NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG CÔNG tác tư TƯỞNG ở ĐẢNG bộ HUYỆN CHÂU THÀNH, TỈNH AN GIANG TRONG GIAI đoạn HIỆN NAY

Cùng với công tác tổ chức và công tácchính trị, CTTT góp phần xây dựng Đảng thành đội tiên phong, bộ tham mưuchiến đấu của giai cấp công nhân, nhân dân lao động, hình thành, phát triển,t

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC VINH

NGUYỄN TẤN PHONG

NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG CÔNG TÁC TƯ TƯỞNG

Ở ĐẢNG BỘ HUYỆN CHÂU THÀNH, TỈNH AN GIANG

TRONG GIAI ĐOẠN HIỆN NAY

Chuyên ngành: Chính trị học

Mã số: 60.31.02.01LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC CHÍNH TRỊ

Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS Đinh Thế Định

Nghệ An, 2017

LỜI CẢM ƠN

Trong thời gian học tập, nghiên cứu tại Trường Đại học Vinh, tôi đónnhận được sự quan tâm giúp đỡ tận tình, tạo mọi điều kiện thuận lợi của nhiều

cá nhân và tập thể để có thể hoàn thành được khóa học

Tôi xin chân thành cám ơn Ban Giám hiệu, Phòng Đào tạo Sau đại họccùng quý thầy cô giáo Khoa Giáo dục Chính trị của Trường đã tận tình giảngdạy, truyền đạt kiến thức cho tôi trong suốt quá trình học tập và thực hiện đề tài

Đặc biệt tôi xin chân thành cảm ơn thầy PGS.TS Đinh Thế Định - Trưởngkhoa Giáo dục Chính trị đã trực tiếp hướng dẫn, chỉ bảo tận tình và đóng gópnhiều ý kiến quý báu, tạo điều kiện thuận lợi cho tôi hoàn thành luận văn tốtnghiệp

Tôi xin chân thành cảm ơn cán bộ, lãnh đạo Huyện ủy, UBND huyệnChâu Thành, Ban Tuyên giáo Huyện ủy Châu Thành, các ngành, đoàn thể, nhândân huyện Châu Thành… đã tạo mọi điều kiện giúp đỡ khi tôi thu thập số liệucho luận văn

Cuối cùng, tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành tới gia đình, các anh (chị),các bạn lớp Cao học Chính trị học K23 đã động viên, giúp đỡ tôi trong thời gianhọc tập và nghiên cứu

Do trình độ và kiến thức còn hạn chế, nội dung luận văn không tránh khỏinhững thiếu sót hoặc có những phần nghiên cứu chưa sâu Rất mong nhận được

sự chỉ bảo của quý thầy, cô

Tôi xin trân trọng cảm ơn!

Nghệ An, ngày 26 tháng 7 năm 2017

Nguyễn Tấn Phong

Chương 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA VIỆC NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG

CÔNG TÁC TƯ TƯỞNG CỦA ĐẢNG

7

1.1 Vị trí, vai trò, nội dung của công tác tư tưởng 71.2 Nâng cao chất lượng công tác tư tưởng là yêu cầu cấp bách hiện nay 18Chương 2: THỰC TRẠNG CÔNG TÁC TƯ TƯỞNG Ở ĐẢNG BỘ

HUYỆN CHÂU THÀNH, TỈNH AN GIANG

Chương 3: QUAN ĐIỂM VÀ GIẢI PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG

CÔNG TÁC TƯ TƯỞNG Ở ĐẢNG BỘ HUYỆN CHÂU THÀNH, TỈNH

3.2 Các giải pháp nhằm nâng cao chất lượng công tác tư tưởng ở Đảng bộ

huyện Châu Thành, tỉnh An Giang trong giai đoạn hiện nay

62

DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT

Chủ nghĩa xã hội CNXHCông tác tư tưởng CTTTKinh tế - xã hội KT-XH

Ủy ban nhân dân UBND

Xã hội chủ nghĩa XHCN

DANH MỤC BẢN ĐỒ, BIỂU ĐỒ

Bản đồ 2.2 Bản đồ hành chính huyện Châu Thành – tỉnh An Giang 33Bảng 2.1 Đơn vị hành chính huyện Châu Thành, tỉnh An Giang 35

A MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Công tác tư tưởng là một bộ phận cấu thành rất quan trọng trong toàn bộhoạt động cách mạng của Đảng cộng sản Cùng với công tác tổ chức và công tácchính trị, CTTT góp phần xây dựng Đảng thành đội tiên phong, bộ tham mưuchiến đấu của giai cấp công nhân, nhân dân lao động, hình thành, phát triển,truyền bá hệ tư tưởng của giai cấp công nhân và đường lối của Đảng trong cán

bộ, đảng viên, quần chúng đem lại cho họ sự giác ngộ về thế giới quan, nhânsinh quan cộng sản, biến nó thành niềm tin, lý tưởng, lẽ sống, nguyên tắc đạođức, tình cảm cách mạng Trên cơ sở đó, nhân dân sẽ tự giác hành động thựchiện thắng lợi nhiệm vụ cách mạng trong từng thời kỳ cách mạng và đi đếnthắng lợi hoàn toàn của chủ nghĩa xã hội

Chính vì vậy, từ khi ra đời cho đến nay Đảng ta luôn coi trọng CTTT, xácđịnh đây là mặt trận hàng đầu, góp phần quyết định cho mọi thắng lợi của cáchmạng CTTT góp phần tạo nên sức mạnh tổng hợp để dân tộc Việt Nam chiếnthắng mọi kẻ thù xâm lược và tạo nên những thành tựu to lớn mang ý nghĩa lịch

sử trong quá trình đổi mới hiện nay

Sau 30 năm tiến hành công cuộc đổi mới, CTTT đã đạt được nhiều thànhtựu quan trọng, nhưng vẫn còn không ít yếu kém, bất cập Sự phát triển của côngcuộc đổi mới ngày càng đi vào chiều sâu trên mọi lĩnh vực của đời sống xã hộicùng những biến đổi nhanh chóng, phức tạp của tình hình trong nước và quốc tế.Đất nước bước vào thế kỷ XXI với những thời cơ và vận hội mới, song cũngphải đối mặt với nhiều nguy cơ, thách thức đòi hỏi CTTT của Đảng phải đượcđổi mới mạnh mẽ hơn nữa, phục vụ có hiệu quả công cuộc công nghiệp hoá,hiện đại hoá đất nước, xây dựng và bảo vệ vững chắc Tổ quốc Việt Nam xã hội

chủ nghĩa vì mục tiêu "Dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh”.

Trong bối cảnh chung của đất nước, với tình hình thực tế của địa phương,Đảng bộ huyện Châu Thành, tỉnh An Giang luôn xác định CTTT là công tác củatoàn Đảng bộ, là nhiệm vụ của mỗi cấp uỷ, của mỗi cán bộ, đảng viên và các tổchức trong hệ thống chính trị, là một trong ba mặt của công tác xây dựng Đảng.Trong những năm qua huyện đã tích cực kiện toàn bộ máy làm CTTT, đổi mớihình thức tổ chức và phương pháp hoạt động, vận dụng sáng tạo bài học về sứcmạnh tổng hợp vào CTTT Nhờ vậy chất lượng và hiệu quả CTTT được nângcao, góp phần tăng cường sự thống nhất trong Đảng, đồng thuận trong xã hội.Tuy nhiên bên cạnh đó vẫn còn bộc lộ nhiều yếu kém, bất cập cần phải đượctiếp tục nghiên cứu, giải quyết Từ những kiến thức lý luận được học tập vànghiên cứu tại Trường Đại học Vinh, xuất phát từ yêu cầu thực tiễn về đổi mới,chỉnh đốn, nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của Đảng nhất là CTTT

của Đảng trong tình hình hiện nay, tôi chọn đề tài “ Nâng cao chất lượng công tác tư tưởng ở Đảng bộ huyện Châu Thành, tỉnh An Giang trong giai đoạn hiện nay", làm luận văn tốt nghiệp Cao học Chính trị học.

Đã có nhiều Nghị quyết, nhiều công trình nghiên cứu bàn về vai trò củaCTTT trong cuộc đấu tranh giành độc lập, thống nhất đất nước và xây dựng chủnghĩa xã hội Tiêu biểu cho các công trình đó là:

Đảng Cộng sản Việt Nam, Ban Chấp hành Trung ương 9 (1996), Báo cáotổng kết công tác xây dựng Đảng thời kỳ 1975 - 1995, Nhà xuất bản Chính trịquốc gia, Hà Nội; Đảng Cộng sản Việt Nam, Ban Chấp hành Trung ương(2005), Báo cáo tổng kết một số vấn đề lý luận - thực tiễn qua 20 năm đổi mới(1996- 2006), Nhà xuất bản chính trị quốc gia, Hà Nội; TS Đào Duy Quát(2004), Về công tác tư tưởng của Đảng Cộng sản Việt Nam, Nhà xuất bản chínhtrị quốc gia, Hà Nội; Đảng Cộng sản Việt Nam, Ban Chấp hành Trung ương(2007), Nghị quyết số 16- NQ/TW, ngày 01-8-2007 về công tác tư tưởng, lýluận và báo chí trước yêu cầu mới Với cách luận chứng chặt chẽ và súc tích, cáccông trình đó tập trung trình bày một loạt vấn đề quan trọng liên quan đến công

tác tư tưởng của Đảng ta trong bối cảnh đất nước thống nhất, bước vào thời kỳđổi mới Những công trình trên không chỉ rút ra những bài học kinh nghiệm,thao tác, kỹ năng CTTT trong từng giai đoạn cách mạng, mà còn khái quát đượcvai trò, vị trí của nhiệm vụ CTTT của Đảng trong lịch sử cách mạng Việt Nam

PGS, TS Trần Thị Anh Đào (2010), Công tác tư tưởng và vấn đề đào tạocán bộ làm công tác tư tưởng, Nhà xuất bản Chính trị quốc gia, Hà Nội Côngtrình khoa học của tác giả đã trình bày một cách có hệ thống các vấn đề vềCTTT như các khái niệm về tư tưởng, CTTT, tính khoa học và tính cách mạngtrong CTTT; phân tích sâu sắc nội dung và các phương thức hoạt động của côngtác tư tưởng, nêu rõ một số giải pháp nhằm đổi mới, nâng cao chất lượng, hiệuquả CTTT Đồng thời, công trình cũng đề cập đến vấn đề phẩm chất và năng lựccủa đội ngũ cán bộ làm CTTT thông qua thực tiễn đào tạo đội ngũ này, mạnhdạn phê phán một số hạn chế trong công tác báo chí - xuất bản như khuynhhướng thương mại hóa, sự buông lỏng quản lý của các cơ quan chủ quản, chưacoi trọng việc giáo dục, đào tạo, bồi dưỡng, rèn luyện đội ngũ cán bộ, phóngviên, biên tập viên về chính trị, nghiệp vụ và phẩm chất đạo đức

Nhiều Luận văn thạc sĩ Chính trị học đã bảo vệ ở trường Đại học Vinh: Lê

Xuân Hùng (2015), Nâng cao chất lượng công tác tuyên giáo cấp huyện thời kỳ

đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa (Qua khảo sát thực tiễn ở huyện Nông

Cống, tỉnh Thanh Hóa), Luận văn thạc sĩ Chính trị học; Nguyễn Quang Vinh

(2015), Nâng cao chất lượng công tác tư tưởng ở Đảng bộ thị xã Hồng Lĩnh,

tỉnh Hà Tĩnh trong giai đoạn hiện nay, Luận văn thạc sĩ Chính trị học; Nguyễn

Bá Luân (2015), Công tác tư tưởng trong đấu tranh chống “Diễn biến hòa

bình” ở Đảng bộ tỉnh Long An hiện nay, Luận văn thạc sĩ Chính trị học; Hoàng

Thế Hùng (2016), Nâng cao chất lượng công tác tư tưởng của tổ chức cơ sở

đảng xã, phường ở Thị xã Hồng Lĩnh, Tỉnh Hà Tĩnh, Luận văn thạc sĩ Chính trị

học; Nguyễn Tuấn Duy (2016), Công tác tư tưởng của Đảng bộ huyện Gò Công

Đông, tỉnh Tiền Giang giai đoạn hiện nay, Luận văn thạc sĩ Chính trị học….

Cũng đã có nhiều công trình của các nhà khoa học, nhà nghiên cứu trong

và ngoài nước đăng tải trên các Tạp chí chuyên ngành nhấn mạnh đến tầm quantrọng, nhiệm vụ hết sức nặng nề của CTTT trong bối cảnh đất nước đổi mớinhưng hàng ngày, hàng giờ vẫn phải đối mặt với các luận điệu sai trái của cácthế lực thù địch Những công trình đó cũng đã thẳng thắn chỉ ra những khuyếtđiểm và những bài học kinh nghiệm xương máu từ CTTT của Đảng Cộng sảnLiên Xô Có thể kể đến một số công trình sâu sắc của: PGS, TS Tô Huy Rứa,

Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Ðảng, Trưởng Ban Tuyên giáo Trungương (2009), CTTT của Đảng trong tình hình hiện nay, Báo Điện tử Đảng cộngsản Việt Nam, số ngày 1-8-2009; Báo Sài Gòn giải phóng, số ra ngày 31 tháng 7năm 2010; Báo Nhân Dân, số ra ngày 17 tháng 8 năm 2010, Những bài học từ

sự sụp đổ của Đảng Cộng sản Liên Xô: Phần 3: Công tác tư tưởng và tác phongcủa Đảng Cộng sản Liên Xô (kỳ 2)

Nhiều đề tài Khoa học cấp Bộ, cấp Nhà nước nghiên cứu về CTTT củaĐảng trong tình hình hiện nay Tiêu biểu là Đề tài của TS Phạm Tất Thắng, PhóTổng Biên tập Thường trực Tạp chí Cộng sản, Đổi mới công tác tư tưởng, lýluận trong tình hình mới, đề tài khoa học cấp Nhà nước (mã số KX.04.32/06-10), Ngoài đề xuất một số giải pháp đổi mới công tác tư tưởng, lý luận củaĐảng, đề tài còn kiến nghị một số nội dung sát thực, cụ thể nhằm góp phần bổsung, phát triển các văn kiện trình Đại hội XI của Đảng, như Cương lĩnh xâydựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên CNXH, Chiến lược phát triển kinh tế-xãhội 2011-2020 và Báo cáo chính trị Đại hội XI của Đảng

Những công trình khoa học trên đây đã cung cấp những cơ sở lý luận vàthực tiễn vô cùng quan trọng về CTTT trong quá trình lãnh đạo cách mạng củaĐảng ta trong những năm qua Tuy nhiên, trong bối cảnh hiện nay CTTT liênquan đến nhiều lĩnh vực, luôn phát triển theo tình hình mới, không ngừng đi vàochiều sâu theo tính quy luật của nhận thức cũng đòi hỏi được bổ sung, hoànthiện Hơn nữa, CTTT và nâng cao chất lượng CTTT ở Đảng bộ huyện Châu

Thành, tỉnh An Giang trong thời kỳ hội nhập và phát triển với những nét đặc thùcần được nghiên cứu đánh giá một cách nghiêm túc, khoa học.

2 Mục đích nghiên cứu

Đề tài phân tích làm rõ những vấn đề lý luận cơ bản về CTTT của Đảng,đánh giá tình hình CTTT ở Đảng bộ huyện Châu Thành, tỉnh An Giang, từ đó đềxuất một số giải pháp nhằm nâng cao chất lượng CTTT ở Đảng bộ huyện ChâuThành, tỉnh An Giang trong giai đoạn hiện nay

3 Nhiệm vụ nghiên cứu

Khái quát một số vấn đề lý luận cơ bản về tư tưởng và CTTT của Đảng.Khảo sát, phân tích, đánh giá tình hình CTTT ở Đảng bộ huyện ChâuThành, tỉnh An Giang

Đề xuất giải pháp nâng cao chất lượng CTTT ở Đảng bộ huyện ChâuThành, tỉnh An Giang trong giai đoạn hiện nay

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

4.1 Đối tượng nghiên cứu

Công tác tư tưởng và giải pháp nâng cao chất lượng CTTT ở một Đảng bộcấp huyện - Đảng bộ huyện Châu Thành, tỉnh An Giang

4.2 Phạm vi nghiên cứu

Đề tài tập trung nghiên cứu tư tưởng và CTTT ở Đảng bộ huyện ChâuThành, tỉnh An Giang từ năm 2010 đến năm 2015 và đề xuất giải pháp chonhững năm tiếp theo

5 Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu

Đề tài được thực hiện trên cơ sở lý luận của chủ nghĩa Mác-lênin, tưtưởng Hồ Chí Minh, các quan điểm của Đảng ta về tư tưởng và CTTT

Luận văn sử dụng phương pháp duy vật biện chứng và duy vật lịch sử, kếthợp các phương pháp phân tích, tổng hợp, thống kê, so sánh, điều tra xã hộihọc…

Đề xuất một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả CTTT trong tình hìnhmới ở Đảng bộ huyện Châu Thành, tỉnh An Giang.

Luận văn là tài liệu tham khảo đối với các cá nhân, tập thể, các cơ quanquan tâm đến CTTT nói chung và CTTT ở Đảng bộ huyện Châu Thành, tỉnh AnGiang nói riêng

7 Kết cấu của luận văn

Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục,luận văn kết cấu làm 3 chương, 6 tiết

B NỘI DUNG Chương 1

CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA VIỆC NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG

CÔNG TÁC TƯ TƯỞNG CỦA ĐẢNG 1.1 Vị trí, vai trò, nội dung của công tác tư tưởng

1.1.1 Khái niệm tư tưởng, công tác tư tưởng

- Khái niệm tư tưởng

Theo quan điểm của chủ nghĩa Mác – Lênin, toàn bộ đời sống xã hội baogồm tồn tại xã hội và ý thức xã hội Tồn tại xã hội quyết định ý thức xã hội Tồntại xã hội như thế nào thì ý thức xã hội như thế ấy Khi tồn tại xã hội thay đổi,thì ý thức xã hội sẽ thay đổi theo Ra đời trên cơ sở tồn tại xã hội, do tồn lại xãhội quy định, nhưng ý thức xã hội khi đã hình thành có đời sống độc lập tươngđối, có quy luật vận động riêng và tác động trở lại tồn tại xã hội

Ý thức xã hội là toàn bộ những quan điểm, tư tưởng, lý luận, truyềnthống, tâm trạng phản ánh tồn tại xã hội

Như vậy, hiểu theo nghĩa chung nhất tư tưởng là một hình thức tồn tại

của ý thức xã hội, là kết quả của quá trình nhận thức hiện thực khách quan, trở thành kinh nghiệm và sự hiểu biết trong tâm trí một con người Nhưng do mục

đích của quá trình nhận thức là để phục vụ cho hoạt động thực tiễn, nên trong ýthức mỗi con người không hoàn toàn dừng lại ở sự phản ánh mà còn có những

dự định về mục tiêu, chương trình kế hoạch, nhằm tiếp tục nhận thức và cải tạothế giới

Tư tưởng thuộc phạm trù ý thức, gắn liền với hoạt động của con người, làsản phẩm chủ quan của con người, tư tưởng của mỗi người phụ thuộc vào đốitượng phản ánh và trình độ nhận thức của họ Thực tiễn tác động vào tư tưởngcủa mỗi con người và làm thay đổi nhận thức, tư tưởng của họ Tuy nhiên, tưtưởng cũng có tính độc lập tương đối của nó, nó cũng có tác động trở lại đối với

hiện thực khách quan và có những quy luật vận động riêng Đây là cơ sở để tiếnhành CTTT.

Về tính chất, hiệu quả tác động của tư tưởng phụ thuộc vào nhiều yếu tốnhư: chế độ chính trị, mức độ phù hợp với thực tiễn, khả năng truyền bá xâmnhập vào quần chúng Khuynh hướng là thúc đẩy sự phát triển của tồn tại xã hộinếu tư tưởng đó là tiến bộ cách mạng, ngược lại nó sẽ kìm hãm sự phát triển của

xã hội nếu tư tưởng đó là lạc hậu, phản cách mạng

Tư tưởng còn mang tính kế thừa, một quan điểm, một tư tưởng, một họcthuyết không bao giờ xuất hiện từ một mảnh đất trống mà bao giờ cũng tồn tạitrong sự kế thừa những quan điểm tư tưởng trước đó Sự kế thừa biện chứng là

có chọn lọc, phê phán, sáng tạo

- Khái niệm công tác tư tưởng

Công tác tư tưởng là một trong những hoạt động quan trọng bậc nhất củaĐảng và Nhà nước xã hội chủ nghĩa nhằm xác lập, phát triển hệ tư tưởng xã hộichủ nghĩa, hình thành niềm tin, định hướng giá trị xã hội đúng đắn, góp phầnxây dựng thế giới quan khoa học, tư tưởng, nhân cách, đạo đức, lối sống, tri thứccho con người, bảo đảm con người có hành động tích cực và chủ động sáng tạo

để thực hiện thắng lợi lý tưởng, mục tiêu của chủ nghĩa xã hội, trước mắt là đẩymạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước vì mục tiêu dân giàu, nước mạnh,

xã hội công bằng, dân chủ, văn minh, theo định hướng xã hội chủ nghĩa

Trình tự của CTTT là xác lập, phát triển hệ tư tưởng xã hội chủ nghĩa,định hướng thang giá trị xã hội, tạo lập niềm tin bằng hành động tích cực, chủđộng, sáng tạo nhằm thực hiện thắng lợi lý tưởng và mục tiêu của chủ nghĩa xãhội Trong đó tạo lập lòng tin là quan trọng nhất

Trong Đảng, CTTT là hoạt động xây dựng Đảng về trí tuệ, chính trị tưtưởng góp phần bảo đảm cho Đảng luôn luôn là đội tiên phong của giai cấp côngnhân, nhân dân lao động và của cả dân tộc Việt Nam, đủ năng lực lãnh đạo sựnghiệp cách mạng của đất nước

Dù ở khía cạnh nào, đối tượng của CTTT vẫn là ý thức con người, vớinhững diễn biến phức tạp và phong phú CTTT chỉ có thể đạt được kết quả khi

nó đáp ứng nhu cầu thiết thực của con người Khi giải quyết những mâu thuẫntrong nhận thức và hành động cần có sự khách quan, khoa học, công bằng Quanđiểm mác xít và quan điểm của Đảng ta khẳng định CTTT phải coi trọngphương châm lý luận đi đôi với thực tiễn, nói đi đôi với làm Chủ tịch Hồ ChíMinh viết: "Thực tiễn không có lý luận hướng dẫn thì thành thực tiễn mù quáng

Lý luận mà không liên hệ với thực tiễn là lý luận suông" [52, tr.496]

- Nguyên tắc của công tác tư tưởng

+ Nguyên tắc tính đảng

Tính đảng là nguyên tắc cơ bản nhất của CTTT CTTT phải đứng vữngtrên lập trường của giai cấp công nhân, bảo vệ và phát triển chủ nghĩa Mác -Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối, chính sách của Đảng; chủ động đấutranh không khoan nhượng với những tư tưởng thù địch, phản khoa học, đingược lại với lợi ích giai cấp, lợi ích dân tộc

+ Nguyên tắc tính khoa học

Công tác tư tưởng được tiến hành trên cơ sở khoa học, tuân theo các quyluật vận động, biến đổi của lĩnh vực tư tưởng Nguyên tắc tính khoa học yêu cầuCTTT được tiến hành có kế hoạch, nội dung và hình thức phù hợp với từng đốitượng, đáp ứng nhu cầu giải đáp vướng mắc và định hướng tư tưởng cho mọi đốitượng CTTT phải sử dụng các phương tiện tác động ngày càng hiện đại

+ Nguyên tắc thống nhất giữa lý luận với thực tiễn

Công tác tư tưởng phải xuất phát từ thực tiễn và phục vụ thực tiễn;đồng thời phải được soi sáng, định hướng bằng lý luận, được chỉ đạo, tổ chứcthực hiện một cách khoa học Tổng kết thực tiễn là nhiệm vụ và phương thứccăn bản để thực hiện sự thống nhất giữa lý luận và thực tiễn trong CTTT,khắc phục chủ nghĩa giáo điều và chủ nghĩa kinh nghiệm

Thực hiện đúng đắn và đầy đủ những nguyên tắc trên là yêu cầu chung

của CTTT của Đảng Nó có ý nghĩa cực kỳ quan trọng trong việc nâng caochất lượng và hiệu quả CTTT của Đảng nói chung và ở cơ sở nói riêng.

- Phương châm của công tác tư tưởng

Phương châm CTTT của Đảng là những định hướng có tính chỉ đạo tronghoạt động CTTT ở các cấp, các ngành Phương châm CTTT bao gồm:

+ Công tác tư tưởng phải gắn chặt với việc thực hiện nhiệm vụ chính trị,với phong trào cách mạng của quần chúng, với từng đối tượng

+ Kết hợp chặt chẽ ba nội dung giáo dục: chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng

Hồ Chí Minh, đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhànước; kiến thức khoa học, phẩm chất và đạo đức cách mạng; kết hợp giáo dục lýluận với giáo dục tình hình và nhiệm vụ trước mắt

+ Kết hợp CTTT với công tác tổ chức và các mặt công tác khác

+ Kết hợp giáo dục tư tưởng trong học tập với việc rèn luyện trong thựctiễn cách mạng

+ Kết hợp giáo dục tư tưởng trong nội dung sinh hoạt của tất cả các tổchức, kết hợp CTTT trong Đảng với công tác tư tưởng trong xã hội

+ Kết hợp bồi dưỡng tư tưởng, tình cảm cách mạng với phê phán mạnh

mẽ những biểu hiện tư tưởng sai trái; biểu dương những ưu điểm đi đôi với phêbình nghiêm khắc những khuyết điểm

1.1.2 Các nội dung của công tác tư tưởng

- Công tác lý luận

Là hình thái của CTTT hướng vào việc nghiên cứu lý luận nhằm xâydựng, bảo vệ và phát triển hệ tư tưởng của giai cấp Từ đó đề ra đường lối chiếnlược và sách lược của cuộc đấu tranh giai cấp và xây dựng xã hội mới Như lờidạy của Chủ tịch Hồ Chí Minh: “Đảng mà không có chủ nghĩa cũng như ngườikhông có trí khôn , tàu không có bàn chỉ nam” [50, tr.268] Công tác lý luận là

cơ sở nền tảng của CTTT, quyết định phương hướng, nội dung của công táctuyên truyền cổ động Và mọi nhu cầu sáng tạo lý luận đều xuất phát từ những

đòi hỏi của thực tiễn cách mạng Do đó, lý luận đã sáng tạo thì cần phải phục vụthực tiễn, thông qua công tác tuyên truyền cổ động.

Công tác lý luận của Đảng Cộng sản Việt Nam bao hàm những nội dungnhư: phát triển, bảo vệ Chủ nghĩa Mác-Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh; vậndụng sáng tạo hệ tư tưởng gắn với tổng kết thực tiễn cách mạng Việt Nam, tiếpthu kinh nghiệm cách mạng thế giới để nhận thức sáng tỏ hơn CNXH và conđường đi lên CNXH của Việt Nam; xây dựng, phát triển hệ thống quan điểmnguyên tắc, chiến lược phát triển từng lĩnh vực của sự nghiệp xây dựng và bảo

vệ CNXH; kinh tế, xã hội, văn hóa, an ninh, quốc phòng, đối ngoại, tiến hànhcuộc đấu tranh chống lại cuộc tiến công của các thế lực thù địch, bảo vệ tưtưởng, Cương lĩnh, đường lối, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước

- Công tác giáo dục lý luận chính trị, giáo dục truyền thống cách mạng

Đây là nội dung quan trọng hàng đầu, nhằm bồi dưỡng, nâng cao nhậnthức lý luận chính trị, lòng yêu nước, yêu quê hương, tình cảm cách mạng chocán bộ, đảng viên và nhân dân, thông qua việc tổ chức nghiên cứu, học tập, quántriệt nghị quyết, chỉ thị của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước

Tổ chức học tập lịch sử, truyền thống đấu tranh cách mạng của Đảng bộ

và nhân dân địa phương, trên cơ sở đó tạo sự nhất trí, tin tưởng và quyết tâmthực hiện thắng lợi các chương trình, kế hoạch phát triển kinh tế, văn hóa, xã hộicủa cán bộ, đảng viên và các tầng lớp nhân dân

- Công tác tuyên truyền

Là hoạt động truyền bá hệ tư tưởng và đường lối chiến lược, sách lượctrong quần chúng, xây dựng cho quần chúng thế giới quan phù hợp với lợi íchcủa chủ thể hệ tư tưởng, hình thành và củng cố niềm tin, tập hợp và cổ vũ quầnchúng hành động theo thế giới quan và niềm tin đó Ở nước ta hiện nay có thểhiểu công tác tuyên truyền chính là hoạt động truyền bá chủ nghĩa Mác-Lênin,Cương lĩnh, đường lối, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước; thông tin

có định hướng các lĩnh vực khoa học và công nghệ, kinh tế, các thành tựu củakhoa học xã hội và nhân văn, các thông tin chính trị, xã hội và văn hóa.

Như C.Mác đã viết: “Vũ khí của sự phê phán cố nhiên không thể thay thếđược sự phê phán của vũ khí, lực lượng vật chất chỉ có thể bị đánh đổ bằng lựclượng vật chất; nhưng lý luận cũng sẽ trở thành lực lượng vật chất, một khi nóthâm nhập vào quần chúng” [44, tr.580] Vai trò của công tác tuyên truyền chính

là làm cho “lý luận thâm nhập vào quần chúng” để qua đó “trở thành lực lượngvật chất” Sự giác ngộ của quần chúng nhân dân về lý tưởng nhiệm vụ cáchmạng là một sức mạnh vô địch Chính cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc, bảo vệ

và xây dựng Tổ quốc của nhân dân ta dưới sự lãnh đạo của Đảng đã chứng minhđiều đó

Công tác tuyên truyền, giải thích đường lối, chủ trương của Đảng, chínhsách, pháp luật của Nhà nước, tuyên truyền phổ biến kiến thức khoa học kỹthuật, công nghệ phục vụ sản xuất, đời sống, thông tin tình hình thời sự, chínhtrị… kịp thời định hướng tư tưởng trước các sự kiện tác động đến tư tưởng tìnhcảm, tâm trạng của cán bộ, đảng viên và nhân dân làm cho cán bộ, đảng viên vàquần chúng nhân dân được nâng cao về nhận thức, có niềm tin vào sự nghiệpđổi mới toàn diện đất nước theo định hướng xã hội chủ nghĩa, từ đó có sự đồnglòng thực hiện thắng lợi mục tiêu “dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng,văn minh”

- Công tác cổ động

Là sự tác động của chủ thể vào tư tưởng, tình cảm của đối tượng thôngqua việc giải thích một việc cụ thể, thiết thực, nhằm tạo nên một ấn tượng mạnh

ở đối tượng, kích thích và thúc đẩy họ hăng hái hành động thực hiện công việc

đó Đây là một khâu quan trọng trong CTTT, là hoạt động có hiệc quả rất caotrong việc thuyết phục, vận động quần chúng nhân dân tham gia vào việc thựchiện các nhiệm vụ chính trị của đất nước Trên cơ sở hệ tư tưởng, Cương lĩnh,đường lối, chính sách của Đảng, Nhà nước, công tác cổ động thường lấy những

sự việc, sự kiện cụ thể để giải thích, khêu gợi, động viên, cổ vũ quần chúng thựchiện nhiệm vụ cụ thể nào đó.

Công tác cổ động, nêu gương tốt, điển hình tiên tiến nhằm cổ vũ hànhđộng của quần chúng nhân dân, biến nhận thức tư tưởng thành niềm tin, hànhđộng cách mạng cụ thể, thành phong trào quần chúng rộng rãi

- Công tác văn hóa, văn nghệ

Lĩnh vực văn hoá ở đây được hiểu chủ yếu ở khía cạnh tư tưởng, chính trịcủa văn hoá Công tác văn hoá, văn nghệ nhằm thỏa mãn nhu cầu tinh thần củanhân dân, qua đó giáo dục đạo đức, lối sống, phát huy truyền thống cách mạng,xây dựng đời sống văn hoá

Công tác văn hóa, văn nghệ vừa bảo đảm tổ chức tốt các hoạt động vănhóa theo định hướng chung, vừa biết khơi dậy những sáng tạo văn hóa, văn nghệ

ở cơ sở, phát huy truyền thống văn hóa ở địa phương, góp phần làm phong phúthêm nền văn hóa của dân tộc

Công tác văn hóa - văn nghệ góp phần xây dựng con người mới, cuộcsống mới, đấu tranh chống thói hư, tật xấu, hủ tục lạc hậu; xây dựng môi trườngvăn hóa lành mạnh, trong lành, tạo sự phát triển toàn diện của con người

Động viên tính năng động, sáng tạo của nhân dân trong lao động sản xuất,xây dựng và bảo vệ Tổ quốc; góp phần giữ gìn, phát huy các giá trị và bản sắcvăn hoá truyền thống của dân tộc; sáng tạo ra các giá trị mới làm phong phúthêm nền văn hoá Việt Nam

Ngoài các nội dung cơ bản trên, công tác tư tưởng còn có các nội dungkhác, như:

- Công tác nắm bắt tình hình tư tưởng: dư luận xã hội và định hướng tư tưởng, dư luận xã hội.

Đây là việc làm thường xuyên của các tổ chức Đảng Khi có các sự kiệnchính trị, kinh tế, các chủ trương, chính sách mới thường có các khuynh hướng

tư tưởng, các luồng dư luận khác nhau, trong đó có khuynh hướng nhận thức

lệch lạc dẫn tới có thái độ sai trái, thậm chí cực đoan Trong một tập thể luôn có

đa số tư tưởng tích cực, tiến bộ và một thiểu số có tư tưởng tiêu cực Có thể đóchỉ là nhận thức, nhưng thông thường đều gắn với lợi ích Bất đồng ý kiếnthường xuất phát từ mâu thuẩn về lợi ích Vì vậy các cấp lãnh đạo và quản lýthường xuyên theo dõi, nắm bắt, phân tích và có biện pháp xử lý đúng đối vớicác khuynh hướng tư tưởng nảy sinh

Phương pháp của loại hoạt động này là đối thoại, thảo luận dân chủ, traođổi thông tin hai chiều…nhằm phát huy trí tuệ, tính chủ động của đảng viêntrong sinh hoạt chính trị

- Công tác đấu tranh tư tưởng, phê phán các quan điểm sai trái, thù địch, tin đồn và tài liệu xấu lan truyền, phát tán trong xã hội.

Hoạt động đấu tranh tư tưởng vừa gắn với các nội dung trên, vừa mangtính độc lập nhất định trong công việc và hoàn cảnh cụ thể Đây là hoạt động cầnthiết trong CTTT của Đảng nhằm bảo vệ nền tảng tư tưởng, quan điểm củaĐảng, củng cố sự nhất trí về tư tưởng trong Đảng, chống lại sự phá hoại về tưtưởng của các thế lực phản động và khắc phục sự phai nhạt, suy thoái tư tưởngcủa cán bộ, đảng viên và nhân dân Công việc này không chỉ là các bài nói vàviết chính thức được đăng tải trên các phương tiện thông tin đại chúng, mà còn

là những ý kiến đấu tranh, phê phán các quan điểm sai trái ngay trong sinh hoạtđảng

Đây chính là động lực cho sự phát triển của tư tưởng tiến bộ, tích cực vàđẩy lùi các tư tưởng phản động, tiêu cực Đối với các quan điểm lý luận sai trái,các luận điệu thù địch, các tư tưởng lệch lạc, sự thoái hóa về tư tưởng chính trị,Đảng phải kiên quyết đấu tranh bằng những phương pháp thích hợp

- Công tác giáo dục thẩm mỹ, giáo dục thể lực, giáo dục về sinh thái, môi trường qua các hoạt động trong lĩnh vực khoa giáo.

Công tác khoa giáo tập trung chăm lo phát triển nhân tố con người, khoahọc - công nghệ, phát triển nguồn lực, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh

của nền kinh tế trong bối cảnh toàn cầu hoá và chủ động hội nhập kinh tế quốc

tế Đảng ta xác định các lĩnh vực khoa giáo có vị trí quan trọng hàng đầu trong

hệ thống chính sách và nhiệm vụ trọng tâm của các ngành, các cấp, là đòn bẩychủ yếu, tạo ra nền tảng vững chắc cho sự nghiệp phát triển kinh tế - xã hội, bảođảm quốc phòng - an ninh trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng xã hộichủ nghĩa Trong đó, đào tạo nguồn nhân lực, nhất là nguồn nhân lực chất lượngcao kết hợp với phát triển khoa học - công nghệ là một trong ba khâu đột phácủa chiến lược phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2011-2020

Công tác khoa giáo tập trung lãnh đạo, chỉ đạo phát triển sự nghiệp giáodục và đào tạo; tuyên truyền, vận động lao động nông thôn tham gia học nghề;tiếp nhận chuyển giao, ứng dụng khoa học, công nghệ, kỹ thuật mới vào laođộng, sản xuất, nâng cao hiệu quả, năng suất lao động; giáo dục, chăm lo bảo vệsức khỏe nhân dân; chuẩn bị tốt nguồn lực thực hiện công nghiệp hóa, hiện đạihóa nông nghiệp, nông thôn và xây dựng nông thôn mới

1.1.3 Tiêu chí đánh giá chất lượng công tác tư tưởng của Đảng

- Sự lãnh đạo, chỉ đạo công tác tư tưởng

Tổ chức các hoạt động CTTT là trách nhiệm của các cấp ủy, chính quyền

cơ sở mà nòng cốt là cơ quan và cán bộ tuyên giáo Đánh giá chất lượng về sựlãnh đạo, chỉ đạo, quản lý các hoạt động CTTT ở cơ sở cần xem xét ở các khíacạnh chủ yếu sau đây:

Một là, nhận thực và trách nhiệm của của cấp ủy, chính quyền, đoàn thể

các cấp về CTTT

Hai là, chủ trương, biện pháp, chương trình, kế hoạch tiến hành CTTT.

Ba là, phẩm chất chính trị, đạo đức, trình độ, năng lực chỉ đạo, tổ chức

các họat động tư tưởng của cấp uỷ và cơ quan tuyên giáo

Bốn là, sự chăm lo xây dựng, kiện toàn bộ máy công tác tư tưởng ở cơ sở.

Năm là, khả năng của cơ quan tham mưu và cấp uỷ trong giải quyết

những vấn đề tư tưởng nảy sinh, dự báo đúng tình hình và đấu tranh có hiệu quảtrên mặt trận tư tưởng

Chất lượng CTTT phụ thuộc trực tiếp vào vai trò tổ chức, chỉ đạo, quản lýcủa cấp ủy và chính quyền cơ sở Điều đó đồng nghĩa với việc muốn nâng caochất lượng CTTT phải chăm lo xây dựng, củng cố, kiện toàn bộ máy, đào tạobồi dưỡng đội ngũ cán bộ làm CTTT Muốn đánh giá chính xác chất lượng chủthể, cần căn cứ vào tiêu chuẩn xây dựng các tổ chức, tiêu chuẩn cán bộ, đảngviên, tiêu chuẩn cấp ủy để đánh giá

- Nội dung, phương thức tiến hành công tác tư tưởng

Nhiệm vụ, nội dung CTTT ở cơ sở thường có sự chỉ đạo thống nhất củacấp ủy cấp trên Mỗi cơ sở lại có nhiệm vụ cụ thể, có thời gian hoạt động khônghoàn toàn giống nhau Do đó, đánh giá chất lượng nội dung, phương thức tiếnhành CTTT phải xem xét ở khía cạnh thực hiện chỉ thị, hướng dẫn của trên vàviệc vận dụng sáng tạo của cơ sở Đặc biệt phải xem xét nội dung, hình thức,phương pháp hoạt động CTTT ở cơ sở phong phú hay nghèo nàn, linh hoạt haycông thức, đơn điệu, sự phù hợp với đối tượng như thế nào, tính khoa học, tínhnghệ thuật ra sao Việc duy trì nề nếp, đi đôi với đổi mới, cập nhật nội dung,phương pháp, hình thức CTTT có thể coi là một tiêu chí trọng điểm để đánh giáchất lượng CTTT Nội dung đúng đắn, khách quan, khoa học, ngắn gọn; phươngpháp, hình thức phong phú, lôi cuốn, hấp dẫn là yếu tố bảo đảm cho CTTT cóchất lượng cao Hiện nay, nhóm tiêu chí này chưa được tiêu chuẩn hóa Mỗi cơquan, đơn vị, địa phương cần dựa vào mục tiêu, nhiệm vụ của CTTT và đặcđiểm đối tượng của cơ sở mình để xây dựng thành các tiêu chuẩn, trong đó lấy

sự phù hợp với đối tượng là tiêu chuẩn căn bản nhất để đánh giá chất lượng nộidung, phương thực tiến hành CTTT

- Cơ sở vật chất kỹ thuật, phương tiện công tác tư tưởng

Cơ sở vật chất, kinh phí, phương tiện là công cụ của chủ thể CTTT Chấtlượng của nó được đo bằng tính năng, tác dụng, độ bền, sự tiện dụng, mức độhiện đại và được lượng hoá thành các tiêu chuẩn kinh tế, kỹ thuật Hiện nay, cơ

sở vật chất, phương tiện CTTT ở cơ sở thường được hình thành từ nguồn trêncấp và nguồn do cơ sở tự bảo đảm Việc xem xét chất lượng của chúng, ngoàicác tiêu chuẩn về kinh tế, kỹ thuật còn phải chú ý ở hai điểm: có sử dụng đúng,

đủ kinh phí, phương tiện được cấp hay không và khai thác sử dụng phát huyhiệu quả như thế nào

Trong các phương tiện của CTTT, hệ thống thiết chế văn hóa là phươngtiện rất quan trọng Vì vậy, chất lượng các thiết chế văn hoá phải được xem làmột tiêu chí quan trọng trong đánh giá chất lượng CTTT ở cơ sở Cần phải xemthực trạng chất lượng của các thiết chế đó, nề nếp hoạt động, sử dụng và phát huy vai trò của nó trong việc góp phần nâng cao hiệu quả, tăng phạm vi ảnhhưởng của CTTT, đồng thời giảm cường độ lao động của chủ thể

- Hiệu quả tác động của công tác tư tưởng ở bình diện cá nhân và xã hội

Ở bình diện cá nhân, chất lượng CTTT được đo ở nhận thức, niềm tin vàtính tích cực chính trị - xã hội của đối tượng Cấp uỷ cơ sở cần căn cứ vào mụcđích, nội dung, chương trình học tập, tuyên truyền, giáo dục; chức trách, nhiệm

vụ, cương vị công tác, lĩnh vực hoạt động của từng đối tượng để xác lập các tiêuchuẩn đánh giá phù hợp

Ở bình diện xã hội, chất lượng CTTT là việc nâng cao nhận thức của cán

bộ, đảng viên và nhân dân về chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chi Minh,đường lối, quan điểm của Đảng, tình hình chính trị trong nước và quốc tế, phápluật Nhà nước; niềm tin của cán bộ, đảng viên và quần chúng nhân dân vào sựlãnh đạo của Đảng, vào thắng lợi của sự nghiệp đổi mới dưới sự lãnh đạo củaĐảng; hành động tích cực, tự giác của nhân dân tham gia hiện thực hóa đườnglối, chủ trương của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước, thực hiện cácnhiệm vụ chính trị của địa phương thông qua tính chất và quy mô các phong trào

cách mạng Cuối cùng, chất lượng của CTTT phải được đo bằng kết quả xâydựng các tổ chức ở cơ sở vững mạnh; chính trị ổn định, kinh tế phát triển; vănhoá, xã hội, đời sống vật chất, tinh thần của nhân dân được nâng cao; an ninh,quốc phòng được giữ vững…

1.2 Nâng cao chất lượng công tác tư tưởng là yêu cầu cấp bách hiện nay

1.2.1 Tình hình thế giới, trong nước và yêu cầu nâng cao chất lượng công tác tư tưởng hiện nay

Trên thế giới, trong những năm tới tình hình sẽ còn nhiều diễn biến rất

phức tạp, nhưng hòa bình, độc lập dân tộc, dân chủ, hợp tác và phát triển vẫn là

xu thế lớn Quá trình toàn cầu hóa và hội nhập quốc tế tiếp tục được đẩy mạnh.Hợp tác, cạnh tranh, đấu tranh và sự tùy thuộc lẫn nhau giữa các nước, nhất làgiữa các nước lớn ngày càng tăng Cuộc cách mạng khoa học - công nghệ, đặcbiệt là công nghệ thông tin tiếp tục phát triển mạnh mẽ, thúc đẩy sự phát triểnnhảy vọt trên nhiều lĩnh vực, tạo ra cả thời cơ và thách thức đối với mọi quốcgia

Tình hình chính trị - an ninh thế giới thay đổi nhanh chóng, diễn biến rấtphức tạp, khó lường; tình trạng xâm phạm chủ quyền quốc gia, tranh chấp lãnhthổ và tài nguyên, xung đột sắc tộc, tôn giáo, can thiệp lật đổ, khủng bố, chiếntranh cục bộ, chiến tranh mạng, tiếp tục diễn ra gay gắt ở nhiều khu vực

Cục diện thế giới theo xu hướng đa cực, đa trung tâm diễn ra nhanh hơn.Các nước lớn điều chỉnh chiến lược, vừa hợp tác, thỏa hiệp, vừa cạnh tranh, đấutranh, kiềm chế lẫn nhau, tác động mạnh đến cục diện thế giới và các khu vực.Những biểu hiện của chủ nghĩa dân tộc cực đoan, chủ nghĩa cường quyền áp đặt,chủ nghĩa thực dụng ngày càng nổi lên trong quan hệ quốc tế Các thể chế đaphương đứng trước những thách thức lớn Các nước đang phát triển, nhất lànhững nước vừa và nhỏ đang đứng trước những cơ hội và khó khăn, thách thứclớn trên con đường phát triển Trong bối cảnh đó, tập hợp lực lượng, liên kết,

cạnh tranh, đấu tranh giữa các nước trên thế giới và khu vực vì lợi ích của từngquốc gia tiếp tục diễn ra rất phức tạp.

Những vấn đề toàn cầu như an ninh tài chính, an ninh năng lượng, an ninhnguồn nước, an ninh lương thực, biến đổi khí hậu, thiên tai, dịch bệnh có nhiềudiễn biến phức tạp Cộng đồng quốc tế phải đối phó ngày càng quyết liệt hơnvới các thách thức an ninh truyền thống, phi truyền thống, đặc biệt là an ninhmạng và các hình thái chiến tranh kiểu mới

Kinh tế thế giới phục hồi chậm, gặp nhiều khó khăn, thách thức và còn cónhiều biến động khó lường Các quốc gia tham gia ngày càng sâu vào mảng sảnxuất và chuỗi giá trị toàn cầu Biến động của giá cả thế giới, sự bất ổn về tàichính, tiền tệ và vấn đề nợ công tiếp tục gây ra những hiệu ứng bất lợi đối vớinền kinh tế thế giới Tương quan sức mạnh kinh tế giữa các quốc gia, khu vựcđang có nhiều thay đổi Hầu hết các nước trên thế giới đều điều chỉnh chiếnlược, cơ cấu lại nền kinh tế, đổi mới thể chế kinh tế, ứng dụng tiến bộ khoa học -công nghệ để phát triển Cạnh tranh kinh tế, thương mại, tranh giành các nguồntài nguyên, thị trường, công nghệ, nhân lực chất lượng cao giữa các nước ngàycàng gay gắt Xuất hiện nhiều hình thức liên kết kinh tế mới, các định chế tàichính quốc tế, khu vực, các hiệp định kinh tế song phương, đa phương thế hệmới

Châu Á - Thái Bình Dương, trong đó có khu vực Đông Nam Á, tiếp tục làtrung tâm phát triển năng động, có vị trí địa kinh tế - chính trị chiến lược ngàycàng quan trọng trên thế giới Đồng thời, đây cũng là khu vực cạnh tranh chiếnlược giữa một số nước lớn, có nhiều nhân tố bất ổn Tranh chấp lãnh thổ, chủquyền biển, đảo trong khu vực và trên Biển Đông tiếp tục diễn ra gay gắt, phứctạp ASEAN trở thành Cộng đồng, tiếp tục phát huy vai trò quan trọng trong duytrì hòa bình, ổn định, thúc đẩy hợp tác, liên kết kinh tế trong khu vực, nhưngcũng đứng trước nhiều khó khăn, thách thức cả bên trong và bên ngoài

Ở trong nước, thế và lực, sức mạnh tổng hợp của đất nước tăng lên, uy tín

quốc tế của đất nước ngày càng được nâng cao, tạo ra những tiền đề quan trọng

để thực hiện nhiệm vụ xây dựng và bảo vệ Tổ quốc

Năm năm tới là thời kỳ Việt Nam thực hiện đầy đủ các cam kết trongCộng đồng ASEAN và WTO, tham gia các hiệp định thương mại tự do thế hệmới, hội nhập quốc tế với tầm mức sâu rộng hơn nhiều so với giai đoạn trước,đòi hỏi Đảng, Nhà nước và nhân dân ta phải nỗ lực rất cao để tận dụng thời cơ,vượt qua những thách thức lớn trong quá trình hội nhập

Kinh tế từng bước ra khỏi tình trạng suy giảm, lấy lại đà tăng trưởng,nhưng vẫn còn nhiều khó khăn, thách thức Kinh tế vĩ mô ổn định chưa vữngchắc; nợ công tăng nhanh, nợ xấu đang giảm dần nhưng còn ở mức cao, năngsuất, chất lượng, hiệu quả, sức cạnh tranh kinh tế thấp

Bốn nguy cơ mà Đảng ta đã chỉ ra vẫn tồn tại, nhất là nguy cơ tụt hậu xahơn về kinh tế so với các nước trong khu vực và trên thế giới, nguy cơ "diễnbiến hòa bình" của thế lực thù địch nhằm chống phá nước ta; tình trạng suy thoái

về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, những biểu hiện "tự diễn biến", "tựchuyển hóa" trong một bộ phận cán bộ, đảng viên, công chức, viên chức và tệquan liêu, tham nhũng, lãng phí diễn biến phức tạp; khoảng cách giàu - nghèo,phân hóa xã hội ngày càng tăng, đạo đức xã hội có mặt xuống cấp đáng lo ngại,làm giảm lòng tin của cán bộ, đảng viên và nhân dân vào Đảng và Nhà nước.Bảo vệ chủ quyền biển, đảo đứng trước nhiều khó khăn, thách thức lớn Tìnhhình chính trị - xã hội ở một số địa bàn còn tiềm ẩn nguy cơ mất ổn định” [32,tr.70-75]

Như vậy, bối cảnh mới trên thế giới và trong nước đang đặt ra cho CTTT,

lý luận những yêu cầu hết sức mới mẻ, chưa từng có, đòi hỏi Đảng Cộng sảnViệt Nam phải đổi mới nhận thức, xây dựng và tổ chức thực hiện hệ thống cácgiải pháp đồng bộ, phù hợp để đáp ứng yêu cầu đặt ra Giải quyết tốt yêu cầu vềCTTT, lý luận vẫn sẽ là một trong những điều kiện quyết định hàng đầu để thực

hiện thắng lợi những mục tiêu về phát triển kinh tế - xã hội, đẩy mạnh sự nghiệpđổi mới trong thời gian tới.

1.2.2 Thực trạng công tác tư tưởng của Đảng trong thời gian qua và yêu cầu nâng cao chất lượng công tác tư tưởng hiện nay

Công tác xây dựng Đảng về tư tưởng có ý nghĩa, vai trò to lớn, là một bộphận cấu thành đặc biệt trong toàn bộ hoạt động của Đảng, thực tiễn lịch sử hơn

85 năm qua đã chứng minh được điều này Từ khi Đảng ra đời cho đến nay,CTTT đã góp phần quan trọng trong sự thắng lợi của cuộc cách mạng giải phóngdân tộc, thống nhất đất nước, đi lên xây dựng chủ nghĩa xã hội Trong tình hìnhhiện nay, CTTT của Đảng có vai trò đặc biệt quan trọng:

Nghị quyết Hội nghị Trung ương 5 (khóa X) “Về công tác tư tưởng, lýluận và báo chí trước yêu cầu mới” chỉ rõ: CTTT là một bộ phận cấu thành đặcbiệt quan trọng trong toàn bộ hoạt động của Đảng; là lĩnh vực trọng yếu để xâydựng, bồi đắp nền tảng chính trị của chế độ; có vai trò đi trước, mở đường trong

sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc xã hội chủ nghĩa; đóng vai trò quan trọngtrong việc bảo vệ và phát triển chủ nghĩa Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh,quan điểm, đường lối của Đảng; làm cho hệ tư tưởng của Đảng, những giá trị tốtđẹp truyền thống, những tin hoa văn hóa thế giới chiếm vị trí chủ đạo trong đờisống tinh thần xã hội Cụ thể:

- Xác lập, truyền bá và phát triển hệ tư tưởng của Đảng, góp phần hìnhthành bản chất giai cấp công nhân, tính tiên phong của Đảng Bản chất giai cấpcông nhân và tính tiên phong của Đảng không tự nhiên mà có, do đó phải tiếnhành tốt CTTT Hệ tư tưởng là căn cứ lý luận, giúp Đảng có cơ sở khoa học đểhoạch định đường lối, chính sách đúng đắn trong thời kỳ mới, phù hợp với đặcđiểm nước ta và thế giới ngày nay Hệ tư tưởng thẩm thấu, góp phần giáo dục,nâng cao lập trường quan điểm, giai cấp công nhân cho đảng viên

- Góp phần xây dựng và hoàn thiện chủ trương, đường lối của Đảng,chính sách và pháp luật của Nhà nước

- Góp phần hình thành con người mới, con người xã hội chủ nghĩa Đó làcon người có tư tưởng đúng, tình cảm đẹp, biết làm chủ bản thân, tự nhiên và xãhội, có ý thức bản lĩnh

- Nâng cao kiến thức, trình độ trí tuệ, bồi dưỡng ý chí, tình cảm, lối sốngtốt đẹp cho con người Việt Nam

- Công tác tư tưởng là một phương thức thực hiện dân chủ xã hội chủnghĩa, là vũ khí sắc bén tấn công lại sự phá hoại của các thế lực thù địch trêntrận địa tư tưởng, lý luận và văn hóa

- Công tác tư tưởng góp phần trực tiếp vào việc nâng cao năng lực lãnhđạo và sức chiến đấu của Đảng, giáo dục, rèn luyện đội ngũ cán bộ, Đảng viêncủa Đảng và là phương thức quan trọng để thiết lập và tăng cường mối quan hệmáu thịt giữa Đảng và nhân dân

- Cung cấp luận cứ khoa học cho việc cụ thể hóa và phát triển chính sáchcủa Đảng và Nhà nước

Tuy nhiên, thành tựu đáng quý nhất của công tác tư tưởng trong giai đoạnhiện nay là trực tiếp góp phần hình thành, xác định và phát triển đường lối đổimới, chú trọng tổng kết các sáng kiến của nhân dân để khẳng định, cổ vũ và đưavào cuộc sống, củng cố niềm tin, lý tưởng ngay cả khi cách mạng gặp nhiều khókhăn Khơi dậy sức mạnh sáng tạo của nhân dân, tạo nên sức mạnh tổng hợp,đưa đất nước vượt qua nhiều thử thách, lập được những thành tựu to lớn, có ýnghĩa lịch sử

Trong tình hình hiện nay, với một số đặc điểm mới nổi bật tác động rấtlớn đến hoạt động tư tưởng đó là: sự phát triển mạnh xu hướng toàn cầu hóakinh tế, tác động sâu rộng đến giao lưu hợp tác văn hóa, sự bùng nổ của cáchmạng khoa học công nghệ, nhất là sự phát triển nhảy vọt của công nghệ sinhhọc, công nghệ vật liệu mới, công nghệ thông tin, công nghệ giải trí… Cuộc đấutranh giai cấp, đấu tranh dân tộc, xung đột dân tộc, sắc tộc, tôn giáo, nhất là sựcạnh tranh gay gắt thị trường kinh tế cũng như cuộc đấu tranh giải quyết những

vấn đề toàn cầu… Với Việt Nam còn phải đối mặt với những âm mưu “diễnbiến hòa bình” của các thế lực thù địch

Đánh giá những thành tựu của CTTT, lý luận thời gian qua, Đại hội XIcủa Đảng khẳng định: “…Công tác tuyên truyền, giáo dục chính trị tư tưởng cóđổi mới Coi trọng hơn nhiệm vụ xây dựng đạo đức trong cán bộ, đảng viên vànhân dân; tập trung chỉ đạo có kết quả bước đầu Cuộc vận động “Học tập và làmtheo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh”, gắn với nhiệm vụ xây dựng, chỉnh đốnĐảng; chủ động hơn trong đấu tranh chống “diễn biến hòa bình”, bác bỏ cácquan điểm sai trái, luận điệu tuyên truyền của các thế lực thù địch” [31, tr.161]

Theo đó, CTTT của Đảng ta đã hình thành hệ thống quan điểm lý luận vềcông cuộc đổi mới, xây dựng CNXH Đó là hệ thống lý luận về CTTT, địnhhướng XHCN; lý luận về Đảng cầm quyền và phương thức lãnh đạo của Đảng;Xây dựng Nhà nước pháp quyền trong điều kiện Đảng cầm quyền; tăng trưởngkinh tế với công bằng xã hội Hình thành hệ thống lý luận con đường đi lênCNXH ở Việt Nam, tư duy chúng ta về CNXH thực sự khoa học, thực tế hơn rấtnhiều Công tác tổng kết thực tiễn, đặc biệt thực tiễn hơn 25 năm đổi mới, mangtính tổng kết sâu sắc Nghị quyết Hội nghị Trung ương 5 (khóa X) “Về công tác

tư tưởng, lý luận và báo chí trước yêu cầu mới” chỉ ra rằng: “Nhận thức vềCNXH và con đường đi lên CNXH ngày càng sáng tỏ hơn, hệ thống quan điểm

lý luận về công cuộc đổi mới đã hình thành trên những nét cơ bản” [30]

Mặt khác, Đại hội XI của Đảng cũng chỉ rõ: “Công tác nghiên cứu lýluận, tổng kết thực tiễn chưa làm sáng tỏ được một số vấn đề về đảng cầmquyền, về CNXH và con đường đi lên CNXH ở nước ta Tính chiến đấu, tínhthuyết phục, hiệu quả của CTTT còn hạn chế; thiếu sắc bén trong đấu tranhchống âm mưu, thủ đoạn “diễn biến hòa bình” Tình trạng suy thoái về chính trị,

tư tưởng, đạo đức, lối sống trong một bộ phận không nhỏ cán bộ, đảng viên vàtình trạng tham nhũng, lãng phí, quan liêu, những tiêu cực và tệ nạn xã hội chưađược ngăn chặn, đẩy lùi mà còn tiếp tục diễn biến phức tạp, cùng với sự phân

hóa giàu nghèo và sự yếu kém trong quản lý, điều hành của nhiều cấp, nhiềungành làm giảm lòng tin của nhân dân đối với Đảng và Nhà nước, đe dọa sự ổnđịnh, phát triển của đất nước Cuộc vận động “Học tập và làm theo tấm gươngđạo đức Hồ Chí Minh” chưa thực sự đi vào chiều sâu, ở một số nơi còn mangtính hình thức, hiệu quả chưa cao, làm theo chưa đạt yêu cầu” [ 31, tr.172-173]

Sau hơn 30 năm đổi mới và hội nhập quốc tế, tình hình kinh tế - chính trịthế giới đã đổi khác; đời sống KT-XH đất nước đã thay đổi một cách căn bản;tâm tư, tình cảm, suy nghĩ của các tầng lớp nhân dân hiện nay không còn nhưtrước đây; những vấn đề tư tưởng cũng như đối tượng của CTTT có nhiều nétmới; bản thân đội ngũ làm CTTT của Đảng được củng cố và phát triển Trongbối cảnh đó, trên cơ sở quan điểm cơ bản của Nghị quyết Hội nghị Trung ương 5(khóa X) “Về công tác tư tưởng, lý luận và báo chí trước yêu cầu mới”, của Đạihội XI của Đảng về CTTT, lý luận trong tình hình mới, CTTT, lý luận cần có sựđổi mới quyết liệt, nhằm đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ trong tình hình mới

Hiện nay, toàn Đảng, toàn dân, toàn quân đang tiếp tục sự nghiệp đổi mới,bên cạnh những thuận lợi, khó khăn, thực tiễn cách mạng cũng đặt ra nhiều yêucầu khách quan đòi hỏi CTTT của Đảng phải giải quyết cả trên phương diện lýluận và thực tiễn Đó là:

Trước những diễn biến phức tạp của tình hình thế giới và trong nướcCTTT của Đảng trong tình hình hiện nay cần củng cố, tăng cường sự thống nhất

về tư tưởng, chính trị trong Đảng, sự đồng thuận về chính trị và tinh thần trongnhân dân, tiếp tục giữ vững và mở rộng trận địa tư tưởng của Đảng, bảo vệ vàphát triển chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, phát huy mạnh mẽ sứcmạnh của nền dân chủ XHCN, của đại đoàn kết toàn dân tộc, nâng cao ý chívượt qua thách thức, khó khăn, kiên trì đưa sự nghiệp đổi mới phát triển toàndiện, đi vào chiều sâu trên tất cả các lĩnh vực của đời sống xã hội

Công tác tư tưởng của Đảng phải góp phần trực tiếp, tích cực thực hiện cóhiệu quả thực hiện Nghị quyết Hội nghị lần thứ 4 Ban Chấp hành Trung ương

Đảng (khóa XII) “về tăng cường xây dựng, chỉnh đốn Đảng; ngăn chặn, đẩy lùi

sự suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, những biểu hiện "tự diễnbiến" và "tự chuyển hóa" trong nội bộ” gắn với việc thực hiện Chỉ thị05-CT/TW của Bộ Chính trị đẩy mạnh học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức,phong cách Hồ Chí Minh; góp phần giữ gìn sự đoàn kết, thống nhất trong Đảng,

sự đồng thuận trong xã hội

Công tác tư tưởng của Đảng phải góp phần truyền bá quan niệm vềCNXH và con đường đi lên CNXH của nước ta, tập trung vào các mối quan hệ

cơ bản giữa đổi mới, ổn định và phát triển, giữa đổi mới kinh tế và đổi mới hệthống chính trị, giữa kinh tế thị trường và định hướng XHCN, giữa phát triển lựclượng sản xuất và xây dựng, hoàn thiện từng bước quan hệ sản xuất, giữa tăngtrưởng kinh tế và phát triển văn hóa, thực hiện tiến bộ và công bằng xã hội, giữaxây dựng và bảo vệ Tổ quốc XHCN, giữa độc lập, tự chủ và hội nhập quốc tế,giữa Đảng lãnh đạo, Nhà nước quản lý, nhân dân làm chủ…Trong CTTT củaĐảng, nhân dân là lực lượng hùng hậu, họ không chỉ là đối tượng tuyên truyềngiáo dục, vận động mà còn là chủ thể tích cực tham gia giải quyết những vấn đề

tư tưởng ở tại địa bàn Mặt khác, việc tiếp thu ý kiến của nhân dân trong xâydựng đường lối, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước, các chủ trương,

kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội cũng là một trong những nội dung mà thôngqua đó Đảng tăng cường vai trò lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện nghị quyết, chỉ thị

Công tác tư tưởng của Đảng còn phải góp phần nâng cao hơn nữa tínhchiến đấu, sắc bén, sức thuyết phục cao trong việc phát triển, truyền bá chủnghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối, chính sách của Đảng, Nhànước Phát huy sáng tạo, đổi mới, nâng cao chất lượng tuyên truyền, giáo dụcchủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, quan điểm, đường lối của Đảngcho cán bộ, đảng viên và nhân dân, bồi dưỡng lòng yêu nước, lý tưởng độc lậpdân tộc và CNXH; tăng cường tuyên truyền, cổ vũ, động viên các nhân tố mới,

điển hình tiên tiến, gương người tốt việc tốt trên mọi lĩnh vực; phát huy tinh thầnsáng tạo, tự lực, tự cường, tạo ra phong trào hành động cách mạng.

Công tác tư tưởng của Đảng phải luôn hướng tới đẩy mạnh nhiệm vụ pháttriển kinh tế - xã hội, quốc phòng - an ninh Tăng cường việc đôn đốc, kiểm tra,

sơ kết việc chỉ đạo thực hiện nhiệm vụ của các đoàn thể, tổ chức chính trị - xãhội trong hệ thống chính trị

Công tác tư tưởng của Đảng phải giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa dântộc, tiếp thu những thành tựu và tinh hoa văn hóa nhân loại, khắc phục căn bảnnhững lệch lạc nhất là biểu hiện xa rời giá trị văn hóa dân tộc, chạy theo thị hiếuthấp kém

Công tác tư tưởng của Đảng phải luôn chủ động phòng, chống “tự diễnbiến”, “tự chuyển hóa” và đấu tranh chống các quan điểm sai trái, bác bỏ cácluận điệu tuyên truyền phản động, làm thất bại âm mưu, hoạt động “diễn biếnhòa bình”, gây bạo loạn, lật đổ, hình thành lực lượng đối lập của các thế lực thùđịch Thông qua các phương thức, nội dung CTTT để kịp thời phản ánh nhữngdiễn biến tư tưởng và dư luận xã hội, kịp thời nghiên cứu giải quyết, không đểhình thành “điểm nóng” Ngoài ra, trong việc nắm bắt và định hướng dư luận xãhội, phải quan tâm đến những vụ việc xảy ra như khiếu kiện vượt cấp, gây rốitrật tự công cộng qua những vấn đề tôn giáo, đất đai, tham nhũng,…

Kết luận Chương 1

Lịch sử cách mạng Việt Nam đã chứng minh rằng, khi nào Đảng giữ vững

sự độc lập, tự chủ và sáng tạo về đường lối thì phong trào cách mạng phát triểnthuận lợi và thắng lợi, còn khi phạm sai lầm, giáo điều, chủ quan, duy ý chí thìphong trào cách mạng gặp khó khăn, thậm chí thất bại CTTT luôn giữ vị trí đặcbiệt quan trọng, góp phần to lớn vào việc tạo nên sự thống nhất cao trong Đảng

và toàn thể nhân dân, phấn đấu cho mục tiêu cao cả của cách mạng Công tácnày luôn được coi là một bộ phận trọng yếu của công tác xây dựng Đảng, vì thế,trong các thời kỳ lãnh đạo cách mạng, Đảng ta bao giờ cũng đặt lên hàng đầu.Đặc biệt, trong giai đoạn hiện nay, trước những biến đổi nhanh chóng, phức tạpcủa tình hình thế giới và trong nước, tiếp tục đổi mới CTTT, lý luận thật sự làmột yêu vấn đề cấp bách, nhằm tăng cường sức chiến đấu và sự lãnh đạo củaĐảng, đáp ứng yêu cầu sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc

Chương 2 THỰC TRẠNG CÔNG TÁC TƯ TƯỞNG Ở ĐẢNG BỘ

HUYỆN CHÂU THÀNH, TỈNH AN GIANG

2.1 Khái quát về huyện Châu Thành, tỉnh An Giang

2.1.1 Đặc điểm tự nhiên huyện Châu Thành, tỉnh An Giang

Bản đồ 2.1 Bản đồ hành chính tỉnh An Giang.

Bản đồ 2.2 Bản đồ hành chính huyện Châu Thành, tỉnh An Giang.

Châu Thành là huyện nằm về phía Tây sông Hậu, phía Bắc giáp huyệnChâu Phú 29,176km, Đông - Đông Bắc giáp huyện Chợ Mới 8,338km, Đông -Đông Nam giáp Thành Phố Long Xuyên 12,446km, Nam giáp huyện Thoại Sơn30,490km, Tây giáp huyện Tri Tôn 7,027km, Tây Bắc giáp Tịnh Biên 0,158km,nằm cặp quốc lộ 91 và có tỉnh lộ 941 chạy qua nối Châu Thành với Tri Tôn dàikhoảng 45 cây số Huyện lỵ đặt tại thị trấn An Châu

Châu Thành cùng với Châu Phú là khu vực trọng yếu, là trung tâm chínhtrị, quân sự của tỉnh, có đường giao thông thủy, bộ thuận lợi tạo thế liên hoànvới 3 huyện cù lao và 3 huyện vùng núi, nhưng trực tiếp là đối với vùng núi: có

ưu thế về chuyển quân, triển khai lực lượng trong chiến đấu qui mô lớn

Huyện Châu Thành có diện tích đất tự nhiên là 355,06 km2, với trên170.507 dân, mật độ dân số 480 người/km2 Diện tích đất nông nghiệp 30.863 ha(chiếm 86,92% diện tích tự nhiên), đất chuyên dùng 2.826 ha, đất ở 1.274 ha vàđất sông ngòi tự nhiên 544 ha Là nơi có nhiều cộng đồng dân tộc sinh sống,trong đó dân tộc Kinh chiếm đại đa số (96,8%), còn lại là dân tộc Khơmer(2,1%), Chăm (0,10%) và các dân tộc khác

Bên cạnh đó, Châu Thành có sự đa dạng của nhiều thành phần tôn giáonhư: Phật giáo Việt Nam, Công giáo, Cao đài, Hồi giáo, Phật giáo Hòa hảo Tuy có sự đa dạng về thành phần dân tộc và tôn giáo nhưng tình đoàn kết củacộng đồng dân cư trên địa bàn luôn gắn bó chặt chẽ, đồng bào các dân tộc cũng

ra sức đóng góp và xây dựng quê hương mình đang sống

Bảng 2.1 Đơn vị hành chính huyện Châu Thành, tỉnh An Giang

Nguồn: Niên giám thống kê huyện Châu Thành năm 2015.

Châu Thành là huyện đồng bằng thuộc khu vực tứ giác Long Xuyên Diệntích đất chủ yếu là đất trồng lúa, hoa màu, vườn cây ăn trái, không có đồi núi

Có sông Hậu chảy qua, với nhiều ao hồ và nhiều kênh rạch chằng chịt (kênhMặc Cần Dưng, Ba Xã, Chắc Cà Đao…) phục vụ cho tưới tiêu, rửa phèn, sảnxuất nông nghiệp và là đường giao thông quan trọng trong vận chuyển hàng hóatrong vùng

Mỗi năm, thời tiết Châu Thành gồm 2 mùa: mùa mưa và mùa khô Lượngmưa trung bình hàng năm khá cao, trên 1.000 mm/năm

Nằm ở đầu nguồn lũ đồng bằng sông Cửu Long, hằng năm, cứ từ thángnăm trở đi, với hậu quả của những đợt khó mùa kèm theo mưa, mực nước sông

Hậu bắt đầu dâng lên, đến mức báo động cao nhất vào cuối tháng chín hoặc đầutháng mười, đây là khoảng thời gian mùa nước nổi ở Châu Thành Từ xưa đếnnay, trong thời gian này, An Giang nói chung và huyện Châu Thành nói riêng bịtác động rất lớn của mùa nước nổi đến đời sống và sản xuất của cư dân Nhữngnăm thời tiết diễn biến phức tạp, nước cao, gây thiệt hại rất lớn về người và vậtchất Với đặc điểm đó các biện pháp sống chung với lũ được Đảng bộ, chínhquyền và nhân dân Châu Thành tiến hành khẩn trương như: nạo vét kênh mươngthoát lũ, xuống giống nông sản để tránh lũ, bao đê chống ngập trong khu sảnxuất nông nghiệp, xây dựng các cụm tuyến dân cư vượt lũ…

Trong những tháng mùa nước nổi, sự ưu đãi của thiên nhiên đã mang lạicho Châu Thành một lượng lớn phù sa màu mỡ, nhiều thủy sản… tạo điều kiệncho sản xuất nông nghiệp, nuôi trồng và thu hoạch thủy sản, góp phần nâng caođời sống cho nhân dân trong vùng

2.1.2 Tình hình kinh tế - xã hội huyện Châu Thành, tỉnh An Giang

2.1.2.1 Kinh tế

- Kinh tế đạt tốc độ tăng trưởng khá và toàn diện; chuyển dịch cơ cấu kinh

tế, cơ cấu sản xuất nông nghiệp giai đoạn 2010-2015 đã có sự chuyển biến tíchcực theo hướng ổn định số lượng và tăng chất lượng Tăng trưởng kinh tế(GRDP) bình quân giai đoạn 2010 - 2015 ước đạt 13,5%, đạt 100% nghị quyết,trong đó: Khu vực I tăng 4,16%, khu vực II tăng 16,19%, khu vực III tăng18,74% Cơ cấu kinh tế chuyển biến theo hướng tích cực; tỷ trọng khu vực I đạt38,11%, khu vực II đạt 14,55%, khu vực III đạt 47,34% Thu nhập bình quânđầu người (GRDP) từ 24,151 triệu đồng/năm 2011 tăng lên 43,141 triệuđồng/năm 2015 (tương đương 2.011 USD), đạt 128,6% nghị quyết [5]

Nông nghiệp tiếp tục khẳng định vai trò nền tảng quan trọng của nền kinh

tế Khoa học, kỹ thuật được ứng dụng vào sản xuất nông nghiệp tăng, góp phầntăng năng suất, chất lượng, giảm giá thành sản phẩm Sản xuất nông nghiệp pháttriển tương đối toàn diện, áp dụng tiến bộ khoa học - kỷ thuật theo hướng nâng

cao năng suất, chất lượng, giảm giá thành Cơ cấu ngành nông nghiệp chuyểnbiến theo hướng tốt Nhiều mô hình liên kết có hiệu quả ngày được nhân rộng vàphát triển; trên 10% diện tích đất canh tác nông nghiệp được sản xuất ứng dụngcông nghệ mới.

Cơ sở hạ tầng phục vụ sản xuất nông nghiệp được quan tâm đầu tư vàngày càng hoàn thiện Đến nay, toàn huyện đã xây dựng hoàn chỉnh 49 tiểuvùng sản xuất vụ thu đông với tổng diện tích 24.316 ha; đầu tư 158 trạm bơmđiện

Ngành chăn nuôi tiếp tục duy trì quy mô và phát triển một số vật nuôi cógiá trị kinh tế cao gắn với vệ sinh môi trường Ngành nuôi trồng thuỷ sản tiếptục phát triển và có xu hướng chuyển từ hình thức nuôi nhỏ lẻ, tự phát của từng

hộ sang nuôi theo hướng công nghiệp, tập trung, doanh nghiệp đầu tư sản xuấttheo chuỗi giá trị liên kết

Chương trình xây dựng nông thôn mới được triển khai đồng bộ, huy độngđược sự tham gia của cả hệ thống chính trị, tạo được sự đồng thuận trong nhândân, đặc biệt huy động sức dân tham gia góp vốn đầu tư hệ thống đê bao sảnxuất 03 vụ, xây dựng cầu, lộ nông thôn, cất nhà ở cho hộ nghèo… nên việc xâydựng nông thôn mới đạt nhiều kết quả khả quan Tính đến nay, toàn huyện đãđạt 08/19 tiêu chí với 26/49 chỉ tiêu đạt và vượt so quy định; tăng 06 tiêu chí sovới năm 2010 Trong đó, xã Vĩnh Thành và Vĩnh Nhuận đạt tiêu chí nông thônmới; các xã còn lại đạt từ 06 tiêu chí trở lên [5]

Công nghiệp - tiểu thủ công nghiệp và xây dựng tiếp tục phát triển Xâydựng và triển khai thực hiện tốt Chương trình Khuyến công giai đoạn 2011-

2015 Công tác hỗ trợ vốn để phát triển sản xuất luôn được quan tâm; các ngânhàng thương mại giải ngân cho 223 dự án với tổng số tiền 70,22 tỷ đồng Vậnđộng và tổ chức thành lập làng nghề may mùng mền Bình Hòa (xã Bình Hòa);huyện có 02 làng nghề đã được công nhận (làng nghề rập chuột và làng nghề lợplươn) Khu công nghiệp Bình Hòa từng bước được đầu tư hoàn thiện về hạ tầng

và thu hút một số doanh nghiệp đến đầu tư Mạng lưới điện, nước tiếp tục đượcquan tâm đầu tư mở rộng.

Thương mại, dịch vụ có bước tăng trưởng khá, đảm bảo vai trò là cầu nốivới lĩnh vực nông nghiệp và công nghiệp - xây dựng

Hoạt động thương mại - dịch vụ trên địa bàn nhìn chung đã được đa dạnghóa, đáp ứng nhu cầu sản xuất tiêu dùng của địa phương Thành lập Ban chuyểnđổi mô hình quản lý chợ cấp huyện; hiện đang tổ chức chuyển đổi mô hình chợ

An Châu, Tân Thành (xã Vĩnh Thành) và Cần Đăng Đầu tư nâng cấp, cải tạođưa vào sử dụng chợ Hòa Thạnh, An Châu, Kênh Đào Phối hợp với các đơn vị

tổ chức 18 đợt đưa hàng Việt về vùng nông thôn có 18.009 lượt khách tham dự,tổng doanh thu 2,5 tỷ đồng

Tập trung huy động nguồn lực cho đầu tư phát triển; tạo bước đột phá về

hệ thống kết cấu hạ tầng kinh tế Quy hoạch tổng thể phát triển kinh tế - xã hộicủa huyện và quy hoạch ngành đến năm 2020; trong quá trình thực hiện các cơquan đều áp dụng đồng bộ quy hoạch đã được duyệt

Chương trình đầu tư phát triển kết cấu hạ tầng được tỉnh quan tâm hỗ trợtheo kế hoạch phân kỳ đầu tư hàng năm và trung hạn 05 năm trên lĩnh vực thuỷlợi, giao thông, y tế, giáo dục, văn hóa - thể dục thể thao và cơ quan hành chínhnhà nước Nhiều công trình trọng điểm được đưa vào sử dụng Hạ tầng giaothông được quan tâm đầu tư nâng cấp, góp phần thúc đẩy kinh tế - xã hội pháttriển và làm thay đổi diện mạo nông thôn, từng bước tạo ra mạng lưới giaothông liên hoàn giữa các xã

Công tác quản lý đất công từng bước đi vào nền nếp, đáp ứng nhu cầu đấtsạch để kêu gọi đầu tư Thực hiện việc rà soát, kiểm tra đất công và lập phương

án sắp xếp lại, xử lý nhà, đất trên địa bàn do Nhà nước quản lý Đưa vào sửdụng 03 cụm dân cư giai đoạn II tại 03 xã với 1.022 nền (giải quyết cho 618 hộtái định cư)

Phát triển hài hòa các vùng, đô thị và nông thôn Ban hành Chương trìnhPhát triển nhà ở của huyện giai đoạn 2011-2015 Hoàn thành việc điều tra thống

kê nhà ở dân cư trên địa bàn Lập đề án đề nghị công nhận thị trấn An Châu lên

đô thị loại IV và đề án đề nghị công nhận xã Vĩnh Bình đạt đô thị loại V Tỷ lệ

đô thị hóa đến năm 2015 khoảng 14,27% [5]

2.1.2.2 Văn hóa - xã hội

Chương trình phát triển nguồn nhân lực của huyện đạt nhiều kết quả thiếtthực, nhất là trên các lĩnh vực giáo dục, đào tạo lao động xã hội và đào tạo độingũ cán bộ, công chức Đội ngũ cán bộ, giáo viên, nhân viên của ngành khôngngừng được tăng cường về số, chuẩn hóa về chất, đáp ứng ngày càng tốt yêu cầucông tác đặt ra Cơ sở vật chất trường, lớp được đầu tư kiên cố và ngày càngkhang trang Công tác xây dựng trường chuẩn quốc gia luôn được quan tâm

Cơ sở dạy nghề công lập được kiện toàn, cơ sở vật chất, trang thiết bịđược đầu tư, nâng cấp Công tác đào tạo nghề cho lao động nông thôn nâng lên

về số lượng, từng bước cải thiện về chất lượng, số lao động được giải quyết việclàm tăng hằng năm

Chương trình Bảo vệ tài nguyên và môi trường tạo ra nhiều tác động tíchcực, ý thức bảo vệ môi trường của người dân và doanh nghiệp được nâng lên.Hàng năm, huyện tổ chức điều tra, thống kê, giám sát và phân loại hiện trạngmôi trường của các cơ sở sản xuất kinh doanh trên địa bàn nhằm chấn chỉnh vàyêu cầu tuân thủ các biện pháp bảo vệ môi trường; đề ra các giải pháp, quản lý ônhiễm môi trường giai đoạn năm 2015 đến năm 2020 và xây dựng kế hoạch ứngphó với biến đổi khí hậu năm 2014 - 2015 định hướng năm 2020 trên địa bàn

Công tác kiểm tra và xử lý các hành vi gây ô nhiễm môi trường được thựchiện thường xuyên Công tác thu gom rác được quan tâm thực hiện, các mô hìnhthu gom rác thải được người dân đồng tình hưởng ứng; đặc biệt là mô hình thugom và xử lý rác thải nông thôn tại xã Bình Thạnh

Hoàn thành việc công khai quy hoạch sử dụng đất cấp huyện theo nộidung Quyết định số 2543/QĐ-UBND của UBND tỉnh An Giang; Kế hoạch sửdụng đất 5 năm kỳ đầu (2011 - 2015) của huyện và quy hoạch sử dụng đất các

xã, thị trấn Hàng năm huyện đều xây dựng kế hoạch sử dụng đất trên địa bàntheo quy định

Việc ứng dụng khoa học công nghệ trên địa bàn huyện bước đầu đónggóp tích cực vào quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa thúc đẩy kinh tế - xãhội phát triển Những tiến bộ khoa học và công nghệ ngày càng được áp dụngrộng rãi trong đời sống và sản xuất Đã xét duyệt đề cương chi tiết và nghiệmthu 48 đề tài khoa học cấp cơ sở lĩnh vực nông nghiệp, y tế Trên địa bàn huyện

có 05 cơ sở sản xuất gạch chuyển giao công nghệ mới (02 lò Hoffman, 03 lò đốttrấu cải tiến kiểu Thái Lan) Thành lập Tổ kiểm định cân cấp 4 và tiến hànhkiểm định 204 cân tại các chợ Luôn quan tâm đến việc tuyên truyền, vận độngcác doanh nghiệp, cơ sở đăng ký nhãn hiệu hàng hóa

Việc chăm lo phát triển văn hóa, xây dựng và phát triển nhân tố con ngườiđược chú trọng hơn Phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa”gắn với Chương trình Xây dựng nông thôn mới và nhiều phong trào khác ngàycàng đi vào chiều sâu, góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống người dân vàgiữ gìn, phát huy truyền thống tốt đẹp của dân tộc Mạng lưới bưu chính viễnthông phát triển rộng khắp đáp ứng nhu cầu trao đổi thông tin của xã hội

Các di tích lịch sử, văn hóa, kiến trúc nghệ thuật trên địa bàn được bảotồn, tôn tạo như: Đình Bình Hòa, Phú Nhuận, Bình Phú; Chùa Tân An; Nhà biatưởng niệm; Bia chiến thắng Các thiết chế văn hóa, thể dục thể thao được quantâm đầu tư xây dựng; hoạt động văn hóa nghệ thuật có bước phát triển

Phong trào rèn luyện thể dục-thể thao quần chúng phát triển mạnh ở địabàn dân cư, trường học, lực lượng vũ trang, góp phần nâng cao đời sống vănhóa, sức khỏe và thể chất người dân Duy trì thường xuyên các giải thi đấu củahuyện; tổ chức Đại hội thể dục thể thao cấp xã, huyện và tham gia cấp tỉnh đạt