KỸ THUẬT BẢO QUẢN HOA VÀ SẢN XUẤT HOA KHÔ

BÀI 1: KHẢO SÁT TÁC DỤNG XỬ LÝ NHIỆT CỦA HOA TRẠNG NGUYÊN. BÀI 2: KHẢO SÁT TÁC DỤNG CỦA TIỀN XỬ LÝ HÓA CHẤT TRƯỚC KHI BẢO QUẢN HOA CÚC BÀI 3: BẢO QUẢN HOA NHẠY CẢM ETHYLENE BÀI 4: SẢN XUẤT HOA KHÔBÀI 1: KHẢO SÁT TÁC DỤNG XỬ LÝ NHIỆT CỦA HOA TRẠNG NGUYÊN. BÀI 2: KHẢO SÁT TÁC DỤNG CỦA TIỀN XỬ LÝ HÓA CHẤT TRƯỚC KHI BẢO QUẢN HOA CÚC BÀI 3: BẢO QUẢN HOA NHẠY CẢM ETHYLENE BÀI 4: SẢN XUẤT HOA KHÔ

KỸ THUẬT BẢO QUẢN HOA VÀ

SẢN XUẤT HOA KHÔ

MỤC LỤC

BÀI 1: KHẢO SÁT TÁC DỤNG XỬ LÝ NHIỆT 1

CỦA HOA TRẠNG NGUYÊN 1

I Tóm tắt 1

II Giới thiệu 1

III Vật liệu và phương pháp 2

IV Kết quả 2

Hình 1: Hoa trạng nguyên lúc mới xử lí nhiệt 2

Hình 2: Hoa trạng nguyên sau một ngày 3

Hình 3: Hoa trạng nguyên sau một ngày, Hình 4: Hoa trạng nguyên sau một ngày 3

TÀI LIỆU THAM KHẢO 4

BÀI 2: KHẢO SÁT TÁC DỤNG CỦA TIỀN XỬ LÝ HÓA CHẤT TRƯỚC KHI BẢO QUẢN HOA CÚC 5

I Tóm tắt 5

II Giới thiệu 5

III Vật lệu và phương pháp 6

IV Kết quả: 6

Bảng 1: Thời gian sống của hoa cúc chướng trong 2 nghiệm thức 6

Hình 1: Xử lý nạp hóa chất cho hoa cúc trước khi bảo quản 6

Hình 2: Hoa cúc được cắm bảo quản trong bình sau khi tiến hành nạp hóa chất 7

Hình 3: Hoa cúc sau khi bảo quản trong điều kiện phòng 3 ngày 7

Hình 4: Hoa cúc sau 8 ngày bảo quản ở điều kiện thường 8

Hình 5: Hoa cúc sau 9 ngày bảo quản ở điều kiện thường 8

Hình 6: Hoa cúc sau 12 ngày bảo quản ở điều kiện thường 9

Hình 7: Hoa cúc sau 6 ngày bảo quản ở điều kiện thường 9

V Kết luận: 9

TÀI LIỆU THAM KHẢO 10

BÀI 3: BẢO QUẢN HOA NHẠY CẢM ETHYLENE 11

I Tóm tắt: 11

II Giới thiệu: 11

III Vật liệu và phương pháp: 12

IV Kết quả: 13

Hình 1: Hoa cẩm chướng ngày đầu tiên 13

Hình 2: Hoa sau 5 ngày, Hình 3: Hoa sau 5 ngày 13

Hình 4: Hoa sau 5 ngày 13

Bảng 1: Thời gian sống của hoa cẩm chướng trong 3 nghiệm thức 14

V Kết luận: 14

TÀI LIỆU THAM KHẢO 15

BÀI 4: SẢN XUẤT HOA KHÔ 16

I Tóm tắt: 16

II Giới thiệu: 16

III Vật liệu và phương pháp: 16

III Kết quả: 17

Hình 1: Hoa ngâm trong dung dịch cồn 96% được đậy kín 17

Hình 2: Hoa ngâm trong dung dịch cồn 96% được đậy kín bắt đầu mất màu 17

Hình 3: Hoa hồng được vớt ra chuẩn bị nhuộm màu 18

Hình 3: Hoa sau khi đã được nhuộm màu hồng, xanh và để ở nhiệt độ phòng 18

Hình 4: Hoa sau khi nhuộm màu và để ở nhiệt độ phòng 18

TÀI LIỆU THAM KHẢO 19

BÀI 1: KHẢO SÁT TÁC DỤNG XỬ LÝ NHIỆT

CỦA HOA TRẠNG NGUYÊN

I Tóm tắt

Với mục đích kéo dài tuổi thọ của hoa trạng nguyên sau khi cắt cành, tác dụng của việc xử lý nhiệt đối với hoa trạng nguyên được khảo sát Tiến hành đốt gốc của một cành hoa trạng nguyên và cắm vào bình chứa nước cất Cành còn lại không đốt gốc và cắm trong bình chứa nước cất Kết quả thí nghiệm cho thấy việc xử lý nhiệt đối với hoa trạng nguyên giúp kéo dài thời gian sống của hoa

II Giới thiệu

Trạng nguyên (Euphorbia pulchemima) là cây bụi hay thân gỗ nhỏ, có nhựa, cao khoảng 0,6 đến 4m.Các là trên cùng (lá bắc) có màu đỏ, hồng, trắng Trạng nguyên thường được sử dụng trang trí cho các dịp giáng sinh Ở Việt Nam, hoa được trồng nhiều và càng được ưa chuộng bởi dễ trồng và ra hoa vào mùa đông ít

có hoa

Trạng nguyên và một số loại hoa bản thân có nhựa, sau khi cắt cành, nhựa chảy ra làm bít các mạnh dẫn, do đó cành hoa không hút được nước và khoáng, dẫn đến héo và làm giảm thời gian cắm hoa Làm se nhựa bằng nước sôi trong 60 giây hoặc đốt gốc hoa trên lửa trong 30 giây (Bích, 2008) là những cách phổ biến được dùng xử lý hoa có nhựa như mai, đào, trạng nguyên, anh túc… trước khi cắm hoa Phương pháp này giúp cành hoa hút nước và khoáng tốt hơn, hạn chế ô nhiễm nước cắm hoa nhờ loại bỏ nhựa chảy ra gốc làm bít các gốc hoa (Lực, 2013)

Câu hỏi:

- Tại sao phải xử lý nhiệt đối với hoa trạng nguyên?

- Xử lý nhiệt có tác dụng như thế nào đối với hoa trạng nguyên trong quá trình bảo quản?

III Vật liệu và phương pháp

Hình 2: Hoa trạng nguyên sau một ngày (bình bên trái không đốt gốc, hình

làm bít mạch dẫn của hoa đồng thời làm nhiểm khuẩn nước trong bình cắm hoa gây cho hoa héo rủ nhanh

Đối với cành hoa đã tiến hành đốt gốc, nhựa của cành hoa đã bị làm khô và không tiết ra nữa, nó làm thoáng mạch dẫn của cành hoa và không gây nhiễm khuẩn cho nước trong bình cắm hoa giúp hoa tươi lâu hơn kéo dài thời gian sống của hoa hơn

TÀI LIỆU THAM KHẢO

1 Lê Như Bích (2008) Giáo trình Kỹ thuật bảo quản hoa, Trường Đai học Đà Lạt

2 Sỹ Lực (2013) Đốt gốc đào để hoa tươi lâu: Phản khoa học? Báo Dân Việt

Số thứ 6 ngày 18/01/2013

BÀI 2: KHẢO SÁT TÁC DỤNG CỦA TIỀN XỬ LÝ HÓA CHẤT TRƯỚC

KHI BẢO QUẢN HOA CÚC

I Tóm tắt

Hoa cúc là loài hoa được người tiêu dùng ưu chuộng trong từ rất lâu Nhưng việc bảo quản hoa cúc được lâu vẫn chưa được thục hiện Vì thế trong thí ngiệm này tiến hành xử lý hóa chất (AgNO3 và đường) trước khi tiến hành bảo quản nhằm kéo dài tuổi thọ của hoa cúc cắt cành

II Giới thiệu

Tiền xử lý hóa chất (Pulsing) là xử lý nạp hóa chất hoa trước khi bảo quản nhằm duy trì chất lượng tốt nhất cho hoa, giúp hoa chống lại các yếu tố của môi trường (tăng đường kính hoa, duy trì màu sắc lá và cánh hoa)

Bảo quản lạnh ở 4oC cho hoa có nguồn gốc nhiệt đới như hoa cúc là cách tốt nhất để hạn chế các hư hỏng sinh lý và bệnh lý trên hoa Nhiệt độ thấp làm giảm hô hấp và các hoạt động trao đổi chất khác, giảm thoát hơi nước, giảm sự sản sinh cũng như tác động của Ethylen và giảm sinh trưởng của nấm, khuẩn

Hoa được cắm vào dung dịch bảo quản bao gồm các chất dinh dưỡng, chất điều hoà sinh trưởng, chất kháng khuẩn, kháng nấm, chất kháng ethylen trong suốt quá trình bảo quản

Giả thiết:

- Tiền xử lý hóa chất trước khi bảo quản giúp kéo dài thời gian sống của hoa cúc cắt cành so với việc không xử lý hóa chất của hoa cúc cắt cành trước khi bảo quản

III Vật lệu và phương pháp

- Hoa cúc được cắt gốc lại, cắt tỉa lá ở sát gốc

- Nhóm 1,2 tiến hành nạp hóa chất AgNO3 và đường Sau đó cắm trong bình chứa AgNO3 và bảo quản ở nhiệt độ phòng

- Nhóm 3, 4 không xử lý nạp hóa chất, sau đó cắm trong bình chứa nước cất

và bảo quản ở nhiệt độ phòng

IV Kết quả:

Bảng 1: Thời gian sống của hoa cúc chướng trong 2 nghiệm thức

Mean Min Max SE Sig Hóa chất 9.5 8 12 0.845 0.165

Nước chất 7.67 5 11 0.845

Total 8.58 6.5 11.5 0.845

Hình 1: Xử lý nạp hóa chất cho hoa cúc trước khi bảo quản

Hình 2: Hoa cúc được cắm bảo quản trong bình sau khi tiến hành nạp hóa chất

Hình 3: Hoa cúc sau khi bảo quản trong điều kiện phòng 3 ngày

Hóa chất

Nước cất

Hóa chất Nước cất

Hình 4: Hoa cúc sau 8 ngày bảo quản ở điều kiện thường

Hình 5: Hoa cúc sau 9 ngày bảo quản ở điều kiện thường

Hóa chất

Hóa chất

Hình 6: Hoa cúc sau 12 ngày bảo quản ở điều kiện thường

Hình 7: Hoa cúc sau 6 ngày bảo quản ở điều kiện thường

V Kết luận:

Theo bảng 1, ta thấy được thời gian sống của hoa cúc cám trong bình chứa nước cất và hoa cắm trong bình hóa chất không có sự khác biệt nhau đáng kể Trong nước cất, hoa có thời gian sống trung bình là 7.67 ngày thấp hơn so với hoa cắm trong hóa chất (khoảng 1.83 ngày) có thời gian sống trung bình là 9.5 ngày

Hoa cúc sau khi xử lý nạp hóa chất bảo quản trong hóa chất được 6 ngày bắt đầu có hiện tượng vàng lá và cành, đến ngày thứ 8 bình số 2 hoa đã chuyển màu và

hư toàn bộ Ngày thứ 9 bình số 3 hư hoàn toàn Ngày 10 bình 1 bắt đầu thay đổi về màu sắc lá và thân, đén ngày 12 bình hư hoàn toàn

Hóa chất

Nước cất

Hoa cúc sau khi xử lý nạp hóa chất bảo quản trong nước cất được 4 ngày bắt đầu hiện tượng vàng lá và thân đến ngày thứ 6 là hư hoàn toàn ở bình 1 Ở bình 2 hoa sống đến ngày 11 và hư hoàn toàn Bình 3 ngày thứ 7 cũng hư hoàn toàn

Nhìn chung thời gain sống của hoa cúc có sự chênh lệch nhau khác lớn nhưng chúng vẫn không có sự khác biệt nhau (p>=0.05)

Việc xử lý nạp hóa chất AgNO3 và đường có tác dụng kéo dài thời gian sống của hoa vì đường là chất dưỡng cây, có thể thay thế phần thức ăn dự trưc cho hô hấp, trong khi đó AgNO3 sẽ hạn chế vi khuẩn làm hỏng, thối hoa

TÀI LIỆU THAM KHẢO

Lê Như Bích (2008) Giáo trình Kỹ thuật bảo quản hoa, Trường Đai học Đà Lạt

BÀI 3: BẢO QUẢN HOA NHẠY CẢM ETHYLENE

I Tóm tắt:

Cẩm chướng là môt loại hoa nhạy cảm với ethylene Ethylene có thể làm hoa tàn, héo, rụng toàn bộ hoa, làm thui chột nụ, làm vàng và rụng lá, đẩy nhanh quá trình già hóa và giảm thời gian sống của hoa Trong dung dịch STS và AVB có thành phần là chất diệt khuẩn, bạc, có tác dụng diệt vi khuẩn, diệt nấm mốc, ngăn ngừa sự hình thành và tác dụng của ethylene lên hoa tăng cường tuổi thọ cho hoa cẩm chướng

II Giới thiệu:

Tuổi thọ và chất lượng hoa cẩm chướng nhiều bởi khí ethylene từ môi trường (ethylene ngoại sinh) và ethylene tự hình thành trong hoa (ethylene nội sinh) Ethylene làm tăng tốc độ hô hấp, ức chế quá trình nở, làm hoa dị dạng, nhanh tàn, cánh hoa bạc màu, rụng hoa và lá Ethylene làm giảm tuổi thọ hoa cẩm chướng cắt cành, làm hoa rơi vào trạng thái ngủ không nở hoa, cánh hoa bị cuộn lại, nhanh héo Ethylene từ môi trường được tạo ra do tự nhiên (thực vật hoặc vi sinh vật, khí núi lửa) hoặc do công nghiệp, khí gas, khói thuốc lá Tất cả các chất thải, khói và ánh sáng huỳnh quang trong quá trình vận chuyển và bảo quản đều dẫn tới việc gia tăng lượng khí ethylene trong môi trường Ethylene khi xâm nhập vào thực vật lập tức sẽ

tự sản sinh ra nhiều hơn

Ethylene được sản sinh trong quá trình sinh trưởng của thực vật hoặc khi có mặt ethylene ngoại sinh từ màng không bào để đáp ứng các tổn thương vật lý, sự xâm nhiễm của vi sinh vật, do lạnh, mất nước Đó là phản ứng tự vệ của thực vật đối với các tác nhân xâm nhập

Cẩm chướng rất nhạy cảm với ethylene (bị tác động ở nồng độ 1 – 3 ppm trong 24h tiếp xúc); nhưng lại sản sinh nhiều ethylene Trong hoa cẩm chướng, ethylene được hình thành theo 4 pha Ở giai đoại nụ và non hình thành ethylene rất

ít Khi hoa trưởng thành, ethylene gia tăng đột ngột sau vài ngày cắt do tổn thương vật lý Hoa bắt đầu héo thì lượng ethylene giảm dần Ethylene được hình thành tại

đế hoa, vòi nhụy và cánh hoa, trong đó phần đế hoa hình thành ethylene trước

STS là chất kháng ethylene và tiệt khuẩn trong mô cây, được sử dụng trong bảo quản các loại hoa nhạy cảm với ethylene, giúp hạn chế các tác động của ethylene đối với hoa

Câu hỏi:

- Ethylene ảnh hưởng như thế nào đến quá trình nở hoa?

- Làm thế nào để kéo dài thời gian sống của hoa nhạy cảm với ethylene?

- Pha dung dịch hóa chất STS và AVB

- Hoa cẩm chướng được cắt lại gốc và tỉa lá sát gốc

- Hoa được chia làm 3 nghiệm thức, mỗi nghiệm thức 3 lô, mỗi lô có 3 cành

- Nghiệm thức 1 đối chứng gồm 3 lô được cắm trong nước cất

- Nghiện thức 2 gồm 3 lô được cắm trong dung dịch STS

- Nghiệm thức 3 gồm 3 lô được cắm trong dung dịch AVB

- Quan sát và theo dõi hoa ở 3 nghiệm thức

IV Kết quả:

Hình 1: Hoa cẩm chướng ngày đầu tiên

Hình 2: Hoa sau 5 ngày Hình 3: Hoa sau 5 ngày

Hình 4: Hoa sau 5 ngày (bông khoan tròn bị ngủ không nở)

AVB

Bảng 1: Thời gian sống của hoa cẩm chướng trong 3 nghiệm thức

Mean Min Max SE Sig Đối chứng 11.63 11 13 0.752

0.006 STS 12.43 11 14 0.794

AVB 13.75 12 16 0.752

Total 12.61 11 16 0.481

Bảng 2: Kết quả chỉ số Sig giữa các nghiệm thức

Đối chứng STS AVB Đối chứng 0.197 0.002

STS 0.197 0.040

AVB 0.002 0.040

Theo bảng 1, ta nhận thấy được rằng thời gian sống của hoa cẩm chướng giữa các nghiệm thức có sự khác biệt nhau Thời gian sống trung bình của nghiệm thức đối chứng là 11.63 ngày thấp hơn so cới cả hai nghiệm thức STS 11.43 ngày là 0.8 ngày và AVB 13.75 ngày là 2.12 ngày

Theo bảng 2, ta lại thấy được ràng giữa các nghiệm thức với nhau có sự khác biệt rõ ràng Đối với nghiệm thức đối chứng và STS không có sự khác biệt nhau (p=0.197>= 0.05) nhưng nghiệm thức đối chứng so với nghiệm thức AVB thì có sự khác biệt nhau (p0.002=<=0.05) Giữa nghiệm thức STS và AVB cũng có sự khác biệt nhau (p=0.040<=0.05) Vì thế thời gian sống của hoa trong dung dịch AVB có thời gian sống lâu nhất và tốt nhất trong quá trình bảo quản

V Kết luận:

Như vậy trong điều kiện của bài thực hành (nhiệt độ phòng, ánh sáng đèn, độ

ẩm thấp) dung dịch STS và Chrysal AVB giúp kéo dài thời gian sống của hoa cẩm chướng nhạy cảm với ethylene Trong dung dịch STS và AVB có thành phần là chất diệt khuẩn, bạc Có tác dụng diệt vi khuẩn, nấm mốc,ngăn ngừa tắc mạch dẫn thân, giảm thối rữa cành, ngăn ngừa sự hình thành và tác dụng của ethylene lên hoa; giúp làm chậm quá trình già hóa, tăng tuổi thọ của hoa cẩm chướng Khuyến khích sử

giảm tổn thất, kéo dài thời gian sống của hoa Với quy mô sản xuất nhỏ hoặc hộ gia đình có thể sử dụng AVB vì tính tiện lợi, nếu sử dụng dung dịch STS phải tốn thời gian pha hóa chất độc hại, ảnh hưởng đến sức khỏe con người

Trên thực tế, thời gian cắm hoa cẩm chướng có thể dài hơn so với thực nghiệm Vì tuổi thọ của hoa còn ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố khác như giống, mùa trong năm, điều kiện phòng bảo quản phòng thí nghiệm trong quá trình bảo quản chịu nhiều khí ethylene từ các loại hoa khác như: hoa hồng, hoa cúc, hoa trạng nguyên,… ảnh hưởng đến quá trình sống của hoa cẩm chướng trong điền kiện bảo quản

TÀI LIỆU THAM KHẢO

1 Lê Như Bích (2008) Giáo trình Kỹ thuật bảo quản hoa, Trường Đai học Đà Lạt

BÀI 4: SẢN XUẤT HOA KHÔ

vẻ mềm mại tự nhiên như hoa tươi Hoa khô được sử dụng trong trang trí như tranh hoa khô, chậu hoa khô Có nhiều phương pháp sản xuất hoa khô khác nhau Ngày nay các doanh nghiệp thường sản xuất hoa khô bằng phương pháp sấy kết hợp phun, nhuộm màu cho hoa

II Giới thiệu:

Có nhiều phương pháp bảo quản hoa khô như phơi khô, sử dụng các chất làm khô, lò vi sóng, ép, nhuộm màu, xử lý bóng và các phương pháp bảo quản hoa khô đặc biệt khác

III Vật liệu và phương pháp:

- Tiếp tục ngâm hoa trong dung dịch glicerin và cồn 45% tỉ lệ 1:1 trong thời gian 3h để làm mềm cánh hoa và giữ được độ tươi của hoa

 Nhóm 1 và 3 ngâm hoa trong dung dịch glicerin 6% và cồn 45% theo tỉ lệ 1:1

 Nhóm 2 và 4 ngâm hoa trong dung dịch PEG10%

- Tiến hành vớt hoa và để hoa khô trong môi trường nhiệt độ phòng 2 ngày

Sử dụng bình phun màu để nhuộm màu hoa theo sở thích và để hoa khô màu đã nhuộm

III Kết quả:

Hình 1: Hoa ngâm trong dung dịch cồn 96% được đậy kín

Hình 2: Hoa ngâm trong dung dịch cồn 96% được đậy kín bắt đầu mất màu

Hình 3: Hoa hồng được vớt ra chuẩn bị nhuộm màu

Hình 3: Hoa sau khi đã được nhuộm màu hồng, xanh và để ở nhiệt độ phòng

Hình 4: Hoa sau khi nhuộm màu và để ở nhiệt độ phòng

Do cồn có tác dụng tẩy màu Khi ngâm hoa trong dung dịch cồn 96%, có sự chênh lệch nồng độ bên trong và bên ngoài tế bào cánh hoa Nồng độ cao khiến nước trong tế bào di chuyển ra bên ngoài để cân bằng nồng độ các chất bên trong và bên ngoài tế bào, làm cánh hoa mất nước và cứng lại Dung dịch glicerin giúp làm mềm cánh hoa trở lại, tạo độ tươi cho cánh hoa Đối với dung dịch PEG nó không

Glicerin Glicerin

sau khi được xử lý bằng glycerin cánh mềm hơn và tươi hơn so với hoa xử lý bằng dung dịch PEG

TÀI LIỆU THAM KHẢO

Lê Như Bích (2008) Giáo trình Kỹ thuật bảo quản hoa, Trường Đai học Đà Lạt