Người sử dụng lao động tham gia bảo hiểm xã hội cho người lao động không đúng mức đóng theo quy định tại công ty TNHH sản xuất thương mại DV nguyễn hoàngNgười sử dụng lao động tham gia bảo hiểm xã hội cho người lao động không đúng mức đóng theo quy định tại công ty TNHH sản xuất thương mại DV nguyễn hoàngNgười sử dụng lao động tham gia bảo hiểm xã hội cho người lao động không đúng mức đóng theo quy định tại công ty TNHH sản xuất thương mại DV nguyễn hoàng
Trang 1MỤC LỤC
LỜI NÓI ĐẦU ……….
I MÔ TẢ TÌNH HUỐNG ……….…… …
1 Hoàn cảnh ra đời của tình huống: ……….
2 Diễn biến tình huống: ………
II, PHÂN TÍCH VÀ GIẢI QUYẾT TÌNH HUỐNG ………
1 Nguyên nhân và hậu quả ……….
1.1 Nguyên nhân………
a, Nguyên nhân khách quan ……….…… …
b, Nguyên nhân chủ quan ……….…………
1.2.Hậu quả ………
a, Hậu quả đối với Nhà nước ……….…….
b, Hậu quả đối với xã hội: ……….….
c, Hậu quả đối với người lao động và chủ sử dụng lao động …
2 Xác định mục tiêu xử lý tình huống ……….…
3 Xây dựng, phân tích và lựa chọn phương án giải quyết tình huống
3.1 Xây dựng và phân tích các phương án giải quyết ………
3.2, Cơ sở lý luận ……….
3.3, Phân tích các phương án giải quyết ……….
Trang 24 Lập kế hoạch tổ chức thực hiện phương án giải quyết tình huống …
III KIẾN NGHỊ VÀ KẾT LUẬN ……….
1 Kiến nghị ……… …
1.1 Đối với cơ quan nhà nước ………
1.2 Đối với cơ quan chức năng ………
2 Kết luận ……….
Trang 3LỜI NÓI ĐẦU
Cùng với sự phát triển kinh tế của đất nước là sự lớn mạnh không ngừng của hệ thống an sinh xã hội, đặc biệt là chính sách bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế đã phát huy vai trò trụ cột trong hệ thống an sinh xã hội, góp phần tích cực vào việc ổn định xã hội, thực hiện mục tiêu dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh Bảo hiểm xã hội vừa mang tính kinh tế nhưng cũng mang tính xã hội, nhân đạo của Nhà nước ta, nhằm đảm bảo cuộc sống cho người lao động
Về bản chất, Bảo hiểm xã hội là sự bảo đảm thay thế hoặc bù đắp một phần thu nhập của người lao động khi họ bị giảm hoặc mất thu nhập do ốm đau, thai sản, tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, thất nghiệp, hết tuổi lao động hoặc chết, trên cơ
sở đóng vào quỹ bảo hiểm xã hội Hệ thống bảo hiểm xã hội sẽ bảo đảm quyền lợi cho người lao động trên cơ sở đóng góp của người lao động và người sử dụng lao động Mức hưởng bảo hiểm xã hội được tính trên cơ sở mức đóng, thời gian đóng bảo hiểm xã hội và có chia sẻ giữa những người tham gia bảo hiểm xã hội Nguyên tắc tương đồng giữa mức đóng và mức hưởng đã khuyến khích người lao động khi làm việc có thu nhập cao và đóng góp ở mức cao, với thời gian dài thì sẽ được hưởng mức cao khi có phát sinh các chế độ ngắn hạn (chế độ ốm đau, thai sản, tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp) cũng như các chế độ dài hạn (hưu trí, tử tuất), lao động sau này sẽ được hưởng tiền lương hưu với mức cao, an tâm nghỉ ngơi khi tuổi già
Do chưa nhận thức đầy đủ ý nghĩa, vai trò và tầm quan trọng của bảo hiểm xã hội trong việc bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người lao động và quá trình phát triển của doanh nghiệp, chỉ chạy theo lợi nhuận trước mắt nên nhiều chủ doanh nghiệp
đã trốn tránh trách nhiệm tham gia bảo hiểm xã hội dưới nhiều hình thức như: Không kê khai đúng số lượng lao động, không kê khai đúng mức lương đã ký kết hợp đồng lao động; ký kết hợp đồng lao động ngắn hạn, không đóng bảo hiểm xã
Trang 4hội cho người lao động thuộc diện tham gia bảo hiểm xã hội bắt buộc theo đúng quy định, làm ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của người lao động, vi phạm pháp luật, gây ảnh hưởng xấu đến tình hình chính trị - xã hội Xuất phát từ tầm quan trọng của việc tham gia bảo hiểm xã hội, qua thực tế một số tình huống thường xảy ra trong quan hệ lao động, tôi chọn đề tài: “Người sử dụng lao động tham gia bảo hiểm xã hội cho người lao động không đúng mức đóng theo quy định tại Công ty TNHH Sản xuất Thương mại DV Nguyễn Hoàng”
Để hoàn thành tốt bài tiểu luận này, tôi xin trân trọng biết ơn và xin gửi lời tri ân chân thành đến quý thầy cô Trường đào tạo nghiệp vụ Bảo hiểm xã hội đã truyền đạt hết những kiến thức quý báu cho tôi trong suốt thời gian tham gia học tập tại
“Lớp bồi dưỡng kỹ năng lãnh đạo, quản lý cấp phòng” Nhờ sự tận tình chỉ bảo, hướng dẫn của quý thầy cô mà tôi đã được tiếp thu những kiến thức lý luận bổ ích
về mặt lý luận, đồng thời càng nâng cao kiến thức của mình để áp dụng vào thực tiễn nhằm đạt được kết quả thật tốt trong công tác
Tôi xin chân thành cảm ơn các đồng chí Lãnh đạo, Ban giám đốc Trường đào tạo nghiệp vụ Bảo hiểm xã hội, lãnh đạo Bảo hiểm xã hội TP Hồ Chí Minh, lãnh đạo Bảo hiểm xã hội quận Tân Bình đã giúp đỡ và tạo điều kiện cho tôi được theo học
và hoàn thành khóa học
Mặc dù đã rất cố gắng để hoàn thành tốt nhất bài tiểu luận trong mức có thể, song
do những hạn chế về kiến thức lý luận cũng như thực tiễn nên bài tiểu luận khó tránh khỏi một số thiếu sót nhất định Vì vậy, tôi rất mong nhận được sự đóng góp
ý kiến từ quý thầy cô để giúp bản thân hoàn chỉnh hơn về mặt nhận thức
Tôi xin chân thành cảm ơn!
Trang 5I MÔ TẢ TÌNH HUỐNG
1 Hoàn cảnh ra đời của tình huống:
Công ty TNHH Sản xuất Thương mại DV Nguyễn Hoàng được thành lập từ ngày
15 tháng 08 năm 2016 với ngành nghề kinh doanh là Sản xuất các thiết bị inox Công ty đã tham gia Bảo hiểm xã hội (BHXH), Bảo hiểm y tế (BHYT) , Bảo hiểm thất nghiệp (BHTN), Bảo hiểm tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp (BHTNLĐ-BNN) tại Bảo hiểm xã hội quận Tân Bình từ tháng 12/2016 cho 15 lao động
Bà Ngô Hoàng Tuyết Linh, nhân viên văn phòng thuộc Công ty TNHH Sản xuất Thương mại DV Nguyễn Hoàng (quận Tân Bình, TP HCM) Bà Linh đã ký Hợp đồng lao động không xác định thời hạn với công ty vào ngày 02/01/2017 Căn cứ hợp đồng, tổng mức lương của Bà Linh là 15 triệu đồng/tháng, trong đó gồm: tiền lương cơ bản 5 triệu đồng/tháng và các phụ cấp là 10 triệu đồng Tuy nhiên, công
ty chỉ đóng bảo hiểm xã hội cho bà trên mức lương cơ bản là 5 triệu đồng/tháng
Bà Linh yêu cầu Công ty phải đóng bảo hiểm xã hội cho bà theo mức 15 triệu đồng/tháng nhưng Công ty không đồng ý Công ty trả lời tất cả nhân viên đều ký Hợp đồng lao động với mức lương như vậy để đóng bảo hiểm xã hội, còn mức lương thực nhận công ty vẫn trả đủ theo cam kết
Tháng 4/2019, Bà Linh sinh con và được giải quyết chế độ thai sản trên mức lương đóng 5 triệu đồng/tháng Bà Linh không đồng ý và cho rằng như vậy là quyền lợi của bà không được đảm bảo nên ngày 15/9/2019 đã gửi đơn thư (kèm theo bản sao Hợp đồng lao động ngày 02/01/2017 lao động ký với Công ty TNHH Sản xuất Thương mại DV Nguyễn Hoàng) phản ánh đến Bảo hiểm xã hội quận Tân Bình, yêu cầu được cơ quan bảo hiểm xã hội giải đáp các quy định về mức đóng bảo hiểm xã hội của người lao động theo quy định hiện hành
2 Diễn biến tình huống:
Trang 6Sau khi nhận được đơn của Bà Ngô Hoàng Tuyết Linh, cơ quan Bảo hiểm xã hội quận Tân Bình đã kiểm tra và xác nhận Công ty TNHH Sản xuất Thương mại DV Nguyễn Hoàng tham gia BHXH cho Bà Linh với mức đóng là 5 triệu đồng/tháng Nội dung về tiền công, tiền lương trên hợp đồng lao động do Bà Linh cung cấp chi tiết như sau:
- Mức lương chính: 5.000.000 đồng/tháng
- Các khoản phụ cấp: 10.000.000 đồng/tháng, trong đó gồm:
+, Phụ cấp trách nhiệm: 4.000.000 đồng/tháng;
+, Phụ cấp lưu động: 3.000.000 đồng/tháng
+, Phụ cấp xăng xe, điện thoại: 2.000.000 đồng/tháng
+, Phụ cấp ăn trưa: 1.000.000 đồng/tháng
Về cá nhân Bà Linh, việc Công ty đóng BHXH với mức lương thấp sẽ ảnh hưởng đến quyền lợi và mức hưởng của bà khi có phát sinh các chế độ trong quá trình làm việc như: chế độ thai sản, ốm đau, tai nạn lao động – bệnh nghề nghiệp Khi nghỉ việc, trong lúc chưa tìm được việc làm, Bà Linh có nhu cầu hưởng trợ cấp bảo hiểm thất nghiệp, nếu mức đóng BHXH thấp thì mức hưởng sẽ tương ứng không đảm bảo được quyền lợi Về lâu dài, khi sau này mức hưởng lương hưu thấp dẫn đến thiệt thòi cho lao động
Uy tín của doanh nghiệp bị giảm sút, người lao động mất niềm tin, không yên tâm công tác, năng suất, chất lượng và hiệu quả lao động giảm, ảnh hưởng đến thu nhập của người lao động
II PHÂN TÍCH VÀ GIẢI QUYẾT TÌNH HUỐNG
1 Nguyên nhân và hậu quả:
1.1 Nguyên nhân:
a, Nguyên nhân khách quan:
- Về phía cơ quan Bảo hiểm xã hội:
Trang 7+, Công tác tuyên truyền của Ngành BHXH chưa được tuyên truyền sâu rộng nên người lao động và người sử dụng lao động chưa hiểu biết đầy đủ quyền và nghĩa
vụ của các bên khi tham gia BHXH, BHYT, BHTN, BHTNLĐ-BNN
+, Hiện tại BHXH quận Tân Bình đang quản lý 7.199 đơn vị sử dụng lao động với 105.092 lao động tham gia BHXH, BHYT, BHTN, BHTNLĐ-BNN, trong đó số đơn vị dưới 10 lao động là 5.554 đơn vị (chiếm tỷ lệ: 77,15%), do đó gây khó khăn trong công tác kiểm tra, giám sát tình hình sử dụng lao động và tham gia BHXH, BHYT, BHTN, BHTNLĐ-BNN cho người lao động của các đơn vị trên địa bàn quận
+,Vì khối lượng công việc của cán bộ chuyên quản thu khá nhiều nên việc quản lý đơn vị chỉ dừng lại ở việc xử lý hồ sơ phát sinh tăng giảm lao động, việc thanh tra, đối chiếu, kiểm tra chỉ đối với các đơn vị theo lịch do đơn vị cấp trên đề nghị; chưa chủ động trong việc đôn đốc, nhắc nhở đơn vị đối chiếu kịp thời để đảm bảo tính chính xác cũng như giải quyết những vướng mắc, khó khăn của người lao động tại đơn vị
- Về phía các cơ quan chức năng khác:
+, Công tác tuyên truyền các văn bản quy phạm pháp luật về bảo hiểm xã hội của các cấp uỷ Đảng, chính quyền, các cơ quan đoàn thể có tích cực, nhưng chưa sâu rộng đến người lao động để người lao động hiểu biết về quyền lợi và trách nhiệm của các bên trong quá trình tham gia lao động
+, Sự thiếu quan tâm và phối hợp giữa Công đoàn Công ty, Phòng Lao động – Thương binh và xã hội và Liên đoàn lao động trong việc đảm bảo quyền và lợi ích chính đáng của người lao động khi tham gia BHXH, BHYT, BHTN, BHTNLĐ-BNN
b, Nguyên nhân chủ quan:
- Về phía người lao động:
Trang 8Người lao động rất khó khăn tìm được việc làm, họ rất ngại khi phải khiếu nại hoặc
đề xuất yêu cầu với người sử dụng lao động vì đó cũng là một trong những lý do
để dẫn đến mất việc làm như hiện nay Trong khi chúng ta vẫn chưa có được một thị trường việc làm để người lao động có điều kiện lựa chọn và bình đẳng khi tham gia ký kết hợp đồng lao động với người sử dụng lao động theo đúng nghĩa của nó Đây cũng là một trong những nguyên nhân để các doanh nghiệp thường xâm phạm quyền, lợi ích hợp pháp của người lao động mà người lao động không dám lên tiếng
- Về phía đơn vị sử dụng lao động:
Doanh nghiệp chưa tìm hiểu, nắm bắt các quy định pháp luật về lao động, pháp luật bảo hiểm xã hội Bên cạnh đó doanh nghiệp chưa nhận thức đầy đủ trách nhiệm của đơn vị sử dụng lao động là phải tham gia bảo hiểm xã hội cho người lao động theo đúng mức đóng do pháp luật quy định, chứ không phải tự ý kê khai mức đóng thấp hơn để hưởng cái lợi trước mắt, không quan tâm đến quyền lợi của người lao động, chưa nhận thấy lực lượng lao động là một trong những yếu tố quan trọng cho sự phát triển bền vững của doanh nghiệp
1.2 Hậu quả:
a, Hậu quả đối với Nhà nước:
- Người lao động không được giải quyết chế độ thỏa đáng, kịp thời dẫn đến thiếu tin tưởng vào việc giải quyết của các cơ quan chức năng Nhà nước nói chung và ngành Bảo hiểm xã hội nói riêng Vì bảo hiểm xã hội là sự bảo đảm thay thế hoặc
bù đắp một phần thu nhập của người lao động khi họ bị giảm hoặc mất thu nhập do
ốm đau, thai sản, tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp, thất nghiệp, hết tuổi lao động hoặc chết, trên cơ sở đóng vào quỹ bảo hiểm xã hội
b, Hậu quả đối với xã hội:
- Việc Công ty không đóng đúng, đóng đủ BHXH, BHYT, BHTN, BHTNLĐ-BNN cho người lao động làm ảnh hưởng đến quỹ bảo hiểm xã hội, quỹ bảo hiểm y
Trang 9tế, quỹ bảo hiểm thất nghiệp; ảnh hưởng đến chính sách bảo hiểm xã hội, bảo hiểm
y tế, ảnh hưởng đến mục tiêu “an sinh xã hội” của Đảng và Nhà nước ta
c, Hậu quả đối với người lao động và chủ sử dụng lao động:
+, Đối với người lao động:
Người lao động không được đóng BHXH, BHYT, BHTN, BHTNLĐ-BNN theo đúng mức đóng quy định, do đó sẽ ảnh hưởng đến quyền và lợi ích chính đáng của người lao động khi giải quyết các chế độ ốm đau, thai sản, tai nạn lao động, chế độ thất nghiệp, hưu trí, tử tuất theo quy định
+, Đối với chủ sử dụng lao động:
Chủ sử dụng lao động gây mất lòng tin đối với người lao động, đồng thời ảnh hưởng đến uy tín, danh tiếng của công ty nghiêm trọng hơn có thể xảy ra tranh chấp với người lao động Từ đó người lao động sẽ không gắn bó lâu dài với công ty
2 Xác định mục tiêu giải quyết tình huống
Bảo hiểm xã hội là một chính sách lớn của Đảng và Nhà nước ta Không vì mục đích kinh doanh, không vì mục tiêu lợi nhuận Vì thế cần phải tuân thủ và áp dụng đúng quy định của pháp luật, nhằm mục đích an sinh xã hội Bảo hiểm xã hội chứa đựng nhiều ý nghĩa lớn lao, đó là tính nhân đạo, tính nhân văn của nhà nước xã hội chủ nghĩa Vì vậy mục tiêu xử lý tình huống nhằm:
Bà Ngô Hoàng Tuyết Linh được tham gia BHXH với mức đóng theo đúng quy định của Luật Bảo hiểm xã hội và Bộ luật Lao động Xây dựng mối quan hệ giữa người sử dụng lao động và người lao động trong doanh nghiệp ngày càng gắn bó, trách nhiệm, tạo niềm tin cho người lao động yên tâm công tác, phát huy hết khả năng của mình trong công việc
Công ty TNHH Sản xuất Thương mại DV Nguyễn Hoàng phải thực hiện điều chỉnh mức đóng BHXH theo đúng quy định cho người lao động và trích nộp bảo hiểm xã hội hàng tháng theo quy định của pháp luật bảo hiểm xã hội
Trang 10Nâng cao ý thức trách nhiệm của người sử dụng lao động và người lao động trong quá trình đóng và thụ hưởng bảo hiểm
3 Xây dựng và lựa chọn phương án giải quyết
3.1 Xây dựng và phân tích các phương án giải quyết:
a, Cơ sở lý luận:
Người lao động phải được đóng bảo hiểm xã hội với mức đóng theo đúng quy định pháp luật về lao động và bảo hiểm xã hội Việc đóng bảo hiểm xã hội đúng mức lương sẽ bảo đảm cho người lao động được hưởng các quyền và lợi ích hợp pháp chính đáng của mình theo quy định Khi thực hiện đóng bảo hiểm xã hội đúng mức lương theo quy định sẽ bảo đảm sự thực thi pháp luật lao động, bảo hiểm xã hội từ
cả hai bên người lao động và người sử dụng lao động
Các quy định pháp luật về lao động và bảo hiểm xã hội áp dụng để giải quyết tình huống:
1 Bộ luật lao động số 10/2012/QH13 ngày 18/6/2012
2 Luật bảo hiểm xã hội số 58/2014/QH13 ngày 20/11/2014
3 Nghị định 115/2015/NĐ-CP ngày 11/11/2015 của Chính phủ Quy định chi tiết một số điều của Luật Bảo hiểm xã hội về bảo hiểm xã hội bắt buộc
4 Nghị định số 05/2015/NĐ-CP ngày 12 tháng 01 năm 2015 của Chính phủ quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số nội dung của Bộ luật lao động
5 Thông tư số 47/2015/TT-BLĐTBXH 16/11/2015 của Bộ Lao động- Thương binh và Xã hội hướng dẫn thực hiện một số điều về hợp đồng lao động, kỷ luật lao động, trách nhiệm vật chất của Nghị định số 05/2015/NĐ-CP ngày 12 tháng 01 năm 2015 của Chính phủ quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số nội dung của Bộ luật lao động
6 Quyết định số 595/QĐ-BHXH ngày 14/04/2017 của Bảo hiểm xã hội Việt Nam ban hành Quy trình thu bảo hiểm xã hội, hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp, bảo hiểm
Trang 11tai nạn lao động – bệnh nghệ nghiệp; quản lý sổ bảo hiểm xã hội, thẻ bảo hiểm y tế
b, Phân tích các phương án giải quyết:
Theo quy định tại khoản 4, Điều 5 Luật Bảo hiểm xã hội, chế độ tiền lương do người sử dụng lao động quyết định Người sử dụng lao động có trách nhiệm đóng bảo hiểm xã hội theo quy định tại Điều 85 và Điều 86 của Luật Bảo hiểm xã hội và hàng tháng trích từ tiền lương, tiền công của người lao động để đóng cùng một lúc vào quỹ bảo hiểm xã hội
Khoản 2, Điều 89 Luật Bảo hiểm xã hội quy định: “Đối với người lao động đóng bảo hiểm xã hội theo chế độ tiền lương do người sử dụng lao động quyết định thì tiền lương tháng đóng bảo hiểm xã hội là mức lương và phụ cấp lương theo quy định của pháp luật về lao động Từ ngày 01 tháng 01 năm 2018 trở đi, tiền lương tháng đóng bảo hiểm xã hội là mức lương, phụ cấp lương và các khoản bổ sung khác theo quy định của pháp luật về lao động.”
Tại Khoản 2, Điều 6 Quyết định số 595/QĐ-BHXH ngày 14/04/2017 của Bảo hiểm xã hội Việt Nam quy định:
“2.1 Từ ngày 01/01/2016 đến ngày 31/12/2017, tiền lương tháng đóng BHXH bắt buộc là mức lương và phụ cấp lương theo quy định tại Khoản 1 và Điểm a Khoản 2 Điều 4 của Thông tư số 47/2015/TT-BLĐTBXH ngày 16/11/2015 của Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội hướng dẫn thực hiện một số điều về HĐLĐ, kỷ luật lao động, trách nhiệm vật chất của Nghị định số 05/2015/NĐ-CP ngày 12/01/2015 của Chính phủ quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số nội dung của Bộ luật lao động
Phụ cấp lương theo quy định tại Điểm a Khoản 2 Điều 4 của Thông tư số 47/2015/TT-BLĐTBXH là các khoản phụ cấp lương để bù đắp yếu tố về điều kiện lao động, tính chất phức tạp công việc, điều kiện sinh hoạt, mức độ thu hút lao động mà mức lương thỏa thuận trong hợp đồng lao động chưa được tính đến hoặc