Sáng kiến kinh nghiệm , SKKN Xây dựng và phát triển văn hóa nhà trường tại trường THCS Băng Adrênh, huyện Krông Ana, tỉnh Đăk LăkSáng kiến kinh nghiệm , SKKN Xây dựng và phát triển văn hóa nhà trường tại trường THCS Băng Adrênh, huyện Krông Ana, tỉnh Đăk LăkSáng kiến kinh nghiệm , SKKN Xây dựng và phát triển văn hóa nhà trường tại trường THCS Băng Adrênh, huyện Krông Ana, tỉnh Đăk LăkSáng kiến kinh nghiệm , SKKN Xây dựng và phát triển văn hóa nhà trường tại trường THCS Băng Adrênh, huyện Krông Ana, tỉnh Đăk LăkSáng kiến kinh nghiệm , SKKN Xây dựng và phát triển văn hóa nhà trường tại trường THCS Băng Adrênh, huyện Krông Ana, tỉnh Đăk LăkSáng kiến kinh nghiệm , SKKN Xây dựng và phát triển văn hóa nhà trường tại trường THCS Băng Adrênh, huyện Krông Ana, tỉnh Đăk LăkSáng kiến kinh nghiệm , SKKN Xây dựng và phát triển văn hóa nhà trường tại trường THCS Băng Adrênh, huyện Krông Ana, tỉnh Đăk LăkSáng kiến kinh nghiệm , SKKN Xây dựng và phát triển văn hóa nhà trường tại trường THCS Băng Adrênh, huyện Krông Ana, tỉnh Đăk LăkSáng kiến kinh nghiệm , SKKN Xây dựng và phát triển văn hóa nhà trường tại trường THCS Băng Adrênh, huyện Krông Ana, tỉnh Đăk LăkSáng kiến kinh nghiệm , SKKN Xây dựng và phát triển văn hóa nhà trường tại trường THCS Băng Adrênh, huyện Krông Ana, tỉnh Đăk LăkSáng kiến kinh nghiệm , SKKN Xây dựng và phát triển văn hóa nhà trường tại trường THCS Băng Adrênh, huyện Krông Ana, tỉnh Đăk LăkSáng kiến kinh nghiệm , SKKN Xây dựng và phát triển văn hóa nhà trường tại trường THCS Băng Adrênh, huyện Krông Ana, tỉnh Đăk LăkSáng kiến kinh nghiệm , SKKN Xây dựng và phát triển văn hóa nhà trường tại trường THCS Băng Adrênh, huyện Krông Ana, tỉnh Đăk LăkSáng kiến kinh nghiệm , SKKN Xây dựng và phát triển văn hóa nhà trường tại trường THCS Băng Adrênh, huyện Krông Ana, tỉnh Đăk LăkSáng kiến kinh nghiệm , SKKN Xây dựng và phát triển văn hóa nhà trường tại trường THCS Băng Adrênh, huyện Krông Ana, tỉnh Đăk LăkSáng kiến kinh nghiệm , SKKN Xây dựng và phát triển văn hóa nhà trường tại trường THCS Băng Adrênh, huyện Krông Ana, tỉnh Đăk LăkSáng kiến kinh nghiệm , SKKN Xây dựng và phát triển văn hóa nhà trường tại trường THCS Băng Adrênh, huyện Krông Ana, tỉnh Đăk LăkSáng kiến kinh nghiệm , SKKN Xây dựng và phát triển văn hóa nhà trường tại trường THCS Băng Adrênh, huyện Krông Ana, tỉnh Đăk LăkSáng kiến kinh nghiệm , SKKN Xây dựng và phát triển văn hóa nhà trường tại trường THCS Băng Adrênh, huyện Krông Ana, tỉnh Đăk LăkSáng kiến kinh nghiệm , SKKN Xây dựng và phát triển văn hóa nhà trường tại trường THCS Băng Adrênh, huyện Krông Ana, tỉnh Đăk LăkSáng kiến kinh nghiệm , SKKN Xây dựng và phát triển văn hóa nhà trường tại trường THCS Băng Adrênh, huyện Krông Ana, tỉnh Đăk LăkSáng kiến kinh nghiệm , SKKN Xây dựng và phát triển văn hóa nhà trường tại trường THCS Băng Adrênh, huyện Krông Ana, tỉnh Đăk LăkSáng kiến kinh nghiệm , SKKN Xây dựng và phát triển văn hóa nhà trường tại trường THCS Băng Adrênh, huyện Krông Ana, tỉnh Đăk LăkSáng kiến kinh nghiệm , SKKN Xây dựng và phát triển văn hóa nhà trường tại trường THCS Băng Adrênh, huyện Krông Ana, tỉnh Đăk LăkSáng kiến kinh nghiệm , SKKN Xây dựng và phát triển văn hóa nhà trường tại trường THCS Băng Adrênh, huyện Krông Ana, tỉnh Đăk LăkSáng kiến kinh nghiệm , SKKN Xây dựng và phát triển văn hóa nhà trường tại trường THCS Băng Adrênh, huyện Krông Ana, tỉnh Đăk LăkSáng kiến kinh nghiệm , SKKN Xây dựng và phát triển văn hóa nhà trường tại trường THCS Băng Adrênh, huyện Krông Ana, tỉnh Đăk LăkSáng kiến kinh nghiệm , SKKN Xây dựng và phát triển văn hóa nhà trường tại trường THCS Băng Adrênh, huyện Krông Ana, tỉnh Đăk LăkSáng kiến kinh nghiệm , SKKN Xây dựng và phát triển văn hóa nhà trường tại trường THCS Băng Adrênh, huyện Krông Ana, tỉnh Đăk Lăk
Trang 1PHÒNG GD&ĐT KRÔNG ANA
TRƯỜNG THCS BĂNG ADRÊNH
HUYỆN KRÔNG ANA, TỈNH ĐĂK LẮK
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
Krông Ana – 2019
Trang 2M C L C Ụ Ụ
PHÒNG GD&ĐT KRÔNG ANA 1
MỤC LỤC 2
PHÒNG GD&ĐT KRÔNG ANA 23
MỤC LỤC 24
Phần thứ nhất: MỞ ĐẦU
I Đặt vấn đề
Với tác động của xu thế toàn cầu hóa và quá trình hội nhập, đặc biệt là sự chuyển đổi nền kinh tế sang cơ chế thị trường đã dẫn tới những biến động về kinh tế, văn hóa, xã hội Cùng với sự phát triển bùng nổ của cuộc cách mạng công nghệ 4.0 đã du nhập những tinh hoa văn minh, hiện đại của nền các nền văn hóa tiên tiến của các nước khác vào nước ta, kèm theo đó không những mặt trái, tiêu cực đang dần xâm nhập vào dời sống xã hội gây ra rất nhiều hệ lụy, nhất là đối với lứa tuổi thanh, thiếu niên
Chỉ trong một thời gian ngắn, ngành giáo dục liên tiếp xảy ra những vụ việc khó tin gây bức xúc dư luận Đó là một thầy giáo ở trường Tiểu học Tiên Sơn, huyện Việt Yên, tỉnh Bắc Giang bị tố dâm ô với nhiều học sinh gái, ở Quảng Bình giáo viên cho cả lớp tát bạn tổng cộng 230 gây xôn xao Và ngay sau đó, dư luận lại bàng hoàng với việc xảy ra nhiều vụ phụ huynh, học sinh đánh đập giáo viên đến mức họ phải nhập viện, … Qua thời gian gần đây tình trạng bạo lực học đường đang gia tăng một cách nghiêm trọng Liên tiếp những
Trang 3hồi chuông cảnh báo về những lỗ hổng trong tư duy, tính cách của giới trẻ hiệnnay.
Dưới tác động của sự phát triển về khoa học kỹ thuật và từ những dư luậnbức xúc của ngành giáo dục trong thời gian qua Có thể cho chúng ta thấynguyên nhân căn bản ở đây là do xuất phát từ văn hóa, mà củ thể đó là mối quan
hệ giữa ba thành tố: Gia đình – Nhà trường – Xã hội Để xây dựng tốt các mốiquan hệ như: giữa thầy với thầy, thầy với trò, trò với trò, … tôi mạnh giạn chọn
đề tài: “Xây dựng và phát triển văn hóa nhà trường tại trường THCS Băng
Adrênh, huyện Krông Ana, tỉnh Đăk Lăk”
II Mục tiêu nghiên cứu:
Động lực làm việc trong nhà trường - thường được gọi là động lực sưphạm - được tạo nên bởi nhiều yếu tố, trong đó văn hoá là một động lực vô hìnhnhưng có sức mạnh kích cầu nhiều khi hiệu quả hơn cả các biện pháp kinh tế Cụthể:
- Văn hoá nhà trường (VHNT) giúp giáo viên, nhân viên, học sinh thấy rõmục tiêu, định hướng và bản chất công việc mình làm;
- VHNT phù hợp, tích cực tạo ra các mối quan hệ tốt đẹp giữa các các cán
bộ, giáo viên, nhân viên trong tập thể sư phạm, giữa giáo viên và học sinh; đồngthời, tạo ra một môi trường làm việc thoải mái, vui vẻ, lành mạnh Đó là nền tảngtinh thần cho sự sáng tạo – điều vô cùng quan trọng đối với hoạt động sư phạm
mà đối tượng là tri thức và con người;
- VHNT tích cực giúp cho người dạy, người học và mỗi cá nhân trong lựclượng xã hội xung quanh có cảm giác tự hào, hãnh diện vì được là thành viên của
tổ chức nhà trường, được làm việc vì những mục tiêu cao cả của nhà trường
Trước những thách thức lớn trong việc giữ gìn, phát triển văn hóa nóichung, văn hóa nhà trường nói riêng Thì nhà trường có vai trò quan trọng trongviệc giáo dục đạo đức, phẩm chất lối sống cho thế hệ trẻ nhằm tạo ra những lớpngười vừa “hồng” vừa “chuyên” để xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong thời kì hộinhập
Phần thứ hai: GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
I Cơ sở lí luận của vấn đề
Trên thế giới hiện có nhiều định nghĩa khác nhau Tuy nhiên, điểm cốt lõi
và nhất quán thể hiện phổ biến qua hầu hết các khái niệm văn hoá, đó là sự nhấn
mạnh tới yếu tố con người Văn hoá là những gì gắn với con người, thuộc con
người và đời sống của con người Theo UNESCO (2002): “Văn hóa là một tổng thể các đặc trưng diện mạo về tinh thần, vật chất, tri thức, tình cảm, khắc họa lên bản sắc của một cộng đồng, gia đình, xã hội Văn hóa không chỉ bao gồm nghệ thuật văn chương mà còn cả những lối sống, những quyền cơ bản của con người, những truyền thông tín ngưỡng”
Chính vì lẽ đó, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã nhấn mạnh: “Vì lẽ sinh tồn cũng
như mục đích của cuộc sống, loài người mới sáng tạo và phát minh ra ngôn ngữ, chữ viết, đạo đức, pháp luật, khoa học, tôn giáo, văn học, nghệ thuật, những
Trang 4công cụ cho sinh hoạt hàng ngày về ăn, mặc và ở các phương thức sử dụng Toàn bộ những sáng tạo và phát minh đó tức là văn hóa Văn hóa là sự tổng hợp mọi phương thức sinh hoạt cùng với biểu hiện của nó mà loài người đã sản sinh
ra nhằm thích ứng những nhu cầu đời sống và đòi hỏi sự sinh tồn.”
Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XII của Đảng xác định rõ:
“Các cấp, các ngành phải nhận thức đầy đủ và thực hiện có hiệu quả mục tiêu: Xây dựng nền văn hóa và con người Việt Nam phát triển toàn diện, phải hướng đến chân - thiện - mỹ, thấm nhuần tinh thần dân tộc, nhân văn, dân chủ và khoa học ”
Qua các khái niệm văn hóa trình bày ở trên đã chỉ rõ: Văn hóa là một tậphợp có tính hệ thống các giá trị vật thể và phi vật thể do con người tạo lập và lưutruyền qua một quá trình lâu dài; Là quá trình hình thành và phát triển văn hóa làquá trình hoạt động thực tiễn của con người; Trong quá trình hoạt động thực tiễn
để “sáng tạo và tích lũy” văn hóa, con người có mối lien hệ mật thiết và tác độngqua lại với hoàn cảnh, môi trường xã hội và môi trường tự nhiên
Văn hóa nhà trường là hệ thống niềm tin, giá trị, chuẩn mực, thói quen vàtruyền thống hình thành trong quá trình phát triển của nhà trường, được cácthành viên trong nhà trường thừa nhận, làm theo và được thể hiện trong các hìnhthái vật chất và tinh thần, từ đó tạo nên bản sắc riêng cho mỗi tổ chức sư phạm
Văn hóa nhà trường liên quan đến toàn bộ đời sống vật chất, tinh thần củamột nhà trường Nó biểu hiện trước hết trong tầm nhìn, sứ mạng, triết lý, mụctiêu, các giá trị, phong cách lãnh đạo, quản lý, …bầu không khí tâm lý Thể hiệnthành hệ thống các chuẩn mực, các giá trị, niềm tin, quy tắc ứng xử, …được xem
là tốt đẹp và được mỗi người trong nhà trường chấp nhận
Hệ thống giá trị của văn hóa nhà trường bao gồm cả những giá trị vật chất
và giá trị tinh thần, nó tồn tại dưới dạng thức khác nhau như: những tồn tại vật
lý, bao gồm cấu trúc, những nét hoa văn trang trí của các phòng học, khung cảnhnhà trường, đồng phục của nhà trường, những biểu tượng, khẩu hiệu, các lễ nghi;các hoạt động văn hóa và học tập của nhà trường, trong đó nó mang các giá trịtinh thần, những tồn tại tinh thần – phi vật thể: như truyền thống, ý thức, tìnhcảm, niềm tin của các thành viên đối với nhà trường, bầu không khí tâm lý
Kent D Peterson cho rằng: Văn hóa nhà trường là tập hợp các chuẩn mực,giá trị và niềm tin, các lễ nghi và nghi thức, các biểu tượng và truyền thống tạo ra
“vẻ bề ngoài” của nhà trường
Như vậy, Văn hóa nhà trường bao hàm những cái có thể nhìn thấy được,những cái có thể sử dụng được và bầu không khí làm việc (biểu tượng, phươngchâm, khẩu hiệu, quy tắc, những mong đợi, …)
II Thực trạng vấn đề:
Như chúng ta đã biết lực lượng giáo dục cơ bản là nhà trường gia đình cộng đồng Tuy nhiên trong những năm học trước đây VHNT tại trường THCSBăng Adrênh chưa có sự kết nối chặt chẽ của ba thành tố trên
Trang 5-Trong bối cảnh xã hội luôn thay đổi chóng mặt, cùng với tác động xã hộinhanh và trực tiếp đến người học qua các kênh thông tin đại chúng, đặc biệt làmạng xã hội với nhiều ảnh hưởng xấu, cổ xúy cho các hành vi tiêu cực, phảncảm, trái quy chuẩn đạo đức… nên càng làm phức tạp hơn diễn biến tâm lý bêntrong mỗi HS.
Tuy nhiên, nhiều thầy cô, cha mẹ, người lớn không hiểu được điều này,đặc biệt là sự phát triển phức tạp và đầy biến động của lứa tuổi THCS; cùng với
đó còn chưa nhận thức đúng ảnh hưởng tiêu cực của bạo lực học đường đến sựphát triển của người học, con em mình, do đó có hành vi bao che, bỏ qua cho cácđối tượng có liên quan Học sinh thường là đối tượng bị bạo lực, hay đối tượnggây ra bạo lực,
Năng lực và điều kiện để thực hiện thành công chức năng quản lý lớp họccủa giáo viên chủ nhiệm còn yếu Coi nhẹ công tác chủ nhiệm lớp; chọn giáoviên trẻ và ít giờ, không được đào tạo để làm công tác chủ nhiệm, ít khi bồidưỡng cập nhật kiến thức, kỹ năng về công tác chủ nhiệm lớp Giao trách nhiệmchưa đi đôi với quyền hạn và chế độ đãi ngộ
Thiếu hành lang pháp lý để phòng ngừa, xử lý nhanh và giải quyết hiệuquả vấn đề bạo lực học đường tại nhà trường và địa phương chưa cập nhật đầy
đủ nội dung, quy định, hướng dẫn về công tác thi đua, khen thưởng xử phạt trong
cơ sở giáo dục; thiếu sự phân công, phân quyền cho cá nhân cụ thể; thiếu quytrình xử lý các tình huống cấp bách như bạo lực học đường Cùng với đó, cách
xử lý hậu quả của bạo lực học đường còn khá lúng túng và chưa có căn cứ pháp
lý phù hợp…; thiếu lực lượng hỗ trợ cho HS giải quyết các vấn đề khó khăn Lựclượng này là các thầy cô được trang bị kiến thức tư vấn tâm lý và cán bộ, nhânviên tham vấn học đường không được đào tạo một cách bài bản
Từ những thực trạng nêu trên đã ảnh hưởng không nhỏ đến chất lượnggiáo dục tại trường THCS Băng Adrênh củ thể:
Nội dung
Năm học
Vi phạm qui chế chuyên môn của GV
Bạo lực học đường
Vi phạm nội qui nề nếp của HS
Chất lượng mũi nhọn cấp huyện HSG TDTT KHKT GVDG
2016 - 2017 10 lượt 5 lượt 28 lượt 3 CN 5 giải 01 KK 02 CN
+ Chất lượng giáo dục hai mặt giáo dục:
(Số liệu năm học 2016 – 2017)
III Các giải pháp đã tiến hành để giải quyết vấn đề:
Trang 6Tạo động lực cho một trường học là một nỗ lực kéo dài suốt cả năm học
và các năm học nối tiếp nhau Bằng cách tập trung vào việc xây dựng văn hóanhà trường tích cực, Hiệu trưởng có thể quản lí và điều hành nhà trường thànhcông
Là lãnh đạo với vai trò quản lí, yếu tố hàng đầu là cải thiện quá trình họctập của học sinh Vì vậy việc nâng cao trình độ của đội ngũ giáo viên được đặt ở
vị trí hàng đầu của các giải pháp ưu tiên
Giải pháp 1 Tổ chức nghiên cứu, thảo luận trong cán bộ, giáo viên, học sinh về tầm quan trọng của việc xây dựng VHNT.
VHNT có tầm quan trọng đặc biệt, nhất là trong bối cảnh thực hiện đổimới căn bản, toàn diện GD-ĐT, thực hiện phong trào xây dựng “Trường học thânthiện” hiện nay Vì thế, công tác tuyên truyền nâng cao nhận thức cho đội ngũcán bộ, GV và công nhân viên trong nhà trường, cho HS về phát triển VHNT trởnên cấp thiết và là nhiệm vụ của mọi thành viên của nhà trường
1.1 Mục tiêu của giải pháp
Tạo ra sự thống nhất trong nhận thức của đội ngũ cán bộ, GV, HS về tầmquan trọng và sự cần thiết phải xây dựng văn hóa nhà trường, từ đó có sự quantâm đúng mực đến công tác xây dựng văn hóa nhà trường
Nắm bắt được những suy nghĩ, tư tưởng, tình cảm và tâm trạng của cácthành viên trong nhà trường đối với việc nâng cao chất lượng giáo dục trong nhàtrường nói chung và biện pháp xây dựng văn hóa nhà trường nói riêng
Giúp cán bộ, GV, HS hiểu được một cách rõ ràng mục tiêu, nội dung vàtầm quan trọng của VHNT;
Hình thành ở cán bộ, giáo viên, học sinh những ấn tượng sâu sắc, nhữnggiá trị tình cảm tốt đẹp khi đến công tác và học tập tại trường
1.2 Nội dung và cách thức thực hiện
Nâng cao nhận thức kết hợp với giáo dục chính trị tư tưởng là hai mặt củamột vấn đề phát triển VHNT Đây là biện pháp có ý nghĩa then chốt cho việcphát triển VHNT
i) Xây dựng bầu không khí dân chủ, cởi mở, hợp tác, cùng chí sẻ, hỗ trợ lẫn nhau giữa các thành viên trong nhà trường.
- Trong nhà trường THCS có nhiều thành viên, hoạt động theo những cáchthức khác nhau Vì vậy, cần nắm vững cách thức hoạt động của từng thành viên
để tổ chức hợp lí hoạt động phát triển VHNT của họ
- Mọi thành viên trong nhà trường đều được tôn trọng, luôn được coi trọng
và có cơ hội để thể hiện, phát triển khả năng của mình, quan tâm đến nhu cầu,mong muốn, nguyện vọng của GV và HS, có biện pháp giúp họ giải quyết kịpthời những khó khăn, vướng mắc trong công tác giảng dạy và giáo dục;
Trang 7- Huy động các nguồn lực đảm bảo các hoạt động, công việc phát triểnVHNT, bao gồm: nhân lực, vật lực, tài lực Các nguồn lực này thường không cósẵn mà phải huy động từ các đơn vị sự nghiệp, tổ chức xã hội, đoàn thể, các nhàhảo tâm, phụ huynh HS Hay nói cách khác ta phải làm tốt công tác xã hội hóagiáo dục.
- Khuyến khích tinh thàn làm việc hợp tác, kĩ năng làm việc nhóm; xâydựng cơ chế giám sát, đánh giá, khen thưởng hợp lí thúc đẩy mọi người nỗ lựclàm việc;
- Thúc đẩy sự đối thoại, tăng cường trao đổi chuyên môn, chia sẻ kinhnghiệm với cán bộ, GV và nhân viên trong trường trên tinh thần lắng nghe vàthấu hiểu, Tạo động lực làm việc cho đội ngũ giáo viên
ii) Xác định trách nhiệm của cán bộ, giáo viên, học sinh đối với việc xây dựng và phát triển văn hóa nhà trường.
Để xây xây dựng kế hoạch phát triển VHNT, Ban giám hiệu, trước hếtHiệu trưởng THCS phải xác định mục tiêu, thiết lập chương trình hành động vàcác bước đi củ thê để phát triển VHNT, để hình thành các chuẩn mực, các giá trịcốt lõi, niềm tin của nhà trường
- Xây dựng , chia sẻ tầm nhìn, sứ mạng của nhà trường với tất cả cán bộ,
GV, nhân viên và HS trong trường;
- Chia sẻ quyền lực, mạnh dạn trao quyền cho GV, trong đó đề cao vai tròlãnh đạo hoạt động dạy và học của mỗi GV;
- Xây dựng và ban hành quy định hành vi ứng xử của mọi thành viên trongnhà trường theo các giá trị và chuẩn mực đã xác định
Ví dụ: Tầm nhìn, sứ mạng, giá trị của trường THCS Băng Adrênh như sau:
Trang 81.3 Điều kiện thực hiện giải pháp
- Nhà trường cần xây dựng quy chế văn hóa dựa trên triết lý riêng củamình để khẳng định được phong cách, xác định hệ thống giá trị, chuẩn mực đạođức của nhà trường Theo đó, thống nhất và hướng dẫn hành vi ứng xử của mọithành viên trong nhà trường theo các giá trị và chuẩn mực đã xác định;
- Đầu tư cơ sở vật chất phù hợp với mô hình văn hóa tổ chức nhà trường.Chính yếu tố vật chất cũng góp phần tạo nên ý thức con người, như không gian,trang thiết bị làm việc, trang phục, …sẽ giúp họ dễ cảm nhận vì tính hữu hìnhcủa nó, khiến họ tin tưởng và gắn bó hơn với nhà trường
- Tạo điều kiện cho đội ngũ cán bộ, giáo viên trong việc học tập, nghiêncứu và có cơ chế khuyến khích phù hợp trong việc thực hiện VHNT
Giải pháp 2 Kế hoạch hóa việc xây dựng văn hóa nhà trường
2.1 Mục tiêu của giải pháp
Đưa việc thực hiện xây dựng VHNT trong kế hoạch hoạt động của nhàtrường để quả lí hiệu quả hoạt động này
2.2 Nôi dung và cách thức thực hiện giải pháp
Trang 9i) Xác định rõ các yêu cầu đối với một kế hoạt xây dựng văn hóa nhà trường
Việc xây dựng kế hoạch xây dựng VHNT cần đáp ứng yêu cầu sau: Đảmbảo hướng đến và thực hiện được mục tiêu hình thành văn hóa mới của nhàtrường; đảm bảo tính hiệu quả, tính khả thi và phù hợp với thực tiễn của nhàtrường
Hiệu trưởng cần làm cho giáo viên, học sinh hiểu rõ văn hóa tổ chức,VHNT, tầm nhìn, giá trị của nhà trường Phổ biến nhu cầu thay đổi, viễn cảnhtương lai để mọi người cùng chia sẻ Từ đó, động viên tinh thần, tạo động lựccho đội ngũ cán bộ giáo viên trong nhà trường có sự đồng thuận, hiểu rõ vai trò,
vị trí, quyền lợi và trách nhiệm của mình trong việc nỗ lực tham gia xây dựng vàphát triển VHNT Cách thức xây dựng VHNT
Kế hoạch cần củ thể, chi tiết tới từng việc, từng người, phù hợp với điềukiện thời gian và nguồn lực khác để có thể thực thi được kế hoạch đó
ii) Tổ chức xây dựng kế hoạch
Việc xây dựng kế hoạch VHNT cần thực hiện theo quy trình sau:
Bước 1: Tìm hiểu môi trường và các yếu tố ảnh hưởng tới chiến lược pháttriển VHNT
- Để đánh giá thực trạng tình hình nhà trường, sử dụng các mô hình:
+ Phân tích SWOT (Strengths – điểm mạnh, Weaknesses – điểm yếu,Opportunities – cơ hội, Threats – thách thức) được sử dụng nhằm phân tích cácyếu tố môi trường bên ngoài mà nhà trường phải đối mặt (các cơ hội và tháchthức) cũng như các yếu tố thuộc về nội bộ nhà trường
được; Attainable - Có thể đạt được; Relevant - Thực tế; Time-Bound - Thời gianhoàn thành)
Bước 2: Xác định giá trị cốt lõi, xây dựng tầm nhìn của nhà trường khôngphai nhòa theo thời gian mà là trái tim và là linh hồn của nhà trường Tầm nhìn làmột bức tranh lý tưởng trong tương lai mà nhà trường sẽ vươn tới Đây là địnhhướng để xây dựng VHNT, thậm chí có thể tạo lập một nền VH tương lai chonhà trường khác hẳn trạng thái hiện tại
Bước 3: Xác định hệ thống nhiệm vụ, chương trình hành động, hoạt độngxây dựng văn hóa nhà trường
Đánh giá văn hóa hiện tại và xác định những yếu tố văn hóa nào cần thayđổi Văn hóa thường tiềm ẩn, khó thấy nên việc đánh giá là cực ký khó khăn, dễgây nhầm lẫn vì các chủ thể văn hóa vốn đã hòa mình vào nền văn hóa đươngđại, khó nhìn nhận một cách khách quan sự tồn tại của những hạn chế và nhữngmặt trái, mặt tiêu cực cần thay đổi
Trang 10Chương trình hành động phát triển VHNT phải xác định củ thể các côngviệc phải làm đến từng thành viên, tổ chức trong nhà trường để cải tiến và thiếtlập các chuẩn mực mới, những giá trị mới mang tính thời đại, đặc biệt là các giátrị học tập không ngừng và thay đổi thường xuyên.
Hiệu trưởng phải xác định ưu tiên trong kế hoạch hành động và chịu tráchnhiệm phân bổ nguồn lực Trong từng hoạt động cần làm rõ:
1) Tên hoạt động;
2) Mục tiêu;
3) Nội dung hoạt động, các bước, quy trình;
4) Không gian, khung thời gian thực hiện;
5) Người lãnh đạo, phụ trách;
6) Người thực hiện, giáo viên, học sinh, …
7) Kết quả dự kiến, chỉ số kết quả;
8) Điều kiện cho hoạt động;
9) Phù hợp với điều kiện nhà trường;
10) Nguồn lực, kinh phí cho hoạt động
Bước 4: Lựa chọn mô hình phát triển văn hóa nhà trường phù hợp với thựctiễn nhà trường
Lựa chọn mô hình phát triển VHNT phù hợp, củ thể hóa và củng cố, cảithiện liên tục sự thay đổi văn hóa Động viên mọi người noi theo các hình mẫu lýtưởng phù hợp với mô hình VHNT đang hướng tới Sự khích lệ kèm theo một cơchế khen thưởng có sức động viên thiết thực là rất cần thiêt
Bước 5: Lập kế hoạch phát triển văn hóa nhà trường
Kế hoạch phát triển VHNT được lập ở các cấp độ khác nhau, từ vĩ mô, kếhoạch của nhà trường đến vi mô, kế hoạch của các tổ chuyên môn, các tổ chức,đoàn thể trong nhà trường Nhưng dù ở cấp độ nào, kế hoạch phát triển VHNTcũng phải luôn là một chương trình hành động phát triển VHNT
iii) Phối hợp với gia đình và xã hội trong giáo dục VHNT ở trưòng THCS.
- Khuyến khích phụ huynh và cộng đồng tham gia vào các hoạt động giáodục của nhà trường, giúp phụ huynh hiểu rõ vai trò và trách nhiệm của họ trongviệc phối hợp với nhà trường nhằm giáo dục toàn diện cho học sinh
- Xây dựng được mối quan hệ thân thiện, hỗ trợ, gần gũi với cộng đồng(nhà trường luôn hỗ trợ cộng đồng, cung cấp các dịch vụ có chất lượng tốt vềgiáo dục cho cộng đồng và ngược lại cộng đồng luôn hỗ trợ lại nhà trường)
Giải pháp 3 Xây dựng cảnh quan nhà trường “Xanh – Sạch –Đẹp” và An toàn
3.1 Mục tiêu của giải pháp
Khung cảnh nhà trường là “bề nổi” của mỗi nhà trường, tạo ấn tượng banđầu cho mọi người nên có vị trí rất quan trọng trong việc xây dựng môi trườngvăn hóa Hiện nay, mỗi cơ quan, đơn vị, nhất là các trường học rất coi trọng việc
Trang 11xây dựng khung cảnh bên ngoài như cổng trường, khuôn viên, cây xanh, sânchơi, bãi tập tạo thành môi trường làm việc có văn hóa.
Tạo không gian phù hợp, thoáng mát, nhẹ nhàng mang tính giáo dục cao;xây dựng môi trường học đường an toàn, xanh, sạch, đẹp, vui tươi lành mạnh;
tích cực giáo dục truyền thống “Tiên học Lễ, hâu học Văn” trong các nhà
trường giúp cho học sinh thấy rõ vai trò và tầm quan trọng của việc học “Lễ”,học làm người, cùng với việc tiếp thu tri thức tiên tiến của nhân loại
- Tuyên truyền, giáo dục cho cán bộ , giáo viên, nhân viên và học sinh đốivới việc tạo cảnh quan môi trường, ý thức tự giác giữ gìn vệ sinh trường, lớp, môitrường sống xung quanh Thông qua đó Tạo được những thay đổi quan trọng trongnhà trường về ý thức bảo môi trường và tích cực làm cho nhà trường ngày càngXanh – Sạch – Đẹp hơn
3.2 Nội dung và cách thức thực hiện giải pháp
Tăng cường công tác tuyên truyền nâng cao nhận thức trong cán bộ, giáo viên,nhân viên và học sinh tích cực tham gia giữ gìn vệ sinh, bảo vệ cây xanh trong trường
- lớp
Thực hiện nội dung lồng ghép, tích hợp về giáo dục môi trường trong cácmôn học chính khóa cho các em học sinh, tăng cường giáo dục học sinh bằngmột số hình thức khác như : pano, áp phít bằng những câu khẩu hiệu hành động
Phối kết hợp với y tế học đường thực hiện chuyên đề “Rửa tay bằng xàphòng” Qua đó giáo dục các em thực hiện đúng các quy tắc rửa tay và giữ gìn vệsinh cá nhân hàng…Và thường xuyên theo dõi kiểm tra trong các giờ sinh hoạtlớp
Phân công cho đội sao đỏ hàng ngày có nhiệm vụ kiểm tra và thúc nhắccác lớp làm vệ sinh đúng thời gian quy định, nếu chi đội nào thực hiện chưa tốt
sẽ trừ điểm thi đua của chi đội đó Từ đó đã giúp nhà trường quản lý tốt phongtrào xanh, sạch, đẹp được thường xuyên Ngoài ra Liên đội khoán công trìnhmăng non cho các chi đội tự chăm sóc và bảo quản, tổ chức chấm công trình mỗilớp 2 đợt/học kỳ
Tổ chức cho các lớp thi trang trí trong và ngoài lớp học, thi ý tưởng vàthiết kết các vật dụng vệ sinh để bảo vệ môi trường
Ban chỉ đạo tổ chức kiểm tra ,đánh giá về việc thực hiện giữ gìn trường,lớp sạch – đẹp, trồng và chăm sóc cây xanh của từng khối, lớp và các bộ phậntrong trường học để động viên khen thưởng kịp thời
Mỗi nhà trường để thực hiện tốt phong trà trên cần đảm bảo các tiêu chí sau:
i) Tiêu chí xanh:
+ Tiếp tục trồng thêm cây xanh có bóng mát, bố trí phù hợp với cảnh quan sân trường
Trang 12+ Động viên các lớp trồng thêm các loại hoa kiểng trong các công trìnhmăng non của lớp mình phụ trách; Nhằm tạo cảm giác thoải mái cho cán bộ, giáoviên, nhân viên sau các giờ học tập, giảng dạy và lao động.
+ Tất cả các lớp trang trí đều có cây xanh trong và ngoài phòng học
ii) Tiêu chí sạch:
+ Thường xuyên kiểm tra và nhắc nhở lao công vệ sinh trường lợp Hàngtuần ban lao động phân công từng lớp lao động, nhằm giáo dục học sinh về ýthức bảo vệ môi trường (không vứt rác bừa bãi), chăm sóc cây xanh, vệ sinh các
đồ dùng cá nhân, lớp sạch sẽ - ngăn nắp và gọn gàng; Bảo vệ cơ sở vật chất ( giữgìn bàn ghế, trang thiết bị ở lớp)
+ Ban nề nếp của nhà trường thường xuyên kiểm tra đột xuất vệ sinh trong
và ngoài phòng học Thỉnh thoảng kiểm tra đột xuất công trình vệ sinh của họcsinh, tránh không để bốc mùi hôi khai gây ô nhiễm môi trường
+ Sắp xếp lại bàn ghế, nơi làm việc của các bộ phận và các lớp học ngănnắp – sạch sẽ
+ Tiếp tục thực hiện học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh,không để xảy ra tình trạng vi phạm đạo đức nhà giáo, bạo lực và tệ nạn xã hộitrong trường học
iv) Tiêu chí an toàn
Trang 13Yêu cầu phụ trách thiết bị rà soát loại bỏ những dụng cụ, thiết bị đồ dungdạy học không chắc chắn, để đảm bảo an toàn cho học sinh khi sử dụng.
+ Phòng ngừa đánh nhau bạo lực trong nhà trường
Hàng tuần giao cho Tổng phụ trách đội, GVCN giáo dục ý thức các emphải biết đoàn kết, tương thân tương ái giúp đỡ nhau cùng tiến bộ, không gây gổđánh nhau
Giáo viên bộ môn kết hợp với giáo viên phụ trách nhắc nhở học sinhkhông đem các vật bén nhọn nguy hiểm vào trường, không đùa giỡn gây gổtrong giờ ra chơi
Trong giờ học phân công cho bảo vệ trực đóng, mở cửa theo quy định,không cho học sinh ra ngoài trong giờ ra chơi, bảo vệ không cho người lạ vàotrường khi chưa được sự nhất trí của BGH nhà trường
+ Về phòng ngừa tai nạn giao thông:
Hàng năm nhà trường phối kết hợp với phòng cảnh sát giao thông huyệnKrông Ana thực hiện công tác tuyên truyền giáo dục các em về ý thức thực hiện
an toàn giao thông (ATGT), phòng tránh tai nạn giao thông Tổ chức các Hội thi
về giáo dục ATGT Hàng tuần BGH, Bí thư đoàn trường, tổng phụ trách đội,GVCN thực hiện tốt công tác tuyên truyền
+ Về phòng ngừa đuối nước:
Phân công Y tế học đường kết hợp với tổ tư vấn nhà trường thực hiện một
số chuyên đề về phòng ngừa đuối nước và một số kỹ thuật sơ cứu người đuốinước
Phối kết hợp với hội cha mẹ học sinh mời giáo viên dạy bơi về hướng dẫnhọc bơi cho học sinh
3.3 Điều kiện thực hiện giải pháp
Nhà trường ra quyết định thành lập Ban chỉ đạo phong trào “Xanh –Sạch –Đẹp- An toàn” Ban chỉ đạo sẽ phân công các thành viên phụ trách cụ thể cáccông việc:
- Hiệu trưởng – Trưởng ban : Xây dựng kế hoạch, chỉ đạo chung
- P, Hiệu trưởng : Hướng dẫn, chỉ đạo, theo dõi việc giáo dục tích hợp môitrường của giáo viên
- Chủ tịch CĐCS : Phát động phong trào thi đua trong CBGVNV nhàtrường,
- Bí thư Chi đoàn + Y tế học đường: Phát động phong trào thi đua trongđoàn viên chi đoàn
- Kế toán – Bảo vệ : Kiểm tra, sửa chữa bảo quản CSVC
Trang 14Nhà trường xây dựng kế hoạch phong trào “Xanh –Sạch – Đẹp- An toàn”.Thành lập các tiểu ban chỉ đạo sẽ phân công các thành viên phụ trách cụ thể cáccông việc.
Quán triệt trong cán bộ giáo viên, nhân viên, học sinh và trong các cuộc họp phụ huynh về mục đích, ý nghĩa của trường học "Xanh – Sạch – Đẹp” và an toàn Thực hiện tốt công tác xã hội hóa giáo dục
Triển khai công tác y tế trong trường học để thực hiện tốt các hoạt động đạt hiệu quả về chăm sóc sức khỏe, giáo dục cho học sinh : Kiểm tra vệ sinh môi trường – công trình vệ sinh; …
Để giải pháp này thực hiện đạt kết quả Hiệu trưởng cần chỉ đạo các tổchức đoàn thể, tổ trưởng chuyên môn xây dựng văn hóa chất lượng trong nhàtrường Mỗi thành viên trong nhà trường phải là người tham gia tích cực phong
trào thi đua "Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực” nhằm nâng cao
hiệu quả xây dựng cảnh quan sư phạm để thực sự đạt tiêu chuẩn " Xanh - sạch –đẹp”, an toàn trong trường học
Giải pháp 4 Tích cực giáo dục VHNT trong dạy học các môn học và trong các hoạt động trải nghiệm sáng tạo cho của HS
4.1 Mục tiêu của giải pháp
Trải nghiệm là một yếu cầu quan trọng của dạy học/ giáo dục theo địnhhướng phát triển năng lực học sinh Chương trình giáo dục phổ thông mới cũngyêu cầu có các hoạt động trải nghiệm Vì vậy, tìm ra những cách làm, hướng đisáng tạo hiệu quả, phù hợp với thực tiễn từ giáo dục trải nghiệm là đòi hỏi tất yếucủa các cơ sở giáo dục
Giáo dục trải nghiệm là một phạm trù bao hàm nhiều phương pháp trong
đó người dạy khuyến khích người học tham gia trải nghiệm thực tế, sau đó phảnánh, tổng kết lại để tăng cường hiểu biết, phát triển kỹ năng, định hình các giá trịsống và phát triển tiềm năng bản thân, tiến tới đóng góp tích cực cho cộng đồng
và xã hội
Thông qua thực nghiệm trải nghiệm, HS không những được hình thànhnăng lực tự chủ, năng lực hợp tác, năng lực tự giải quyết vấn đề mà còn pháttriển được kĩ năng quan sát, kĩ năng phân tích, tổng hợp và kĩ năng trình bày kếtquả hoạt động của mình Từ đó việc học cũng trở nên thú vị hơn với học sinh vàviệc dạy trở nên thú vị hơn với giáo viên
Việc trải qua quá trình khám phá kiến thức và tìm giải pháp giúp phát triểnnăng lực cá nhân và tăng cường sự tự tin Đồng thời buộc học sinh phải sử dụngtổng hợp các giác quan (nghe, nhìn, chạm, ngửi ), tăng khả năng lưu giữ nhữngđiều đã học được lâu hơn; có thể tối đa hóa khả năng sáng tạo, tính năng động vàthích ứng của người học.Tăng cường khả năng ứng dụng các kỹ năng đó vàothực tế
4.2 Nôi dung và cách thức thực hiện giải pháp
Trang 15Quy trình dạy - học qua trải nghiệm được thể hiện bằng “Vòng tuần hoàn”theo mô hình 5 bước khép kín như dưới đây:
GV điều hành lớp; HS thảo luận nhóm, làm bài tập, đóng vai, trò chơi môphỏng ; HS thông báo kết quả, cảm tưởng, phản ứng và phát hiện ra cách giảiquyết vấn đề; HS và GV cùng nhau phân tích theo hướng: ai, cái gì, ở đâu, khinào, tại sao ; GV khái quát hóa kiến thức và đúc kết bài học và những hướngvận dụng kiến thức vào thực tế
Thông qua Giáo dục trải nghiệm, người học được tham gia tích cực vàoviệc: đặt câu hỏi, tìm tòi, trải nghiệm, giải quyết vấn đề, tự chịu trách nhiệm Kếtquả của trải nghiệm không quan trọng bằng quá trình thực hiện và những điềuhọc được từ trải nghiệm đó, tạo cơ sở nền tảng cho việc học và trải nghiệm của
cá nhân đó trong tương lai
Người dạy ở đây có thể là: giáo viên, tình nguyện viên, hướng dẫn viên,huấn luyện viên, bác sỹ tâm lý Nó nói lên tính đơn giản, đa dạng, phổ biến vàứng dụng của “Giáo dục trải nghiệm”
Người học sẽ huy động một cách toàn diện về trí tuệ, cảm xúc, thể chất, kỹnăng và các quan hệ xã hội của bản thân trong quá trình tham gia; yêu cầu ngườihọc phải sáng tạo, tự chủ, tự ra quyết định và thỏa mãn với kết quả đạt được
Các hình thức thường vận dụng trong dạy học trải nghiệm là:
Thảo luận nhóm: Nhiệm vụ cụ thể của GV là giúp đỡ, dẫn dắt HS, làm nảysinh tri thức ở HS Trong một bài học,GV chỉ nêu ra các tình huống, học sinhđược đặt trong các tình huống ấy sẽ cảm thấy có vài vấn đề cần giải quyết.Các
em phải tự tìm ra các phương pháp có thể hy vọng giải quyết vấn đề, và cuốicùng phải tìm ra một phương pháp tối ưu Sau đó HS thảo luận, trao đổi với nhau
và đi đến các kết luận phù hợp với ý đồ của giáo viên, hoặc tài liệu
Nghiên cứu tình huống: Có nhiều cách dạy học bằng tình huống: có thểdùng các bài đọc ( sách, báo) làm các ví dụ minh họa và mở rộng vấn đề chotừng đề mục lý thuyết.; dùng vài tình huống lớn để giảng dạy
Đóng vai, trò chơi: GV hướng dẫn học sinh đóng vai hoặc tham gia một sốtrò chơi để giải quyết một số tình huống thực tế
Học tập từ thực tế: Giáo viên hướng dẫn học sinh quan sát thực tế, ghichép các vấn đề có liên quan đến nội dung học tập, sau đó trao đổi, chia sẻ vớibạn và giáo viên để đi đến kết luận
Trong năm học 2017 – 2018: Nhà trường đã phối hợp với Ban đại diện cha
mẹ học sinh tổ chức cho các em trải nghiệm thực tế thông qua thăm quan các ditích lịch sử: Nhà đày Buôn Ma Thuật, Khu biệt Biệt điện , Thủy điện BuônKuốp
Năm học 2018 -2019 : Nhà trường, Hội cha mẹ học sinh đã phối hợp vớiTrung tâm giáo dục thường xuyên- giáo dục nghề nghiệp tổ chức cho học sinhkhối 8, 9 tham gia hoạt động trải nghiệm giáo dục nghề nghiệp thông qua các
Trang 16hoạt động: Cắt, ghép cây bơ, chanh; Quy trình trồng và chăm sóc cây lan; quytrình và sản xuất nấm (Linh chi, rơm, đầu khỉ, …), Nối lắp các mạng điện dândụng, …
Qua các hoạt động trải nghiệm, ngoài việc các em biết vận dụng các kiếnthức đã học để giải quyết một số tình huống trong thực tiễn, mà còn hình thànhthêm nhiều kỹ năng: Giao tiếp, ứng xử, phán đoán, quan sát, … Góp phần xâydựng và hình thành nét văn hóa riêng của trường THCS Băng Adrênh Đây làmột trong những nhân tố quyết định đến chất lượng giáo dục của nhà trường vàcũng là nền tảng ban đầu để nhà trường tiếp cận với chương trình giáo dục phổthông mới
4.3 Điều kiện thực hiện giải pháp
Thứ nhất,cần có đủ điều kiện và phương tiện giảng dạy tiến tiến trang thiết
bị hiện đại như phòng thí nghiệm, phương tiện nghe nhìn, học cụ, thư viện vớiđầy đủ tài liệu
Thứ hai, qui mô lớp học phải hợp lý, không quá đông học sinh, đảm bảo
để giáo viên có thể quán xuyến, theo dõi, hỗ trợ học sinh một cách tốt nhất
Thứ ba, cần có sự thay đổi của giáo viên bản thân mỗi giáo viên phảithường xuyên học tập, nâng cao trình độ, có vốn hiểu biết và kỹ năng giải quyếtcác thắc mắc của học sinh này sinh trong quá trình học tập thực tế
Thứ tư, nhà trường cần thực hiện tốt công tác xã hội hóa giáo dục Xâydựng kế hoạch chiến lược cho các hoạt động trải nghiệm, giáo dục kỹ năng sốngcho học sinh, lồng ghép giáo dục an ninh quốc phòng …
Giải pháp 5 Thường xuyên kiểm tra, đánh giá kết quả giáo dục
VHNT
Hiệu trưởng phải thường xuyên kiểm tra việc thực hiện kế hoạch xây dựngvăn hóa nhà trường của giáo viên và các tổ chức trong nhà trường Xây dựngđược bộ tiêu chí đánh giá văn hóa nhà trường phổ thông
Hiệu trưởng phải thường xuyên đánh giá văn hóa nhà trường, việc thựchiện kế hoạch xây dựng văn hóa nhà trường và thiết lập các chuẩn mực mới,những giá trị mới mang tính thời đại, đặc biệt là các giá trị học tập không ngừng
và thay đổi thường xuyên Việc truyền bá các giá trị mới cho mọi thành viêntrong nhà trường cần được coi trọng song song với việc duy trì những giá trị,chuẩn mực tốt đã xây dựng được và loại bỏ những chuẩn mực, giá trị cũ lỗi thờihoặc gây ra ảnh hưởng tiêu cực cho tiến trình phát triển của văn hóa nhà trường
Nghiên cứu của Trương Yên Minh, Học viện Giáo dục NIE, Singapore(2007) cho thấy, thứ tự của 8 giá trị được xếp thứ hạng cao trong giá trị văn hóadoanh nghiệp và 8 giá trị được xếp thứ hạng cao trong giá trị văn hóa nhà trường,thể hiện ở bảng dưới đây:
Trang 178 giá trị được xếp thứ hạng cao
trong giá trị văn hóa doanh nghiệp
8 giá trị được xếp thứ hạng cao tronggiá trị văn hóa nhà trường
ở vị trí đầu tiên)
Tạo các công cụ để phụ huynh có thể góp ý về các hoạt động của nhàtrường như số điện thoại đường dây nóng, email, hộp thư góp ý tại trường, trả lờicác thắc mắc và phản hồi ý kiến của phụ huynh trong thời gian ngắn nhất
Khuyến khích và tích cực ủng hộ sự đổi mới, sự sáng tạo để GV phát huytối đa khả năng của họ; tạo điều kiện để mỗi HS đều có cơ hội thể hiện khả năng,năng lực của bản than, đồng thời xác lập cơ chế đánh giá, thi đua khen thưởnghợp lí đối với cán bộ, GV trong nhà trường;
Chia sẻ quyền lực, trao quyền, tăng cường tính tự chịu trách nhiệm củamỗi cán bộ, GV; chia sẻ tầm nhìn, sứ mạng, mục tiêu của nhà trường với tất cảcác cán bộ, GV và HS trong nhà trường
IV Tính mới của giải pháp:
- VHNT tạo nên giá trị đạo đức và có vai trò điều chỉnh hành vi
VHNT hỗ trợ điều phối và kiểm soát hành vi của các cá nhân, giúp các em có khả năng thích nghi với xã hội thông qua những chuẩn mực, niềm tin, quy tắc … từ đó, các em có thể tự điều chỉnh thái độ, hành vi của mình phù hợp với hoàn cảnh; ứng xử hợp tình, hợp lí với mọi người và cuộc sống xung quanh và khao khát vươn tới cái Chân - Thiện - Mĩ trong cuộc sống VHNT là điểm tự tinh thần, giúp các nhà quản lý trường học và đội ngũ GV hợp tác, phát huy trí lực để có những quyết định và sự lựa chọn đúng đắn Vì vậy, giáo dục VHNT không chỉ có ý nghĩa đối với HS mà còn có ý nghĩa đối với chính nhà trường và đội ngũ cán bộ, GV.
- VHNT tạo động lực làm việc hiệu quả.
VHNT được coi như một mẫu mực cơ bản, tạo ra một môi trường quản lí ổn định, giúp cho nhà trường thích nghi với môi trường bên ngoài, tạo ra sự hòa hợp với môi trường bên trong
Trang 18VHNT giúp cán bộ, GV, nhân viên thấy rõ mục tiêu, định hướng và bản chất công việc của mình; Ttạo ra các mối quan hệ tốt đẹp giữa các cán bộ, GV, nhân viên trong tập thể sư phạm; tạo ra một môi trường làm việc thoải mái, vui vẻ, lành mạnh Đó
là nền tảng thinh thần cho sự sáng tạo - khơi dậy niềm đam mê, thân thiện, được cống hiến, sáng tạo và được thừa nhận, tôn trọng của mỗi con người trong tập thể sư phạm
VHNT là nơi hội tụ sức mạnh của tri tuệ và lòng nhân ái trong xã hội; gópphần quan trọng tạo nên sản phẩm giáo dục toàn diện
- VHNT hạn chế tiêu cực và xung đột
VHNT giúp các thành viên trong nhà trường thống nhất về cách nhận thứcvấn đề, cách đánh giá, lựa chọn, định hướng và hành động Thành tố quan trọngtrong môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh và thân thiện ở các trường họcchính là mối quan hệ lành mạnh và tôn trọng lẫn nhau giữa người dạy, ngườihọc, người lớn làm việc với trẻ em, thông qua việc hình thành kết nối cảm xúctích cực và hỗ trợ giữa các thành viên trong nhà trường
Chính mối quan hệ lành mạnh, tôn trọng lẫn nhau có tác động tích cực tớisức khỏe thể chất và tinh thần của HS, giáo viên, nhân viên, cũng như kết quảhọc tập và rèn luyện của HS, giúp HS xây dựng được tình bạn và nhận sự giúp
đỡ của bạn bè, từ đó giảm thiểu các hành vi mạo hiểm, bạo lực với bản thân vàvới người khác
VHNT tạo ra hành lang pháp lí, đạo lí phù hợp để góp phần khắc phục, giải quyết xung đột trên nguyên tắc không để phá vỡ tính chỉnh thể của tổ chức nhà trường
và hạn chế được tình trạng bạo lực học đường.
- Nâng cao chất lượng giáo dục của nhà trường
Tổng hợp các yếu tố trên, từ sự gắn kết, tạo động lực, điều phối kiểm soát và hạn chế những nguy cơ làm giảm sức mạnh của tổ chức, thì VHNT đã làm tăng hiệu quả các hoạt động trong nhà trường, tăng chất lượng giảng dạy, Trên cơ sở đó, dần dần tạo nên những phẩm chất đặc trưng khác biệt cho tổ chức trường học Đó là cơ sở nâng cao uy tín “thương hiệu” của nhà trường, tạo đà cho các bước phát triển tốt hơn.
V Hiệu quả SKKN:
Đề tài đã được tham mưu với Ban giám hiệu nhà trường và áp dụng vàotrường THCS Băng Adrênh, năm học 2017 -2018, 2018 – 2019(tính đến 4/2019),
đã đạt đươc kết quả, củ thể như sau:
+ Chất lượng giáo dục, năm học 2017 -2018:
Nội dung
Năm học
Vi phạm qui chế chuyên môn của GV
Bạo lực học đường
Vi phạm nội qui nề nếp của HS
Chất lượng mũi nhọn cấp huyện HSG TDTT KHKT GVDG
2017 – 2018 06 lượt 3 lượt 13 lượt giải10 7 giải 01 Ba 03 CN
Chênh lệch
so với năm
Trang 19( - Giảm , + Tăng)
- Xếp vị thứ 3 về chất lượng HSG các môn văn hóa của phòng GD&ĐT
Krông Ana (tăng 6 bậc so với năm học 2016 -2017)
- Tham gia cuộc thi Sáng tạo vật dụng vệ sinh (đạt giải A cấp huyện, giải
KK cấp tỉnh)
+ Chất lượng giáo dục hai mặt giáo dục:
(Số liệu năm học 2017 -2018) + Chất lượng giáo dục (tính đến 20/04/2019).
Nội dung
Năm học
Vi phạm qui chế chuyên môn của GV
Bạo lực học đường
Vi phạm nội qui nề nếp của HS
Chất lượng mũi nhọn cấp huyện HSG TDTT KHKT GVDG
2018 – 2019 04 lượt 02 lượt 10 lượt
10 giải (3 giải Nhì) 7 giải 02 KK 07 CNChênh lệch
so với năm
( - Giảm , + Tăng) + Chất lượng giáo dục mũi nhọn (tính đến 20/04/2019)
(Số liệu năm học 2018 -2019)
Phần thứ ba: Kết luận, kiến nghị
I Kết luận:
- Xây dựng và phát triển VHNT là một quá trình lâu dài, kiên trì và được
sự ủng hộ, đồng thuận của tất cả các thành viên trong trường để giữ vững và pháthuy các giá trị tích cực, hình thành các giá trị mới phục vụ mục tiêu phát triểngiáo dục của nhà trường Trong quá trình xây dựng kế hoạch, quy trình phát triểnVHNT, nhà trường phải chú trọng đến các nội dung phát triển VHNT phù hợpvới bối cảnh hiện tại, những nội dung nào tiên quyết phải thực hiện, đặc biệt phảiđánh giá được mức độ nhận thức về các nội dung VHNT làm nền tảng xây dựng
lộ trình phát triển VHNT ngắn hạn, trung hạn và dài hạn góp phần nâng cao chấtlượng giáo dục, thương hiệu và uy tín của nhà trường
Trang 20- Những biểu hiện của văn hóa nhà trường tích cực, lành mạnh:
+ Nuôi dưỡng bầu không khí cởi mở, dân chủ, hợp tác, tin cậy và tôn trọnglẫn nhau;
+ Mỗi cán bộ, giáo viên đều biết rõ công việc mình phải làm, hiểu rõ tráchnhiệm, luôn có ý thức chia sẻ trách nhiệm, tích cực tham gia váo việc ra cácquyết định dạy và học;
+ Coi trọng con người, cổ vũ sự nỗ lực và hoàn thành công việc và côngnhận sự thành công của mỗi người;
+ Nhà trường có những chuẩn mực để luôn luôn cải tiến, vươn tới;
+ Sáng tạo và đổi mới
+ Khuyến khích giáo viên cải tiến phương pháp nâng cao chất lượng dạy
và học, giáo viên được khuyến khích tham gia đóng góp ý kiến trong mọi hoạtđộng của nhà trường;
+ Khuyến khích đối thoại và hợp tác, làm việc nhóm;
+ Chia sẻ kinh nghiệm và trao đổi chuyên môn;
+ Chia sẻ quyền lực, trao quyền, khuyến khích tính tự chịu trách nhiệm;+ Chia sẻ tầm nhìn;
Nhà trường thể hiện sự quan tâm, có mối quan hệ hợp tác chặt chẽ, lôi kéocộng đồng cùng tham gia giải quyết những vấn đề của giáo dục;
II Kiến nghị:
- Đối với phòng giáo dục:
+ Yêu cầu các trường học xây dựng kế hoạch chiến lược phát triển văn hóacủa đơn vị mình trong từng năm học phù hợp với tình hình đặc điểm của địaphương
+ Mỗi nhà trường phải xác định được tầm nhìn và sứ mệnh của trườngmình
+ Yêu cầu mỗi nhà trướng cần phải xây dựng kế hoạch phát triển nhàtrường và tầm nhìn đến năm …(kế hoạch dài hạn, trung hạn)
- Đối với các nhà trường:
+ Lập kế hoạch kết nối giữa học sinh mới và giáo viên, củ thể:
Mỗi năm trường đều tổ chức đón những học sinh mới và cả những giáoviên mới Hãy lập kế hoạch một cách củ thể để giúp những người mới hòa nhậpvào văn hóa nhà trường
Vào cuối năm học khi bàn giao chất lượng giữa các bậc học thì nên cóchương trình chuyển tiếp (ví dụ học sinh tiểu học sẽ học 1 tuần tại trường THCS,hoặc trường THCS sẽ có 1 tuần học ở trường THPT) Trong đó có nội dung về
Trang 21chương trình của các môn học và cả việc giới thiệu về văn hóa của nhà trườngtrước ngày khai trường.
Mỗi học sinh đều phải tham dự các lớp như vậy để gặp và làm quen giáoviên vào các trải nghiệm học tập Tương tự như vậy, ở mỗi trường, học sinh thammột chương trình dài hơn để hoàn thành một dự án học tập để sẵn sàng cho các
dự án đầu tiên khi học sinh bắt đầu năm học
+ Xây dựng văn hóa phản biện
+ Tạo dựng mạng lưới hợp tác
+ Tổ chức các hoạt động ngoại khóa, hoạt động trải nghiệm các môn học
TÀI LIỆU THAM KHẢO
1) PGS.TS Thái Văn Thành, Quản lý nhà trường phổ thông trong bối cảnhhiện nay_Nhà xuất bản Đại học Vinh (2017);
2) TS Lê Thị Ngọc Thúy, xây dựng Văn hóa nhà trường phổ thông lýthuyết và thực hành_Nhà xuất bản Đại học Quốc Gia Hà Nội (2014)
3) Văn kiện đại hội XII của Đảng cộng sản Việt Nam
4) Số liệu thống kê chất lượng mũi nhọn của phòng GD&ĐT Krông Ana.5) Số liệu thống kê chất lượng giáo dục của trường THCS Băng Adrênhqua các năm học: 2016 -2017; 2017 -2018; 2018 -2019 (Tính đến 04/2019);
6) Tài liệu tham khảo trên Internet, báo chí, truyền thông …
Trang 22NHẬN XÉT CỦA HỘI ĐỒNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM CẤP TRƯỜNG