PHẦN MỞ ĐẦU 1. Tên bài giảng: Quản lý hoạt động văn hóa, giáo dục, y tế ở cơ sở 2. Đối tượng: Học viên lớp Trung cấp lý luận Chính trị hành chính 3. Thời gian: 225 phút (5 tiết) 4. Mục đích Về kiến thức: Học viên nắm được những kiến thức cơ bản về về vai trò văn hóa, giáo dục, y tế và quản lý hoạt động văn hóa, giáo dục,y tế ở cơ sở; quan điểm của Đảng và các nội dung, phương thức quản lý các hoạt động văn hóa, giáo dục, y tế ở cấp cơ sở. Về thái độ: học viên vận dụng những kiến thức cơ bản trong quản lý hoạt động văn hóa, giáo dục, y tế ở địa phương; có thái độ tích cực trong công tác dự báo diễn biến và tuyên truyền vận động, xu hướng của cán bộ, đảng viên và nhân dân. Về kỹ năng: có khả năng sử dụng các phương thức quản lý phù hợp trong tổ chức triển khai hoạt động quản lý văn hóa, giáo dục, y tế ở cấp cơ sở. 5. Yêu cầu Người học nắm vững nội dung, phương thức quản lý các hoạt động văn hóa, giáo dục, y tế ở cấp cơ sở. Tích cực vận dụng sáng tạo những kiến thức đã học vào thực tiễn. Người học phải tham gia đầy đủ các tiết học, phát huy tinh thần sáng tạo trong học tập 6.Phương pháp giảng dạy và phương tiện dạy học Phương pháp giảng dạy: Phương pháp thuyết trình Phương pháp hỏi đáp Phương pháp phỏng vấn nhanh Phương pháp đóng vai Phương pháp thảo luận nhóm Phương tiện dạy học: Máy tính Máy chiếu Bảng Phấn Micro 7.Tài liệu học tập a. Tài liệu bắt buộc Giáo trình “Trung cấp lý luận chính trị hành chính: “những vấn đề cơ bản về quản lý hành chính nhà nước” . Học viện chính trị hành chính Quốc gia Hồ Chí Minh,Nxb lý luận chính trị,Hà Nội 2014. b. Tài liệu tham khảo 1. Đảng Cộng sản Việt Nam: Văn kiện hội nghị lần thứ tư Ban chấp hành Trung ương lần thứ VII , Nxb. Chính trị quốc gia H.1993 2. Đảng Cộng sản Việt Nam: Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VIII, Nxb. Chính trị quốc gia, H.1996 3. Đảng Cộng sản Việt Nam: Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XI, Nxb. Chính trị quốc gia 4. Đảng Cộng sản Việt Nam: Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XII, Nxb. Chính trị quốc gia. 5. Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb. Chính trị quốc gia, H.2002. 6. Luật Tổ chức Hội đồng nhân dân và Ủy ban nhân dân (2003).
Trang 1PHẦN MỞ ĐẦU
1 Tên bài giảng: Quản lý hoạt động văn hóa, giáo dục, y tế ở cơ sở
2 Đối tượng: Học viên lớp Trung cấp lý luận Chính trị- hành chính
3 Thời gian: 225 phút (5 tiết)
4 Mục đích
- Về kiến thức: Học viên nắm được những kiến thức cơ bản về về vai trò
văn hóa, giáo dục, y tế và quản lý hoạt động văn hóa, giáo dục,y tế ở cơsở; quan điểm của Đảng và các nội dung, phương thức quản lý các hoạtđộng văn hóa, giáo dục, y tế ở cấp cơ sở
- Về thái độ: học viên vận dụng những kiến thức cơ bản trong quản lý hoạt
động văn hóa, giáo dục, y tế ở địa phương; có thái độ tích cực trong côngtác dự báo diễn biến và tuyên truyền vận động, xu hướng của cán bộ, đảngviên và nhân dân
- Về kỹ năng: có khả năng sử dụng các phương thức quản lý phù hợp
trong tổ chức triển khai hoạt động quản lý văn hóa, giáo dục, y tế ở cấp
cơ sở
5 Yêu cầu
- Người học nắm vững nội dung, phương thức quản lý các hoạt độngvăn hóa, giáo dục, y tế ở cấp cơ sở
- Tích cực vận dụng sáng tạo những kiến thức đã học vào thực tiễn
- Người học phải tham gia đầy đủ các tiết học, phát huy tinh thầnsáng tạo trong học tập
6.Phương pháp giảng dạy và phương tiện dạy học
Phương pháp giảng dạy:
- Phương pháp thuyết trình
- Phương pháp hỏi- đáp
- Phương pháp phỏng vấn nhanh
- Phương pháp đóng vai
- Phương pháp thảo luận nhóm
Phương tiện dạy học:
- Máy tính
- Máy chiếu
- Bảng
- Phấn
Trang 2- Micro
7.Tài liệu học tập
a Tài liệu bắt buộc
- Giáo trình “Trung cấp lý luận chính trị - hành chính: “những vấn đề
cơ bản về quản lý hành chính nhà nước” Học viện chính trị - hành
chính Quốc gia Hồ Chí Minh,Nxb lý luận chính trị,Hà Nội- 2014
b Tài liệu tham khảo
1 Đảng Cộng sản Việt Nam: Văn kiện hội nghị lần thứ tư Ban chấp hành Trung ương lần thứ VII , Nxb Chính trị quốc gia H.1993
2 Đảng Cộng sản Việt Nam: Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VIII, Nxb Chính trị quốc gia, H.1996
3 Đảng Cộng sản Việt Nam: Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ
XI, Nxb Chính trị quốc gia
4 Đảng Cộng sản Việt Nam: Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứXII, Nxb Chính trị quốc gia
5 Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb Chính trị quốc gia, H.2002.
6 Luật Tổ chức Hội đồng nhân dân và Ủy ban nhân dân (2003)
Trang 3B KẾ HOẠCH BÀI GIẢNG
pháp
Phương tiện
90 phút
1 Vai trò của văn hóa và quản lý
hoạt động văn hóa đối với sự phát
triển của đất nước và địa phương
Micro 30 phút
a Khái niệm văn hóa
Theo các đồng chí, văn hóa là gì??
Thuyếttrình
c Xây dựng đời sống văn hóa ở cơ
sở
Đóngvai
d Thiết chế văn hóa ở cơ sở Thuyết
trình
2 Quan điểm của Đảng về văn
hóa và văn hóa ở cơ sở
Thuyếttrình
Micro 15 Phút
3 Nội dung hoạt động quản lý
văn hóa ở cơ sở
Thuyếttrình
Micro 20 phút
a Các loại hình hoạt động văn
hóa ở cơ sở
Thuyếttrình
Micro 5 phút
b Nội dung quản lý hoạt động
văn hóa ở cơ sở
Có 6 nội dung chính, chia thành 6
Thuyếttrình Thảo
Micro
5 ghếtrên bục
10 phút
Trang 4nhóm luận
nhóm
giảng
c.Nhiệm vụ của chính quyền cơ
sở trong các nội dung trên
Thuyếttrình
4 Phương thức quản lý các hoạt
động văn hóa ở cơ sở
Chia lớp thành 5 nhóm mỗi nhóm sẽ
tìm hiểu một phương thức quản lý
Làm bàitậpnhóm
MicroBảngPhấnGiấy A0Bút dạ
1 Vai trò của giáo dục và quản
lý hoạt động giáo dục đối với sự phát
triển của đất nước và địa phương.
Thuyếttrình
Micro 15 phút
a Khái niệm giáo dục và hệ
thống giáo dục quốc dân
Thuyếttrình
Micro 5 phút
b Vai trò của giáo dục
Câu hỏi: “Vai trò của giáo dục được
thể hiện như thế nào?”
Phỏngvấnnhanh
Micro 10 phút
2 Quan điểm của Đảng Cộng sản
Việt Nam về giáo dục
Thuyếttrình
Micro 15 Phút
3 Nội dung quản lý nhà nước về
giáo dục ở cơ sở
Câu hỏi: “Quản lý nhà nước về giáo
dục ở cơ sở có những nội dung nào?”
Hỏi –đáp
Micro 15 Phút
4 Phương thức quản lý các hoạt
động giáo dục của chính quyền cơ sở
Chia lớp thành 4 nhóm mỗi
nhóm sẽ tìm hiểu 1 phương pháp
Thảoluậnnhóm
MicroGiấy A0Bút dạ
10Phút
5 Thẩm quyền của chính
quyền cơ sở
Thuyếttrình
Micro 10 phút
III QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG Y TẾ
Ở CƠ SỞ
Thuyếttrình
MicroBảngPhấnMấychiếu
60 phút
Trang 5Giấy A0Bút dạ
1 Vị trí, tầm quan trọng của hoạt
động y tế và chăm sóc sức khỏe
nhân dân ở cơ sở
Thuyếttrình
micro 20 phút
trình
micro 2 phút
b Vai trò của hoạt động y tế và
chăm sóc sức khỏe nhân dân
đối với sự phát triển của đất
nước và địa phương
Câu hỏi: “Hoạt động y tế và chăm sóc
sức khỏe có vai trò như thế nào đối với
sự phát triển của xã hội?”
đáp
micro 20 phút
a Nghị quyết số 46 – NQ/TW ngày
23-2-2005 về công tác bảo vệ, chăm sóc và
nâng cao sức khỏe nhân dân trong tình
hình mới đã chỉ ra 5 quan điểm
Thuyếttrình
micro 10 phút
b.Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc
lần thứ XI: phát triển sự nghiệp y tế,
nâng cao chất lượng công tác chăm sóc
sức khỏe nhân dân
(Chia lớp thành 4 nhóm mỗi
nhóm sẽ tìm hiểu một nhiệm vụ
sau đó trình bày)
Thảoluậnnhóm
micro 10 phút
3 Nội dung quản lý các hoạt động y
tế ở cơ sở
Thuyết trình
Micro 5 phút
4 Phương thức quản lý các hoạt
động y tế và chăm sóc sức khỏe nhân
dân của chính quyền cơ sở
Chia lớp thành 4 nhóm mỗi nhóm phụ
Làm bàitậpnhóm
micro 10 phút
Trang 6trách 1 phương thức
5 Thẩm quyền của chính quyền cơ sở
trong quản lý hoạt động y tế và chăm
sóc sức khỏe nhân dân
Thuyếttrình
micro 5 phút
Hướng dẫn câu hỏi, tài liệu tự
trình
Bảng, phấn, micro, máy chiếu
5 phút
Trang 7CHI TIẾT NỘI DUNG BÀI GIẢNG
- Đặt vấn đề:
Thực tiễn nước ta đang trong quátrình đẩy mạnh CNH, HĐH đấtnước nhằm mục tiêu đến năm 2020,Việt Nam cơ bản trở thành mộtnước công nghiệp theo hướng hiệnđại Đảng và Nhà nước ta đưa rađường đối, chính sách phát triểntoàn diện trên các lĩnh vực như kinh
tế, văn hóa, xã hội, giáo dục, khoahọc công nghệ, y tế, … Trong đó,văn hóa là mục tiêu vừa là động lựccủa sự phát triển kinh tế, xã hội.Khoa học công nghệ cùng với giáodục đào tạo được coi là quốc sáchhàng đầu, có thể nói đây là nhữnglĩnh vực được nhà nước hết sứcquan tâm xây dựng và quản lý chặtchẽ, nhất là ở cơ sở.như vậy sự pháttriển của văn hóa, giáo dục , y tế có
ý nghĩa quan trọng trong việc xâydựng đất nước
Để các đồng chí có thể nắm chắc,hiểu rõ vị trí, nội dung, quan điểmcủa Đảng, cùng với phương thức vàthẩm quyền quản lý các hoạt động
Trang 8văn hóa, giáo dục , y tế ở cơ sở, thìchúng ta sẽ cùng đi nghiên cứu tìm
hiểu chuyên đề : “ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG VĂN HÓA, GIÁO DỤC, Y TẾ Ở CƠ SỞ”.
I.QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG VĂN HÓA
Ở CƠ SỞ
1.Vai trò của văn hóa và quản lý hoạt
động văn hóa đối với sự phát triển của
đất nước và địa phương
a Khái niệm văn hóa
Văn hóa là phẩm chất đặc hữu chỉ có ở
loài người – là hệ thống hữu cơ các giá
trị vật chất và tinh thần do con người
sáng tạo và tích lũy qua quá trình hoạt
động thực tiễn, thể hiện mối quan hệ
tương quan giữa con người với môi
trường tự nhiên và xã hội
Văn hóa là dấu hiệu làm phân biệt giữa
cộng đồng xã hội này với cộng đồng xã
hội khác (biểu hiện qua lối sống, hệ giá
trị, chuẩn mực xã hội, truyền thống) là
dấu hiệu để phân biệt các cộng đồng xã
- Văn hóa chính là sự kết hợp tất cảnhững gì tốt đẹp nhất của mỗi dân tộc
- Văn hóa là cái còn lại khi con người ta đã quên đi tất cả
Hồ Chí Minh cho rằng: Vì lẽ sinh tồn cũng như mục đích của cuộc sống, loài người mới sáng tạo và phát minh ra ngôn ngữ, chữ viết, đạo đức, pháp luật, tôn
giáo những công cụ sinh hoạt hàng ngày như ăn, mặc, ở và các phương thức sử dụng Toàn bộ những sáng tạo và phát minh đó tức là văn hóa
Khái niệm của Người đã nêu lên bavấn đề cơ bản của văn hóa đó là:
- Nguồn gốc ra đời của văn hóa
- Các dạng thức của văn hóa
- Bản chất của văn hóaKhi nghiên cứu, tìm hiểu khái niệmvăn hóa, với hàng nghìn định
Trang 9b.Vai trò của văn hóa
- Văn hóa là mục tiêu của sự phát triển
Hai là, Văn hóa là dấu hiệu làm
hân biệt giữa cộng đồng xã hội nàyvới cộng đồng xã hội khác ( biểu hiện qua lối sống, hệ giá trị, chuẩn mực xã hội, truyền thống) là dấu hiệu để phân biệt các cộng đồng xãhội
b.Vai trò của văn hóa Câu hỏi: Theo các đồng chí, văn hóa cóvai trònhư thế nào đối với đời sống xã hội??
- Hv trả lời
Văn hóa có hai vai trò cơ bản
Thứ nhất, văn hóa mục tiêu của sự phát triển kinh tế - xã hội, được thể hiện như sau:
- Mục tiêu của sự phát triển là văn hóa, là nâng cao chất lượng đời sống của con người, bảo đảm sao cho kết hợp hài hòa giữa đời sống vật chất và đời sống tinh thần, giữamức sống cao và lối sống đẹp, không chỉ cho một số ít người mà còn cho thế hệ mai sau
- Tăng trưởng kinh tế phải gắn với phát triển văn hóa, thực hiện tiến
bộ và công bằng xã hội điều đó có
Trang 10-Văn hóa là động lực của sự phát triển
+ Bền vững về xã hội ( chỉ số HDI,tiêu chí về văn hóa, giáo dục, y tế)+ Bền vững về môi trường
Tăng trưởng kinh tế phải dựa trên
cơ sở khai thác hợp lý và sử dụng tiết kiệm có hiệu quả tài nguyên thiên nhiên
- Văn hóa là mục tiêu của sự phát triển được biểu hiện ở hai khía cạnh:
+ Văn hóa là một bộ phận, lĩnh vựccủa xã hội mà chúng ta xây dựng Điều đó được thể hiện ở mục tiêu xây dựng chủ nghĩa xã hội, một trong sáu đặc trưng xây dựng CNXH là: có nền văn hóa tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc
+ Văn hóa tác động đến mục tiêu bao trùm đó chính là con người Con người là cái đích cuối cùng của sự phát triển Con người là chủthể sáng tạo văn hóa nhưng cũng làsản phẩm của quá trình sáng tạo
ấy Quá trình đó chính là sự tác động trực tiếp vào thế giới bên trong, vào tinh thần của con người,hình thành nhân cách mới, con người mới
Trang 11=>Văn hóa có vai trò như tổng hợp lực,
Thứ hai, Văn hóa là động lực của
sự phát triển kinh tế được thể hiện như sau:
- Văn hóa là sản phẩm rất chủ động, bởi đầu óc con người là sự sáng tạo không ngừng Văn hóa làm cho kinh tế phát triển, kinh tế tạo điều kiện để thúc đẩy văn hóa phát triển và khi văn hóa phát triển
sẽ thúc đẩy kinh tế phát triển
Nói văn hóa là động lực của sự phát triển kinh tế vì:
- Trong những thế kỷ trước để pháttriển kinh tế người ta nhấn mạnh khai thác các yếu tố lao động và đất đai
Adam Smith nói: “Đất là mẹ,lao động là cha, nếu biết kết hợp lao động và đất đai thì sẽ sinh sôi nảy nở”
- Đến thời kỳ cách mạng công nghiệp thì lao động vốn, kỹ thuật
và phương pháp quản lý được coi
là những yếu tố chủ chốt của tăng trưởng kinh tế Chính trong thời kỳnày, phương pháp Taylor đã ra đời
- Ngày nay, trong điều kiện cách mạng khoa học và công nghệ hiện đại, yếu tố quyết định cho sự phát triển là trí tuệ, tri thức và thông tin;
là sáng tạo và đổi mới không ngừng nhằm tạo ra những giá trị vật chất và tinh thần ngày càng cao đáp ứng nhu cầu đa dạng của
cá nhân và cộng đồng
Như vậy có thể thấy rằng, để phát
Trang 12nó tích hợp các nguồn lực, tạo nên một
nước bốn cấp ở nước ta
-Đời sống văn hóa là tất cả nội dung và
cách thức, hình thức hoạt động văn hóa
nhằm đáp ứng nhu cầu hưởng thụ và phát
triển của con người trong điều kiện kinh
tế - xã hội nhất định
- Đời sống văn hóa ở cơ sở là toàn bộ các
sinh hoạt văn hóa diễn ra ở cơ sở, cộng đồng
triển kinh tế xã hội chúng ta cần rấtnhiều nguồn lực, như : vốn, tài nguyên thiên nhiên, khoa học công nghệ và nguồn lực con người Văn hoa có vai trò như tổng hợp lực, nótích hợp các nguồn lực, tạo nên một động lực cho sự phát triển, đó chính là tiềm lực trí tuệ
c.Xây dựng đời sống văn hóa ở cơ sở
- Cơ sở là hình ảnh thu nhỏ của một xã hội ở địa phương, các hoạt động của đời sống chính trị - xã hộiđều diễn ra ở cấp cơ sở Nghĩa là, các chủ trương, đường lối của Đảng, pháp luật của nhà nước đều được tổ chức và thực hiện ở cấp cơ
sở Là nơi kiểm tra sự đúng đắn của đường lối, chính sách của Đảng trong thực tế
- Đời sống văn hóa là toàn bộ các sinh hoạt văn hóa của con người, một nhóm người, cộng đồng người trong thời gian và không gian nhất định Đời sống văn hóa là một bộ phận của đời sống xã hội phản ánh nhu cầu văn hóa xã hội ( nhu cầu vật chất và nhu cầu tinh thần).Nhu cầu văn hóa thể hiện phương diện chất lượng hoạt động sống củacon người nhằm hướng tới cái đúng, cái tốt và cái đẹp trong cả lĩnh vực hoạt động vật chất và tinh thần
Hoạt động văn hóa là bộ phận của hoạt động xã hội nhằm tạo ra các
Trang 13gia đình, làng, bản, xóm, ấp, doanh nghiệp,
…
=
>Xây dựng đời sống văn hóa ở cơ sở là
một trong những chủ trương lớn của
Đảng và Nhà nước
d.Thiết chế văn hóa ở cơ sở
-Thiết chế văn hóa là nơi diễn ra, chuyển
tải các hoạt động văn hóa
- Thiết chế văn hóa ở cơ sở là nơi diễn ra
và chuyển tải các hoạt động văn hóa
Thiết chế văn hóa hữu hình và vô hình –
cơ sở vật chất kỹ thuật, tổ chức bộ máy,
cơ chế chính sách bảo đảm cho các hoạt
động văn hóa ở cơ sở
thành tựu về văn hóa vừa thỏa mãnnhu cầu về văn hóa , vừa hướng con người tới cái đúng, thức đẩy sựtiến bộ xã hội
- Đặc điểm cơ bản của đời sống văn hóa ở cơ sở là các hoạt động văn hóa diễn ra gắn liền với sinh hoạt vật chất
và tinh thần của các nhân và cộng đồng trong các mối liên kết thườngxuyên và trực tiếp với hệ thống cơ
sở vật chất kỹ thuật và các thiêt chếvăn hóa nhất định
Xây dựng đời sống văn hóa ở cơ sở
là tổng hợp những hoạt động của các cơ quan làm công tác giáo dục văn hóa nhằm tuyên truyền, giáo dục, truyền bá văn hóa, đáp ứng nhu cầu hưởng thụ, sáng tạo văn hóa tinh thần của nhân dân và xây dựng nếp sống văn hóa lành mạnh, tiến bộ
=>Xây dựng đời sống văn hóa ở cơ
sở là một trong những chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước
d.Thiết chế văn hóa ở cơ sở
- Thiết chế văn hóa là nơi diễn ra, chuyển tải các hoạt động văn hóa
- Thiết chế văn hóa ở cơ sở là nơi diễn ra và chuyển tải các hoạt độngvăn hóa Thiết chế văn hóa hữu hình và vô hình – cơ sở vật chất kỹ thuật, tổ chức bộ máy, cơ chế chínhsách bảo đảm cho các hoạt động văn hóa ở cơ sở
+ Xây dựng đời sống văn hóa cho
Trang 142 Quan điểm của Đảng về văn hóa và
văn hóa ở cơ sở
- Nghị quyết hội nghị lần thứ năm Ban
chấp hành Trung ương khóa VIII về xây
dựng và phát triển nền văn hóa Việt Nam
tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc xác định
“văn hóa là nền tảng tinh thần của xã hội,
vừa là mục tiêu, vừa là động lực thúc đẩy
sự phát triển kinh tế - xã hội
- Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần
thứ XI của Đảng tiếp tục khẳng định
“Xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên
tiến đậm đà bản sắc dân tộc, phát triển
toàn diện, thống nhất trong đa dạng, thấm
nhuần sâu sắc tinh thần nhân văn , dân
chủ, tiến bộ…”
=>Vấn đề văn hóa ở cơ sở đã và đang
được Đảng và Nhà nước đề cao bởi
chính vị trí, vai trò quan trọng của văn
hóa và phát riển văn hóa trong quá trình
phát triển kinh tế - xã hội
nhân dân, việc quan trọng là xây dựng hệ thống thiết chế văn hóa ở
cơ sở Đây là cơ sở vật chất hạ tần thiết thực và có tầm quan trọng đặcbiệt đối với công tác xây dựng đời sống văn hóa ở cơ sở
+ Bất kỳ một thời đại nào, chế độ nào cũng cần có những thiết chế văn hóa đề chuyển tải văn hóa chính thống của nhà nước đến các tầng lớp nhân dân, đông thời tổ chức các hoạt động văn hóa phù hợp với yêu cầu chuẩn mực, đạo dức, lối sống, phong tục tập quán
2.Quan điểm của Đảng về văn hóa và văn hóa ở cơ sở
- Nghị quyết hội nghị lần thứ năm Ban chấp hành Trung ương khóa VIII về xây dựng và phát triển nền văn hóa Việt Nam tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc xác định “văn hóa
là nền tảng tinh thần của xã hội, vừa
là mục tiêu, vừa là động lực thúc đẩy sự phát triển kinh tế - xã hội
- Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XI của Đảng tiếp tục khẳng định “Xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc, phát triển toàn diện, thống nhất trong đa dạng, thấm nhuần sâu sắc tinh thần nhân văn , dân chủ, tiến bộ…”
=>Vấn đề văn hóa ở cơ sở đã và đang được Đảng và Nhà nước đề cao bởi chính vị trí, vai trò quan
Trang 153.Nội dung hoạt động quản lý văn hóa
* Chỉ đạo tổ chức và vận động nhân dân
xây dựng phong trào toàn dân đoàn kết
xây dựng văn hóa
trọng của văn hóa và phát riển văn hóa trong quá trình phát triển kinh
- Hoạt động của các câu lạc bộ
- Hoạt động giáo dục truyền thống
- Hoạt động văn nghệ quần chúng
- Hoạt động thư viện, đọc sách báo
- Hoạt động xây dựng nếp sống vănhóa
- Hoạt động thể dục thể thao, vui chơi giải trí
b.Nội dung quản lý hoạt động văn hóa ở cơ sở
* Chỉ đạo tổ chức và vận động nhân dân xây dựng phong trào toàn dân đoàn kết xây dựng văn hóa
Có thể thấy, qua các giai đoạn lịch
sử của cách mạng, Đảng và Nhà nước ta đều có nhiều văn kiện, nghịquyết, chỉ thị chỉ đạo tổ chức và vậnđộng nhân dân xây dựng nền văn hóa Việt Nam Đặc biệt, ngày 16-7-
1998, Ban Chấp hành Trung Ương
đã ban hành nghị quyết Hội nghị lần thứ năm BCH TW khóa VIII,
Trang 16* Tổ chức quản lý các hoạt động thông
tin, tuyên truyền và cổ động
- Thông tin tuyên truyền cổ động là cách
thức mà người làm công tác tuyên
truyền , giáo dục tác động lên đối tượng
được tuyên truyền, giáo dục để nâng cao
nhận thức, kiến thức nhằm thức đẩy đối
tượng hoạt động để đạt mục đích
Nghị quyết nêu ra 5 quan điểm chỉ đạo, 10 nhiệm vụ cụ thể và 4 giải pháp lớn, trong đó có giải pháp phátđộng phong trào toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa
-Mục đích của phong trào là nhằm xây dựng và phát triển nền văn hóa tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc.-Nội dung tập trung vào 5 nội dung:
+ Phát triển kinh tế, giúp nhau làm giàu chính đáng, xóa đói giảm nghèo
+ Xây dựng tư tưởng chính trị lành mạnh
+ Xây dựng nếp sống văn minh, kỷ cương xã hội, sống và làm việc theopháp luật
+ Xây dựng môi trường văn hóa sạch – đẹp – an toàn
+ Xây dựng các thiết chế văn hóa
-Công tác thông tin, tuyên truyền,
cổ động là biểu hiện cụ thể của hoạt động truyền thông đại chúng,
là hoạt động được quan niệm có sứcmạnh quyền lực sau các quyền lập pháp, hành pháp và tư pháp
- Nhiệm vụ cơ bản của công tác thông tin, tuyên truyền, cổ động ở
cơ sở:
+ Trực tiếp tổ chức thực hiện nhiệm
vụ thông tin, tuyên truyền, cổ động+ Kịp thời làm sáng tỏ các quan điểm, đường lối của Đảng, chính sách Pháp luật của nhà nước thích
Trang 17*Xây dựng nếp sống văn minh trong việc
cưới, việc tang và lễ hội
*Bảo vệ và phát huy các giá trị các di
tích lịch sử văn hóa
hợp với điều kiện địa phương+ Cổ vũ, động viên các tầng lớp nhân dân tham gia phong trào và hành động cách mạng thực hiện thắng lợi Nghị quyết của Đảng, chính sách pháp luật của nhà nước, góp phần xây dựng con người mới, nền văn hóa mới
+ Đấu tranh chống mọi thủ đoạn tuyên truyền của các thế lực thù địch, chống những quan điểm sai trái, lệch lạc, phản động
-Hình thức thông tin, tuyên truyền,
cổ động: bằng tin tức (đài truyền hình, trạm tin bản tin,…), bằng lời nói trực tiếp ( nói chuyện thời sự, giải thích chế độ chính sách pháp luật, tọa đàm, thảo luận…), bằng hình thức trực quan, bằng hình thứcvăn nghệ
- Ngày 15-1-1975, Ban Bí thư TW Đảng đã ban hành Chỉ thị số
214/CT – TW về thực hiện nếp sống mới trong việc cưới, việc tang,ngày giỗ, ngày hội
- Khi đất nước bước vào công cuộc đổi mới, do chuyển sang nền kinh
tế thị trường và mở rộng giao lưu quốc tế nhưng có phần buông lỏng chỉ đạo, quản lý trên một số lĩnh vực văn hóa – xã hội, nhiều nơi phát sinh lối sống thực dụng,…
- Ngày 16-7-1998, BCH TW khóa VIII ban hành Nghị quyết thứ 5, trong đó có đề cập đến nhiệm vụ xây dựng nếp sống văn minh trong
Trang 18*Quản lý các hoạt động dịch vụ
văn hóa
việc cưới, việc tang và lễ hội
-Theo luật Di sản văn hóa: Di sản văn hóa có 2 loại di sản văn hóa vậtthể và phi vật thể
Di sản văn hóa phi vật thể là sản phẩm tinh thần có giá trị lịch sử, văn hóa, khoa học Bao gồm:
+ Tiếng nói, chữ viết+ Tác phẩm văn học, nghệ thuật và khoa học
+ Ngữ văn truyền miệng, diễn sướng dân gian…
Di sản văn hóa vật thể là sản phẩm vật chất có giá trị lịch sử, văn hóa, khoa học, bao gồm di tích lịch sử văn hóa, danh lam thắng cảnh, di vật, cổ vật, bảo vật quốc gia -Công tác bảo vệ và phát huy giá trị
di tích lịch sử văn hóa của UBND cấp xã:
+ Tổ chức bảo vệ, bảo quản các di tích lịch sử văn hóa
+ Tiếp nhận những khai báo về di tích lịch sử văn hóa để chuyển lên
cơ quan cấp trên+ Phòng ngừa, ngăn chặn kịp thời
và xử lý theo thẩm quyền mọi hành
vi làm ảnh hưởng tới sự an toàn của
di tích
- Nhiệm vụ cơ bản của thiết chế vănhóa là: tổ chức các hoạt động sản xuất tạo ra những sản phẩm văn hóa, giữu gìn và bảo quản vốn văn hóa dân tộc; phân phối và tiêu dùngcác sản phẩm văn hóa, truyền đạt giá trị văn hóa thông tin để nâng
Trang 19c.Nhiệm vụ của chính quyền cơ sở trong
các nội dung trên
cao đời sống văn hóa trên địa bàn
cư dân
- Các hoạt động dịch vị văn hóa baogồm: lưu hành, kinh doanh băng đĩa; hoạt động vũ trường, karaoke, trò chơi điện tử
Nội dung cần quản lý:
+ Bài trừ các loại văn hóa phẩm độchại có nội dung đồi trụy, khiêu dâm, kích động bạo lực
+ Bài trừ các tệ nạn xã hội như: mạidâm, ma túy, cờ bạc, những kẻ lợi dụng hoạt động văn hóa giải trí để làm ăn bất chính
Biện pháp quản lý:
+ Phải nắm vững đối tượng và tình hình hoạt động văn hóa tại địa bàn.+ Thực hiện sự quản lý chặt chẽ củachính quyền, sự lãnh đạo của cấp
ủy đảng, phối hợp với các lực lượngcông an, Mặt trận Tổ quốc, Đoàn thanh niên, Hội phụ nữ, hội cựu chiến binh, trương học để cùng giám sát
+ Kết hợp chặt chẽ với tuyên truyềngiáo dục với các biện pháp hành chính và kinh tế
c.Nhiệm vụ của chính quyền cơ sở trong các nội dung trên
Để làm tốt các nội dung trên, chính quyền cơ sở cần phải:
-Thực hiện xã hội hóa các phong trào
-Điều tra, đánh giá thực trạng nắm
Trang 204.Phương thức quản lý các hoạt động
văn hóa ở cơ sở
a.Quản lý hoạt động văn hóa bằng pháp
luật
b.Quản lý văn hóa bằng chính sách
vững nhu cầu, nguyện vọng của đốitượng ở cơ sở, căn cứ vào điều kiệnthực tế
- Tổ chức hoạt động văn hóa thông tin với nhiều quy mô khác nhau, từ nhỏ đến lớn
- Xây dựng chương trình, kế hoạch hành động dài hạn và dự trù kinh phí cho hoạt động
- Vận động các tổ chức hội quần chúng xây dựng các quỹ hoạt động văn hóa ở cơ sở, tham gia làm kinh
tế để có kinh phí hoạt động
- Có kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, quy hoạch phát triển hệ thống thiết chế văn hóa
4.Phương thức quản lý các hoạt động văn hóa
-Thể chế : những quy định, luật lệ của một chế độ xã hội buộc mọi người phải tuân theo
-Thể chế văn hóa gồm có hai loại:+ Chuẩn mực luật pháp ( thể chế cứng)
+ Chuẩn mực phong tục tập quán (thể chế mềm)
=>Văn hóa là một phạm trù rộng lớn, với nội dung rộng hẹp khác nhau Trong côn tác quản lý nhà nước về văn hóa cần xây dựng và hoàn thiện hai phương tiện quản lý
Trang 21c.Quản lý văn hóa bằng đầu tư
là thể chế cứng và thể chế mềm
b.Quản lý văn hóa bằng chính sách
Chính sách văn hóa là cơ sở tiên quyết cho công tác quản lý hoạt động văn hóa nhằm giải quyết các vấn đề phát sinh trong hoạt động văn hóa
-Chủ thể ban hành chính sách văn hóa là Nhà nước
-Chính sách văn hóa được thể chế trong các văn bản quy phạm pháp luật nhằm giải quyết các vấn đề phát sinh trong hoạt động văn hóa.-Đối tượng của chính sách văn hóa: nhóm cộng đồng cùng tham gia vàochính sách văn hóa
Ví dụ: Các nghệ sĩ, nghệ nhân, nhà khoa học, nhà giáo dục, nhà hoạt động văn hóa; người làm phim, người xuất bản,…
-Mục tiêu xây dựng và phát triển chính sách văn hóa: nền văn hóa tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc+ Cương lĩnh xây dưng đất nước trong thời kỳ quá độ lên CNXH (2011)
+ Nghị quyết Hội nghị lần thứ năm BCH TW khóa VIII
+ Văn kiện Đại hội lần thứ IX, X,
XI, XII
c.Quản lý văn hóa bằng đầu tư
Ngân sách đầu tư cho văn hóa ở mỗi thời điểm là khác nhau Bởi điều đó tùy thuộc vào vị trí cảu văn hóa được xác định trong xã hội.-Vị trí của văn hóa được Đảng ta xác định
Trang 22d.Quản lý bằng biện pháp tuyên truyền,
xã hội
-Mức độ can thiệp của Nhà nước vào hoạt động văn hóa: Nhà nước quản lý thống nhất các hoạt động văn hóa và có sự tham gia của toàn
xã hội
-Điều kiện, khả năng của Nhà nước:hiện nay, Việt nam đã thoát khỏi tình trạng kém phát triển, bước vào nhóm nước đang phát triển coa thu nhập trung bình (Chiến lược phát triển kinh tế- xã hội giai đoạn 2011-2020)
-Văn hóa gắn liền với giáo dục Vì vậy giáo dục văn hóa có s nghĩa quan trọng trong quản lý văn hóa, góp phần tạo môi trường cũng như thị trường văn hóa Tuyên truyền giáo dục văn hóa nhằm nâng cao nhận thức, thẩm mỹ văn hóa cho tất
cả mọi người đặc biệt là lứa tuổi thanh niên
- Đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động nhân dân tích cực tham gia các hoạt động văn hóa, đặc biệt
là phong trào “Toàn dân xây dựng đời sống văn hóa”
- Chính quyền cơ sở vẫn lãnh đạo, chỉ đạo tốt Cuộc vận động trên và thực hiện sự lồng ghép nội dung xây dựng đời sống văn hóa ở cơ sở.-Vai trò:
Việc tăng cường thanh tra, kiểm tra,
Trang 235.Thẩm quyền quản lý
Căn cứ:
- Luật tổ chức Hội đồng nhân dân và Ủy
ban nhân dân năm 2003
-Pháp lệnh xử phạt vi phạm hành chính
về văn hóa
=>Văn hóa là nhân tố vô cùng quan
trọng, tồn tại tiềm tàng trong quá trình
phát triển Xây dựng môi trường văn hóa
ở cơ sở có ý nghĩa quan trọng về mọi
phương diện
giám sát của Nhà nước đối với hoạt động văn hóa ở cơ sở là một trong những nội quan trọng và cần thiết của quản lý nhà nước
Do văn hóa có mối quan hệ trực tiếp đến chính trị, tác động đến chính trị, đén sự hình thành và phát triển nhân cách con người
Hoạt động văn hóa rất đa dạng, sản phẩm văn hóa tác động sâu rộng đến hành vi hoạt động của mọi thế hệ
-Căn cứ pháp lý: Nghị định số 138/2005/NĐ-CP ngày 9-11-2005 của chính phủ về tổ chức và hoạt động của Thanh tra văn hóa thông tin
5.Thẩm quyền quản lý
Căn cứ:
-Luật tổ chức Hội đồng nhân dân và
Ủy ban nhân dân năm 2003-Pháp lệnh xử phạt vi phạm hành chính về văn hóa
Nội dung quy định tại Luật Tổ chứcHội đồng nhân dân và Ủy ban nhân dân năm 2003 liên quan đến các lĩnh vực kinh tế-xã hội khác nhau trong đó có lĩnh vực văn hóa, giáo dục, y tế
Điều 30 Luật Tổ chức hội đồng nhân dân và UBND
Điều 114 Luật Tổ chức Hội đồng nhân dân và UBND năm 2003
II.QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO
DỤC Ở CƠ SỞ
Câu hỏi: Theo các đồng chí, vai trò của giáo dục được thể hiện như thế