Giáo trình Tiện lỗ nhằm rèn luyện cho sinh viên có đầy đủ kiến thức về cấu tạo, nguyên lý làm việc của máy tiện năng và kỹ năng nhận dạng, lực chọn, sử dụng, mài sửa các loại dụng cụ cắt đúng yêu cầu kỹ thuật. Sử dụng thành thạo máy tiện vạn năng và tiện được chi tiết dạng trụ trơn, trụ bậc, cắt rãnh, cắt đứt đúng quy trình.
Mai mui k:h.oan
- Trinh bay dfty du cac goc dftu mfii khoan xo�n
- Nh�n bi@t kha nang cit g9t cua mfii khoan, mai va ki-Sm tra phftn cit g9t dung yeu cftu ky thu�t, thai gian va an toan
1.Phuong phap mai mfii khoan xoin
2 Cac d�ng sai hong, nguyen nhan va each khic phvc
3.Cac bu6c ti@n hanh mai mfii khoan "
1 PHUONG PHAP MAI MUI KHOAN XOAN
Trong qua trinh khoan mfii khoan thuang bi mon va m�t kha nang cit g9t Mu6n h6i phvc l�i kha nang cit g9t cua no ta phai mai sira l�i tren may mai
Cac yeu cftu cftn d�t sau khi mai m�t sat chinh cua mfii khoan:
Hinh 20.2.2 Cac d{lng mui khoan xo�n a- Co luai cit don b- Co luai cit don + mai sira luai cit ngang c- Co luai cit kep + mai sira luai cit ngang
- G6c nghieng cua luai cilt chinh cp = 60 °
- Goe nghieng cua luai cit ngang so v6i luai cit chinh 'I' = 55 °
- Hai luai cilt chinh thing va c6 d9 dai b&ng nhau
Cac diSm n&m tren luai cit chinh phai cao hon cac diSm n&m tren m�t sat chinh
Khoan thường được thực hiện trên máy mài hai đầu để đảm bảo độ sắc bén và độ chính xác cao Khi mũi khoan được làm từ thép, mài trên các đá mài cứng như đá kim cương hoặc đá corundum sẽ tăng khả năng cắt và độ bền của dụng cụ khi gia công trên kim loại Mũi khoan có thể được bảo dưỡng và mài bằng các loại đá mài khác nhau, trong đó đá silic xanh đóng vai trò quan trọng giúp cải thiện chất lượng và độ ổn định của mũi khoan trên nhiều loại vật liệu Việc lựa chọn đúng loại đá mài và quy trình mài phù hợp sẽ tối ưu hóa hiệu suất khoan và kéo dài tuổi thọ dụng cụ.
Khi mai luai khoan co duong kinh < 15 mm, mai luai cit dan (hinh 20.2.la) Đối với khoan có đường kính từ 15–25 mm, nên mai luai cit dan và mai sua luai cit ngang (hinh 20.2.1 b).
Khi khoan có đường kính lớn hơn 25 mm và ở các điểm xa tâm, hiện tượng mòn và biến dạng ở mũi khoan thường xảy ra nhanh do tải trọng và ma sát tại những vùng này cao nhất Vì vậy nên chọn mũi khoan có vật liệu và lớp phủ chịu mài mòn tốt, đồng thời tiến hành mài lại để giữ cho lưỡi cắt sắc và thẳng Nhiều thợ khoan kết hợp chỉnh sửa thiết kế đường dẫn và tối ưu hóa thao tác để tăng tuổi thọ dụng cụ; tăng chiều dài thân khoan có thể làm tăng lực cản và giảm hiệu quả nếu không được cân bằng Tóm lại, với khoan đường kính >25 mm ở các vị trí xa tâm, bảo dưỡng định kỳ, chọn đúng loại mũi khoan và tối ưu hóa kỹ thuật khoan sẽ kéo dài tuổi thọ dụng cụ và nâng cao hiệu quả thi công.
Cac bi�n phap an toan:
- Chi bit d§.u mai khi da khai d(mg tfl)C chinh quay hSt t6c d9
- Deo kinh bao h9 khi mai
2.cAc D�G SAi HONG, NGUYEN NH.AN VA cAcH KHAc PHVC
Cac d�ng sai hong Nguyen nhan
Luai cit khong thking - M�H da khong thking bi
16ilom - Sua lai mat lam viec cua da th�g
ChiSu dai hai luai cit - D�t mfii khoan nghieng - Mai hai luai cit khong b�ng nhau khong dung g6c d9 khi chinh d6i xung qua duong
G6c sic khong d�t mai hai luai cit chinh tam cua mfii khoan dung g6c nghieng cp
- Mai nht; va dung duang'ki@m tra
- Mai goc sat chinh qua - Dung duang do g6c sic
Ion ho�c qua nho d@ diSu chinh g6c sat chinh khi mai
Góc nghiêng của dao và chỉnh góc quay là hai yếu tố quyết định độ chính xác của quá trình gia công Khi thiết lập đúng góc nghiêng và góc quay, đường cắt sẽ ổn định hơn, tăng cường cắt ngang và cho sản phẩm có bề mặt bóng mịn cùng độ song song cao Để đạt hiệu quả tối ưu, cần kiểm tra độ vuông bằng thước vuông, căn chỉnh tấm đặt và các khớp dẫn hướng sao cho chúng song song với mặt bàn máy Sau khi thiết lập, hãy kiểm tra lại đường đi và độ phẳng của bề mặt bằng các công cụ đo đạc phù hợp và điều chỉnh thêm nếu cần để đảm bảo tính hợp lý và ổn định cho quá trình gia công tiếp theo.
3.CAC BUOC TIEN HANH MAI -1 SU A MUI KHO AN
Trinh tl}' cac bu&c mai miii khoan xoiin
2 Mai m�t sat chinh thu nh§.t mai
Ki@m tra khe ho gifta b� ty va da Khoi d9ng da mai quay hSt t6c
- D�t mfii khoan len t§.m ty sao cho duong tam mfii khoan hqp v6i m�t lam vi�c cua da mai m9t g6c cp= 60 °
- ap luai cit tiSp xuc v6i m�t lam vi�c cua da mai val/ v6i duong tam quay cua da, m�t thoat t�i phfui luai cit // m�t b� ty
4 Mai m�t sat chfnh thCt hai
Để quay mồi khoan sao cho các lỗ khoan được bố trí đều trên một vòng tròn, xác định tâm và bán kính của vòng tròn chứa các điểm, sau đó quay mồi khoan quanh tâm với các khoảng quay 1/5 và 1/6 vòng (tổng cộng 11/30 vòng, xấp xỉ 132°) để phân bổ các lỗ theo chu kỳ Thiết lập góc nghiêng cố định 55° để đạt được độ nghiêng mong muốn; kết hợp quay quanh các vị trí mồi khoan quanh một đường tròn giúp các điểm nằm trên cùng một vòng tròn mà không bị lệch Kỹ thuật này cho phép bố trí lỗ khoan đều trên mặt phẳng, tối ưu hóa diện tích gia công và đảm bảo độ chính xác cao cho sản phẩm.
Mai g6c sat chfnh thCt nhat ta ki&m tra:
- G6c nghieng cua ILJ'oi cat chfnh thCt nhat so v8i du'ong tam cua may