LƠP bồi DƯỠNG CÔNG tác LÃNH đạo QUẢN lý CÔNG tác báo CHÍ quản lý tòa soạn hội tụ và ý nghĩa của vấn đề này trong bối cảnh mạng xã hội phát triển hiện nay

BÀI THU HOẠCH LỚP BỒI DƯỠNG CÁN BỘ LÃNH ĐẠO, QUẢN LÝ CÔNG TÁC BÁO CHÍ ĐỀ BÀI: QUẢN LÝ TÒA SOẠN HỘI TỤ VÀ Ý NGHĨA CỦA VẤN ĐỀ NÀY TRONG BỐI CẢNH PHÁT TRIỂN MẠNG XÃ HỘI HIỆN NAY MỞ ĐẦU Như chúng ta đã biết Báo chí cách mạng Việt Nam là cơ quan ngôn luận, chính trị của Đảng, nhà nước nhằm tuyên truyền, giáo dục đường lối, chính sách của Đảng và pháp luật của Nhà nước ta. Chính điều cốt lõi đó mà Đảng luôn quân tâm, bồi dưỡng, đầu tư không những cơ sở vật chất mà còn cả con người cho đội ngũ làm báo. Trước tình hình đổi mới nhanh chóng của các phương thức, phương tiện lợi ích của báo chí hiện đại theo tư duy đổi mới của cả xã hội và sự phát triển của trí tuệ con người trước nền khoa học 4.0 và hiện tại thì đội ngũ làm báo cần có sự đổi mới mạnh mẽ, toàn diện và quyết liệt không chỉ tư duy mà còn cả sáng tạo, nhằm bắt thời cơ, cơ hội và có cái nhìn khách quan để có phương pháp điều chỉnh, phát huy sáng tạo trong đội ngũ làm báo thời . Hiện nay, ở Việt Nam cũng như trên thế giới còn rất nhiều Tòa soạn báo vẫn hoạt động theo phương thức tổ chức đơn loại hình. Trong bối cảnh thông tin hiện nay, quy trình sản xuất tin, bài được vận hành như vậy khó có thể đáp ứng được nhu cầu thông tin nhanh nhậy cũng như sự phong phú, đa dạng từ điều kiện và phương thức tiếp nhận của công chúng. Do đó, để phát huy tối đa sức mạnh tổng hợp của nguồn nhân lực cũng như ưu thế về công nghệ kỹ thuật, nhiều Tòa soạn báo trên thế giới đã chuyển sang xây dựng mô hình Tòa soạn hội tụ. Đây là mô hình Tòa soạn đa phương tiện, tận dụng tối đa ưu thế về nhân lực đa phương tiện, dựa trên một nền tảng công nghệ kỹ thuật hiện đại để sản xuất ra các ấn phẩm cho nhiều loại hình, phương tiện báo chí. Hiện tại, mô hình này đang thực sự lan rộng trên thế giới và trở thành xu thế khó cưỡng lại. Tuy nhiên, với thực trạng hoạt động của các Tòa soạn báo ở Việt Nam hiện nay, Tòa soạn hội tụ vẫn là một khái niệm khá mới mẻ. Nhiều tờ báo hay nhà báo vẫn chưa ý thức được đầy đủ về tầm quan trọng của mô hình này. Dù vậy, cũng đã có một số Tòa soạn, cơ quan báo chí đã mạnh dạn đi đầu trong việc xây dựng và vận hành mô hình Tòa soạn hội tụ và đã bước đầu đạt nhiều hiệu quả tích cực từ quy trình sản xuất thông tin cho đến việc khẳng định uy tín, dù còn gặp không ít khó khăn. Với những lý do trên tác giả lựa chọn vấn đề “Quản lý Tòa soạn hội tụ và ý nghĩa của vấn đề này trong bối cảnh mạng xã hội phát triển hiện nay” làm đề tài viết thu hoạch khóa học.  

BÀI THU HOẠCH LỚP BỒI DƯỠNG

CÁN BỘ LÃNH ĐẠO, QUẢN LÝ CÔNG TÁC BÁO CHÍ

ĐỀ BÀI:

QUẢN LÝ TÒA SOẠN HỘI TỤ VÀ Ý NGHĨA CỦA VẤN ĐỀ NÀY TRONG BỐI CẢNH PHÁT TRIỂN MẠNG XÃ HỘI HIỆN NAY

MỤC LỤC

I CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ QUẢN LÝ TÒA

1.1 Định hướng của Đảng và Nhà nước Việt Nam đối với

1.5 Xây dựng Tòa soạn hội tụ - Xu thế phát triển của báo chí

II QUẢN LÝ TÒA SOẠN HỘI TỤ TRONG BỐI CẢNH

III GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ QUẢN LÝ TÒA

MỞ ĐẦU

Như chúng ta đã biết Báo chí cách mạng Việt Nam là cơ quan ngôn luận, chính trị của Đảng, nhà nước nhằm tuyên truyền, giáo dục đường lối, chính sách của Đảng và pháp luật của Nhà nước ta Chính điều cốt lõi đó mà Đảng luôn quân tâm, bồi dưỡng, đầu tư không những cơ sở vật chất mà còn cả con người cho đội ngũ làm báo

Trước tình hình đổi mới nhanh chóng của các phương thức, phương tiện lợi ích của báo chí hiện đại theo tư duy đổi mới của cả xã hội và sự phát triển của trí tuệ con người trước nền khoa học 4.0 và hiện tại thì đội ngũ làm báo cần có sự đổi mới mạnh mẽ, toàn diện và quyết liệt không chỉ tư duy mà còn cả sáng tạo, nhằm bắt thời cơ, cơ hội và có cái nhìn khách quan để có phương pháp điều chỉnh, phát huy sáng tạo trong đội ngũ làm báo thời @

Hiện nay, ở Việt Nam cũng như trên thế giới còn rất nhiều Tòa soạn báo vẫn hoạt động theo phương thức tổ chức đơn loại hình Trong bối cảnh thông tin hiện nay, quy trình sản xuất tin, bài được vận hành như vậy khó có thể đáp ứng được nhu cầu thông tin nhanh nhậy cũng như sự phong phú, đa dạng từ điều kiện và phương thức tiếp nhận của công chúng Do đó, để phát huy tối đa sức mạnh tổng hợp của nguồn nhân lực cũng như ưu thế về công nghệ kỹ thuật, nhiều Tòa soạn báo trên thế giới đã chuyển sang xây dựng mô hình Tòa soạn hội tụ Đây là mô hình Tòa soạn đa phương tiện, tận dụng tối

đa ưu thế về nhân lực đa phương tiện, dựa trên một nền tảng công nghệ kỹ thuật hiện đại để sản xuất ra các ấn phẩm cho nhiều loại hình, phương tiện báo chí Hiện tại, mô hình này đang thực sự lan rộng trên thế giới và trở thành

xu thế khó cưỡng lại Tuy nhiên, với thực trạng hoạt động của các Tòa soạn báo ở Việt Nam hiện nay, Tòa soạn hội tụ vẫn là một khái niệm khá mới mẻ Nhiều tờ báo hay nhà báo vẫn chưa ý thức được đầy đủ về tầm quan trọng của

mô hình này Dù vậy, cũng đã có một số Tòa soạn, cơ quan báo chí đã mạnh dạn đi đầu trong việc xây dựng và vận hành mô hình Tòa soạn hội tụ và đã bước đầu đạt nhiều hiệu quả tích cực từ quy trình sản xuất thông tin cho đến việc khẳng định uy tín, dù còn gặp không ít khó khăn Với những lý do trên

tác giả lựa chọn vấn đề “Quản lý Tòa soạn hội tụ và ý nghĩa của vấn đề này trong bối cảnh mạng xã hội phát triển hiện nay” làm đề tài viết thu hoạch

khóa học

NỘI DUNG

I CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ QUẢN LÝ TÒA SOẠN HỘI TỤ

I.1 Định hướng của Đảng và Nhà nước Việt Nam đối với quản lý

mô hình Tòa soạn hội tụ

Tại quyết định số 1497/QĐ-TTg ban hành ngày 08 tháng 11 năm 2018

về “Phê duyệt chiến lược phát triển thông tin quốc gia đến năm 2025, tầm nhìn 2030”, Chính phủ đề ra mục tiêu đến năm 2025, 80% cơ quan báo chí hoạt động, vận hành mô hình Tòa soạn hội tụ, phù hợp với sự phát triển của khoa học, công nghệ tiên tiến trên thế giới Điều này cho thấy, sự chuyển hướng sang mô hình Tòa soạn hội tụ là một nhu cầu bắt buộc đối với các cơ

quan báo chí toàn quốc.

Ngày 3/4/2019 Thủ tướng Chính phủ ra quyết định số 362/QĐ – TTg

về phê duyệt quy hoạch phát triển và quản lý báo chí toàn quốc đến năm

2025 Theo đó, mục tiêu đề ra theo quy hoạch là “Sắp xếp hệ thống báo chí gắn với đổi mới mô hình tổ chức, nâng cao hiệu quả lãnh đạo, quản lý báo chí

để phát triển hệ thống báo in, báo hình, báo nói, báo điện tử Xây dựng một số

cơ quan báo chí chủ lực, đa phương tiện làm nòng cốt, có vai trò định hướng

dư luận xã hội, thông tin đối ngoại Sắp xếp hệ thống báo chí, khắc phục tình trạng chồng chéo, đầu tư dàn trải, buông lỏng quản lý, hoạt động xa rời tôn chỉ, mục đích; gắn với việc xác định rõ trách nhiệm lãnh đạo, quản lý báo chí của các cấp ủy Đảng, chính quyền, nhất là của người đứng đầu cơ quan chủ quản và cơ quan báo chí Xây dựng đội ngũ cán bộ quản lý, phóng viên, biên tập viên có đủ phẩm chất, năng lực đáp ứng yêu cầu phát triển báo chí trong tình hình mới”

Ngày 4/6/2019 Bộ thông tin và Truyền thông ban hành kế hoạch số

1738/KH – BTTTT về triển khai sắp xếp các cơ quan báo chí theo quy hoạch phát triển và quản lý báo chí toàn quốc đến năm 2025 Theo kế hoạch, việc chuyển sang mô hình Tòa soạn hội tụ của các báo được sắp xếp theo lộ trình Đây là những cơ sở quan trọng để các báo sắp xếp, quy hoạch lại cơ quan báo nhằm nâng cao vai trò của báo chí trong phát triển kinh tế xã hội

Chính vì vậy, các báo chủ động đón nhận xu thế này Việc sử dụng

mạng Internet và biến nó thành một trong những cách thức thu hút thêm độc

giả là một giải pháp phù hợp của báo chí Việt Nam

I.2 Khái niệm Tòa soạn hội tụ

Toà soạn hội tụ là mô hình tòa soạn hiện đại, có sự vận hành theo hướng thống nhất, tận dụng tối đa ưu thế về nhân lực đa phương tiện và nền tảng công nghệ kỹ thuật số để sản xuất các sản phẩm cho báo chí đa nền tảng

Hay, Tòa soạn hội tụ là một mô hình tòa soạn hiện đại, trong đó có sự hợp nhất giữa các phong (ban) chuyên môn trong tòa soạn, các phóng viên, biên tập viên cũng như lãnh đạo cùng làm việc trong một không gian mở trên cùng một mặt phẳng, lấy trung tâm sản xuất và phân phối tin tức đa phương tiện làm hạt nhân, nơi có thể giúp lãnh đạo tòa soạn đưa ra chỉ thị nhanh nhất

và thống nhất về nội dung đến từng nhân viên trong tòa soạn

I.3 Mô hình Tòa soạn hội tụ

Hiện nay, hầu hết các Tòa soạn đều được xây dựng và vận hành theo

mô hình tòa soạn riêng rẽ, phóng viên chủ yếu phục vụ cho một loại hình báo chí Điều đó đã làm cho các Tòa soạn báo không phát huy được sực mạnh tổng thể về nguồn nhân lực cũng như ưu thế vượt trội của công nghệ đa phương tiện Chính vì vậy, một số tờ báo đã tìm cách xây dựng mô hình tòa soạn đa phương tiện, lấy báo điện tử làm trung tâm Và mô hình Tòa soạn hội

tụ đang có xu hướng lan rộng trong các cơ quan truyền thông trên thế giới cũng như tại Việt Nam Điều quan trong hơn, mô hình Tòa soạn hội tụ đã và

đang tạo ra sự thay đổi trong thói quen làm việc thường nhật của các nhà báo.

Có thể thấy, Tòa soạn hội tụ là một chiến lược biên tập, nhằm thúc đẩy công chúng có thể sử dụng bất cứ thiết bị nào để tiếp cận thông tin Tuy nhiên Tòa soạn hội tụ phải phụ thuộc vào các quy định cũng như Luật báo chí của mỗi Quốc gia, đặc biệt là nền tảng khoa học – công nghệ, cũng như văn hóa tòa soạn

Một số ví dụ về Tòa soạn hội tụ tại Việt Nam

Mô hình Tòa soạn hội tụ của báo điện tử VnExpress

Gồm: Tổng biên tập và ba Phó Tổng biên tập; Sáu Thư ký tòa soạn, là những biên tập viên cao cấp, điều hành và phân phối nội dung của cả Tòa soạn Ở vị trí trung tâm là nơi làm việc của Ban biên tập Hiện nay, trụ sở của VnExpress là mô hình Tòa soạn hội tụ, được thiết kế theo tiêu chuẩn châu Âu trên diện tích 960 m2 Tòa soạn hội tụ tất cả từ Tổng biên tập đến phóng viên đều ở chung trên một mặt phẳng Tồng Biên tập có thể giám sát hoạt động trao đổi với Ban Thư ký, Ban biên tập, phóng viên và ngược lại Về quá trình sản xuất tin bài, cũng được tòa soạn hoạch định rõ ràng, chặt chẽ theo nhiều cấp để cân đối và đảm bảo tính tốc độ, khách quan trong thông tin

Mô hình Tòa soạn hội tụ của báo Công an Thành phố Hồ Chí Minh

Tòa soạn được xây dựng trên diện tích 420 m2, đảm bảo cho hơn 100 phóng viên, biên tập viên của báo in và báo điện tử tác nghiệp trong không gian tập trung với đầy đủ trang thiết bị hiện đại, thể hiện sự năng động, hiệu quả, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của độc giả

Bên cạnh đó, còn một số cơ quan báo chí lớn như: Thông tấn xã Việt Nam, Đài truyền hình Việt Nam, Báo Nhân dân, Cổng thông tin điện tử Chính phủ đã tích hợp nhiều loại hình báo chí

Báo Tuổi trẻ là một trong những cơ quan báo chí đi tiên phong trong việc xây dựng Tòa soạn hội tụ Không chỉ tìm báo Tuổi trẻ in trên các sạp

báo, mà còn xem trên mạng Internet hoặc qua phiên bản báo Tuổi trẻ mobile dành cho điện thoại di động

I.4 Đặc điểm của Tòa soạn hội tụ

Trong thời đại truyền thông số ra đời, với sự phát triển của kỹ thuật số hóa, sẽ khiến các loại hình truyền thông vốn được phân chia rạch ròi, nay hội

tụ với nhau Do vậy, việc xây dựng các Tòa soạn hội tụ đang trở thành xu thế phát triển của ngành báo chí – truyền thông hiện đại Với xu thế hội tụ truyền thông mạnh mẽ như hiện nay, các phương tiện truyền thông truyền thống và truyền thông mới lại có xu hướng cùng tích hợp, tương tác và hỗ trợ nhau, bằng những phương thức đa dạng và phức tạp hơn trước

Do đó, sự ra đời và phát triển Tòa soạn hội tụ là một tất yếu khách quan của đời sống truyền thông hiện đại Và sự tích hợp giữa các phương tiện truyền thông mới và cũ trong cùng một tòa soạn là đặc điểm nổi bật nhất của Tòa soạn hội tụ

Hội tụ về không gian làm việc, đó là các phóng viên, biên tập viên và

lãnh đạo cùng làm việc trong một không gian mở trên một mặt phẳng, nơi có thể giúp lãnh đạo Tòa soạn đưa ra chỉ thị nhanh nhất và thống nhất về nội dung đến từng nhân viên trong tòa soạn Với cách sắp xếp trên một mặt phẳng như vậy, Tòa soạn hội tụ buộc phải tích hợp công nghệ và kỹ thuật Tất cả các công nghệ sản xuất ra một bài báo in, hay báo mạng, hoặc clip truyền hình, audio phát thanh đều được tích hợp trong một văn phòng

Hội tụ trong phương thức tác nghiệp của nhà báo, trong Tòa soạn hội

tụ, phóng viên, biên tập viên, phóng viên ảnh cùng hợp tác làm tin, bài thay vì hoạt động độc lập như trước Hay, khi xảy ra sự kiện có tính thời sự, một nhóm phóng viên cùng thu thập tin tức, đồng thời chia sẻ những thông tin đã thu thập được và thống nhất chọn cách tốt nhất để đưa tin

Qua đó cho thấy, khi làm việc trong Tòa soạn hội tụ, các nhà báo sẽ

phải làm việc đa năng hơn và phải đối mặt với hình thức hội tụ đa phương tiện, dù bản tin đó chỉ là một mẩu tin của kênh truyền hình, hay báo mạng hoặc báo in Nhà báo tác nghiệp trong môi trường này phải chuẩn bị những bản tin đó một cách đa dạng hơn để có thể đăng tải trên nhiều phương tiện truyền thông khác nhau

Hội tụ về nội dung, các tác phẩm báo chí được trình bày dưới dạng đa

phương tiện, kết hợp chữ viết, hình ảnh, âm thanh, video, blog, audio trực tuyến

Thúc đẩy công chúng nói, trong môi trường hội tụ, hoạt động nghiên

cứu công chúng, thúc đẩy sự tham gia tích cực của công chúng là một trong những công việc hết sức quan trọng, quyết định sự sinh tồn của tờ báo Như vậy, sau khi nhận được phản ánh từ độc giả và qua kiểm chứng thông tin, tòa soạn sẽ cho đăng thông tin, cách làm này đã tận dụng tối đa nguồn cung thông tin từ độc giả, độc giả không chỉ là người tiếp nhận mà còn là người sản xuất, cung cấp thông tin cho tòa soạn

Ưu điểm và thách thức đặt ra từ mô hình Tòa soạn hội tụ

Ưu điểm

Sự hợp nhất về không gian làm việc giúp các bộ phận trong Tòa soạn với nhau dễ dàng trao đổi, tiếp nhận chỉ thị một cách nhanh chóng, đảm bảo tốc độ

Việc vận hành mô hình hội tụ giúp hệ thống tin, bài của Tòa soạn luôn thông suốt Quy trình sản xuất tin, bài với sự tham gia của nhiều cấp, nhiều ban chuyên môn trong Tòa soạn nhưng luôn có sự hợp nhất, qua đó thông tin luôn được kiểm soát

Việc hội tụ về nội dung tin tức, được sử dụng đa nguồn tin và được sản xuất ra sản phẩm báo chí đa phương tiện

Sự vận dụng nền tảng công nghệ kỹ thuật hiện đại, được tích hợp ngay

trong tòa soạn

Yêu cầu và thử thách đối với các phóng viên hoạt động trong môi trường hội tụ phải có kỹ năng đa phương tiện

Thách thức

Việc bố trí các bộ phận làm việc trong Tòa soạn trên cùng một mặt phẳng sẽ không có không gian riêng tư, sẽ tạo áp lực không nhỏ đến tiến trình

và độ tập trung của phóng viên

Luôn luôn phải duy trì được tối đa tốc độ chuyển tải thông tin

I.5 Xây dựng Tòa soạn hội tụ - Xu thế phát triển của báo chí truyền thông hiện đại

Với sự phát triển của kỹ thuật số hóa, sẽ khiến các loại hình truyền thông vốn được phân chia rạch ròi, nay hội tụ với nhau Và khi thời đại truyền thông số ra đời đã khiến con đường siêu cao tốc bao quanh trái đất bằng hình ảnh, âm thanh và dữ liệu hội tụ với nhau Trong bối cảnh đó, báo chí truyền thông phải tìm cách để thích ứng với môi trường truyền thông mới Do vậy, việc xây dựng các Tòa soạn hội tụ đã và đang trở thành xu thế phát triển của báo chí truyền thông hiện đại

Về thực tiễn, hầu hết cácTòa soạn báo ở Việt Nam cũng như trên thế giới, được xây dựng và vận hành theo mô hình tòa soạn chuyên biệt, dành riêng cho một loại hình báo chí Việc ra đời mô hình Tòa soạn hội tụ là kết quả tất yếu của xu hướng hội tụ công nghệ cũng như thay đổi cách tiếp nhận của công chúng, nhất là khi công chúng dễ dàng tiếp cận với nguồn tin hơn thông qua các thiết bị công nghệ thông minh.Việc xây dựng Tòa soạn hội tụ không chỉ đơn giản là việc sắp xếp lại vị trí việc làm mà còn là cấu trúc lại quy trình phối hợp giữa các bộ phận trong tòa soạn Thay vì lập kế hoach độc lập để sản xuất trên mỗi loại hình báo chí truyền thống như trước, tại Tòa soạn hội tụ, các biên tập viên sẽ cùng xây dựng một kế hoạch sản xuất từ

những gói thông tin nhất quán Phương thức hoạt động này, giúp giảm bớt quá trình thu thập thông tin, nhưng lại tăng tốc độ sản xuất và nâng cao chất lượng, tránh sự trùng lặp, giảm chi phí và tiết kiệm nguồn lực cho tòa soạn

Sự xuất hiện cuả yếu tố tương tác với công chúng trong mô hình Tòa soạn hội

tụ, không chỉ đáp ứng nhu cầu của công chúng, mà còn giúp phát triển mối quan hệ của cơ quan báo chí với công chúng Việc phát triển mô hình Tòa soạn hội tụ sẽ đảm bảo chất lượng nội dung thông tin trong tòa soạn được kiểm soát theo hướng tập trung

Một số tiêu chí xây dựng Tòa soạn hội tụ tại Việt Nam

Mô hình cho cơ quan báo in chuyển sang Tòa soạn hội tụ, phải có mối quan hệ đa chiều và tính tương tác giữa các bộ phận trong Tòa soạn thể hiện rất rõ ràng, bởi những người làm việc trong Tòa soạn hội tụ phải vừa linh hoạt, sáng tạo, phát huy tối đa tinh thần cộng tác, làm việc theo nhóm,…

Quy trình sản xuất tin, bài hội tụ, sau khi có tin, bài do phóng viên khai thác theo từng loại hình báo chí sẽ chuyển về phòng tin hội tụ Các Biên tập viên tiến hành trao đổi, phân loại, điều phối và đưa ra các quyết định nên sử dụng tin, bài đó ở loại hình truyền thông nào Đây là cách cung cấp gói thông tin nhất quán về mặt nội dung cho các phương tiện truyền thông: báo in, báo mạng, truyền hình,…

Trong tiến trình đổi mới báo chí và xây dựng cơ quan truyền thông đa phương tiện, tiến tới xây dựng Tòa soạn hội tụ chính là sự đổi mới từ công tác quản lý và chỉ đạo báo chí; tăng cường đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị công nghệ hiện đại; tăng cường xây dựng chiến lược nguồn nhân lực cho cơ quan báo chí; Các cơ quan báo chí cần cử phóng viên tham gia các lớp đào tạo “Kỹ năng làm báo đa phương tiện” Để có một Tòa soạn hội tụ, đáp ứng được yêu cầu ngày càng cao của công chúng báo chí, ngoài nỗ lực, năng động, sáng tạo của mỗi cơ quan báo chí rất cần sự quan tâm, tạo điều kiện