bài Kiểm tra cá nhân tâm lý học

1.1: Chú ý không chủ định là loại chú ý được hình thành không cần sự tham gia của ý thức (Đúng). 1.2: Tất cả các hiện tượng tâm lý đều có cơ sở sinh lý là phản xạ có điều kiện. (Sai) 1.3: Trường hợp cá nhân đứng trước hoàn cảnh ổn định, thông tin rõ ràng thì vấn đề thường được giải quyết theo con đường tưởng tượng. (Sai) 1.4: Câu thơ Qua đình ngả nón trông đình Đình bao nhiêu ngói thương mình bấy nhiêu. Là biểu hiện của quy luật lây lan của tình cảm. (Sai) 1.4: Câu thơ Qua đình ngả nón trông đình Đình bao nhiêu ngói thương mình bấy nhiêu. Là biểu hiện của quy luật lây lan của tình cảm. (Sai) 1.5: Giáo dục đóng vai trò quyết định đối với sự hình thành và phát triển nhân cách của cá nhân. (Sai)

KIỂM TRA TÂM LÝ HỌC

Câu 1 Những khẳng định sau đúng hay sai? Giải thích tại sao? (5 điểm)

1.1: Chú ý không chủ định là loại chú ý được hình thành không cần sự tham gia của ý thức (Đúng).

Chú ý không chủ định:

Chú ý không chủ định là sự tập trung ý thức lên một số đối tượng nhất định khi có sự tác động kích thích của đối tượng đó

Chú ý không chủ định là trạng thái chú ý không chủ định trước, không theo một kế hoạch, mục tiêu nào cả Trạng thái chú ý được tạo nên do các nguyên nhân bên ngoài gây nên, hoặc do các đặc điểm nào đó của đối tượng tác động vào con người ở tại một thời điểm nhất định. 

Là loại chú ý không có mục đích đặt ra từ trước Người ta thường gọi nó là chú ý thụ động vì nó nảy sinh không phụ thuộc vào ý thức của con người  

Nguyên nhân nảy sinh chú ý không chủ định:

1 Nguyên nhân thứ nhất làm nảy sinh chú ý không chủ định là những đặc điểm bên ngoài của kích thích, như các kích thích có cường độ mạnh, mới lạ, có tính tương phản, hấp dẫn, hợp sở thích. 

Ví dụ: Ta có thể không để ý đến những tiếng động nhỏ trong phòng nhưng một tiếng nổ mạnh sẽ thu hút sự chú ý của ta. 

2 Nguyên nhân thứ hai làm nảy sinh chú ý không chủ định gắn với sự phù hợp giữa kích thích bên ngoài và trạng thái bên trong, mà trước hết là nhu cầu của con người

Ví dụ:  Người bị bỏ đói lâu ngày sẽ chú ý một cách không chủ định đến những gì liên quan đến thức ăn, dù chỉ là câu chuyện về thức ăn cũng làm anh ta chú ý. 

3 Nguyên nhân thứ ba làm nảy sinh chú ý không chủ định liên quan tới định hướng chung và kinh nghiệm của nhân cách Những gì ta quan tâm hơn cả, hiểu biết nhiều hơn cả, gần gũi với công việc, nghề nghiệp thường lôi kéo sự chú ý của

ta, ngay cả khi ta chỉ gặp chúng một cách tình cờ, không đợi trước

Ví dụ: Nhà kiến trúc sư chú ý đến vẻ đẹp của một ngôi nhà bất chợt nhìn thấy khi đang đi trên đường.

- Chú ý không chủ định thường nhẹ nhàng, ít căng thẳng nhưng trong nhiều trường hợp thường kém bền vững. 

 Như vậy, Chú ý không chủ định là loại chú ý được hình thành không cần sự tham gia của ý thức (hay nói cách khác ý thức được hình thành ngày sau khi chú ý không chủ định được hình thành).

1.2: Tất cả các hiện tượng tâm lý đều có cơ sở sinh lý là phản xạ có điều kiện (Sai)

Hiện tượng tâm lý được hiểu chính là sự phản ánh thế giới khách quan bên ngoài vào não của chúng ta, sau đó não sẽ chuyển những thứ mà ta nhận được từ bên ngoài thành những biểu tượng tâm lý khác nhau, nó không dừng lại ở đó mà hiện tượng tâm lý này sẽ nhờ vào các giác quan của con người để làm cho quá trình này sống động hơn và giúp cho con người có những nhẫn thức về thế giới quan

Phản xạ không điều kiện là phản xạ sinh ra đã có, không cần phải học tập Phản xạ có điều kiện là phản xạ được hình thành trong đời sống cá thể, là kết quả của quá trình học tập, rèn luyện, rút kinh nghiệm

Ví dụ: -Chạm tay vào siêu nước nóng, rụt tay lại (Phản xạ không điều kiện) -Dùng khăn để cầm siêu nước nóng (Phản xạ có điều kiện)

 Như vậy, hiện tượng tâm lý đều có cơ sở sinh lý của phản xạ có điều kiện và phản xạ không điều kiện.

1.3: Trường hợp cá nhân đứng trước hoàn cảnh ổn định, thông tin rõ ràng thì vấn đề thường được giải quyết theo con đường tưởng tượng (Sai)

Tưởng tượng là một quá trình tâm lý phản ánh những cái chưa từng có trong kinh nghiệm của cá nhân bằng cách xây dựng những hình ảnh mới trên cơ sở những biểu tượng đã có (những hình ảnh cũ trong trí nhớ)

Trong khi tạo ra một biểu tượng mới nào đó trong trí tưởng tượng, con người không thể tưởng tượng ra một điều gì hoàn toàn mới chưa được tri giác bao giờ Khác với tư duy, tưởng tượng không giải quyết vấn đề hay nhiệm vụ một cách hoàn toàn chính xác mà chỉ là một mô hình để kiểm nghiệm mà thôi

 Như vậy, khi có thông tin rõ ràng thì vấn đền thường được giả quyết qua còn đường tư duy, phân tích Tưởng tượng không phải là cách giải quyết vấn đề.

1.4: Câu thơ " Qua đình ngả nón trông đình

Đình bao nhiêu ngói thương mình bấy nhiêu"

Là biểu hiện của quy luật lây lan của tình cảm (Sai)

Quy luật lây lan của tình cảm:

-Cảm xúc, tình cảm của người này có thể được truyền, “lây” sang người  khác: buồn lây, vui lây, đồng cảm…

-Tình cảm tập thể, tâm trạng tập thể,  tâm  trạng xã  hội  được  hình  thành  theo quy luật này

Ngày xưa ở làng quê VN, người dân quen thuộc với những biểu trưng như cây đa, giếng nước, sân đình, mái chùa Cây đa là nơi tụ tập mấy ông lão đánh cờ thưởng trà Giếng nước là nơi các bà các mẹ tụ tập giặt giũ , tám chuyện xôn xao Mái chùa là nơi đệ tử tu dưỡng tâm linh Còn sân đình nơi hay tổ chức lễ hội cả làng, là dịp trai chưa vợ gái chưa chồng gặp gỡ, tìm hiểu nhau qua câu hát đối đáp giao duyên

Mái đình làng xưa theo lối kiến trúc cổ, má cong tựa hình dáng con thuyền tung sóng ra trời, hay như đóa hoa thoát thai từ mặt đất Mái đình lợp rất nhiều gói

đỏ vảy cá

Màu đỏ tượng trưng cho lòng son sắt thủy chung Như ca dao trên người xưa khi đi qua mái đình, nghĩ về tình yêu dành cho người thương nhiều như ngói lợp trên mái, sắc sơn màu đỏ gạch nung như thế Hay họ lại nhớ nhung những lần hò hẹn gặp gỡ tại mái đình

 Như vậy, Câu thơ trên không phải là biểu hiện của quy luật lây lan tình cảm Mà là sự hoài, thương nhớ những j đã qua.

1.5: Giáo dục đóng vai trò quyết định đối với sự hình thành và phát triển nhân cách của cá nhân (Sai)

Khi bắt đầu bước vào cuộc sống của mình, con người mới chỉ là một cá nhân chưa phải là một nhân cách Trong quá trình sống nhân cách dần dần được hình thành, phát triển và hoàn thiện

Các yếu tố góp phần hình thành nhân cách :

- Yếu tố cơ thể Bao gồm yếu tố di truyền, bẩm sinh, đặc điểm sinh lý giải phẫu của cơ thể và nhất là hệ thần kinh, nội tiết Những yếu tố sinh vật này chính là tiền đề, là cơ sở vật chất cho sự hình thành và phát triển nhân cách

- Yếu tố hoàn cảnh sống Yếu tố tự nhiên ( đất đai thổ nhưỡng, sông núi khí trời ), yếu tố xã hội ( dân tộc, tôn giáo, kinh tế, chính trị ) Các yếu tố này giữ vai trò quan trọng, quyết định sự phát triển nhân cách Trong số những yếu tố xã hội, cho rằng yếu tố giáo dục đóng vai trò chủ đạo; yếu tố tập thể và yếu tố giao lưu đóng vai trò cơ bản quyết định sự hình thành và hoàn thiện nhân cách

- Yếu tố tâm lý cá nhân Ý thức hoạt động của cá nhân đóng vai trò trực tiếp quyết định hình thành và phát triển nhân cách Ngoài các yếu tố trên, hình thành nhân cách là một quá trình liên quan tới việc giáo dục, hoạt động, giao lưu và tập thể của chủ thể nhân cách

Giáo dục nhân cách Theo quan điểm tâm lý học duy vật thì giáo dục là một hoạt động chuyên môn của xã hội giữ vai trò chủ đạo trong việc hình thành nhân cách theo nhu cầu xã hội trong những giai đoạn lịch sử nhất định Giáo dục có tác động trực tiếp ( trong trường học ) và gián tiếp (ngoài trường học)

Ví dụ: Người được ở trong môi trường tốt, giáo dục tốt (học các trường top đầu) thì vẫn có thể làm những việc trái với đạo đức xã hội, hay vi phạm pháp luât Người sống ở một gia đình nhiều thành phần tệ nạn xã hội, không được học hành

đầy đủ nhưng trong môi trường đó họ nhận thức được là điều gì là tốt là xấu, điều gì nên tránh, từ đó sẽ tác động đến sự hình thành về nhân cách của họ sẽ tốt hơn.

 Như vậy, Để hình thành một nhân cách thì phải trải qua rất nhiều các yếu tố khác nhau Giáo dục nhân cách chỉ là một hoạt động chuyên môn của xã hội giữ vai trò chủ đạo trong việc hình thành và phát triển nhân cách của một các nhân chứ không thể quyết định với sự hình thành và phát triển nhân cách đó.

Câu 2 Bài tập (5 điểm)

Nội dung bài thơ Nghe tiếng giã gạo Hồ Chí Minh:

“Gạo đem vào giã bao đau đớn

Gạo giã xong rồi trắng tựa bông

Sống ở trên đời người cũng vậy

Gian nan rèn luyện mới thành công"

Câu tục ngữ trên thể hiện nội dung nào trong tâm lý học Mácxít về bản chất của tâm lý người? Trình bày nội dung bản chất đó?

Nhân việc giã gạo, liên tưởng đến việc tu dưỡng rèn luyện con người: khó khăn gian khổ là điều kiện để tự rèn luyện phẩm chất đạo đức

- Trong cuộc sống, không mấy ai không gặp khó khăn, gian khổ Trước những trở ngại đó, không được bi quan, chán nản, phải đấu tranh tư tưởng để phát huy được phẩm chất đạo đức, vững niềm tin vào lí tưởng, vào mục đích cuộc sống của mình

- Những khó khăn, vất vả gặp phải, nếu biết chịu đựng như gạo đem vào giã bao đau đớn thì sẽ gặp thành công trong cuộc sống

- Cuộc đời Bác đã phải trải qua bao cánh gian khổ: ăn không no, áo không thay, gầy đen như quỷ đói, ghẻ lở mọc đầy thân, các chiến sĩ Điện Biên Phủ đã từng: 56 ngày đêm, Mưa dầm cơm vắt, Máu trộn bùn non, Gan không núng, chính họ là những dẫn chứng hùng hồn về sự kiên trì  nhẫn nại, quyết tâm vượt qua thử thách, về niềm tin và tinh thần lạc quan cách mạng

 Như vậy, nội dung bài thơ là sự đúc kết kinh nghiệm của Bác từ quá trình trải nghiệm xã hội, tương tác giữa người với người Điều này thể hiện nội dung Tâm lý cá nhân của tâm lý người trong Tâm lý học Macxit.

Tâm lý cá nhân là kết quả của quá trình lĩnh hội, tiếp thu vốn kinh nghiệm xã hội, nền văn hóa thông qua hoạt động giao tiếp, trong đó giáo dục giữ vai trò chủ đạo Hoạt động và giao tiếp của con người trong xã hội có tính quyết định Vì vậy những người không được sống trong xã hội loài người sẽ không có tâm lý người

Tài liệu tham khảo:

1 Luatduonggia.vn

2 Thegioiluat.vn

3 Vienphapluatungdung.vn

4 Cunghocvui.com