1. Trang chủ
  2. » Tất cả

de-cuong-mon-thanh-tra-va-giai-quyet-khieu-nai-hanh-chinh

83 2 1

Đang tải... (xem toàn văn)

Tài liệu hạn chế xem trước, để xem đầy đủ mời bạn chọn Tải xuống

THÔNG TIN TÀI LIỆU

Thông tin cơ bản

Tiêu đề Đề Cương Môn Thanh Tra Và Giải Quyết Khiếu Nại Hành Chính
Định dạng
Số trang 83
Dung lượng 150,63 KB

Các công cụ chuyển đổi và chỉnh sửa cho tài liệu này

Nội dung

B.So sánh sự giống và khác nhau - Giống nhau: Thanh tra, kiểm tra, giám sát giống nhau trước hết ở mục đích hoạt động, bởi lẽ chúng đều nhằm xem xét, đánh giá việc chấp hành chủ trương,

Trang 1

ĐỀ CƯƠNG MÔN THANH TRA VÀ GIẢI QUYẾT KHIẾU NẠI

Ví dụ: Thanh tra Chính Phủ tiến hành cuộc thanh tra toàn bộ hoạt động của Tập đoàn Tàu thủy Việt Nam (Vinashin)

- Kiểm tra được hiểu theo hai góc độ:

Kiểm tra là hoạt động thường xuyên của CQNN cấp trên với CQNN cấp dưới nhằmxem xét , đánh giá mọi mặt hoạt động của cấp dưới khi thấy cần thiết hoặc trong trườnghợp cần kiểm tra một vấn đề cụ thể nào đó

Kiểm tra là hoạt động của các tổ chức chính trị, tổ chức chính trị - xã hội đối vớicác đơn vị trực thuộc trong hệ thống hoặc đối với cơ quan nhà nước khác

Vd: Giám đốc sở Tài Nguyên và Môi trường Hà Nội kiểm tra việc thực hiện quy chế cơ quan của Phòng Hành chính – Tổng hợp thuộc Sở Tài Nguyên và Môi trường Hà Nội.

- Giám sát:

Giám sát là khái niệm dùng để chỉ hoạt động của các cơ quan quyền lực nhà nước,các cơ quan tư pháp, các tổ chức chính trị - xã hội và mọi công dân nhằm đảm bảo sự tuânthủ nghiêm minh của pháp luật trong quản lí nhà nước và quản lí xã hội của cơ quan quản

lý nhà nước, người có thẩm quyền trong cơ quan quản lý nhà nước

VD: Giám sát của HĐND Huyện Ứng Hòa, tỉnh Hà Nội đối với UBND huyện Ứng Hòa, tỉnh Hà Nội về việc triển khai thực hiện Nghị Quyết của HĐND huyện trong năm 2014.

B.So sánh sự giống và khác nhau

- Giống nhau:

Thanh tra, kiểm tra, giám sát giống nhau trước hết ở mục đích hoạt động, bởi

lẽ chúng đều nhằm xem xét, đánh giá việc chấp hành chủ trương, chính sách, phápluật; phát huy những nhân tố tích cực; phòng ngừa, phát hiện, xử lý những vi phạmpháp luật trong quá trình thực hiện nhiệm vụ được giao của các cơ quan, tổ chức, cánhân; góp phần hoàn thiện cơ chế, chính sách quản lý và đưa ra các biện pháp tổchức thực hiện tiếp theo để đạt kết quả như mong muốn, nhằm nâng cao hiệu lực,hiệu quả của các cơ quan nhà nước

1

Trang 2

- Khác nhau:

Chủ thể Quốc hội, HĐND các cấp,

TAND, Tổ chức chính trị

-xã hội và công dân

Cơ quan,tổ chức,cá nhân cóthẩm quyền cụ thể:

- Kiểm tra nội bộ: hoạt động

cơ quan hành chính nhànước cấp trên – cấp dưới,thủ trưởng – nhân viên

- Hoạt động kiểm tra củaĐảng

Cơ quan thanh tra nhà nước

và cơ quan được giao thựchiện chức năng thanh trachuyên ngành

Luôn mang tính quyền lựcnhà nước

Trình

độ

nghiệp

vụ

Chủ yếu là kiêm nhiệm

(không nhất thiết yêu cầu

như nghiệp vụ thanh tra)

Chủ yếu là kiêm nhiệm(không nhất thiết yêu cầu nhưnghiệp vụ thanh tra)

Thanh tra viên phải cónghiệp vụ chuyên môn, amhiểu tình hình – kinh tế xãhội, có kỹ năng chuyên sâuvào lĩnh vực thanh tra

Phạm vi

và nội

dung

Giám sát tính hợp hiến, hợp

pháp trong ban hành văn

bản và trong hoạt động của

các CQNN, người có thẩm

quyền trong CQNN

Kiểm tra toàn diện theo yêucầu của hoạt động quản lý vàcủa từng loại cơ quan, tổchức

Thanh tra việc thực hiệnchính sách, pháp luật,nhiệm vụ của cơ quan, tổchức cá nhân theo quy địnhcủa pháp luật

Trang 3

gian tiến

hành

Chưa được quy định cụ thể Nhìn chung thời gian tiến

hành một cuộc kiểm tra ngắnhơn thanh tra (quy định cụ thểtrong quy chế kiểm tra củatừng hệ thống cơ quan, từngngành)

Thời gian tiến hành thườnglâu hơn (cuộc thanh tra vụviệc đặc biệt phức tạp doThanh tra Chính phủ tiếnhành có thể kéo dài đến 150ngày)

Mục đích

cụ thể.

- Xử lý nghiêm minh các viphạm nhằm xây dựng bộmáy trong sạch

- Góp phần kiện toàn hệthống chính trị, nâng caohiệu lực QLNN, hoànthiện đường lối, chínhsách, pháp luật

- Nhằm phát hiện những yếukém, sai phạm và có cácbiện pháp giải quyết Tuynhiên việc kiểm tra chủ yếu

về quy trình, quy phạm vàmang tính nội bộ

- Chủ yếu điều chỉnh cácquyết định quản lý, pháthiện các sai lệch để uốn nắnkịp thời

- Đánh giá hoạt động thựcthi chính sách, pháp luậttrong quản lý nhà nước;phòng ngừa, phát hiện và

xử lý vi phạm

- Góp phần hoàn thiện cơchế quản lý, chính sách,pháp luật của nhà nước

Câu 2 Phân biệt hoạt động thanh tra và kiểm tra.

+ Bảo vệ lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của cơ quan, tổchức, cá nhân

B. Khác nhau: Giống câu 1

Câu 3 Phân biệt hoạt động thanh tra và giám sát.giống câu

Câu 4 Phân tích và làm sáng tỏ mục đích của thanh tra đối với hoạt động hành chính nhà

nước Vì sao nói thanh tra là một chức năng thiết yếu của quản lý nhà nước?

A Mục đích của hoạt động thanh tra

- Hoạt động thanh tra nhằm phòng ngừa, phát hiện và xử lý các hành vi vi phạm pháp luật, trong đó phòng ngừa là mục đích chủ yếu, trực tiếp của hoạt động thanh tra.

3

Trang 4

Để bảo vệ Hiến pháp và pháp luật, đồng thời bảo đảm pháp luật đượcthực thi trong mọi mặt của đời sống xã hội, hoạt động thanh tra, phòng, chống thamnhũng, cùng

với các thiết chế kiểm tra, giám sát khác, hoạt động thanh tra phải góp phần phòng ngừa,phát hiện, xử lý nghiêm minh các hành vi tiêu cực, tham nhũng trong hoạt động của bộmáy nhà nước

-Phát hiện những sơ hở trong cơ chế quản lý, chính sách, pháp luật để kiến nghị với cơ quan nhà nước có thẩm quyền các biện pháp khắc phục là mục đích quan trọng của hoạt động thanh tra.

Thông qua hoạt động thanh tra, giúp cho Người quản lý phát hiện ra những sơ hởtrong cơ chế, chính sách, pháp luật để kịp thời sửa đổi hoặc kiến nghị cấp có thẩm quyềnsửa đổi, bổ sung Đồng thời, qua hoạt động thanh tra cũng kịp thời chấn chỉnh, uốn nắnnhững thiếu sót, khuyết điểm của bộ máy nhà nước

-Phát huy nhân tố tích cực; góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả của hoạt động quản lý nhà nước; bảo vệ lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của cơ quan, tổ chức,

cá nhân Đây là mục đích gián tiếp nhưng có tác động quan trọng tới hiệu quả quản lý.

Trong công tác giải quyết khiếu nại, tố cáo, thanh tra giúp cho Thủ trưởng cơ quanquản lý kịp thời phát hiện những quyết định hành chính, hành vi hành chính có vi phạmpháp luật, để chỉnh sửa, thay thể, bổ sung, bảo vệ được lợi ích của Nhà nước, quyền và lợiích hợp pháp của công dân, cơ quan, tổ chức Đặc biệt, qua thanh tra cũng phát hiện, chấnchỉnh những thiếu sót, khuyết điểm trong công tác phòng, chống tham nhũng của cácngành, địa phương Đồng thời, thanh tra cũng phát hiện ra những hành vi tiêu cực, thamnhũng để xử lý nghiêm minh theo thẩm quyền, qua đó phát huy vai trò phòng ngừa thamnhũng và ngăn chặn vi phạm pháp luật trong yêu cầu kiểm soát quyền lực nhà nước

B.Vì sao nói thanh tra là một chức năng thiết yếu của quản lý nhà nước?

Để quản lý xã hội, quản lý nhà nước, nhà nước nào cũng ban hành pháp luật và tiếnhành quản lý xã hội bằng pháp luật Nội dung đó được thể hiện bằng ba phương diện:

Nhà nước ban hành pháp luật

Nhà nước tổ chức thực hiện pháp luật

Nhà nước kiểm tra, thanh tra và xử lý vi phạm pháp luật

Tuy nhiên pháp luật không thể tự thân nó đi vào đời sống xã hội và phát huy hiệuquả nếu thiếu bàn tay quyền lực nhà nước Nhà nước bằng bộ máy của mình sẽ tổ chức,điều hành để biến các quy định pháp luật thành hành động thực tế của mỗi cơ quan, tổchức, cá nhân và cuối cùng nhà nước phải kiểm tra để đánh giá chất lượng, hiệu quả củapháp luật

- Thứ nhất, Thông qua tổ chức, hoạt động của bộ máy nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa

Việt Nam với bản chất tốt đẹp là Nhà nước của dân, do dân và vì dân, hướng đến phục vụnhân dân, ở nơi đó tất cả quyền lực nhà nước thuộc về nhân dân, thì mục đích của hoạt

Trang 5

ngoài mục đích, bản chất của Nhà nước, hướng việc thực hiện các nhiệm vụ này để bảođảm quyền làm chủ của nhân dân, tạo điều kiện và bảo đảm cho công dân tham gia quản

lý nhà nước, quản lý xã hội

- Thứ hai, thanh tra thông qua tổ chức thực hiện các nhiệm vụ về thanh tra, giải quyết khiếu

nại, tố cáo, phòng, chống tham nhũng, trên cơ sở đó đảm bảo các cơ quan, tổ chức, cánhân hoạt động trong khuôn khổ của pháp luật, bảo đảm cho Nhà nước quản lý xã hộibằng pháp luật Qua đó, thể hiện sự tôn trọng và bảo vệ Hiến pháp, đảm bảo tính pháp chếXHCN, tính tối thượng của pháp luật trong tổ chức, hoạt động của Nhà nước ta

- Thứ ba, hoạt động thanh tra lấy pháp luật làm thước đo, đánh giá việc chấp hành chính

sách, pháp luật của đối tượng thanh tra nhưng cũng thông qua hoạt động

thanh tra phải tôn trọng và bảo vệ quyền con người, các quyền và tự do của công dân nhưquyền được sống, quyền được làm việc, học tập, mưu cầu hạnh phúc… việc xem xét, đánhgiá trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, cá nhân phải trên cơ sở pháp luật nhưng mặt khácphải đúng với hành vi, yếu tố lỗi để đưa ra các biện pháp xử lý phù hợp, để đối tượngthanh tra “tâm phục, khẩu phục” đối với kết luận thanh tra

- Thứ tư, tuy thanh tra là chức năng thiết yếu của quản lý nhưng xét trong tổng thể cơ chế

thanh tra, kiểm tra, giám sát quyền lực nhà nước, thanh tra cũng là công cụ để bảo đảmthực hiện quyền lực Nhà nước và kiểm soát quyền lực nhà nước theo yêu cầu xây dựngNhà nước pháp quyền XHCN của dân, do dân và vì dân, qua đó để tránh sự tha hóa quyềnlực, lộng quyền, làm quyền hoặc từ bỏ quyền lực trong quá trình thực hiện chức năng,nhiệm vụ, quyền hạn của bộ máy nhà nước

Câu 5 Phân tích nội dung, ý nghĩa của các nguyên tắc cơ bản trong hoạt động thanh tra Liên hệ thực tế.

Nguyên tắc cơ bản trong hoạt động thanh tra được hiểu là những tư tưởng chủ đạo,

những tiêu chuẩn hành động mà các cơ quan nhà nước, các tổ chức, công dân cũng nhưđối tượng thanh tra phải tuân theo trong quá trình thanh tra

Có năm nguyên tắc cơ bản cần tuân thủ trong hoạt động thanh tra Các nguyên tắcnày sẽ chi phối các mối quan hệ trong hoạt động thanh tra giữa các chủ thể, đảm bảo chohoạt động thanh tra diễn ra đúng pháp luật và có hiệu quả

A.Nguyên tắc tuân theo pháp luật

Biểu hiện:

+ Mọi công việc cần tiến hành trong hoạt động thanh tra phải được thực hiện trên

cơ sở những quy định của pháp luật hiện hành về Thanh tra Có nghĩa là từ chương trình,

kế hoạch hoạt động của các tổ chức thanh tra đến việc ra quyết định thanh tra, cử ĐoànThanh tra, Thanh tra viên đến việc kết luận, kiến nghị, quyết định xử lý, giải quyếtkhiếu nại, tố cáo trong hoạt động thanh tra đều phải tuân thủ triệt để các quy định củapháp luật hiện hành

+ Không một cơ quan, tổ chức, cá nhân nào được can thiệp trái pháp luật vào hoạtđộng thanh tra Khi có đầy đủ những căn cứ do pháp luật quy định, cơ quan thanh tra được

5

Trang 6

quyền tiến hành hoạt động thanh tra một cách độc lập và chỉ tuân theo pháp luật Việc canthiệp không có căn cứ pháp luật của bất kỳ tổ chức, cá nhân nào đều là bất hợp pháp vàtùy theo mức độ nặng, nhẹ sẽ bị xử lý theo các quy định của pháp luật.

+ Cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền, được giao nhiệm vụ thanh tra phảithực hiện hoạt động thanh tra theo đúng chức trách, nhiệm vụ, quyền hạn của mình

Ví dụ:

+ Việc ra quyết định thanh tra : Nội dung quyết định thanh tra phải đảm bảo đầy đủcác nội dung được quy định cụ thể tại Khoản 1 Điều 37 Luật Thanh tra, gồm cácnội dung sau: Căn cứ pháp lý để thanh tra; Đối tượng, nội dung, phạm vi, nhiệm vụthanh tra; Thời hạn tiến hành thanh tra; Trưởng đoàn thanh tra và các thành viênkhác của Đoàn thanh tra; Cơ quan, tổ chức, cá nhân được giao nhiệm vụ chỉ đạo,giám sát hoạt động Đoàn thanh tra (nếu có) Nếu như không đáp ứng được nhữngnội dung trên, quyết định thanh tra sẽ không được phê duyệt và không có hiệu lựcthi hành

+ Luật Thanh tra 2010 quy định tại Khoản 1, Điều 45: thời hạn thực hiện một cuộcthanh tra do Thanh tra huyện, Thanh tra Sở tiến hành không quá 30 ngày, ở vùng núi, biêngiới hải đảo, vùng đi lại khó khăn thì thời hạn là 45 ngày Vì thế trong quá trình tiến hànhthanh tra, dù cuộc thanh tra đã có kết quả thanh tra hay chưa nhưng khi hết thời hạn theoquy định là 30 ngày hoặc 45 ngày, thanh tra huyện hoặc thanh tra Sở sẽ phải kết thúc cuộcthanh tra theo quy định

+ Trong thực tế, không có một cơ quan thanh tra nào được quyền tiến hành thanhtra một cơ quan, tổ chức bất kì khi không có quyết định thanh tra

Ý nghĩa: Nguyên tắc tuân thủ theo pháp luật là một nguyên tắc quan trọng hàngđầu trong hoạt động thanh tra Trước hết, nguyên tắc này đảm bảo tính pháp chế XHCNcủa nhà nước pháp quyền XHCN – sống và làm việc tuân theo pháp luật Thứ hai, phápluật chính là hành lang pháp lý cao nhất để các cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyềntrong hoạt động thanh tra sử dụng quyền lực nhà nước một cách có hiệu lực, hiệu quả Cónghĩa là các cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền sẽ thực thi đúng chức trách, nhiệm

vụ, quyền hạn của mình và đối tượng được thanh tra cũng xác định rõ được nghĩa vụ củamình trong hoạt động thanh tra, từ đó hoạt động thanh tra mới đạt được mục đích

B.Nguyên tắc đảm bảo chính xác, khách quan, trung thực

Biểu hiện:

+ Tính chính xác thể hiện ở việc mỗi kết luận, kiến nghị hay quyết định trong hoạtđộng thanh tra đều phải chính xác Bởi nó phải làm rõ tính đúng sai, nêu rõ tình hình, tínhchất, hậu quả của sự việc, xác định trách nhiệm của tổ chức, cá nhân nếu họ sai phạm vàyêu cầu các đối tượng này có những biện pháp tích cực loại trừ những sai phạm đó Nếukhông đảm bảo tính chính xác sẽ dẫn đến những hậu quả khôn lường, dẫn đến việc nhìnnhận, đánh giá sai đối tượng

Trang 7

+ Tính khách quan trong hoạt động thanh tra đòi hỏi mọi công việc tiến hành tronghoạt động này phải xuất phát từ thực tiễn quản lý hành chính nhà nước Mọi quyết định,kết luận hay kiến nghị trong hoạt động thanh tra đều phải xuất phát từ thực tiễn kháchquan đó chứ không phải là kết quả của việc suy diễn chủ quan, hời hợt hay mang tính ápđặt của các nhà quản lý.

Ví dụ : Khi có đơn thư tố cáo một doanh nghiệp vi phạm pháp luật về thuế, cơ quanthanh tra ra quyết định thanh tra và đến để thanh tra vụ việc Lúc này, bản thân cơ quanthanh tra không thể suy diễn và khẳng định doanh nghiệp này có hành vi gian lận, trốnthuế và cố tìm ra bằng chứng buộc tội mà phải nhìn một cách khách quan, xác định đượccông việc của mình cần làm là làm rõ vấn đề đơn tố cáo đó đúng hay sai Nếu những gìthanh tra được từ doanh nghiệp chứng minh đơn tố cáo kia là đúng sự thật thì mới đưa ranhững biện pháp xử lý sau đó Nếu như đơn tố cáo không đúng sự thật thì không thể buộctội cho doanh nghiệp

+ Tính trung thực trong hoạt động thanh tra thể hiện ở việc phản ánh đúng sự thật,không bóp méo sự thật

Ví dụ: Có nhiều trường hợp một số thành viên trong đoàn thanh tra vì lợi ích cánhân hoặc một số lí do khác đã không báo cáo chính xác số liệu, thông tin mà mình thanhtra được, từ việc có sai phạm lớn thành việc sai phạm nhỏ…Từ đó ảnh hưởng trực tiếpđến hiệu quả của cuộc thanh tra, không phản ánh đúng về đối tượng thanh tra dẫn đếnnhững hậu quả nghiêm trọng

Ý nghĩa: Tính chính xác, khách quan, trung thực có mối quan hệ tác động qua lạilẫn nhau: Có khách quan thì mới đảm bảo sự chính xác, có trung thực thì mới đảm bảotính khách quan… Trong hoạt động thanh tra, việc đảm bảo nguyên tắc chính xác, kháchquan, trung thực có ý nghĩa vô cùng to lớn Trước hết, nó quyết định tính hiệu quả củacuộc thanh tra, giúp các cơ quan thanh tra việc đánh giá đúng thực trạng của đối tượngthanh tra, từ đó đưa ra các biện pháp xử lý hợp lý, đúng pháp luật, tránh tình trạng quyếtđịnh sau lầm làm xâm phạm đến quyền và lợi ích hợp pháp của cá nhân, tổ chức là đốitượng thanh tra Thứ hai, việc tuân thủ nguyên tắc này trong hoạt động thanh tra sẽ gópphần tăng cường tính hiệu quả trong hoạt động quản lý nhà nước nói chung

C. Nguyên tắc công khai , dân chủ, kịp thời:

Biểu hiện:

+ Tính công khai thể hiện ở việc:

Công khai khi tiếp xúc với đối tượng thanh tra và những người có liên quan ở nơithanh tra

Nội dung các công việc của hoạt động thanh tra phải được thông báo một cách đầy

đủ và rộng rãi cho mọi đối tượng có liên quan biết

Các kết luận, kiến nghị, quyết định về thanh tra trong hoạt động thanh tra đượcthông báo công khai cho các đối tượng có liên quan biết

7

Trang 8

Cơ quan thanh tra phải có trách nhiệm thu hút đông đảo quần chúng nhân dân tíchcực tham gia vào hoạt động thanh tra, đảm bảo phát huy mạnh mẽ tính dân chủ của hoạtđộng này;

+ Tính dân chủ thể hiện ở việc giữa hai bên chủ thể người tiến hành thanh tra vàngười bị thanh tra luôn có sự trao đổi qua lại Trao đổi qua lại ở đây có nghĩa là tráchnhiệm cung cấp thông tin, quyền được cung cấp thông tin từ bên còn lại

Ví dụ như: cơ quan thanh tra phải thông báo đến đối tượng thanh tra về quyết địnhthanh tra bằng việc công bố quyết định; đối tượng thanh tra sẽ phải giải trình, cung cấpđầy đủ thông tin phục vụ cho cuộc thanh tra theo yêu cầu của cơ quan thanh tra Hoặctrong báo cáo kết quả thanh tra nếu có các ý kiến khác nhau giữa các thành viên Đoànthanh tra với Trưởng đoàn thanh tra thì phải trình bày hết ở trong bản báo cáo kết quả…

+ Tính kịp thời thể hiện ở việc: Khi có đầy đủ cơ sở tiến hành thanh tra, tổ chứcthanh tra có thẩm quyền phải nhanh chóng tiến hành hoạt động thanh tra theo đúng quyđịnh của pháp luật; Đồng thời, mọi công việc cần tiến hành trong hoạt động thanh tra đềuphải thực hiện trong thời hạn được pháp luật quy định

Ý nghĩa: Đảm bảo tính công khai, dân chủ, kịp thời trong hoạt động thanh tra chính

là việc đảm bảo nguyên tắc công khai, minh bạch, tập trung dân chủ trong hoạt động quản

lý hành chính nhà nước Thứ hai, thông qua việc công khai, dân chủ, kịp thời sẽ góp phầntăng cường sự tham gia quản lý nhà nước của nhân dân, tạo điều kiện cho nhân dân thamgia kiểm tra, giám sát hoạt động thanh tra, từ đó nâng cao tính chính xác, khách quan củahoạt động thanh tra

D.Nguyên tắc không trùng lặp về phạm vi, đối tượng, nội dung, thời gian thanh tra giữa các cơ quan thực hiện chức năng thanh tra.

Theo nguyên tắc này: Thủ trưởng cơ quan thanh tra nhà nước cần nghiên cứu, xemxét kỹ các căn cứ và những điều kiện khác có liên quan trước khi ra quyết định thanh tra

và thành lập Đoàn Thanh tra để tránh trùng lặp, cố gắng tránh hiện tượng có thể xảy ra là

1 năm liên tiếp có nhiều Đoàn kiểm tra, thanh tra đến 1cơ quan, đơn vị, nhất là thanh tra,kiểm tra về cùng 1 nội dung Trong quá trình thanh tra, kiểm tra, Trưởng đoàn và cácthành viên Đoàn Thanh tra cần thực hiện đúng kế hoạch thanh tra, đúng quyền hạn, trình

tự thủ tục và đúng thời gian, thời hiệu thanh tra Nguyên tắc này hoàn toàn xuất phát từnhu cầu thực tế

Ví dụ như: trong 1 tháng thanh tra Sở và thanh tra Huyện không thể cùng tiến hànhthanh tra việc thực hiện các chính sách pháp luật về thuế của một doanh nghiệp trên địabàn tỉnh

Ý nghĩa: Nguyên tắc này có ý nghĩa rất quan trọng đối với hoạt động của các cơquan thanh tra Việc xây dựng, phê duyệt các chương trình, kế hoạch thanh tra sẽ phảiđược cân nhắc và điều chỉnh sao cho phù hợp, tránh sự trùng lặp về nhiệm vụ và tínhkhông rõ ràng về trách nhiệm của các cơ quan thanh tra trong thực hiện nhiệm vụ Mặt

Trang 9

các cơ quan thanh tra sẽ góp phần đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của đối tượng thanhtra Đồng thời, nó góp phần vào việc đảm bảo hiệu quả quản lý nhà nước một cách tốtnhất, thể hiện ở sự phân công phối hợp thực hiện nhiệm vụ một cách nhịp nhàng, có hệthống và có hiệu quả.

E. Nguyên tắc không làm cản trở hoạt động bình thường của đối tượng thanh tra.

Biểu hiện:

+ Cơ quan thanh tra, thành viên đoàn thanh tra khi thực hiện nhiệm vụ không đượclợi dụng chức vụ, quyền hạn thanh tra để thực hiện hành vi trái pháp luật, sách nhiễu, gâykhó khăn, phiền hà cho đối tượng thanh tra

+ Cơ quan thanh tra không được thanh ra vượt quá thẩm quyền, phạm vi, nội dungtrong quyết định thanh tra

Ví dụ: Bộ Y tế tiến hành thanh tra đột xuất một Công ty sản xuất sữa khi có đơn thư

tố cáo rằng Công ty này không tuân thủ các quy định về hàm lượng chất dinh dưỡng trongsữa,phát hiện có chất gây độc hại trong thành phần sữa, ảnh hưởng đến sức khỏe ngườitiêu dùng Khi thanh tra Bộ tiến hành hoạt động thanh tra, cơ quan thanh tra không thể bắtCông ty này ngừng các hoạt động, dây chuyền sản xuất để tiến hành kiểm tra, thẩm định,không được phép lợi dụng quyền hạn của mình để đòi hỏi đối tượng thanh tra đáp ứng cácyêu cầu nằm ngoài nhiệm vụ thanh tra…

Ý nghĩa: Nguyên tắc không làm cản trở hoạt động bình thường của đối tượng thanhtra trước hết đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của đối tượng thanh tra Thứ hai, nguyêntắc này góp phần kiểm soát việc sử dụng quyền lực, hoạt động của các thành viên đoànthanh tra, cơ quan thanh tra trong khi thực hiện nhiệm vụ của mình, làm cho hoạt độngthanh tra trở lên minh bạch hơn, khách quan hơn và hiệu quả hơn

Câu 6 Phân tích vai trò của thanh tra trong quản lý nhà nước? Cho ví dụ minh họa.

A.Thanh tra là một trong những chức năng thiết yếu của hoạt động quản lý hành chính nhà nước

- Về mặt lý luận, thanh tra luôn gắn liền với quản lý nhà nước, với tư cách là một chứcnăng, một giai đoạn của chu trình quản lý nhà nước, hoạt động thanh tra không thểtách rời hoạt động quản lý nhà nước Quản lý nhà nước có 3 giai đoạn cơ

bản: ra quyết định quản lý; tổ chức thực hiện và thanh tra, kiểm tra, xử lí việc thực hiệnấy

- Về mặt thực tiễn, Trong quá trình thực hiện chức năng quản lý nhà nước, các cơ quanquản lý nhà nước nhất thiết phải tiến hành hoạt động thanh tra việc thực hiện các quyếtđịnh mà mình đã ban hành hay nói cách khác tất cả các giai đoạn của chu

trình quản lý nhà nước đều phải thông qua thanh tra, kiểm tra để có thông tin đầy đủ vàchính xác Đó là một khâu không thể thiếu trong hoạt động quản lý nhà nước

9

Trang 10

- Ví dụ: trên thực tế thì bất cứ hoạt động quản lí nào mà không có thanh tra thì không thể đem lại hiệu quả, ví dụ vụ chặt 6700 cây xanh ở Hà Nôi, quyết định ban hành

đúng nhưng khâu thực hiện nóng vội và công tác thanh tra , kiểm tra giám sát hoạt động chưa hiệu quả dẫn đến bất bình trong nhân dân, làm mất niềm tin của nhân dân vào cơ quan hành chính nói riêng và nhà nước nói chung.

B.Thanh tra là biện pháp phòng ngừa giúp phát hiện, xử lí những hành vi vi phạm pháp luật.

Điều 2 Luật thanh tra quy định về mục đích thanh tra: “Hoạt động thanh tra nhằmphòng ngừa, phát hiện và xử lý các hành vi vi phạm pháp luật; phát hiện những sơ hởtrong cơ chế quản lý, chính sách, pháp luật để kiến nghị với cơ quan Nhà nước có thẩmquyền các biện pháp khắc phục; phát huy nhân tố tích cực; góp phần nâng cao hiệu lực,hiệu quả của hoạt động quản lý nhà nước; bảo vệ lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi íchhợp pháp của cơ quan, tổ chức, cá nhân

Với chức năng và mục tiêu hoạt động được xác định như vậy, các cơ quanthanh tra nhà nước luôn thể hiện vai trò là công cụ quan trọng và hữu hiệu để đảm bảohiệu lực quản lý nhà nước, thiết lập kỷ cương xã hội

Các quy định về mục đích của hoạt động thanh tra bao gồm cả việc xây dựng, phát huynhững nhân tố tích cực, chống những hành vi tiêu cực Nhưng mục tiêu hàng đầu củathanh tra là nhằm phòng ngừa, phát hiện và xử lý các hành vi vi phạm pháp luật, pháthiện những sơ hở trong cơ chế quản lý, chính sách, pháp luật để từ đó có những kiếnnghị phù hợp đối với các cơ quan nhà nước có thẩm quyền

Ví dụ: Thanh tra Sở Tài nguyên Môi trường tỉnh Đồng Nai tiến hành thanh tra đối với hoạt động xử lý nước thải của Công ty Vedan, Khi tiến hành thanh tra, kết luận

sơ bộ ban đầu là nước thải ra môi trường có nồng độ thành tố vượt giới hạn cho phép về quy định pháp luật bảo vệ môi trường, thì đoàn thanh tra có quyền đình chỉ hành vi xả nước thải đang diễn ra của Vedan Đó là việc phát hiện và xử lí các hành vi vi phạm, ngăn chặn hành vi vi phạm tiếp tục diễn ra.

C. Thanh tra là một phương thức bảo đảm pháp chế XHCN

Pháp chế xã hội chủ nghĩa được hiểu là chế độ trong đó pháp luật là tối thượng,mọi chủ thể phải tuân thủ nghiêm chỉnh, chính xác hiến pháp và luật bất cứ ai vi phạmpháp luật đều bị xử lí nghiêm minh theo quy định của pháp luật

Thông qua hoạt động thanh tra để phát hiện các hiện tượng vi phạm pháp luật, từ

đó có những biện pháp xử lí kịp thời, đảm bảo sự nghiêm minh của pháp chế XHCN

Ví dụ: Khi tiến hành thanh tra, đoàn thanh tra sẽ có một khoảng thời gian theo quy định của pháp luật thanh tra tại nơi được thanh tra Trong quá trình đó, ngoài việc thanh tra theo nhiệm vụ được giao, thì các cán bộ, công chức thực hiện hoạt động thanh tra sẽ tiếp xúc, đi sâu sát vào thực tế để vừa phát hiện được các sơ hở của pháp luật vừa để lắng nghe, tiếp thu những phản ánh của đối tượng về các khó khăn, vưỡng mắc mắc cũng như

Trang 11

tra sẽ tập hợp ý kiến, báo cáo với cấp trên, đề xuất kiến nghị để hoàn thiện cơ chế, chính sách, pháp luật Đó chính là đóng góp cho việc xây dựng hệ thống pháp luật đồng bộ hoàn chỉnh, góp phần đảm bảo pháp chế XHCN.

D. Thanh tra góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lí nhà nước

Quản lý nhà nước (hiểu theo nghĩa rộng) là toàn bộ hoạt động của các cơ quan, các

bộ phận hợp thành bộ máy nhà nước từ lập pháp, hành pháp đến tư pháp nhằm thực hiệncác chức năng, nhiệm vụ của nhà nước Quản lý hành chính nhà nước là toàn bộ

hoạt động của các cơ quan hành pháp nhằm thực hiện chức năng quản lý công vụ quốcgia

Hiệu lực, hiệu quả quản lý hành chính nhà nước phụ thuộc rất lớn vào hoạt độngthanh tra Bởi thông qua hoạt động này, nhà nước sẽ phát hiện và xử lý những hành vi viphạm pháp luật, góp phần đảm bảo và nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước

Ví dụ, sau khi tiến hành thanh tra và xử lý sai phạm tại Tập đoàn Hàng hải Việt Nam (Vinaline), Chính phủ đã có những chấn chỉnh quyết liệt đối với toàn bộ hoạt động của hệ thống các Tập đoàn, Tổng Công ty nhà nước Hành động này góp phần ổn định các doanh nghiệp nhà nước - với vai trò là đầu mối điều tiết vĩ mô cho nền kinh tế quốc gia, tạo điều kiện để Chính phủ quản lý nhà nước về kinh tế đạt hiệu quả như mong muốn.

Câu 7 Phân tích khái niệm và đặc điểm thanh tra.

+Thanh tra hành chính là hoạt động thanh tra của CQNN có thẩm quyền đối với cơquan, tổ chức, cá nhân trực thuộc trong việc thực hiện chính sách, pháp luật, nhiệm vụ,quyền hạn được giao

+ Thanh tra chuyên ngành là hoạt động thanh tra của CQNN có thẩm quyền theongành, lĩnh vực đối với CQ, tổ chức, cá nhân trong việc chấp hành pháp luật chuyênngành, quy định về chuyên môn - kỹ thuật, quy tắc quản lý thuộc ngành, lĩnh vực đó

Trang 12

- Hoạt động thanh tra là hoạt động mang tính quyền lực nhà nước, thể hiện ở những điểmsau:

+ Ra quyết định, bắt buộc thực hiện đối với các đối tượng bị thanh tra về nhữngvấn đề thanh tra đã bị phát hiện và xử lý

+ Yêu cầu cấp có thẩm quyền giải quyết đề nghị của thanh tra, yêu cầu truy cứutrách nhiệm pháp lý đối với những người vi phạm pháp luật

+ Trực tiếp thi hành biện pháp cưỡng chế trong 1 số trường hợp

+ Chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn, phương tiện… của tổ chức thanh tra; mốiquan hệ của cơ quan thanh tra với đối tượng thanh tra và các tổ chức khác được quy định

*Tính độc lập tương đối

-Đây là đặc điểm xuất phát từ chính bản chất của hoạt động thanh tra

- Tính độc lập : Hoạt động thanh tra thường được tiến hành bởi một hệ thống cơ quanchuyên trách.Các cơ quan này được phép :

+ Tự mình tổ chức các cuộc thanh tra trên các lĩnh vực kinh tế - xã hội theo thẩmquyền đã được pháp luật quy định;

+ Đưa ra kết luận, kiến nghị, quyết định xử lý theo các quy định của pháp luật vềthanh tra

+ Chịu trách nhiệm về quyết định thanh tra của mình

Tính độc lập “ tương đối” : ngoài việc căn cứ vào pháp luật, chính sách; hoạt độngthanh tra còn phải thực tế cuộc sống Ví dụ như đoàn thanh tra sở y tế phát hiện một cơ sởkhám chữa bệnh đông y không có giấy phép hoạt động; để đưa ra biện pháp xử lý thìngoài việc căn cứ vào các quy định của pháp luật cần phải căn cứ vào tình hình thực tế,căn cứ vào tình trạng sức khỏe và mức độ hồi phục của các bệnh nhân đã từng khám chữatại cơ sở đó; căn cứ vào mức phí khám chữa bệnh mà cơ sở yêu cầu bệnh nhân Từ đó,chúng ta mới có thể xác định được mức độ sai phạm của cơ sở đến đâu và đưa ra biện

Trang 13

Mục tiêu cuối cùng của hoạt động thanh tra vẫn là nâng cao hiệu lực, hiệu quả của hoạtđộng quản lý vì vậy, 1 số vấn đề sai phạm không đến mức vi phạm pháp luật có thể bỏqua Hoạt động thanh tra trong trường hợp này xem như một lời “ nhắc nhở” với đối tượngthanh tra về hoạt động, về quá trình công tác để đảm bảoviệc tuân theo pháp luật.

* Thanh tra luôn gắn với quản lý nhà nước

-Hoạt động thanh tra là một chức năng thiết yếu của quản lý nhà nước

- Quản lý nhà nước và thanh tra luôn gắn liền với nhau Quản lý nhà nước xác định, chủtrương, đường lối, quy định thẩm quyền của các cơ quan thanh tra Ngược lại, thanh tragóp phần điều chỉnh cách thức, phương pháp quản lý của chủ thể quản lý, góp phần đảmbảo cho hoạt động quản lý nhà nước diễn ra đúng quy định của pháp luật

Câu 8 Trình bày các hình thức thanh tra, cho ví dụ minh họa.

A. Căn cứ vào phạm vi, quy mô của cuộc thanh tra.

- Thanh tra diện rộng.

Là hình thức thanh tra thường được áp dụng khi tiến hành thanh tra một cơ quan,một ngành, hay một lĩnh vực quản lý để đánh giá kết quả hoạt động một cách tổng thể,toàn diện trong việc thực hiện chủ trương, chính sách pháp luật hoặc cơ chế quản lý đểphát hiện, chấn chỉnh những yếu kém, sai phạm, đổi mới hoạt động nhằm nâng cao hiệulực và hiệu quả quản lý nhà nước của cơ quan, một ngành hay lĩnh vực đó

Thanh tra diện rộng là hình thức thanh tra có phạm vi, quy mô rộng lớn, có tácdụng rất quan trọng để các cơ quan, người có thẩm quyền chỉ đạo, điều hành quản lý nhànước ở tầm vĩ mô

Ví dụ: Bộ Tài Nguyên và Môi trường tiến hành thanh tra toàn bộ các doanh nghiệp

lớn khu vực Đông Nam Bộ trong việc chấp hành quy định pháp luật về quy trình

xử lý và xả nước thải từ sản xuất ra môi trường

- Thanh tra diện hẹp (chuyên đề, vụ việc)

Thanh tra diện hẹp là hình thức thanh tra chỉ tập trung vào một chuyên đề hoặc một

vụ việc cụ thể nhất định nào đó để phát hiện, chấn chỉnh những yếu kém, sai phạm trongchuyên đề, vụ việc đó nhằm nâng cao hiệu lực hiệu quả quản lý nhà nước của cơ quan, củangành, của lĩnh vực

Khác với thanh tra diện rộng, thanh tra chuyên đề, vụ việc có phạm vi, quy mô hẹphơn và có đối tượng, nội dung cụ thể rõ ràng hơn Tính chất của vụ việc rõ hơn Vì thế cơquan (người có thẩm quyền thanh tra) cũng dễ dàng hơn trong việc xác định trọng tâm,trọng điểm cần thanh tra và thời gian thanh tra sẽ thường ngắn hơn

Ví dụ: Cục Quản lý dược (Bộ Y tế) vừa có văn bản khẳng định không cho phép

đăng ký, sản xuất, nhập khẩu và lưu hành sản phẩm “thuốc thịt người” có nguồngốc từ Trung Quốc tại Việt Nam

13

Trang 14

Ý kiến trên được đưa ra tại thời điểm cơ quan này đã tiến hành kiểm tra, rà soát,sau khi một số phương tiện thông tin đại chúng Trung ương và địa phương đưa tin: Hảiquan Hàn Quốc phát hiện và tịch thu hàng ngàn viên sản phẩm “thuốc thịt người” cónguồn gốc từ Trung Quốc.

Từ thông tin trên Chánh thanh tra Sở Y tế Hà Nội quyết định tiến hành thanh tradiện hẹp trên thị trường nhằm phát hiện ra các loại thực phẩm chức năng không rõ nguồngốc và tiến hành xử lý nếu có sai phạm

B. Căn cứ vào kế hoạch thanh tra.

- Thanh tra theo chương trình, kế hoạch.

Là hình thức thanh tra được tiến hành theo chương trình, kế hoạch đã được phê duyệt.Trách nhiệm xây dựng chương trình, kế hoạch thanh tra thuộc về thủ trưởng cơquan thanh tra Kế hoạch thanh tra cần được đựa trên các căn cứ sau:

+ Yêu cầu, nhiệm vụ chính trị của cấp; ngành cần tiến hành thanh tra để phục vụ sựlãnh đạo , chỉ đạo, điều hành của cấp, ngành đó;

+ Những vấn đề bức xúc, bất cập mà quá trình thanh tra trong kế hoạch trước đãphát hiện nhưng chưa được giải quyết hoặc chưa được giải quyết dứt điểm;

+ Những vấn đề do đơn, thư khiếu nại, tố cáo của công dân; đơn kiến nghị, đề nghịcủa các cơ quan, tỏ chức chuyển đến nhưng chưa được giải quyết dứt điểm vào kỳ kếhoạch trước

Thủ trưởng cơ quan quản lý nhà nước cùng cấp có trách nhiệm phê duyệt chươngtrình, kế hoạch thanh tra

Thanh tra theo kế hoạch có tác dụng tạo điều kiện thuận lợi để đoàn thanh tra có sựchuẩn bị một cách tốt nhất cho việc thanh tra về lực lượng tiến hành, thời gian, tài liệu liênquan, thu thập thông tin, khảo sát thực tế….nhằm đảm bảo cho cuộc thanh tra đạt hiệu quảcao nhất

Ví dụ: Theo chương trình hàng năm, Chánh Thanh tra Bộ Y tế trình Bộ trưởng Bộ

Y tế phê duyệt kế hoạch thanh tra tiến hành trong năm tiếp theo Trên cơ sở đó,Thanh tra Bộ Y tế ra quyết định và chỉ đạo một số đoàn thanh tra theo kế hoạch đãđược phê duyệt

- Thanh tra thường xuyên

Được tiến hành trên cơ sở chức năng, nhiệm vụ của cơ quan được giao thực hiệnchức năng thanh tra chuyên ngành

Ví dụ: Chi cục Vệ sinh An toàn Thực phẩm thuộc Sở Y tế Hà Nội ra quyết định tiếnhành thanh tra một nhà hàng trên địa bàn thành phố về việc chấp hành quy định pháp luậtvới bảo đảm vệ sinh an toàn thực phẩm sử dụng trong nhà hang

- Thanh tra đột xuất

Thanh tra đột xuất là hình thức thanh tra được tiến hành khi phát hiện cơ quan, tổchức, cá nhân có dấu hiệu vi phạm pháp luật hoặc theo yêu cầu của việc giải quyết khiếu

Trang 15

Thanh tra đột xuất thường gắn với những vấn đề cấp thiết, bức xúc nhằm kịp thờiphát hiện, chấn chỉnh những sai phạm để nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước.

Ví dụ: Liên quan đến sự việc Công ty TNHH sản xuất và thương mại Việt Anh

(Công ty Việt Anh) tại xã Việt Xuân, huyện Vĩnh Tường, tỉnh Vĩnh Phúc xả thải khiến khuvực đất nông nghiệp xung quanh nhà máy bị ô nhiễm nặng nề, người dân phải bỏ ruộng.Ngày 22/01/2015 vừa qua, Sở TNMT tỉnh Vĩnh Phúc đã họp công bố quyết định thanh trađột xuất đối với doanh nghiệp này

C. Căn cứ vào chức năng, nhiệm vụ của hoạt động thanh tra.

- Thanh tra kinh tế, xã hội

Là hình thức thanh tra việc chấp hành chính sách, pháp luật trong lĩnh vực kinh tế,

xã hội nhằm kịp thời phát hiện, chấn chỉnh những yếu kém, sai phạm để nâng cao hiệulực, hiệu quả quản lý nhà nước về kinh tế và xã hội

Thanh tra kinh tế - xã hội được thực hiện là do:

+ Yêu cầu, nhiệm vụ của quản lý nhà nước về kinh tế và xã hội;

+ Đơn thư khiếu nại, tố cáo của công dân về vấn đề kinh tế-xã hội;

+ Yêu cầu, kiến nghị, đề nghị của cơ quan tổ chức

Ví dụ: 6 tháng đầu năm 2009, Thanh tra tỉnh Vĩnh Phúc triển khai 75 cuộc thanh,

kiểm tra tại 482 điểm Nội dung thanh tra tập trung vào các lĩnh vực: cổ phần hóadoanh nghiệp; hỗ trợ tiền tết Kỷ Sửu cho người nghèo; thực hiện cấp phát kinh phí

hỗ trợ ngập úng vụ đông năm 2008; chấp hành chính sách pháp luật về thuế củamột số doanh nghiệp; quản lý đầu tư xây dựng cơ bản; sử dụng đất đai; chấp hànhLuật Ngân sách Nhà nước của một số xã, phường, thị trấn…

- Thanh tra việc giải quyết khiếu nại, tố cáo.

Là hình thức thanh tra được tiến hành đối với cơ quan, người có thầm quyền giảiquyết khiếu nại, tố cáo để kịp thời phát hiện, chấn chỉnh những yếu kém, sai phạm trongcông tác giải quyết khiếu nại, tố cáo nhằm bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của nhà nước,của cá nhân, cơ quan, tổ chức và nâng cao hiệu quản quản lý nhà nước

Thanh tra việc giải quyết khiếu nại tố cáo có thể tiến hành đối với một hoặc một sốhoặc tất cả các nội dung của quy trình giải quyết khiếu nại, tố cáo như: công tác tiếp côngdân; tiếp nhận và xử lý đơn, thư khiếu nại, tố cáo; giải quyết khiếu nại, tố cáo; thực hiệnquyết định giải quyết khiếu nại, quyết định xử lý tố cáo và công tác quản lý nhà nước vềkhiếu nại, tố cáo

- Thanh tra công vụ.

Thanh tra công vụ là hình thức thanh tra việc thực hiện chức năng, nhiệm vụ, công

vụ theo quy định của pháp luật luôn gắn liền với cơ quan, người có thầm quyền để kịp thờiphát hiện những yếu kém, sai phạm của đối tượng quản lý nhằm nâng cao hiệu lực và hiệuquả quản lý nhà nước trên các lĩnh vực của đời sống xã hội

Bất kỳ cơ quan, người có thẩm quyền quản lý nào đều cần có kế hoạch thanh trađối tượng quản lý trong việc thực hiện chức năng, nhiệm vụ theo quy định của pháp luật

15

Trang 16

Ngoài kế hoạch đã được xác định, cơ quan, người có thẩm quyền quản lý có thể tiến hànhthanh tra đột xuất nếu thấy cần thiết hoặc là trách nhiệm của cơ quan, người có thẩmquyền do đơn, thư khiếu nại, tố cáo của công dân; yêu cầu, kiến nghị của cơ quan, tổ chức.

Câu 9 Trình bày khái niệm và các phương pháp tiến hành thanh tra Cho ví

dụ minh họa.

A. Khái niệm.

Phương pháp tiến hành thanh tra là cách thức, biện pháp mà cơ quan, người cóthẩm quyền sử dụng để thực hiện hoạt động thanh tra nhằm đạt được mục đích đã đề ra.Phụ thuộc vào đặc điểm, tính chất của vụ việc, của cơ quan tổ chức cá nhân là đối tượngcủa thanh tra, đồng thời tùy thuộc vào khả năng nghiệp vụ của cơ quan, người có thẩmquyền thực hiện hoạt động thanh tra để sử dụng cách thức, biện pháp thanh tra chophùhợp

B. Các phương pháp tiến hành thanh tra

-Thu thập thông tin, hồ sơ, tài liệu và các giấy tờ liên quan

Nghiên cứu văn bản pháp luật: là cơ sở pháp lý để thực hiện giám sát, kiểm tra,thanh tra Nghiên cứu văn bản pháp luật để xác định được hoạt động của đối tượng giámsát kiểm tra thanh tra là đúng hay sai, để đưa ra kết luận cần thiết về vụ việc

-Nghiên cứu hồ sơ tài liệu và các giấy tờ liên quan:

Là những dữ liệu về vụ việc được giám sát kiểm tra thanh tra Nghiên cứu hồ sơ tàiliệu giúp cho cơ quan, người có thẩm quyền biết được nội dung vụ việc để từ đóđối chiếu với các quy định của pháp luật có liên quan

Ví dụ: Trước khi tiến hành thanh tra công ty X, cần nắm rõ luật doanh nghiệp, luậthành chính, … tìm hiểu và thu thập các chứng từ và nội dung hoạt động của công ty trongkhoảng thời gian trước đây

- Nghiên cứu, so sánh, thống kê các dữ liệu

Là hoạt động phát hiện những nội dung hợp lý, bất hợp lý, logic, phi logic… từ đóyêu cầu đối tượng thanh tra giải trình

- Thu thập ý kiến từ các cá nhân, cơ quan, tổ chức

+ Tạo lập mối quan hệ tốt sẵn sàng lắng nghe ý kiến của các cá nhân, cơ quan, tổ chức.+ Cần chắt lọc thông tin, tài liệu thu thập được vì thông tin cần chính xác vàkhách quan

- Tham vấn ý kiến của các nhà chuyên môn

Ý kiến của nhà chuyên môn sẽ làm cho chủ thể thanh tra hiểu được nguyên lý bảnchất của vụ việc và nhất là việc am hiểu tường tận mọi lĩnh vực được thanh tra

- Thuyết phục đối tượng thanh tra tích cực hợp tác với chủ thể thanh tra

Cần làm đối tượng thanh tra hiểu rõ được mục đích của thanh tra là cùng với đối

Trang 17

hiệu quả của quản lý Sự hợp tác của đối tượng thanh tra có thể là tình tiết để xem xétgiảm trách nhiệm của đối tượng thanh tra

- Chất vấn đối tượng thanh tra

Là phương pháp để chủ thể thanh tra lấy thông tin về vụ việc bằng cách đặt câu hỏi

để đối tượng thanh tra trả lời Thông qua chất vấn chủ thể thanh tra có thể cảm nhận

, đánh giá thái độ của đối tượng thanh tra, góp phần làm cho cuộc thanh tra hiệu quả

- Xử lý kịp thời, đúng pháp luật những hành vi gây cản trở đến hoạt động thanh tra

Để tiến hành cuộc thanh tra hiệu quả, chủ thể thanh tra cần áp dụng những biệnpháp cần thiết để hỗ trợ quá trình thanh tra như: yêu cầu người có thẩm quyền tạm giữtiền, đồ vật, giấy phép được cấp hoặc sử dụng trái pháp luật…

Câu 10 Công cụ thanh tra là gì? Hãy phân tích các loại công cụ thanh tra điển

hình.

A.Khái niệm

Công cụ thanh tra là những phương tiện mà chủ thể thanh tra sử dụng để thực hiện hoạt động thanh tra mà nếu thiếu những công cụ này thì hoạt động thanh tra không thể đạt kết quả.

B.Các loại công cụ thanh tra điển hình bao gồm:

1.Văn bản pháp luật

Văn bản pháp luật là hệ thống các văn bản mang tính chất quy phạm, quy địnhnhững quy tắc xử sự chung, được nhà nước đảm bảo thực hiện bằng quyền lực nhà nước,nhằm điều chỉnh các quan hệ xã hội phát sinh trong hoạt động quản lý nhà nước

Văn bản pháp luật được sử dụng như một công cụ hữu hiệu trong hoạt động thanhtra Công cụ này có vai trò vô cùng quan trọng, nó là cơ sở pháp lý cho việc thực hiện mọihoạt động thanh tra Nếu không có các văn bản pháp luật thì ta không thể tiến hành hoạtđộng thanh tra được

+ Thứ nhất, văn bản pháp luật xác định rõ chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của các

cơ quan thanh tra, thành viên đoàn thanh tra khi tiến hành thanh tra một vụ việc

Luật Thanh tra 2010 là văn bản pháp luật có quy định rất rõ ràng về nhiệm vụ,quyền hạn của các cơ quan thanh tra nhà nước, cơ quan được giao thực hiện chức năngthanh tra chuyên ngành, nhiệm vụ quyền hạn của Thủ trưởng các cơ quan thanh tra tại cácĐiều trong Chương II Luật này Thông qua đó, khi gặp những trường hợp cụ thể, các cơquan nhà nước mới có thể xác định được ai, cơ quan nào sẽ có thẩm quyền thanh tra vụviệc Từ đó sẽ giúp cho các cơ quan thanh tra thực hiện đúng nhiệm vụ quyền hạn củamình trong thực thi công vụ

+ Thứ hai, văn bản pháp luật sẽ là cơ sở để định hướng cho mọi hoạt động thanhtra Có nghĩa là tất cả các trình tự, thủ tục tiến hành một cuộc thanh tra đều được quy định

cụ thể và chặt chẽ trong các văn bản pháp luật

17

Trang 18

Bên cạnh Luật Thanh tra 2010 còn có Thông tư số : 02/2010/TT-TTCP củaThanh tra Chính phủ Quy định quy trình tiến hành một cuộc thanh tra Theo đó, khi tiếnhành bất cứ một cuộc thanh tra nào, các cơ uqna thanh tra đều phải đảm bảo thực hiệntheo trình tự đã quy định trong văn bản pháp luật để đảm bảo tính hiệu quả và tính hệthống trong công tác quản lý nhà nước nói chung.

+ Thứ ba, văn bản pháp luật là căn cứ để đánh giá tính đúng sai của sự việc, giúpcho việc đưa ra kết luận chính xác, khách quan

Ví dụ như: để tiến hành thanh tra về việc doanh nghiệp do tỉnh thành lập có hành vi

xả thải ra môi trường gây ô nhiễm Cơ quan thanh tra Sở tài nguyên môi trường tiến hànhthanh tra doanh nghiệp, trong đó có nội dung kiểm định việc xả thải của doanhnghiệp.Căn cứ vào các văn bản pháp luật chuyên ngành có liên quan đến quản lý chất thải để xácđịnh nồng độ chất gây ô nhiễm mà doanh nghiệp đó xả ra môi trường có vượt quá quyđịnh cho phép hay không Nếu kết quả kiểm tra vượt quá mức cho phép quy định trongcác văn bản pháp luật nghĩa là doanh nghiệp này có vi phạm

2.Kế hoạch thanh tra.

Kế hoạch thanh tra theo luật định được hiểu là văn bản xác định nhiệm vụ chủyếu về thanh tra của cơ quan thực hiện chức năng thanh tra trong vòng một năm do Thủtrưởng cơ quan thực hiện chức năng thanh tra xây dựng để thực hiện Định hướng chươngtrình thanh tra và yêu cầu quản lý của Thủ trưởng cơ quan quản lý nhà nước cùng cấp

Kế hoạch thanh tra là công cụ giữ vai trò quan trong hoạt động thanh tra:

+ Nó định hướng cho hoạt động của chủ thể thanh tra, xác định chính xác phạm vi,nội dung thanh tra

+ Kế hoạch thanh tra là một trong những căn cứ quan trọng nhất để Thủ trưởng cơquan thanh tra, thủ trưởng cơ quan quản lý nhà nước có thể ra quyết định thanh tra

+ Kế hoạch thanh tra còn là cơ sở để theo dõi,kiểm tra, đánh giá công tác thanh tracủa các cơ quan trong việc thực thi nhiệm vụ

Ví dụ như: Ngày 10/12/2014, Giám đốc Sở Quy hoạch – Kiến trúc thành phố HàNội ký ban hành Quyết định số 5410/QĐ-QHKT về phê duyệt Kế hoạch số 218/KH-QHKT-TTPC ngày 05/12/2014 về công tác thanh tra năm 2015 trên địa bàn thành phố.Trong đó, năm 2015, Sở Quy hoạch và Kiến trúc sẽ tiến hành kiểm tra công vụ và kiểm traviệc thực hiện các quy định của pháp luật về phòng, chống tham nhũng tại 03 đơn vị trựcthuộc Sở: Ban Quản lý dự án QHXD, Trung tâm nghiên cứu Kiến trúc, Trung tâm Quyhoạch đô thị và Nông thôn; Bên cạnh đókiểm tra thường xuyên việc chấp hành pháp luậtchuyên ngành, quy định về chuyên môn, kỹ thuật đối với lĩnh vực quy hoạchkiến trúctrong phạm vi quản lý của Sở tại một số công trình, dự án tập trung vào khu vực, địa bàn

có tốc độ đô thị hóa cao…

Kế hoạch thanh tra của Sở quy hoạch- kiến trúc Thành phố Hà Nội sẽ định hướngchung cho hoạt động thanh tra của cơ quan mình trong vòng 1 năm Qua đó, thanh tra Sở

Trang 19

sẽ nắm bắt được rằng trong năm 2015 phải tiến hành bao nhiêu cuộc thanh tra hành chính?Thanh tra chuyên ngành? đối tượng cần thanh tra là những cơ quan, dự án nào?

3.Hồ sơ, tài liệu về vụ việc

Hồ sơ, tài liệu về vụ việc là tất cả những văn bản cũng cấp, lưu trữ các thông tincần thiết để làm rõ vấn đề trong hoạt động thanh tra

Hồ sơ tài liệu này được hiểu là những thông tin từ phía đối tượng thanh tra cungcấp Khi tiến hành thanh tra, thanh tra viên, trưởng đoàn thanh tra hoặc người ra quyếtđịnh thanh tra có quyền yêu cầu đối tượng thanh tra cung cấp thông tin, tài liệu, báo cáobằng văn bản giải trình về những vấn đề có liên quan đến nội dung thanh tra

Hồ sơ, tài liệu về vụ việc là một công cụ không thể thiếu đối với hoạt động thanhtra

+ Cung cấp những thông tin về hoạt động của đối tượng thanh tra, giúp cho cơquan thanh tra có thể nắm bắt tình hình thực tế các hoạt động của đối tượng thanhtra và có thể đánh giá một cách chính xác về sự việc

+ Hồ sơ, tài liệu chính là những bằng chứng, chứng cứ cụ thể để phát hiện và xácđịnh đối tượng thanh tra có những sai phạm hay không Từ đó giúp cơ quan thanh tra rakết luận thanh tra và kiến nghị các biện pháp xử lý phù hợp

4.Biên bản, mẫu văn bản trong quá trình thực hiện thanh tra.

Việc thanh tra cần được ghi thành biên bản hoặc ra những văn bản nhất định đểđảm bảo giá trị pháp lý của hoạt động thanh tra đã thực hiện Vì vậy chủ thể thanh tra cần

sử dụng biên bản, những mẫu văn bản đã được xác định

Câu 11 Phân biệt hoạt động thanh tra hành chính và thanh tra chuyên ngành Cho ví dụ minh họa.

Điều 3 Luật Thanh tra năm 2010 quy định:

- Thanh tra hành chính là hoạt động thanh tra của cơ quan nhà nước có thẩm

quyền đối với cơ quan, tổ chức, cá nhân trực thuộc trong việc thực hiện chínhsách, pháp luật, nhiệm vụ, quyền hạn được giao

Ví dụ: Thanh tra Bộ Tài nguyên và Môi trường tiến hành cuộc thanh tra đối với việc chấp hành chính sách, pháp luật, nhiệm vụ, quyền hạn của Trường Đại học Tài nguyên Môi trường và của Hiệu trưởng nhà trường.

- Thanh tra chuyên ngành là hoạt động thanh tra của cơ quan nhà nước có thẩm

quyền theo ngành, lĩnh vực đối với cơ quan, tổ chức, cá nhân trong việc chấphành pháp luật chuyên ngành, quy định về chuyên môn – kỹ thuật, quy tắcquản lý thuộc ngành, lĩnh vực đó

Ví dụ:Thanh tra Sở Y tế Hà Nội tiến hành cuộc thanh tra đối với một số Phòng Khám Đa khoa tư nhân trên địa bàn thành phố trong việc chấp hành quy định pháp luật về quy trình xét nghiệm.

Phân biệt:

19

Trang 20

Thanh tra hành chính Thanh tra chuyên ngành Chủ thể Tất cả các cơ quan trong hệ thống cơ

quan thanh tra nhà nước đều có thểquyết định và tiến hành hoạt động thanhtra hành chính Ngoài ra, đối với những

vụ việc phức tạp, liên quan đến tráchnhiệm quản lý của nhiều cơ quan, đơn

vị hoặc đối với những vụ việc đặc biệtphức tạp, liên quan đến trách nhiệmquản lý của nhiều cấp, nhiều ngành thìThủ trưởng cơ quan quản lý nhà nước(Bộ trưởng, Chủ tịch Ủy ban nhân

Hoạt động thanh tra chuyên ngành do cơ quan nhànước có thẩm quyền quản lý theo ngành, lĩnh vựcquyết định và thực hiện Cụ thể là, Chánh Thanhtra bộ, Chánh Thanh tra sở, Thủ trưởng cơ quanđược giao thực hiện chức năng thanh tra chuyênngành ra quyết định thanh tra và thành lập Đoànthanh tra để thực hiện quyết định thanh tra Khi xétthấy cần thiết, Bộ trưởng, Giám đốc sở, ra quyếtđịnh thanh tra và thành lập Đoàn thanh tra

Lưu ý: Thanh tra Chính phủ, Thanh tra Tỉnh và

dân cấp tỉnh, Giám đốc sở, Chủ tịch Ủy

ban nhân dân cấp huyện) ra quyết định

thanh tra và thành lập Đoàn thanh tra

hoặc Đoàn thanh tra liên ngành để thực

hiện nhiệm vụ thanh tra

Thanh tra Huyện không thực hiện hoạt động thanh tra chuyên ngành (căn cứ theo kiến thức thuộc Giáo trình Thanh tra và Giải quyết KNHC của Học viện Hành chính Quốc gia, NXB Khoa học Kĩ thuật, Tái bản năm 2011)

Đối

tượ

ng

Các đơn vị trực thuộc quản lý của chủ

thể có thẩm quyền tiến hành thanh tra

Bao gồm tất cả cơ quan, tổ chức, cá nhân có hoạtđộng trong phạm vi quản lý nhà nước về

ngành, lĩnh vực của chủ thể có thẩm quyền tiếnhành thanh tra

M

ục

đí

ch

Làm trong sạch bộ máy, bảo đảm kỷ

cương, kỷ luật trong quản lý, điều hành

của cấp trên đối với cấp dưới hoặc đơn

vị trực thuộc

Bảo đảm sự chấp hành pháp luật của mọi cơ quan,

tổ chức, cá nhân, bảo đảm trật tự, kỷ cương tronghoạt động sản xuất, kinh doanh, hoạt động kinh tếtài chính, kinh tế xã hội cũng

như trong mọi ngành, lĩnh vực khác được nhà nước quản lý

Trang 21

i

du

ng

Thanh tra việc thực hiện chính sách,

pháp luật, nhiệm vụ, quyền hạn được

Thanh tra hành chính, với đối tượng là

cơ quan nhà nước và cán bộ, công chức

nhà nước chủ yếu áp dụng các biện

pháp kỷ luật hành chính

Thanh tra chuyên ngành có quyền xử phạt hànhchính

Câu 12 Trình bày tổ chức và nhiệm vụ, quyền hạn của Thanh tra Chính phủ (

Điều 14, 15 luật Thanh tra 2010)

A. Tổ chức của Thanh tra Chính phủ

- Thanh tra Chính phủ là cơ quan của Chính phủ, chịu trách nhiệm trước Chính phủ thực

hiện quản lý nhà nước về công tác thanh tra, giải quyết khiếu nại, tố cáo và phòng, chống

tham nhũng trong phạm vi cả nước; thực hiện hoạt động thanh tra, giải quyết khiếu nại, tố

cáo và phòng, chống tham nhũng theo quy định của pháp luật

-Cơ cấu Thanh tra Chính phủ gồm :

+ Tổng Thanh tra Chính phủ : là thành viên Chính phủ, là người đứng đầu ngành

thanh tra Tổng Thanh tra Chính phủ chịu trách nhiệm trước Quốc hội, Thủ tướng Chính

phủ về công tác thanh tra, giải quyết khiếu nại, tố cáo và phòng, chống tham nhũng

+Các Phó Tổng Thanh tra Chính phủ : giúp Tổng Thanh tra Chính phủ thực hiện

nhiệm vụ theo sự phân công của Tổng Thanh tra Chính phủ

+Thanh tra viên

B. Nhiệm vụ, quyền hạn Thanh tra chính phủ

* Trong quản lý nhà nước về thanh tra, Thanh tra Chính phủ có nhiệm vụ, quyền hạn sau

đây:

- Xây dựng chiến lược, Định hướng chương trình, văn bản quy phạm pháp luật về thanh tra

trình cấp có thẩm quyền ban hành, phê duyệt hoặc ban hành theo thẩm quyền; hướng dẫn,

tuyên truyền, kiểm tra, thanh tra việc thực hiện pháp luật về thanh tra;

- Lập kế hoạch thanh tra của Thanh tra Chính phủ; hướng dẫn Thanh tra bộ, Thanh tra tỉnh

xây dựng và tổ chức thực hiện kế hoạch thanh tra;

- Chỉ đạo về công tác, hướng dẫn về nghiệp vụ thanh tra; bồi dưỡng nghiệp vụ thanh tra đối

với đội ngũ cán bộ, công chức làm công tác thanh tra;

21

Trang 22

- Chủ trì, phối hợp với Bộ Nội vụ hướng dẫn về tổ chức bộ máy, biên chế thanh tra các cấp,các ngành, điều kiện, tiêu chuẩn bổ nhiệm Chánh Thanh tra, Phó Chánh Thanh tra, Thanhtra viên các cấp, các ngành;

- Yêu cầu bộ, cơ quan ngang bộ (sau đây gọi chung là bộ), Ủy ban nhân dân cấp tỉnh báocáo về công tác thanh tra; tổng hợp, báo cáo kết quả về công tác thanh tra; tổng kết kinhnghiệm về công tác thanh tra;

- Theo dõi, đôn đốc, kiểm tra việc thực hiện kết luận, kiến nghị, quyết định xử lý về thanhtra của Thủ tướng Chính phủ, Thanh tra Chính phủ;

-Thực hiện hợp tác quốc tế về công tác thanh tra

* Trong hoạt động thanh tra, Thanh tra Chính phủ có nhiệm vụ, quyền hạn sau đây:

- Thanh tra việc thực hiện chính sách, pháp luật và nhiệm vụ, quyền hạn của bộ, cơ quanthuộc Chính phủ, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh; thanh tra đối với doanh nghiệp nhà nước doThủ tướng Chính phủ quyết định thành lập;

- Thanh tra vụ việc phức tạp, liên quan đến trách nhiệm quản lý của nhiều bộ, Ủy ban nhândân cấp tỉnh;

-Thanh tra vụ việc khác do Thủ tướng Chính phủ giao;

- Kiểm tra tính chính xác, hợp pháp của kết luận thanh tra và quyết định xử lý sau thanh tracủa Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang bộ (sau đây gọi chung là Bộ trưởng), Chủ tịch

Ủy ban nhân dân cấp tỉnh khi cần thiết

* Trong lĩnh vực quản lý nhà nước về công tác giải quyết khiếu nại, tố cáo, thanh tra chính phủ có nhiệm vụ, thẩm quyền

- Tổ chức tiếp công dân; tiếp nhận, xử lý đơn giải quyết khiếu nại, tố cáo; giải quyết khiếunại, tố cáo theo thẩm quyền

- Chủ trì, phối hợp các cơ quan liên quan thực hiện nhiệm vụ tiếp công dân tại trụ sở tiếpcông dân của Trung ương Đảng và Nhà nước

- Theo dõi, kiểm tra, đôn đốc việc thực hiện các quyết định giải quyết khiếu nại, quyết định

xử lý tố cáo của Thanh tra chính phủ và Thủ tướng chính phủ

* Trong lĩnh vực quản lý nhà nước về công tác phòng, chống tham nhũng, thanh tra chính phủ có nhiệm vụ :

- Chỉ đạo, hướng dẫn công tác thanh tra việc thực hiện các quy định của pháp luật về phòng,chống tham nhũng

- Thanh tra việc thực hiện pháp luật về phòng, chống tham nhũng tại các Bộ, cơ quan ngang

Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ, UBND cấp tỉnh theo thẩm quyền hoặc theo chỉ đạo của Thủ

Trang 23

tướng CP; phối hợp với các cơ quan, tổ chức trong việc phát hiện hành vi tham nhũng;đôn đốc xử lý người có hành vi tham nhũng.

- Chủ trì, phối hợp với các CQNN có thẩm quyền xây dựng hệ thống dữ liệu chung vềphòng, chống tham nhũng

- Phối hợp với Kiểm toán NN, Bộ công an, Viện KSND tối cao, Tòa án ND tối cao, Vănphòng Ban chỉ đạo TƯ về phòng chống tham nhũng trong công tác phòng, chống thamnhũng

Câu 13 Trình bày tổ chức và nhiệm vụ, quyền hạn của Thanh tra Bộ

A. Tổ chức của Thanh tra bộ

1. Thanh tra bộ là cơ quan của bộ, giúp Bộ trưởng quản lý nhà nước về công tác thanh tra,giải quyết khiếu nại, tố cáo và phòng, chống tham nhũng; tiến hành thanh tra hành chínhđối với cơ quan, tổ chức, cá nhân thuộc phạm vi quản lý của bộ; tiến hành thanh trachuyên ngành đối với cơ quan, tổ chức, cá nhân thuộc phạm vi quản lý nhà nước theongành, lĩnh vực của bộ; giải quyết khiếu nại, tố cáo và phòng, chống tham nhũng theo quyđịnh của pháp luật

2.Thanh tra bộ có Chánh Thanh tra, Phó Chánh Thanh tra và Thanh tra viên

Chánh Thanh tra bộ do Bộ trưởng bổ nhiệm, miễn nhiệm, cách chức sau khi thốngnhất với Tổng Thanh tra Chính phủ

Phó Chánh Thanh tra bộ giúp Chánh Thanh tra bộ thực hiện nhiệm vụ theo sự phâncông của Chánh Thanh tra bộ

3. Thanh tra bộ chịu sự chỉ đạo, điều hành của Bộ trưởng và chịu sự chỉ đạo về công tác,hướng dẫn về tổ chức, nghiệp vụ của Thanh tra Chính phủ

B. Nhiệm vụ, quyền hạn của Thanh tra bộ

1. Trong quản lý nhà nước về thanh tra thuộc phạm vi quản lý nhà nước của bộ, Thanh tra bộ

có nhiệm vụ, quyền hạn sau đây:

a) Xây dựng kế hoạch thanh tra trình Bộ trưởng phê duyệt; tổ chức thực hiện kế hoạch thanhtra thuộc trách nhiệm của Thanh tra bộ; hướng dẫn, theo dõi, đôn đốc, kiểm tra việc thựchiện kế hoạch thanh tra thuộc trách nhiệm của cơ quan được giao thực hiện chức năngthanh tra chuyên ngành thuộc bộ;

b) Hướng dẫn nghiệp vụ thanh tra chuyên ngành đối với cơ quan được giao thực hiện chứcnăng thanh tra chuyên ngành thuộc bộ, Thanh tra sở; hướng dẫn, kiểm tra cơ quan, đơn vịthuộc bộ thực hiện quy định của pháp luật về thanh tra;

c) Yêu cầu Thủ trưởng cơ quan được giao thực hiện chức năng thanh tra chuyên ngành thuộc

bộ báo cáo về công tác thanh tra; tổng hợp, báo cáo kết quả về công tác thanh tra thuộcphạm vi quản lý nhà nước của bộ;

d) Theo dõi, đôn đốc, kiểm tra việc thực hiện kết luận, kiến nghị, quyết định xử lý về thanhtra của Bộ trưởng, Thanh tra bộ

23

Trang 24

2.Trong hoạt động thanh tra, Thanh tra bộ có nhiệm vụ, quyền hạn sau đây:

a)Thanh tra việc thực hiện chính sách, pháp luật và nhiệm vụ, quyền hạn của cơ quan, tổchức, cá nhân thuộc quyền quản lý trực tiếp của bộ; thanh tra đối với doanh nghiệp nhànước do Bộ trưởng quyết định thành lập;

b)Thanh tra việc chấp hành pháp luật chuyên ngành, quy định về chuyên môn – kỹ thuật,quy tắc quản lý ngành, lĩnh vực của cơ quan, tổ chức, cá nhân thuộc phạm vi quản lý nhànước của ngành, lĩnh vực do bộ phụ trách;

c) Thanh tra vụ việc khác do Bộ trưởng giao;

d)Kiểm tra tính chính xác, hợp pháp của kết luận thanh tra và quyết định xử lý sau thanh tracủa Thủ trưởng cơ quan được giao thực hiện chức năng thanh tra chuyên ngành thuộc bộ,Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh đối với vụ việc thuộc ngành, lĩnh vực quản lý nhànước của bộ khi cần thiết

3. Giúp Bộ trưởng quản lý nhà nước về công tác giải quyết khiếu nại, tố cáo; thực hiệnnhiệm vụ giải quyết khiếu nại, tố cáo theo quy định của pháp luật về khiếu nại, tố cáo

4. Giúp Bộ trưởng quản lý nhà nước về công tác phòng, chống tham nhũng; thực hiện nhiệm

vụ phòng, chống tham nhũng theo quy định của pháp luật về phòng, chống tham nhũng

Câu 14 Trình bày tổ chức và nhiệm vụ, quyền hạn của Thanh tra Sở

Thanh tra Sở là cơ quan của sở, giúp Giám đốc sở tiến hành thanh tra hành chính

và thanh tra chuyên ngành, giải quyết khiếu nại, tố cáo, phòng, chống tham nhũng theoquy định của pháp luật

A.Tổ chức của Thanh tra sở (Điều 23, Luật Thanh tra năm 2010)

1. Thanh tra sở là cơ quan của sở, giúp Giám đốc sở tiến hành thanh tra hành chính và thanhtra chuyên ngành, giải quyết khiếu nại, tố cáo, phòng, chống tham nhũng theo quy địnhcủa pháp luật

Thanh tra sở được thành lập ở những sở thực hiện nhiệm vụ quản lý nhà nước theo

ủy quyền của Ủy ban nhân dân cùng cấp hoặc theo quy định của pháp luật

2.Thanh tra sở có Chánh Thanh tra, Phó Chánh Thanh tra và Thanh tra viên

Chánh Thanh tra sở do Giám đốc sở bổ nhiệm, miễn nhiệm, cách chức sau khithống nhất với Chánh Thanh tra tỉnh

Phó Chánh Thanh tra sở giúp Chánh Thanh tra sở thực hiện nhiệm vụ theo sự phâncông của Chánh Thanh tra sở

3. Thanh tra sở chịu sự chỉ đạo, điều hành của Giám đốc sở; chịu sự chỉ đạo về công tácthanh tra và hướng dẫn về nghiệp vụ thanh tra hành chính của Thanh tra tỉnh, về nghiệp vụthanh tra chuyên ngành của Thanh tra bộ

B.Nhiệm vụ quyền hạn của cơ quan thanh tra (Điều 24, Luật Thanh tra năm

2010)

- Xây dựng kế hoạch thanh tra trình Giám đốc sở phê duyệt; tổ chức thực hiện kế

Trang 25

hoạch thanh tra thuộc trách nhiệm của Thanh tra sở; hướng dẫn, theo dõi, đôn đốc, kiểmtra việc thực hiện kế hoạch thanh tra của cơ quan được giao thực hiện chức năng thanh trachuyên ngành thuộc sở.

- Hướng dẫn, kiểm tra cơ quan, đơn vị thuộc sở thực hiện quy định của pháp luật về thanhtra

- Yêu cầu Thủ trưởng cơ quan được giao thực hiện chức năng thanh tra chuyên ngành thuộc

sở báo cáo về công tác thanh tra; tổng hợp, báo cáo kết quả về công tác thanh tra thuộcphạm vi quản lý của sở

- Theo dõi, đôn đốc, kiểm tra việc thực hiện kết luận, kiến nghị, quyết định xử lý về thanhtra của Giám đốc sở, Thanh tra sở

- Thanh tra việc thực hiện chính sách, pháp luật và nhiệm vụ, quyền hạn của cơ quan, tổchức, cá nhân thuộc quyền quản lý trực tiếp của sở

- Thanh tra việc chấp hành pháp luật chuyên ngành, quy định về chuyên môn - kỹ thuật,quy tắc quản lý ngành, lĩnh vực của cơ quan, tổ chức, cá nhân thuộc phạm vi quản lý củasở

-Thanh tra vụ việc khác do Giám đốc sở giao

- Kiểm tra tính chính xác, hợp pháp của kết luận thanh tra và quyết định xử lý sau thanh tracủa Thủ trưởng cơ quan được giao thực hiện chức năng thanh tra chuyên ngành thuộc sởđối với vụ việc thuộc ngành, lĩnh vực quản lý nhà nước của sở khi cần thiết

- Thực hiện nhiệm vụ giải quyết khiếu nại, tố cáo theo quy định của pháp luật về khiếu nại,

tố cáo

- Thực hiện nhiệm vụ phòng, chống tham nhũng theo quy định của pháp luật về phòng,chống tham nhũng

Câu 15 Trình bày tổ chức và nhiệm vụ, quyền hạn của Thanh tra Huyện

Tổ chức và hoạt động của Thanh tra Huyện được quy định cụ thể tại Mục 5, chương II Luật Thanh tra 2010

A.Tổ chức của Thanh tra huyện được quy định tại Điều 26

- Thứ nhất, về địa vị pháp lý: Thanh tra huyện là cơ quan chuyên môn thuộc Ủy ban nhândân cấp huyện, có trách nhiệm giúp Ủy ban nhân dân cùng cấp quản lý nhà nước về côngtác thanh tra, giải quyết khiếu nại, tố cáo và phòng, chống tham nhũng;

tiến hành thanh tra, giải quyết khiếu nại, tố cáo và phòng, chống tham nhũng theo quyđịnh của pháp luật

- Thứ hai, cơ cấu tổ chức; Thanh tra huyện có Chánh Thanh tra, Phó Chánh Thanh tra vàThanh tra viên

+ Chánh Thanh tra huyện do Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp huyện bổ nhiệm, miễnnhiệm, cách chức sau khi thống nhất với Chánh Thanh tra tỉnh

+ Phó Chánh Thanh tra huyện giúp Chánh Thanh tra huyện thực hiện nhiệm vụtheo sự phân công của Chánh Thanh tra huyện

25

Trang 26

- Thanh tra huyện chịu sự chỉ đạo, điều hành của Chủ tịch Ủy ban nhân dân cùng cấp vàchịu sự chỉ đạo về công tác, hướng dẫn về nghiệp vụ thanh tra của Thanh tra tỉnh.

B.Nhiệm vụ, quyền hạn của Thanh tra huyện căn cứ theo điều 27

- Trong quản lý nhà nước về thanh tra thuộc phạm vi quản lý nhà nước của Ủy ban nhândân cấp huyện, Thanh tra huyện có nhiệm vụ, quyền hạn sau đây:

+ Xây dựng kế hoạch thanh tra trình Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp huyện phêduyệt và tổ chức thực hiện kế hoạch đó;

+ Báo cáo kết quả về công tác thanh tra;

+ Theo dõi, đôn đốc, kiểm tra việc thực hiện kết luận, kiến nghị, quyết định xử lý

về thanh tra của Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp huyện, Thanh tra huyện

- Trong hoạt động thanh tra, Thanh tra huyện có nhiệm vụ, quyền hạn sau đây:+ Thanh tra việc thực hiện chính sách, pháp luật và nhiệm vụ, quyền hạn của cơquan chuyên môn thuộc Ủy ban nhân dân cấp huyện, của Ủy ban nhân dân cấp xã;

+ Thanh tra vụ việc phức tạp, có liên quan đến trách nhiệm của nhiều cơ quanchuyên môn thuộc Ủy ban nhân dân cấp huyện, Ủy ban nhân dân cấp xã;

+ Thanh tra vụ việc khác do Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp huyện giao

- Giúp Ủy ban nhân dân cấp huyện quản lý nhà nước về công tác giải quyết khiếu nại, tốcáo; thực hiện nhiệm vụ giải quyết khiếu nại, tố cáo theo quy định của pháp luật về khiếunại, tố cáo

- Giúp Ủy ban nhân dân cấp huyện quản lý nhà nước về công tác phòng, chống thamnhũng; thực hiện nhiệm vụ phòng, chống tham nhũng theo quy định của pháp luật vềphòng, chống tham nhũng

Câu 16 Trình bày nhiệm vụ, quyền hạn của Tổng Thanh tra Chính phủ

Điều 16 Nhiệm vụ, quyền hạn của Tổng Thanh tra Chính phủ

1.Tổng Thanh tra Chính phủ có nhiệm vụ sau đây:

a) Lãnh đạo, chỉ đạo, kiểm tra công tác thanh tra trong phạm vi quản lý nhà nước của Chínhphủ; lãnh đạo Thanh tra Chính phủ thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn theo quy định của Luậtnày và các quy định khác của pháp luật có liên quan;

b)Trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Định hướng chương trình thanh tra và tổ chức triểnkhai Định hướng chương trình thanh tra;

c) Chủ trì xử lý việc chồng chéo về phạm vi, đối tượng, nội dung, thời gian thanh tra giữacác Thanh tra bộ; giữa Thanh tra bộ với Thanh tra tỉnh;

d)Xem xét xử lý vấn đề mà Chánh Thanh tra bộ không nhất trí với Bộ trưởng, Chánh Thanh

Trang 27

Trường hợp Bộ trưởng không đồng ý với kết quả xử lý của Tổng Thanh tra Chính phủ thìTổng Thanh tra Chính phủ báo cáo Thủ tướng Chính phủ xem xét, quyết định.

2.Tổng Thanh tra Chính phủ có quyền hạn sau đây:

a)Quyết định việc thanh tra khi phát hiện có dấu hiệu vi phạm pháp luật và chịu trách nhiệmtrước Thủ tướng Chính phủ về quyết định của mình;

b)Quyết định thanh tra lại vụ việc đã được Bộ trưởng kết luận nhưng phát hiện có dấu hiệu

vi phạm pháp luật khi được Thủ tướng Chính phủ giao; quyết định thanh tra lại vụ việc đãđược Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh kết luận nhưng phát hiện có dấu hiệu vi phạmpháp luật;

c) Đề nghị Bộ trưởng, yêu cầu Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh tiến hành thanh tra trongphạm vi quản lý của bộ, của Ủy ban nhân dân cấp tỉnh khi phát hiện có dấu hiệu vi phạmpháp luật; trường hợp Bộ trưởng, Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh không đồng ý thì cóquyền ra quyết định thanh tra, báo cáo và chịu trách nhiệm trước Thủ tướng Chính phủ vềquyết định của mình;

d)Kiến nghị Bộ trưởng đình chỉ việc thi hành hoặc hủy bỏ quy định do bộ đó ban hành tráivới quy định của cơ quan nhà nước cấp trên, của Tổng Thanh tra Chính phủ về công tácthanh tra; trường hợp Bộ trưởng không đình chỉ hoặc không hủy bỏ văn bản đó thì trìnhThủ tướng Chính phủ quyết định;

đ) Đình chỉ việc thi hành và đề nghị Thủ tướng Chính phủ bãi bỏ quy định của Ủyban nhân dân cấp tỉnh, Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh trái với quy định của cơ quannhà nước cấp trên, của Tổng Thanh tra Chính phủ về công tác thanh tra;

e)Kiến nghị với cơ quan nhà nước có thẩm quyền sửa đổi, bổ sung, ban hành quy định chophù hợp với yêu cầu quản lý; kiến nghị đình chỉ hoặc hủy bỏ quy định trái pháp luật pháthiện qua công tác thanh tra;

g) Kiến nghị Thủ tướng Chính phủ xem xét trách nhiệm, xử lý người thuộc quyềnquản lý của Thủ tướng Chính phủ có hành vi vi phạm pháp luật phát hiện qua thanh trahoặc không thực hiện kết luận, quyết định xử lý về thanh tra; yêu cầu người đứng đầu cơquan, tổ chức xem xét trách nhiệm, xử lý người thuộc quyền quản lý của cơ quan, tổ chức

có hành vi vi phạm pháp luật phát hiện qua thanh tra hoặc không thực hiện kết luận, quyếtđịnh xử lý về thanh tra

Câu 17 Trình bày nhiệm vụ, quyền hạn của Chánh Thanh tra Bộ

( Điều 19 Luật Thanh tra năm 2010)

A. Nhiệm vụ:

- Lãnh đạo, chỉ đạo, kiểm tra công tác thanh tra trong phạm vi quản lý nhà nước của bộ;lãnh đạo Thanh tra bộ thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn theo quy định của Luật này và cácquy định khác của pháp luật có liên quan;

27

Trang 28

- Chủ trì xử lý việc chồng chéo về phạm vi, đối tượng, nội dung, thời gian thanh tra trongphạm vi quản lý nhà nước của bộ; phối hợp với Chánh Thanh tra tỉnh giải quyết việcchồng chéo về phạm vi, đối tượng, nội dung, thời gian thanh tra trên địa bàn tỉnh, thànhphố trực thuộc Trung ương.

- Yêu cầu Thủ trưởng cơ quan được giao thực hiện chức năng thanh tra chuyên ngành thuộc

bộ tiến hành thanh tra trong phạm vi quản lý của cơ quan đó khi phát hiện có dấu hiệu viphạm pháp luật; trường hợp Thủ trưởng cơ quan được giao thực hiện chức năng thanh trachuyên ngành thuộc bộ không đồng ý thì có quyền ra quyết định thanh tra, báo cáo và chịutrách nhiệm trước Bộ trưởng về quyết định của mình;

- Kiến nghị Bộ trưởng tạm đình chỉ việc thi hành quyết định sai trái về thanh tra của cơquan, đơn vị thuộc quyền quản lý trực tiếp của bộ;

- Kiến nghị Bộ trưởng giải quyết vấn đề liên quan đến công tác thanh tra; trường hợp kiếnnghị đó không được chấp nhận thì báo cáo Tổng Thanh tra Chính phủ;

- Kiến nghị với cơ quan nhà nước có thẩm quyền sửa đổi, bổ sung, ban hành quy định chophù hợp với yêu cầu quản lý; kiến nghị đình chỉ hoặc hủy bỏ quy định trái pháp luật pháthiện qua công tác thanh tra;

- Xử phạt vi phạm hành chính theo quy định của pháp luật về xử lý vi phạm hànhchính;

- Kiến nghị Bộ trưởng xem xét trách nhiệm, xử lý người thuộc quyền quản lý của Bộ trưởng

có hành vi vi phạm pháp luật phát hiện qua thanh tra hoặc không thực hiện kết luận, quyếtđịnh xử lý về thanh tra; yêu cầu người đứng đầu cơ quan, tổ chức xem xét trách nhiệm, xử

lý người thuộc quyền quản lý của cơ quan, tổ chức có hành vi vi phạm pháp luật phát hiệnqua thanh tra hoặc không thực hiện kết luận, quyết định xử lý về thanh tra

Câu 18 Trình bày nhiệm vụ, quyền hạn của Chánh Thanh tra Tỉnh

A. Chánh Thanh tra tỉnh có nhiệm vụ sau đây:

a) Lãnh đạo, chỉ đạo, kiểm tra công tác thanh tra trong phạm vi quản lý nhà nước của Ủy bannhân dân cấp tỉnh; lãnh đạo Thanh tra tỉnh thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn theo quy địnhcủa Luật này và các quy định khác của pháp luật có liên quan;

b)Chủ trì xử lý việc chồng chéo về phạm vi, đối tượng, nội dung, thời gian thanh tra giữa

Trang 29

Thanh tra bộ xử lý việc chồng chéo về phạm vi, đối tượng, nội dung, thời gian thanh tratrên địa bàn tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương;

c) Xem xét xử lý vấn đề mà Chánh Thanh tra sở không nhất trí với Giám đốc sở, ChánhThanh tra huyện không nhất trí với Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp huyện về công tácthanh tra Trường hợp Giám đốc sở không đồng ý với kết quả xử lý của Chánh

29

Trang 30

Thanh tra tỉnh thì Chánh Thanh tra tỉnh báo cáo Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh xemxét, quyết định.

B.Chánh Thanh tra tỉnh có quyền hạn sau đây:

a)Quyết định việc thanh tra khi phát hiện có dấu hiệu vi phạm pháp luật và chịu trách nhiệmtrước Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh về quyết định của mình;

b)Quyết định thanh tra lại vụ việc đã được Giám đốc sở kết luận nhưng phát hiện có dấuhiệu vi phạm pháp luật khi được Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh giao; quyết địnhthanh tra lại vụ việc đã được Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp huyện kết luận nhưng pháthiện có dấu hiệu vi phạm pháp luật;

c) Yêu cầu Giám đốc sở, Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp huyện thanh tra trong phạm vi quản

lý của sở, Ủy ban nhân dân cấp huyện khi phát hiện có dấu hiệu vi phạm pháp luật; trườnghợp Giám đốc sở, Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp huyện không đồng ý thì có quyền raquyết định thanh tra, báo cáo và chịu trách nhiệm trước Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấptỉnh về quyết định của mình;

d)Kiến nghị Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh giải quyết vấn đề về công tác thanh tra;trường hợp kiến nghị đó không được chấp nhận thì báo cáo Tổng Thanh tra Chính phủ;

đ) Kiến nghị với cơ quan nhà nước có thẩm quyền sửa đổi, bổ sung, ban hành quyđịnh cho phù hợp với yêu cầu quản lý; kiến nghị đình chỉ hoặc hủy bỏ quy định trái phápluật phát hiện qua công tác thanh tra;

e)Kiến nghị Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh xem xét trách nhiệm, xử lý

người thuộc quyền quản lý của Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh có hành

vi vi phạm pháp luật phát hiện qua thanh tra hoặc không thực hiện kết luận,

quyết định xử lý về thanh tra; yêu cầu người đứng đầu cơ quan, tổ chức

xem xét trách nhiệm, xử lý người thuộc quyền quản lý của cơ quan, tổ chức

có hành vi vi phạm pháp luật phát hiện qua thanh tra hoặc không thực hiện

kết luận, quyết định xử lý về thanh tra

Câu 19 Trình bày nhiệm vụ, quyền hạn của Chánh Thanh tra Sở

A.Nhiệm vụ:

a) Lãnh đạo, chỉ đạo, kiểm tra công tác thanh tra trong phạm vi quản lý của sở; lãnh đạoThanh tra sở thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn theo quy định của Luật này và các quy địnhkhác của pháp luật có liên quan;

b) Xử lý việc chồng chéo về phạm vi, đối tượng, nội dung, thời gian thanh tra trong phạm viđược phân cấp quản lý nhà nước của sở

B.Quyền hạn:

a) Quyết định việc thanh tra khi phát hiện có dấu hiệu vi phạm pháp luật và chịu trách nhiệmtrước Giám đốc sở về quyết định của mình;

Trang 31

b) Quyết định thanh tra lại vụ việc đã được Thủ trưởng cơ quan được giao thực hiện chứcnăng thanh tra chuyên ngành thuộc sở kết luận nhưng phát hiện có dấu hiệu vi phạm phápluật khi được Giám đốc sở giao;

c) Yêu cầu thủ trưởng cơ quan được giao thực hiện chức năng thanh tra chuyên ngành thuộc

sở tiến hành ttra trong phạm vi trách nhiệm của cơ quan đó khi phát hiện có dấu hiệuVPPL; trường hợp Thủ trưởng cơ quan được giao thực hiện chức năng ttra chuyên ngànhthuộc sở không đồng ý thì có quyền ra quyết định thanh tra, báo cáo và chịu trách nhiệmtrước Giám đốc sở về quyết định của mình

d) Kiến nghị Giám đốc sở tạm đình chỉ việc thi hành quyết định sai trái về thanh tra của cơquan, đơn vị thuộc quyền quản lý trực tiếp của sở;

e) Kiến nghị Giám đốc sở giải quyết vấn đề về công tác thanh tra, trường hợp kiến nghị đókhông được chấp nhận thì báo cáo Chánh Thanh tra tỉnh hoặc Chánh Thanh tra bộ;

f) Kiến nghị với cơ quan nhà nước có thẩm quyền sửa đổi, bổ sung, ban hành quy định chophù hợp với yêu cầu quản lý; kiến nghị đình chỉ hoặc hủy bỏ quy định trái pháp luật pháthiện qua công tác thanh tra;

g) Xử phạt vi phạm hành chính theo quy định của pháp luật về xử lý vi phạm hành chính;h) Kiến nghị Giám đốc sở xem xét trách nhiệm, xử lý người thuộc quyền quản lý của Giámđốc sở có hành vi vi phạm pháp luật phát hiện qua thanh tra hoặc không thực hiện kếtluận, quyết định xử lý về thanh tra

Câu 20 Trình bày nhiệm vụ, quyền hạn của Chánh Thanh tra Huyện

-Chánh thanh tra huyện là người đứng đầu thanh tra huyện

- Chánh thanh tra huyện do Chủ tịch UBND huyện bổ nhiệm, miễn nhiệm, cách chức saukhi thống nhất với Chánh thanh tra tỉnh

Điều 28, Luật Thanh tra 2010 quy định nhiệm vụ , quyền hạn của chánh thanh tra huyện:

A. Nhiệm vụ

Chánh Thanh tra huyện có nhiệm vụ lãnh đạo, chỉ đạo, kiểm tra công tác thanhtra trong phạm vi quản lý nhà nước của Ủy ban nhân dân cấp huyện; lãnh đạo Thanh trahuyện thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn theo quy định của Luật này và các quy định kháccủa pháp luật có liên quan

B. Quyền hạn

Chánh Thanh tra huyện có quyền hạn sau đây:

a)Quyết định việc thanh tra khi phát hiện có dấu hiệu vi phạm pháp luật và chịu trách nhiệmtrước Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp huyện về quyết định của mình;

b)Kiến nghị với cơ quan nhà nước có thẩm quyền sửa đổi, bổ sung, ban hành quy định chophù hợp với yêu cầu quản lý; kiến nghị đình chỉ hoặc hủy bỏ quy định trái pháp luật pháthiện qua công tác thanh tra;

31

Trang 32

c) Kiến nghị Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp huyện giải quyết vấn đề về công tác thanh tra;

trường hợp kiến nghị đó không được chấp nhận thì báo cáo Chánh Thanh tra tỉnh;

d)Kiến nghị Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp huyện xem xét trách nhiệm, xử lý người thuộc

quyền quản lý của Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp huyện có hành vi vi phạm pháp luật phát

hiện qua thanh tra hoặc không thực hiện kết luận, quyết định xử lý về thanh tra; yêu cầu

người đứng đầu cơ quan, tổ chức khác xem xét trách nhiệm, xử lý người thuộc quyền

quản lý của cơ quan, tổ chức có hành vi vi phạm pháp luật phát hiện qua thanh tra hoặc

không thực hiện kết luận, quyết định xử lý về thanh tra

Câu 21 Phân biệt thanh tra nhà nước và cơ quan được giao thực hiện chức năng thanh tra chuyên ngành.

Điều 3 của Luật thanh tra 2010

Thanh tra nhà nước là hoạt động xem xét, đánh giá, xử lý theo trình tự, thủ tục

do pháp luật quy định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền đối với việc thực hiện chính

sách, pháp luật, nhiệm vụ, quyền hạn của cơ quan, tổ chức, cá nhân Thanh tra nhà nước

bao gồm thanh tra hành chính và thanh tra chuyên ngành

Cơ quan được giao thực hiện chức năng thanh tra chuyên ngành là cơ quan thực

hiện nhiệm vụ quản lý nhà nước theo ngành, lĩnh vực, bao gồm tổng cục, cục thuộc bộ,

chi cục thuộc sở được giao thực hiện chức năng thanh tra chuyên ngành

Phân biệt:

Thanh tra nhà nước Cơ quan được giao thực hiện chức năng

thanh tra chuyên ngành

Chủ thể Hệ thống cơ quan thanh tra nhà nước bao

gồm Thanh tra Chính phủ, Thanh tra Bộ,Thanh tra Tỉnh, Thanh tra Sở, Thanh traHuyện Đây là những cơ

Một số Tổng cục, Cục thuộc Bộ; Một sốChi cục thuộc Sở được giao thực hiệnchức năng thanh tra chuyên ngành.Không tổ chức thành các cơ

quan thanh tra độc lập quan thanh tra độc lập

Trang 33

Hoạt động Bao gồm hai hoạt động: Thanh tra hành

chính và Thanh tra chuyên ngành

Chỉ thực hiện hoạt động thanh tra chuyênngành

Chủ yếu là quy định pháp luật về quản lýngành, lĩnh vực mang tính chuyên môn, kỹthuật

Tính chất Một phần mang tính kiểm tra trong hệ

thống cơ quan có thứ bậc hành chínhtrong cuộc thanh tra hành chính, khôngmang tính chuyên môn và yêu cầu nghiệp

vụ kĩ thuật cao

Chủ yếu nghiệp vụ thanh tra mang tínhchuyên ngành, yêu cầu kỹ thuật về lĩnhvực được thanh tra cao và chuyên sâu

Câu 22 Phân tích đặc điểm của cơ quan được giao thực hiện chức năng thanh tra chuyên ngành và người được giao thực hiện nhiệm vụ thanh tra chuyên

Cơ quan được giao thực hiện chức năng thanh tra chuyên ngành gồm những đặc

điểm chính sau :

- Cách thức thành lập : không thành lập hệ thống cơ quan thanh tra độc lập mà giao chức

năng thanh tra chuyên ngành cho các cơ quan thực hiện nhiệm vụ quản lý nhà nước theo

ngành, lĩnh vực trực tiếp thực hiện

- Nhiệm vụ, quyền hạn: tiến hành thanh tra và quyết định xử phạt vi phạm hành chính với

các hành vi vi phạm pháp luật và thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn khác gắn với hoạt động

quản lý nhà nước về ngành, lĩnh vực

33

Trang 34

- Cách thức hoạt động : thủ trưởng cơ quan được giao thực hiện chức năng thanh tra chuyênngành có trách nhiệm trực tiếp xây dựng kế hoach thanh tra, quyết định thanh tra, thànhlập đoàn thanh tra, cử công chức thực hiện nhiệm vụ thanh tra, đưa ra kết luận thanh tra …

B. Đặc điểm của người được giao thực hiện nhiệm vụ thanh tra chuyên ngành :

- Không được gọi là thanh tra viên mà là công chức được phân công thực hiện nhiệm vụthanh tra bởi cơ quan được giao thực hiện nhiệm vụ thanh tra chuyên ngành không phải là

cơ quan thanh tra độc lập Chỉ có cơ quan thanh tra nhà nước mới có Thanh tra viên

- Có trình độ chuyên môn, nghiệp vụ đáp ứng được yêu cầu của việc thực hiện nhiệm vụthanh tra chuyên ngành Người được giao thực hiện nhiệm vụ thanh tra chuyên ngànhthường là những công chức trực tiếp được giao thực hiện nhiệm vụ

Trang 35

chuyên môn ở các cơ quan Bởi vậy, họ nắm rõ các quy tắc chuyên môn , kĩ thuật; dễ dàngphát hiện, nắm bắt những sai phạm trong việc thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn; chấp hànhcác quy tắc chuyên môn, kỹ thuật của đối tượng thanh tra.

Câu 23 Trình bày tổ chức và hoạt động của Ban thanh tra nhân dân ở xã, phường, thị trấn

A. Tổ chức Ban thanh tra nhân dân ở xã, phường, thị trấn

1. Ban thanh tra nhân dân ở xã, phường, thị trấn do Hội nghị nhân dân hoặc Hội nghị đạibiểu nhân dân tại thôn, làng, ấp, bản, tổ dân phố bầu

Căn cứ vào địa bàn và số lượng dân cư, mỗi Ban thanh tra nhân dân ở xã, phường,thị trấn có từ 05 đến 11 thành viên

Thành viên Ban thanh tra nhân dân không phải là người đương nhiệm trong Ủy bannhân dân cấp xã

Nhiệm kỳ của Ban thanh tra nhân dân ở xã, phường, thị trấn là 02 năm

2. Trong nhiệm kỳ, thành viên Ban thanh tra nhân dân không hoàn thành nhiệm vụ hoặckhông còn được nhân dân tín nhiệm thì Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam xã, phường,thị trấn đề nghị Hội nghị nhân dân hoặc Hội nghị đại biểu nhân dân đã bầu ra thành viên

đó bãi nhiệm và bầu người khác thay thế

B. Hoạt động của Ban thanh tra nhân dân ở xã, phường, thị trấn

1. Ban thanh tra nhân dân ở xã, phường, thị trấn do Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cùngcấp trực tiếp chỉ đạo hoạt động

2. Ban thanh tra nhân dân căn cứ vào Nghị quyết của Hội đồng nhân dân xã, phường, thịtrấn, chương trình hành động và sự chỉ đạo của Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam xã,phường, thị trấn đề ra phương hướng, nội dung kế hoạch hoạt động của mình

3. Ban thanh tra nhân dân có trách nhiệm báo cáo về hoạt động của mình với Ủy ban Mặttrận Tổ quốc Việt Nam xã, phường, thị trấn Khi cần thiết, Trưởng Ban thanhtra nhândân được mời tham dự cuộc họp của Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân, Ủy ban Mặttrận Tổ quốc Việt Nam xã, phường, thị trấn

C. Trách nhiệm của Ủy ban nhân dân cấp xã

1. Thông báo cho Ban thanh tra nhân dân những chính sách, pháp luật chủ yếu liên quan đến

tổ chức, hoạt động, nhiệm vụ của Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân cấp xã; các mụctiêu và nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội hằng năm của địa phương

2. Yêu cầu cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan cung cấp đầy đủ và kịp thời các thông tin,tài liệu cần thiết cho Ban thanh tra nhân dân

3. Xem xét, giải quyết kịp thời các kiến nghị của Ban thanh tra nhân dân, thông báo kết quảgiải quyết trong thời hạn chậm nhất không quá 15 ngày, kể từ ngày nhận được kiến nghịđó; xử lý người có hành vi cản trở hoạt động của Ban thanh tra nhân dân hoặc người cóhành vi trả thù, trù dập thành viên Ban thanh tra nhân dân

35

Trang 36

4. Thông báo cho Ban thanh tra nhân dân kết quả giải quyết khiếu nại, tố cáo, việc thực hiệnpháp luật về dân chủ cơ sở.

5. Hỗ trợ kinh phí, phương tiện để Ban thanh tra nhân dân hoạt động theo quy định của phápluật

D. Trách nhiệm của Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam xã, phường, thị trấn

1.Hướng dẫn việc tổ chức Hội nghị nhân dân hoặc Hội nghị đại biểu nhân dân ở thôn, làng,

ấp, bản, tổ dân phố bầu Ban thanh tra nhân dân

2.Ra văn bản công nhận Ban thanh tra nhân dân và thông báo cho Hội đồng nhân dân, Ủyban nhân dân cùng cấp và nhân dân ở địa phương; tổ chức cuộc họp của Ban thanh tranhân dân để Ban thanh tra nhân dân bầu Trưởng ban, Phó Trưởng ban, phân công nhiệm

vụ cho từng thành viên

2 Hướng dẫn Ban thanh tra nhân dân xây dựng chương trình, nội dung công tác;định kỳ nghe báo cáo về hoạt động của Ban thanh tra nhân dân; đôn đốc việc giải quyếtnhững kiến nghị của Ban thanh tra nhân dân

4. Động viên nhân dân ở địa phương ủng hộ, phối hợp; tham gia các hoạt động của Banthanh tra nhân dân

5.Xác nhận biên bản, kiến nghị của Ban thanh tra nhân dân

Câu 24 Phân biệt thanh tra nhân dân và thanh tra nhà nước.

Đặc điểm

- Là cơ quan hành chính nhà nướcđược thành lập theo thủ tục Luậtđịnh;

- Hoạt động mang tính quyền lực nhànước

- Do MTTQ hoặc Tổ chức Côngđoàn thành lập;

- Hoạt động mang tính chất xã hội,

tự quản

Trang 37

Đối tượng

CQ, tổ chức, cá nhân thuộc thẩmquyền quản lý của CQ quản lý NNcùng cấp hoặc ngành, lĩnh vực

CQ, TC, cá nhân thực hiện nhiệm

vụ, quyền hạn ở xã, phường, thịtrấn hoặc trong nội bộ đơn vị Sựnghiệp công lập, Doanh nghiệpnhà nước

Phạm vi và

nội dung

Việc thực hiện chính sách, phápluật, nhiệm vụ, quyền hạn

Việc thực hiện chính sách, phápluật, giải quyết khiếu nại,

tố cáo, thực hiện quy chế dânchủ ở cơ sở

Mục đích

Kiến nghị các biện pháp khắc phụcnhững sơ hở trong cơ chế quản lý,chính sách, pháp luật nhằm góp phầnnâng cao hiệu lực, hiệu quả QLNN;

bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của

Tính chất Quyền lực nhà nước Giám sát hoạt động cơ quan nhà

nước, thể hiện tính dân chủ

Câu 25 Trình bày tổ chức và hoạt động của ban thanh tra nhân dân ở các cơ quan nhà nước đơn vị sự nghiệp công lập, doanh nghiệp nhà nước.

- Căn cứ pháp lý: Luật Thanh tra 2010; Nghị định số 86/2010/NĐ-CP của Chính phủ Quyđịnh chi tiết và hướng dẫn thi hành Luật Thanh tra

- Luật thanh tra 2010 có những quy định chung về Thanh tra nhân dân:

Điều 65 Tổ chức Thanh tra nhân dân

Thanh tra nhân dân được tổ chức dưới hình thức Ban thanh tra nhân dân

Ban thanh tra nhân dân được thành lập ở xã, phường, thị trấn, cơ quan nhà nước,đơn vị sự nghiệp công lập, doanh nghiệp nhà nước

37

Trang 38

Điều 66 Nhiệm vụ của Ban thanh tra nhân dân

Ban thanh tra nhân dân có nhiệm vụ giám sát việc thực hiện chính sách, phápluật, việc giải quyết khiếu nại, tố cáo, việc thực hiện pháp luật về dân chủ ở cơ sở của

cơ quan, tổ chức, cá nhân có trách nhiệm ở xã, phường, thị trấn, cơ quan nhà nước, đơn vị

sự nghiệp công lập, doanh nghiệp nhà nước

Điều 67 Quyền hạn của Ban thanh tra nhân dân

1. Kiến nghị người có thẩm quyền xử lý theo quy định của pháp luật khi phát hiện có dấuhiệu vi phạm pháp luật và giám sát việc thực hiện kiến nghị đó

2. Khi cần thiết, được Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã, người đứng đầu cơ quan nhà nước,đơn vị sự nghiệp công lập, doanh nghiệp nhà nước giao xác minh những vụ việc nhấtđịnh

3. Kiến nghị với Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã, người đứng đầu cơ quan nhà nước, đơn

vị sự nghiệp công lập, doanh nghiệp nhà nước khắc phục sơ hở, thiếu sót được phát hiệnqua việc giám sát; bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của công dân và người lao động,biểu dương những đơn vị, cá nhân có thành tích Trường hợp phát hiện người có hành vi

vi phạm pháp luật thì kiến nghị cơ quan, tổ chức có thẩm quyền xem xét, xử lý

Tổ chức và hoạt động của ban thanh tra nhân dân ở các cơ quan nhà nước, đơn vị

sự nghiệp công lập, doanh nghiệp nhà nước được quy định cụ thể tại Mục 3, Chương VILuật Thanh tra 2010 Cụ thể:

Tổ chức Ban thanh tra nhân dân ở cơ quan nhà nước, đơn vị sự nghiệp công lập, doanh nghiệp nhà nước:

Điều 72 Tổ chức Ban thanh tra nhân dân ở cơ quan nhà nước, đơn vị sự nghiệpcông lập, doanh nghiệp nhà nước

1. Ban thanh tra nhân dân ở cơ quan nhà nước, đơn vị sự nghiệp công lập, doanh nghiệp nhànước do Hội nghị công nhân, viên chức hoặc Hội nghị đại biểu công nhân, viên chức bầu

Ban thanh tra nhân dân có từ 03 đến 09 thành viên là người lao động hoặc đangcông tác trong cơ quan nhà nước, đơn vị sự nghiệp công lập, doanh nghiệp nhà nước

Nhiệm kỳ của Ban thanh tra nhân dân là 02 năm

2. Trong nhiệm kỳ, nếu thành viên Ban thanh tra nhân dân không hoàn thành nhiệm vụ hoặckhông còn được tín nhiệm thì Ban chấp hành Công đoàn cơ sở đề nghị Hội nghị côngnhân, viên chức hoặc Hội nghị đại biểu công nhân, viên chức bãi nhiệm và bầu ngườikhác thay thế

Hoạt động của Ban thanh tra nhân dân ở cơ quan nhà nước, đơn vị sự nghiệp công lập, doanh nghiệp nhà nước được quy định tại Điều 73 Luật này:

Điều 73 Hoạt động của Ban thanh tra nhân dân ở cơ quan nhà nước, đơn vị

sự nghiệp công lập, doanh nghiệp nhà nước

1. Ban thanh tra nhân dân ở cơ quan nhà nước, đơn vị sự nghiệp công lập, doanh nghiệp nhànước do Ban chấp hành Công đoàn cơ sở trực tiếp chỉ đạo hoạt động

Trang 39

2. Căn cứ vào nghị quyết Hội nghị công nhân, viên chức hoặc Hội nghị đại biểu công nhân,viên chức của cơ quan nhà nước, đơn vị sự nghiệp công lập, doanh nghiệp nhà nước và sựchỉ đạo của Ban chấp hành Công đoàn cơ sở, Ban thanh tra nhân dân lập chương trìnhcông tác theo từng quý, từng năm.

3. Ban thanh tra nhân dân có trách nhiệm báo cáo về hoạt động của mình với Ban chấp hànhCông đoàn cơ sở, Hội nghị công nhân, viên chức hoặc Hội nghị đại biểu công nhân, viênchức của cơ quan nhà nước, đơn vị sự nghiệp công lập, doanh nghiệp nhà nước

Điều 74 Trách nhiệm của người đứng đầu cơ quan nhà nước, đơn vị sự nghiệp công lập, doanh nghiệp nhà nước

1. Thông báo cho Ban thanh tra nhân dân về các chế độ, chính sách và những thông tin cầnthiết khác; bảo đảm quyền lợi đối với thành viên Ban thanh tra nhân dân trong thời gianthành viên đó thực hiện nhiệm vụ

2. Yêu cầu các đơn vị, cá nhân thuộc quyền quản lý cung cấp kịp thời, đầy đủ các thông tin,tài liệu liên quan trực tiếp đến nội dung giám sát để Ban thanh tra nhân dân thực hiệnnhiệm vụ

3. Xem xét, giải quyết kịp thời các kiến nghị của Ban thanh tra nhân dân; thông báo kết quảgiải quyết trong thời hạn chậm nhất không quá 15 ngày, kể từ ngày nhận được kiến nghịđó; xử lý người có hành vi cản trở hoạt động của Ban thanh tra nhân dân hoặc người cóhành vi trả thù, trù dập thành viên Ban thanh tra nhân dân

4. Thông báo cho Ban thanh tra nhân dân kết quả giải quyết khiếu nại, tố cáo, việc thực hiệnpháp luật về dân chủ ở cơ sở

5. Hỗ trợ kinh phí, phương tiện để Ban thanh tra nhân dân hoạt động theo quy định của phápluật

Câu 26.Đạo đức của thanh tra viên

A. Đạo đức của thanh tra viên

Đạo đức thanh tra là những quy tắc, chuẩn mực điều chỉnh hoạt động của thanh traviên trong quá trình thực hiện công việc chuyên môn theo quy định của pháp luật nhằmhoàn thành nhiệm vụ, công vụ được giao

(Quyết định số 1821 – QĐ/BCS ngày 30/12/2011 Quy định chuẩn mực đạo đức của cán bộ, đảng viên, công chức, viên chức ngành Thanh tra.)

Theo Quyết định này, cán bộ, đảng viên, công chức, viên chức thuộc ngành Thanhtra có trách nhiệm phấn đấu, rèn luyện thường xuyên theo năm chuẩn mực đạo đức sau:

Một là:có lập trường, quan điểm cách mạng vững vàng, chấp hành nghiêm chỉnhđường lối, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước; luôn nêu cao trách nhiệm, tậntụy với công việc được giao; phấn đấu vượt qua mọi khó khăn gian khổ để hoàn thànhnhiệm vụ tốt nhất

39

Trang 40

Hai là: có phong cách, phương pháp làm việc khoa học, đổi mới; sâu, sát công việc;coi trọng nguyên tắc, kỷ cương; phân tích xử lý vấn đề khách quan, công tâm, có lí, cótình, có tính thuyết phục cao.

Ba là: có tinh thần học tập, cầu tiến bộ, nghiên cứu, tiếp cận cái mới; không ngừngphấn đấu nâng cao trình độ, năng lực cá nhân về mọi mặt; coi trọng thực tiễn, lấy thực tiễnlàm thước đo đánh giá hiệu quả công việc

Bốn là:có ý thức rèn luyện, tu dưỡng phẩm chất, đạo đức cá nhân trong sang, lànhmạnh; nói đi đôi với việc làm; hành động có văn hóa; gương mẫu, tiêu biểu trong lối sốngsinh hoạt cá nhân; có tinh thần xây dựng và đoàn kết, thống nhất trong nội bộ; tích cựcđấu tranh bài trừ tệ tham nhũng, lãng phí, quan liêu; gương mẫu, không lợi dụng chứcquyền để vụ lợi

Năm là: có tấm lòng vì dân, thương dân, gần gũi, tôn trọng nhân dân, biết chia sẻ,thông cảm với nhân dân khi xử lý công việc; biết lắng nghe và tiếp thu ý kiến đúng đắncủa nhân dân; hoạt động vì lợi ích của đất nước, của nhân dân; thường xuyên sinh hoạt vớinhân dân nơi cư trú đúng quy định của Nhà nước

Câu 30 Trình bày và phân tích các giai đoạn tiến hành một cuộc thanh tra.

Căn cứ pháp lý: Luật Thanh tra 2010; Thông tư Số: 05/2014/TT-TTCP của Thanhtra Chính phủ Quy định về tổ chức,hoạt động,quan hệ công tác của đoàn thanh tra và trình

tự thủ tục tiến hành một cuộc thanh tra

Để tiến hành một cuộc thanh tra cần trải qua 3 giai đoạn:

Điều 1 Thông tư 05/2014/TT-TTCP quy định:

“Thông tư này quy định về trình tự, thủ tục và nội dung tiến hành một cuộc thanh tra, bao gồm: chuẩn bị thanh tra, tiến hành thanh tra và kết thúc thanh tra”

1.Giai đoạn chuẩn bị thanh tra.

Đây là giai đoạn đầu tiên của quá trình thanh tra

Giai đoạn này chính là tiền đề chuẩn bị các điều kiện cần thiết giúp cho giai đoạnsau của quá trình thanh tra đạt được hiệu quả Hoạt động thanh tra cũng giống nhưcác hoạt động quản lý nhà nước khác, đều cần có những điều kiện cụ thể để tiếnhành một cách thông suốt và hiệu quả

Việc chuẩn bị các điều kiện cần thiết để tiến hành cuộc thanh tra là vô cùng quantrọng Bởi đó chính là điều kiện cần để cuộc thanh tra có thể diễn ra, và là điều kiện đủ đểcuộc thanh tra đạt được hiệu quả cao nhất Chuẩn bị tốt các điều kiện cần thiết sẽ giúp choviệc thanh tra dễ dàng, thuận lợi hơn và đi đúng hướng hơn

Để tiến hành một cuộc thanh tra nhất thiết phải trải qua giai đoạn chuẩn bị:

- Các văn bản pháp luật là căn cứ pháp lý cho mọi hoạt động của quá trình thanh tra.

Người ra quyết định thanh tra, trưởng đoàn thanh tra, các thành viên đoàn thanh tra và đốitượng thanh tra đặc biệt phải tuân thủ chặt chẽ các quy định của pháp luật về trình tự, thủtục pháp lý để tiến hành các hoạt động thanh tra Cụ thể là quy định trong văn bản Luật

Ngày đăng: 14/03/2022, 15:44

HÌNH ẢNH LIÊN QUAN

Hình thức - de-cuong-mon-thanh-tra-va-giai-quyet-khieu-nai-hanh-chinh
Hình th ức (Trang 33)

TÀI LIỆU CÙNG NGƯỜI DÙNG

TÀI LIỆU LIÊN QUAN

🧩 Sản phẩm bạn có thể quan tâm

w