai cấp công nhận thông qua đội tiên phong của mình là Đảng Cộng sản chịu trách nhiệm hoàn toàn trước vận mệnh phát triển của dân tộc, lãnh đạo mọi mặt của đời sống xã hội: kinh tế, chính trị, văn hoá xã hội Sự lãnh đạo chính trị của Đảng Cộng sản trong điều kiện Đảng cầm quyền, thực chất là xây dựng nhà nước về mặt

kinh tế BUi vậy, quyền lực của Đảng không mâu thuẫn và không thay thế quyền lực nhà nước, trái lại thống nhất với quyền lực nhà nước, tập trung vào việc lãnh đạo xây dựng nhà nước để quản lý kinh tế- lĩnh vực suy đến cùng quyết định sự phát triển của xã hội, quyết định vai trò lãnh đạo của Đảng Để hoàn thành vai trò

to lớn, nhiệm vụ vẻ vang dó, điều kiện tiên quyết là Đảng phải không ngừng vươn lên mọi mặt để quần chúng "nhìn thấy U đó trí tuệ, danh dự và lương tâm của thời đại"

- Trong số những tư chất mà Đảng Cộng sản cần phải có, theo Lênin, đó là Đảng phải đạt tới tầm cao trí tuệ, bUi khi nắm chính quyền, Đảng lãnh đạo toàn diện, vì vậy người cộng sản không thể thiếu trình độ văn hoá, trình độ chuyên môn, quản lý' Để góp phần s[a những hẫng hụt đó, người cộng sản "phải biết quý trọng khoa học, gạt bỏ thái độ huyênh hoang "cộng sản của những nhà tài t[ và của những anh chàng quan liêu, phải học tập làm việc một cách có hệ thống, s[ dụng chính ngay kinh nghiệm của mình và thực tiễn của mình!"

- Tất cả những chỉ dẫn trên về Đảng Cộng sản của Lênin dược Đảng ta và Chủ tịch Hồ Chí Minh vận dụng sáng tạo vào Việt Nam nhằm không ngừng xây dựng, đổi mới Đảng Cộng sản Việt Nam trU thành lực lượng lãnh đạo của cách mạng Việt Nam Vai trò lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt nam không ngừng được tăng cường

và phát huy trong sự nghiệp đổi mới, sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước vì mục tiêu dân giàu, nước mạnh xã hội công bằng văn minh

II Vai trò của Đảng Cộng sản Việt Nam:

1 Vai trò:

- Trong hệ thống chính trị U Việt Nam, Đảng Cộng sản Việt Nam có vai trò đặc

biệt: Đảng Cộng sản vừa là người lãnh đạo, vừa là thành viên trong hệ thống chính trị

- Lãnh đạo là hoạt động của một chủ thể (cá nhân hay tổ chức) nhằm đề ra chủ trương, đường lối và tổ chức, động viên đối tượng thực hiện để đạt mục tiêu đã định Phân tích quá trình lãnh đạo, có thể thấy quá trình này bao gồm các hoạt động sau:

• Đề ra mục tiêu mà một cộng đồng người hay một cơ quan, đơn vị, một tổ chức cần hướng tới và cách thức để đạt mục tiêu đó (tức đường lối, chủ

trương ).

• Truyền bá, đào tạo lực lượng nòng cốt, chỉ dẫn, hướng dẫn, nêu gương để mọi người hiểu, thực hiện, làm theo.

• Tổ chức thực hiện, phân bổ lực lượng, phân công theo dõi, quản lý

• Giám sát, kiểm tra, điều chỉnh

• Sơ kết, tổng kết, đánh giá.

- Nội dung lãnh đạo thể hiện U nội dung của mục tiêu và cách thức để đạt mục tiêu đó Nội dung lãnh đạo là các nhiệm vụ chính trị thể hiện qua các chủ trương, đường lối được đề ra Phương thức lãnh đạo bao gồm các công cụ, cách thức mà người lãnh đạo dùng để tác động lên đối tượng lãnh đạo (một cộng đồng người hay một cơ quan, đơn vị, một tổ chức, vv.)

- Vai trò lãnh đạo hệ thống chính trị của Đảng Cộng sản Việt Nam thể hiện qua

sự khẳng định trong văn kiện chính trị của Đảng và văn bản pháp lý cao nhất của Nhà nước

- Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên Chủ nghĩa xã hội (bổ sung và phát triển năm 2011) ghi nhận địa vị chính trị của Đảng Cộng sản Việt Nam được như sau:

“Đảng Cộng sản Việt Nam là đội tiên phong của giai cấp công nhân, đồng thời là đội tiên phong của nhân dân lao động và của dân tộc Việt Nam; đại biểu trung thành lợi ích của giai cấp công nhân, nhân dân lao động và của dân tộc”

“Đảng Cộng sản Việt Nam là Đảng cầm quyền, lãnh đạo Nhà nước và xã hội”

“Đảng lãnh đạo hệ thống chính trị, đồng thời là bộ phận của hệ thống ấy Đảng gắn

bó mật thiết với nhân dân, tôn trọng và phát huy quyền làm chủ của nhân dân, dựa vào nhân dân để xây dựng Đảng, chịu sự giám sát của nhân dân, hoạt động trong khuôn khổ Hiến pháp và pháp luật”

- Điều lệ Đảng Cộng sản Việt Nam khẳng định: “Đảng Cộng sản Việt Nam là đảng cầm quyền, tôn trọng và phát huy quyền làm chủ của nhân dân, chịu sự giám sát của nhân dân; dựa vào nhân dân để xây dựng Đảng; đoàn kết và lãnh đạo nhân dân tiến hành sự nghiệp cách mạng Đảng lãnh đạo hệ thống chính trị, đồng thời là một bộ phận của hệ thống ấy Đảng lãnh đạo, tôn trọng và phát huy vai trò của Nhà nước, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các đoàn thể chính trị - xã hội”

- Trải qua quá trình đấu tranh đầy khó khăn trong lịch s[ dân tộc, Đảng Cộng sản Việt Nam không ngừng lớn mạnh, đồng thời, cơ sU pháp lý về vị trí, vai trò lãnh đạo của Đảng trong hệ thống chính trị cũng đã được khẳng định rõ nét hơn Nếu như trong Hiến pháp năm 1946 vị trí, vai trò của Đảng chưa được ghi nhận, trong Hiến pháp 1959 được đưa vào lời nói đầu, thì đến Hiến pháp 1980 và Hiến pháp 1992, vị trí, vai trò của Đảng đã được ghi nhận bằng một điều luật (Điều 4)

Kế thừa Hiến pháp năm 1980 và Hiến pháp năm 1992, Hiến pháp s[a đổi năm

2013 vừa được Quốc hội nước Cộng hoà Xã hội chủ nghĩa Việt Nam thông qua, tiếp tục khẳng định vai trò lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam đối với Nhà nước và xã hội: "Đảng Cộng sản Việt Nam, đội tiên phong của giai cấp công nhân Việt Nam, đại biểu trung thành quyền lợi của giai cấp công nhân, nhân dân lao

động và của cả dân tộc, theo chủ nghĩa Mác – Lênin và tư tưUng Hồ Chí Minh, là lực lượng lãnh đạo Nhà nước và xã hội Mọi tổ chức của Đảng hoạt động trong khuôn khổ Hiến pháp và pháp luật"

- Điều 4 của Hiến pháp khẳng định cơ sU pháp lý, là sự Hiến định về vai trò lãnh đạo và vị trí cầm quyền của Đảng Cộng sản Việt Nam Đây là đạo luật gốc, văn kiện chính trị - pháp lý quan trọng nhất của Nhà nước Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Việt Nam, là chỗ dựa pháp lý cho sự tồn tại, hoạt động, lãnh đạo, cầm quyền của Đảng Cộng sản Việt Nam

Trong hệ thống chính trị Việt Nam, vai trò lãnh đạo của Đảng cộng sản Việt Nam đối với Nhà nước và xã hội không phải là một thực tế lịch sử ngẫu nhiên mà là một thực tế lịch mang tính tất yếu khách quan.

- Về lý luận, các nhà cách mạng tiền bối và các nhà lý luận kinh điển từng xác định: “Vấn đề cơ bản của mọi cuộc cách mạng là vấn đề chính quyền Việc giai cấp vô sản đoạt lấy chính quyền mới chỉ là bước đầu của những cải biến cách mạng Công cuộc xây dựng xã hội mới bao trùm suốt cả một thời kỳ lịch s[ những cải biến xã hội một cách triệt để” Điều này có nghĩa sau khi phát động nhân dân lao động vùng lên đánh đổ chính quyền phản động, Đảng vô sản phải thiết lập chính quyền mới để tiến hành những cải biến cách mạng Muốn làm được điều này, Đảng phải một mình cầm quyền đất nước

- Trong thực tiễn chính trị, cần phân biệt hai khái niệm “lãnh đạo” và “cầm quyền” Lãnh đạo là đề ra đường lối, chủ trương, mục tiêu chính trị và tổ chức thực hiện Còn cầm quyền là nắm giữ, s[ dụng chính quyền quản lý toàn xã hội và thực hiện mục tiêu chính trị Hiệu quả hoạt động của chính quyền chính là thước đo hiệu quả sự lãnh đạo của Đảng