Vẻ đẹp khuất lấp của nhân vật “thị” trong vợ nhặt và nhân vật người đàn bà hàng chài trong chiếc thuyền ngoài xa

Vẻ đẹp khuất lấp của nhân vật “thị” trong vợ nhặt và nhân vật người đàn bà hàng chài trong chiếc thuyền ngoài xa Vẻ đẹp khuất lấp của nhân vật “thị” trong vợ nhặt và nhân vật người đàn bà hàng chài trong chiếc thuyền ngoài xa Vẻ đẹp khuất lấp của nhân vật “thị” trong vợ nhặt và nhân vật người đàn bà hàng chài trong chiếc thuyền ngoài xa

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

BÀI TẬP NGHIÊN CỨU KHOA HỌC

MÔN VĂN

ĐỀ TÀI:

VẺ ĐẸP KHUẤT LẤP CỦA NHÂN VẬT “THỊ” TRONG VỢ NHẶT VÀ NHÂN VẬT NGƯỜI ĐÀN

BÀ HÀNG CHÀI TRONG CHIẾC THUYỀN NGOÀI

Giáo viên hướng dẫn : Thạc sĩ Trịnh Thị Hà Giang

Học sinh : Lê Hoàng Quyên (Nhóm trưởng) Phạm Quỳnh Anh

Lương Quỳnh Trang

Hoàng Minh Anh

Lớp : 12D1

LỜI CẢM ƠN

Thực tế luôn cho thấy, sự thành công nào cũng đều gắn liền với những sự hỗ trợ,giúp đỡ của những người xung quanh dù cho sự giúp đỡ đó là ít hay nhiều, trựctiếp hay gián tiếp Trong suốt thời gian từ khi bắt đầu làm bài nghiên cứu khoa họcđến nay, em đã nhận được sự quan tâm, chỉ bảo, giúp đỡ của cô giáo, gia đình vàbạn bè xung quanh

Với tấm lòng biết ơn vô cùng sâu sắc, em xin gửi lời cảm ơn chân thành nhất từđáy lòng đến cô Trịnh Thị Hà Giang - giáo viên bộ môn Văn đã cùng dùng nhữngtri thức và tâm huyết của mình để có thể truyền đạt cho chúng em trong vốn kiếnthức quý báu trong suốt thời gian làm bài tập nghiên cứu Và em cũng xin gửi lờicảm ơn đến giáo viên chủ nhiệm của em - cô Phạm Minh Hiệp và bạn bè trong lớp

đã ủng hộ, khuyến khích chúng em để làm bài tập nghiên cứu khoa học

Ban đầu em còn bỡ ngỡ vì vốn kiến thức của em còn hạn Do vậy, không tránhkhỏi những thiếu sót, em rất mong nhận được ý kiến đóng góp của cô giáo bộ môn

và các bạn học cùng lớp bài nghiên cứu được hoàn thiện hơn

Chúng em xin chân thành cảm ơn!

MỤC LỤC

LỜI CẢM ƠN 2

MỞ ĐẦU 4

1 Lý do chọn đề tài 4

2 Mục đích nghiên cứu 5

3 Nhiệm vụ 5

4 Đối tượng, phạm vi nghiên cứu 6

5 Phương pháp nghiên cứu 6

NỘI DUNG 6

CHƯƠNG I: Khái quát chung hai tác phẩm “Vợ nhặt” và “Chiếc thuyền ngoài xa” 6

1 Những nét chính về nhà văn Kim Lân và tác phẩm “Vợ nhặt” 6

2 Những nét chính về nhà văn Nguyễn Minh Châu và tác phẩm “Chiếc thuyền ngoài xa” 9

CHƯƠNG II: Vẻ đẹp khuất lấp của nhân vật “thị” trong tác phẩm “Vợ nhặt” và nhân vật người đàn bà hàng chài trong tác phẩm “Chiếc thuyền ngoài xa” 11

1 Vẻ đẹp khuất lấp của nhân vật “thị” trong tác phẩm “Vợ nhặt” 11

2 Vẻ đẹp khuất lấp của nhân vật người đàn bà hàng chài trong tác phẩm “Chiếc thuyền ngoài xa” 15

3 Đặc sắc nghệ thuật trong hình tượng các nhân vật 22

CHƯƠNG III: So sánh sự giống và khác nhau giữa nhân vật “thị” và người đàn bà hàng chài 23

1 Điểm tương đồng 24

2 Sự khác biệt 24

3 Lí giải sự khác biệt giữa người vợ nhặt và người đàn bà làng chài 25

KẾT LUẬN 25

1 Tóm tắt nội dung đã nghiên cứu 25

2 Ý nghĩa của việc nghiên cứu đối với bản thân mình 27

3 Khuyến nghị: thầy cô, nhà trường 27

TÀI LIỆU THAM KHẢO 28

đề cao giá trị hiện thực mà còn nêu lên giá trị nhân đạo ẩn chứa bên trong Vợ nhặt.Dẫu khốn kh‚, đói kém tưởng như rất gần với cái chết, thế nhưng ta luôn có khátvọng sống mãnh liệt, niềm tin vào một tương lai tươi sáng, niềm tin vào cách mạng

sƒ thay đ‚i cuộc đời Tác phẩm “Vợ nhặt” giúp chúng em thấm thía hơn nỗi kh‚của toàn thể nhân dân Việt Nam, sâu đậm thêm sự đồng cảm đối với người nôngdân nghèo Không chỉ vậy, phẩm chất của người nông dân chất phác còn được toảsáng trong cảnh tang thương, chết chóc của thực tại Chính tâm hồn của họ là ánhsáng lấp lánh trước nghịch cảnh, là tình thương giữa người với người, khát vọngvượt lên cuộc sống vô cùng tiềm tàng Qua tác phẩm chúng em vừa có thể hiểu sâuthêm về phong cách nghệ thuật, giá trị nhân đạo và giá trị nghệ thuật mà nhà văngửi gắm cho người đọc

+) Chiếc thuyền ngoài xa

Nguyễn Minh Châu là một trong số những nhà văn đầu tiên của thời kỳ đ‚i mới

đã đi sâu khám phá đời sống ở bình diện đạo đức thế sự Truyện Chiếc thuyềnngoài xa của Nguyễn Minh Châu là phát hiện về đời sống và con người theo hướng

đó Ở tác phẩm này, nét độc đáo trong xây dựng cốt truyện của Nguyễn Minh Châu

là cách tạo tình huống mang ý nghĩa khám phá, phát hiện về đời sống Tình huống

là sự kiện có ý nghĩa bộc lộ mọi mối quan hệ, thử thách phẩm chất, đôi khi tạo ranhững bước ngoặt trong tư tưởng, tình cảm, trong cuộc đời con người TruyệnChiếc thuyền ngoài xa là sự nhận thức và phê phán cái xấu, cái ác trong cuộc sốngthường ngày Đặc biệt, truyện Chiếc thuyền ngoài xa mang đến một bài học đúngđắn về cách nhìn nhận cuộc sống và con người: một cách nhìn đa diện, nhiềuchiều, phát hiện ra bản chất thực sự sau vẻ ngoài đẹp đƒ của hiện tượng Qua tácphẩm chúng em cũng một phần có thể hiểu được những tâm tư suy nghĩ của nhânvật để có thể thấm sâu những triết lí, bài học mà tác phẩm đã để lại

- Sứ mệnh của các nhà văn chân chính là đi tìm những “hạt ngọc” ẩn chứa trong bềsâu tâm hồn

Hai tác phẩm đã khắc hoạ sâu sắc hình tượng nhân vật Thị và nhân vật ngườiđàn bà hàng chài Họ đều mang vẻ đẹp khuất lấp mà ta cần phải kiếm tìm thật kĩcàng để phát hiện sau “lớp vỏ bọc” đó là vẻ đẹp phẩm chất cao quý của nhữngngười phụ nữ Việt Nam Đến với người đọc ban đầu là những ấn tượng về cô Thị

“ham ăn, vô ý tứ, sỗ sàng” và người đàn bà “to lớn, thô kệch với nét mặt mệt mỏi”nhưng đằng sau những cử chỉ, hành động đó là vẻ đẹp tâm hồn đang bị che khuất

đi bởi hoàn cảnh, càng đi sâu ta sƒ càng nhận ra được nét đẹp đó

- Góp phần thêm tư liệu vào quá trình học tập, thêm tài liệu để chúng em có thể b‚sung nguồn kiến thức thêm phong phú, dồi dào qua đó có thể hiểu được tác phẩmmột cách sâu sắc nhất

- Củng cố kiến thức chung của tác phẩm, kiến thức chuyên sâu giúp bài văn thêmdày dặn, lập luận sắc bén Hơn nữa nghiên cứu khoa học còn giúp chúng em pháttriển khả năng làm việc nhóm, có ý thức trách nhiệm công việc mình được giao

3 Nhiệm vụ

Nhóm chúng em sƒ cùng nghiên cứu, thảo luận, tìm kiếm thông tin một cách chitiết nhất, phân bố công việc rõ ràng cho từng người để có thể chuyên tâm cho côngviệc của mình Từ đó mỗi phần trong bài NCKH sƒ được chuẩn bị kĩ càng nhất,

vừa để hoàn chỉnh bài tập nhóm của chúng em cũng như là cung cấp thêm tài liệucho kì thi THPTQG.

4 Đối tượng, phạm vi nghiên cứu

Tác phẩm “Chiếc thuyền ngoài xa” và “Vợ nhặt”

5 Phương pháp nghiên cứu

Để hoàn thành bài tập nghiên cứu khóa học, chúng em đã làm một số phươngpháp sau:

-Phân tích

-Hệ thống theo nhóm

NỘI DUNG CHƯƠNG I: Khái quát chung hai tác phẩm “Vợ nhặt” và “Chiếc thuyền ngoài xa”

1 Những nét chính về nhà văn Kim Lân và tác phẩm “Vợ nhặt”

- Năm 1944, Kim Lân tích cực tham gia vào các phong trào cách mạng và gia nhậpHội văn hóa cứu quốc

- Sau Cách Mạng tháng Tám, ông tiếp tục hoạt động văn nghệ, tham gia viết văn, làm báo, diễn kịch, đóng phim nhằm phục vụ kháng chiến và cách mạng

- Ông được trao tặng Giải thưởng Nhà nước về văn học nghệ thuật nǎm 2001

- Là nhà văn rất thành công về chủ đề nông thôn với hình ảnh người nông dân cực kh‚, cam chịu cùng vẻ đẹp chân thực, bình dị trong cuộc sống “một lòng đi về với đất,với người,với thuần hậu nguyên thuỷ của cuộc sống nông thôn”

1.2 Tác phẩm “Vợ nhặt”

- Đây là truyện ngắn xuất sắc nhất trong sự nghiệp văn chương của Kim Lân

- Nhận định của nhà văn Kim Lân về tác phẩm của mình: “Khi viết về nạn đóingười ta thường viết về sự khốn cùng và bi thảm Khi viết về con người năm đóingười ta hay nghĩ đến những con người chỉ nghĩ đến cái chết Tôi muốn viết mộttruyện ngắn với ý khác Trong hoàn cảnh khốn cùng, dù cận kề bên cái chết nhưngnhững con người ấy không nghĩ đến cái chết mà vẫn hướng tới sự sống, vẫn hivọng, tin tưởng ở tương lai Họ vẫn muốn sống, sống cho ra con người.”

1.3 Hoàn cảnh sáng tác, xuất xứ

- Nguồn cảm hứng sáng tác của Kim Lân là nạn đói năm Ất Dậu năm 1945 với haitriệu người chết đói Điều kì lạ trong những năm đói, sự tối tăm ấy cận kề bênmiệng vực của cái chết thì những con người Việt Nam không nghĩ đến cái chết màluôn hướng về sự sống, tình thương Đó là khát vọng sống mạnh mƒ, là chất kỳdiệu của con người Việt Nam khơi nguồn cảm hứng để Kim Lân sáng tác nêntruyện ngắn đặc sắc này

- In trong tập Con chó xấu xí (1962)

- Tiền thân của truyện ngắn này là tiểu thuyết Xóm ngụ cư

- Được viết ngay sau Cách mạng tháng Tám nhưng dang dở và thất lạc bản thảo

- Sau khi hòa bình lập lại (1954), ông dựa vào một phần cốt truyện cũ để viếttruyện ngắn này

Tứ - mẹ anh Tràng về đến nhà, bà vừa ngạc nhiên, sững sờ vì có người gọi mình là

mẹ; vừa đau buồn, tủi h‚, xót thương vì con mình lấy vợ đúng lúc khó khăn nhất không biết có qua n‚i giai đoạn này không và người ta lấy con mình vì cái đói, cái kh‚ Gạt đi những giọt nước mắt đau buồn, bà động viên các con yêu thương nhau

và lạc quan hơn trong cuộc sống Cuộc sống từ khi có nàng dâu thay đ‚i hoàn toàn,

sự bừa bộn của căn nhà được dọn dẹp sạch sƒ, ngăn nắp, tươm tất Bữa ăn đầu tiên khi về nhà chồng của cô thị chỉ vỏn vẹn là rau chuối và cám lợn, mọi người ăn trong nghẹn ngào, không ai nói với ai câu nào Cô thị kể những mẩu chuyện người

đi phá kho thóc Nhật cho anh Tràng và bà cụ Tứ, tưởng chừng chỉ là những câu chuyện vô thưởng vô phạt nhưng nó lại là chìa khóa, mở ra trong đầu anh Tràng lá

cờ của Đảng và một cuộc sống mới trong tương lai hứa hẹn sƒ tốt đẹp và no đủ hơnhiện tại Truyện ngắn Vợ nhặt của Kim Lân không chỉ miêu tả tình cảnh thê thảm của người nông dân nước ta trong nạn đói khủng khiếp năm 1945 mà còn thể hiện đưuọc bản chất tốt đẹp và sức sống kì diệu của họ: ngay trên bờ vực của chết, họ vẫn hướng về sự sống, khát khao t‚ ấm gia đình và thương yêu, đùm bọc lẫn nhau

2 Những nét chính về nhà văn Nguyễn Minh Châu và tác phẩm “Chiếc thuyền ngoài xa”

2.1 Tác giả

- Nguyễn Minh Châu (1930-1989), quê ở huyện Quỳnh Lưu, tỉnh Nghệ An

- Ông là một trong những nhà văn lớn của nền văn học Việt Nam hiện đại

- Phong cách của ông là phong cách tự sự - triết lí đậm nét, có lối văn giản dị mà sâu sắc, thấm thía, nhiều dư vị, nhiều trải nghiê Žm, chiêm nghiê Žm

- Ông “thuộc trong số những nhà văn mở đường tinh anh và tài năng nhất”, là người kế tục xuất sắc,là người mở đường rực rỡ cho những cây bút trẻ tài năng sau này”

- Nguyễn Minh Châu được truy tặng giải thưởng Hồ Chí Minh về Văn học năm 2000

- Ông quan niệm rằng “Nhà văn là người cố gắng đi tìm những hạt ngọt ẩn giấu trong bề sâu tâm hồn của con người” vậy nên nhân vật trung tâm trong các sáng táccủa ông là những con người trong cuộc mưu sinh trong hành trình nhọc nhằn kiếm tìm hạnh phúc và hoàn thiện nhân cách

2.2 Tác phẩm “Chiếc thuyền ngoài xa”

Từ câu chuyện về một bức ảnh nghệ thuật và sự thật cuộc đòi đằng sau bức ảnh,truyện ngắn Chiếc thuyền ngoài xa mang đến một bài học đúng đắn về cách nhìnnhận cuộc sống và con người: một cách nhìn đa diện, nhiều chiều, phát hiện ra bảnchất thật sau vẻ đẹp bên ngoài của hiện tượng

2.4 Nội dung chính tóm tắt

Để có thể xuất bản được một bộ lịch về thuyền và biển, nhận lời của trưởngphòng, nghệ sĩ Phùng đi tới một vùng biển đã từng là chiến trường cũ của anh thờichống Mĩ Sau mấy bu‚i sáng phục kích, anh đã chụp được một cảnh “đắt” trời cho– cảnh chiếc thuyền ngoài xa trong làn sương sớm, đẹp như một bức tranh mựctàu Nhưng khi chiếc thuyền vào bờ, anh đã ngạc nhiên đến sững sờ khi chứng kiến

từ chính chiếc thuyền đó cảnh người chồng vũ phu đang đánh đập vợ mình mộtcách dã man, đứa con vì muốn bảo vệ mẹ đã đánh trả lại cha mình Những ngàysau, cảnh tượng đó lại tiếp diễn và lần này anh đã ra tay can thiệp Theo lời mờicủa chánh án Đẩu (một người đồng đội cũ của Phùng) người đàn bà hàng chài đãđến toà án huyện Tại đây, người phụ nữ ấy đã từ chối sự giúp đỡ của Đẩu và anh,nhất quyết không bỏ người chồng vũ phu Chị đã kể câu chuyện về cuộc đời mình

và đó cũng là lí do giải thích cho sự từ chối trên Rời khỏi vùng biển với khá nhiềubức ảnh, Phùng đã có một tấm được chọn vào bộ lịch tĩnh vật hoàn toàn” về thuyền

và biển” năm ấy Tuy nhiên, mỗi lần đứng trước tấm ảnh, Phùng đều thấy hiện lêncái màu hồng hồng của ánh sương mai và nếu nhìn lâu hơn bao giờ anh cũng thấyhình ảnh người đàn bà nghèo kh‚, lam lũ bước ra từ tấm ảnh

CHƯƠNG II: Vẻ đẹp khuất lấp của nhân vật “thị” trong tác phẩm “Vợ nhặt” và nhân vật người đàn bà hàng chài trong tác phẩm “Chiếc thuyền ngoài xa”

1 Vẻ đẹp khuất lấp của nhân vật “thị” trong tác phẩm

“Vợ nhặt”

1.1.

Phía sau tình cảnh đói khổ cùng cực là lòng ham sống mãnh liệt.

Đi suốt chiều dài của tác phẩm người vợ nhặt đúng là “người phụ nữ nghèo,cùng đường và liều lĩnh” Chính cái đói đã dồn đẩy cô thành một người không cómiếng ăn, không có nhà cửa, không nơi nương tựa Thị phải chấp nhận sống trongcảnh vất vưởng, tạm bợ ở đầu đường xó chợ Dưới ngòi bút của Kim Lân, người

vợ nhặt là người phụ nữ không tên không tu‚i, không quê hương, không quá khứ.Không phải là nhà văn nghèo ngôn ngữ đến độ không thể đặt cho thị một cái tên

mà bởi vì thị là cánh bèo n‚i trôi trong nạn đói, là người đàn bà vô danh Thị bịcơn bão nạn đói th‚i cho phiêu dạt đến miền đất này, cuộc sống lê la tháng ngàykhông biết đến ngày mai

Nguyễn Minh Châu gọi người phụ nữ trong tác phẩm của mình bằng cái tên củacông việc bà phải làm lụng, phải mưu sinh để thể hiện sự xót xa, đau đớn khichứng kiến cảnh sống bám biển vô định của phận người phụ nữ yếu đuối, nhẫnnhịn và giàu đức hi sinh cho gia đình, đó cũng là thân phận chung của biết baonhiêu người phụ nữ trong thời bu‚i đời sống kinh tế còn chật vật, khó khăn Từđầu đến cuối tác phẩm, nhân vật này chỉ được gọi là “cô ả”, “thị”, “người đàn bà”,

“nàng dâu mới”, “nhà tôi” Nhưng nhân vật này để lại cho người đọc nhiều ấntượng sâu sắc Trong tác phẩm, cái đói đã in hình rõ rệt lên thân thể của cô Thịxuất hiện với ngoại hình kém hấp dẫn, nếu như không muốn nói là xấu Chân dungcủa thị được gợi tả với “những nét không dễ nhìn” Đó là người phụ nữ gầy vêuvao, “áo quần tả tơi như t‚ đỉa”, “khuôn mặt lưỡi cày xám xịt” n‚i bật với “hai conmắt trũng hoáy” Có thể nói, cái đói đã khiến thị càng nhếch nhác, tội nghiệp lạicàng nhếch nhác, tội nghiệp hơn nữa Cái đói không chỉ tàn hại dung nhan của thị

mà còn tàn hại cả tính cách, nhân phẩm Vì đói mà thị trở nên “chao chát”, “chỏng

lỏn”, “chua ngoa, đanh đá” Thị “cong cớn”, “sưng sỉa” khi giao tiếp, nói chuyện.

Và vì vậy nên thị đã quyết định theo Tràng về - người đàn ông lạ mặt vừa quen khichỉ qua bốn bát bánh đúc với mấy câu bông đùa Được cho ăn, thị sẵn sàng “sàxuống cắm đầu ăn một chặp bốn bát bánh đúc liền chẳng chuyện trò gì” Thị đã đặt

sự tồn tại của mình, đặt miếng ăn lên trên nhân cách Đó phải chăng là cái cùngđường của thị? Nỗi thống kh‚ khiến thị quên cả việc phải giữ ý tứ, lòng tự trọngcủa người con gái Khi anh cu Tràng đùa “có muốn theo tớ về nhà thì ra khuân đồlên xe rồi ta cùng về” thì người đàn bà kia lại im lặng sau câu đùa của Tràng Nóiđúng hơn là thị đồng ý, đồng ý mà không hề do dự, phân vân Cái giá của ngườiphụ nữ ít nhất cũng là “Ba trăm một mụ đàn bà/ Mua về mà trải chiếu hoa chongồi” Ở đây, thị đã “đại hạ giá” xuống còn bốn bát bánh đúc, hai hào dầu, mộtthúng con… Thị nào có biết Tràng là ai, tốt xấu như thế nào? quê quán, gốc tích rasao? Chỉ một câu hò bâng quơ và mấy bát bánh đúc là thị có thể theo ngay Tràng.Phải chăng thị theo Tràng chỉ vì miếng ăn? Có thể sƒ trách thị là người dễ dãinhưng thật sự cũng khó để thị tìm được một con đường nào khác cho mình Phía sau tình cảnh trôi dạt, vất vưởng, người “vợ nhặt” lại có một lòng hamsống mãnh liệt Chấp nhận theo không người đàn ông nghèo kh‚ lại là dân ngụ cưnhư Tràng không chỉ là một quyết định nhằm chạy trốn cái đói mà còn thể hiệnmong muốn của Thị muốn tìm được một điểm tựa trong cuộc sống để bấu víu, dựadẫm chứ không phải là loại đàn bà con gái lẳng lơ Đó là ý thức bám lấy sự sống Ítnhất, thị đã làm một điều đáng được thông cảm, đó là không buông xuôi trướchoàn cảnh khốn cùng Cận kề bên cái chết, người đàn bà không hề buông xuôi sựsống Trái lại, thị vẫn vượt lên trên cái thảm đạm để dựng xây mái ấm gia đình.Niềm lạc quan yêu sống của thị chính là một phẩm chất rất đáng quý Nói như KimLân: " Khi viết về con người năm đói người ta hay nghĩ đến những con người chỉnghĩ đến cái chết Tôi muốn viết một truyện ngắn với ý khác Trong hoàn cảnhkhốn cùng, dù cận kề bên cái chết nhưng những con người ấy không nghĩ đến cáichết mà vẫn hướng tới sự sống, vẫn hi vọng, tin tưởng ở tương lai”

1.2 Phía sau vẻ nhếch nhác, khổ sở là sự hiểu chuyện, giữ ý tứ.

Trong lần gặp Tràng, cái đói dường như đã bóp méo nhân cách của thị, để thịhiện diện trước Tràng trong hình dạng một người có phần nhếch nhác và trơ trƒn.Đói quá, khi được mời ăn, thị đã bỏ qua cả lễ nghi, không hề e dè mà “hai con mắttrũng hoáy của thị tức thì sáng lên” và “ngồi sà xuống, ăn thật”, cũng chẳng thèmmời chào ai Sau đó, “thị cắm đầu ăn một chặp bốn bát bánh đúc liền chẳng chuyện

trò gì”, đã thế “ăn xong thị cầm dọc đôi đũa quệt ngang miệng, thở: Hà, ngon!”.Cách ăn uống của cô không có vẻ gì là của một người phụ nữ nhu mì, tế nhị Sự ý

tứ cần có của một người phụ nữ đã được thay thế bằng hình ảnh suồng sã, sốngsượng Thế nhưng, khi liều lĩnh nhắm mắt đưa chân theo Tràng về làm vợ, trông thị

ra dáng một cô dâu biết để ý trước sau, biết giữ gìn ý tứ Thị nghĩ đến và chuẩn bịcho ngày vu quy của mình một cái thúng con để đựng vài thứ lặt vặt cho mình.Trên đường về nhà chồng tâm trạng của thị có sự thay đ‚i rõ nét Nếu như anh cuTràng sung sướng, tự mãn, cái mặt vênh lên tự đắc với mình thì người đàn bà lạicảm thấy xấu h‚ Thị bƒn lƒn “cắp cái thúng con, đầu hơi cúi xuống, cái nón ráchtàng nghiêng nghiêng che khuất đi nửa mặt” và cũng biết “ngượng nghịu”,rồi “chân nọ bước díu cả vào chân kia” khi cảm thấy ánh mắt của mọi người xungquanh đ‚ dồn về phía mình, trước cái nhìn “săm soi”, trước những lời bông đùa,chọc ghẹo của người dân ngụ cư Đó phải chăng là vẻ đẹp của cô dâu về nhàchồng, là tính nết cũng hình

Ấy là lúc thị về đến nhà Tràng, bước vào gian nhà ọp ẹp của anh, trong thị đã có

sự lo lắng cho quãng thời gian sắp tới Khi nhìn thấy “ngôi nhà vắng teo đứng rúm

ró trên mảnh vườn mọc l‚n nh‚n những búi cỏ dại”, thị “nén một tiếng thở dài”.Đây là tiếng thở dài ngao ngán, thất vọng nhưng cũng là sự chấp nhận Ai ngờ cáiphao mà thị vừa bám vào lại là một chiếc phao rách Trong tiếng thở dài đó vừa có

sự lo lắng cho tương lai ngày mai, vừa có cả những lo toan và trách nhiệm của thị

về gia cảnh nhà chồng đó phải chăng là thị đã ý thức được phận trách của mình đốivới việc cùng người chồng của mình chung tay gây dựng gia đình Vào trong nhà,thị e thẹn, dè dặt “ngồi mớm” vào mép giường (“Ngồi mớm” – thế ngồi bấp bênh,không ‚n định nhưng cũng rất ý tứ) Thị ý tứ, cung kính, lễ phép chào bà cụ Tứ(chào đến hai lần) Đây là hình ảnh đẹp của người con dâu rất mực thước trongquan hệ với mẹ chồng Trước bà cụ Tứ, thị cũng rụt rè “đứng nguyên chỗ cũ, khƒnhúc nhích”, lúc Tràng thưa chuyện với mẹ, thị chỉ biết “cúi mặt xuống, tay vân vê

tà áo đã rách bợt” dù đã mở lời gọi bà là “u” Khi chập chững bước vào cuộc sốngcủa gia đình Tràng, lời thoại của nhân vật thị dường như ít đi, người đàn bà ấykhông còn vồn vã, hồn nhiên như lần xuất hiện bên cửa nhà kho và đối đáp nhanhnhảu với Tràng Thị biết quan sát hơn, biết để ý mọi người xung quanh và biết longhĩ cho những tháng ngày sắp tới Với những biểu hiện đó, có lƒ cô đã khiếnngười đọc cũng có những sự thay đ‚i cái nhìn về mình: Thị nhếch nhác đấy, kh‚ sởđấy nhưng vẫn là người ý tứ và hiểu chuyện

Tấm lòng của thị thật đáng quý biết bao Hay chính Kim Lân đã th‚i vào tâmhồn thị niềm lạc quan ấy để thị vững lòng cho một cuộc sống ngày mai Quả thật làthị không tìm thấy ở Tràng một chút gì gọi là nương tựa về vật chất nhưng Tràng

chính là chỗ dựa tinh thần vững chắc nhất cho thị vào lúc này Cuộc sống này xét

về tình nghĩa như thế cũng đáng để sống lắm chứ

1.3 Phía sau sự chao chát, chỏng lỏn là người phụ nữ đúng mực.

Cảm nhận về vẻ đẹp khuất lấp của người vợ nhặt, ta thấy với những chi tiết màtác giả khắc họa về thị trong bu‚i sáng sau hôm về ra mắt, Kim Lân đã làm n‚i bật

ở thị vẻ đẹp của một người phụ nữ hiền hậu, đúng mực đằng sau vẻ chao chát,chỏng lỏn trước đây Cô đã trở thành một người phụ nữ hoàn toàn khác khi trởthành người vợ, người con dâu của gia đình

Sáng hôm sau, thị dậy rất sớm cùng mẹ chồng dọn dẹp, thu vén nhà cửa Đếnđây, người đọc dễ nhận thấy: bao nhiêu vẻ “chỏng lỏn”, “sưng sỉa” của thị trướckia không còn nữa Thay vào đó, chúng ta đã được cảm nhận vẻ đẹp rất nữ tính củathị Hơn ai hết, Tràng cảm nhận đủ đầy sự thay đ‚i tuyệt vời ấy “Tràng nom thịhôm nay khác lắm, rõ ràng là người đàn bà hiền hậu, đúng mực không còn vẻ gìchao chát, chỏng lỏn như những lần Tràng gặp ở ngoài tỉnh” Câu văn này đã ghilại cảm xúc chân thật của Tràng trước sự đ‚i thay tích cực của vợ Còn trong bữacơm ngày đói, dù cô được ăn cháo cám, dù “hai con mắt thị tối lại” nhưng vẫn bìnhthản rồi “điềm nhiên và vào miệng” Phải chăng tình yêu đích thực với sức nhiệmmàu diệu kì đã có sức cảm hóa với thị? Hình ảnh thị dậy sớm, quét dọn nhà cửa,nấu bữa sáng cho gia đình cùng với mẹ chồng và lúc nào cũng nói cười vui vẻ làmcho gian nhà có sự thay đ‚i mới mẻ Cảnh tượng đơn giản bình thường ấy đã khiếnngôi nhà trở thành một mái ấm thật sự với cả ba con người Từ một người bạo dạn,suồng sã, Thị trở nên hiền dịu và nhẫn nhục Trong bữa cơm đầu đón nàng dâu, dùbữa ăn chỉ có “niêu cháo lõng bõng, mỗi người được lưng hai bát đã hết nhẵn”, lạiphải ăn cháo cám nhưng thị vẫn vui vẻ, bằng lòng Thị đã làm cho không khí giađình ấm cúng, thân thương hơn bao giờ hết Thị sẵn sàng ăn bát cháo khoán mà bà

cụ Tứ đưa cho

Có lƒ, đó là cách mà người vợ nhặt thể hiện sự trân trọng của mình đối với tìnhthương của Tràng và bà cụ Tứ Không chỉ vậy, thị còn cho thấy khả năng chấpnhận và đồng hành cùng với gia đình mới của mình trong những tháng ngày khókhăn Với gia đình nhỏ của mình, thị đã có ý thức xây dựng để nó trở nên tốt đẹphơn, gắn bó hơn và có một tương lai tươi tắn hơn Thị chính là ngọn gió mát lànhth‚i vào cuộc sống của gia đình Tràng, th‚i vào cả tâm hồn người đàn ông phu xecục mịch, th‚i cả vào khuôn mặt “bủng beo u ám” của bà cụ Tứ để hôm nay trông

bà “rạng rỡ hẳn lên” Thị đã đem sinh khí, thông tin mới mẻ về thời cuộc cho mẹ