Đây là một bệnh nhiễn trùng, được ghi nhận từ rất lâu trong lịch sử loài người, gây huỷ hoại bề ngoài, tổn thương các dây thần kinh ngoại biên, và làm suy kiệt cơ thể bệnh nhân dần dần..
Trang 1Nguyên nhân - Phương pháp điều trị
bệnh phong (cùi)
Giới thiệu
Còn có tên gọi khác là bệnh Hansen
Trang 2Đây là một bệnh nhiễn trùng, được ghi nhận từ rất lâu trong lịch sử loài người, gây huỷ hoại bề ngoài, tổn thương các dây thần kinh ngoại biên, và làm suy kiệt cơ thể bệnh nhân dần dần
Nguyên nhân và các yếu tố nguy cơ:
Bệnh phong do vi trùng Mycobacterium Leprae Đây là bệnh rất khó lây và có thời gian ủ bệnh kéo dài, nên rất khó xác định bệnh nhân bị nhiễm bệnh ở đâu và khi nào Trẻ em thường dễ nhiễm bệnh hơn người lớn
Bệnh phong có biểu hiện lâm sàng khá đa dạng, nhưng có hai dạng thường gặp là: dạng Tuberculoid – phong củ và dạng Lepromatous – phong u, từ mỗi dạng này lại chia ra nhiều thể khác nhau nữa Cả hai dạng trên đều gây tổn thương da, nhưng thường thì dạng phong u gây những tổn thương nặng nề hơn, tạo thành những cục u lớn ngoài da khiến bệnh nhân có bộ dạng méo mó, dị dạng
Thực tế thì cả hai dạng bệnh đều gây tổn thương các dây thần kinh ngoại biên (nhất là các chi), làm bệnh nhân mất cảm giác ngoài da và yếu liệt các cơ từ từ Chính việc mất cảm giác này mà bệnh nhân phong thường xuyên bị các chấn thương vào tay
và chân, dần dần mất hẳn bàn tay hoặc bàn chân của mình
Bệnh phong có thể gặp ở rất nhiều nơi trên thế giới, đặc biệt là các nước thuộc vùng ôn đới, nhiệt đới và vùng cận nhiệt Trung bình khoảng 100 trường hợp bệnh mới được phát hiện hằng năm tại Mỹ Hầu hết các bệnh nhân này ở phía Nam, ở California, Hawii, và các đảo của Mỹ
Trang 3Từ khi có các thuốc điều trị hiệu quả, thì việc cách li bệnh nhân phong không còn cần thiết Tuy nhiên, ngày này các thuốc này lại đang thiếu dần, làm gia tăng đáng
kể số lượng bệnh nhân mắc bệnh phong, và gây được sự quan tâm trên toàn thế giới
Triệu chứng
Bệnh sử :
- Có tiền căn tiếp xúc với bệnh nhân phong hoặc trong gia đình có bệnh nhân phong
- Sinh sống hoặc lui tới vùng dịch tễ của bệnh phong
Các triệu chứng của bệnh bao gồm :
- Có những vùng da nhạt màu, giảm nhạy cảm với cảm giác sờ, cảm giác nhiệt (nóng) và cảm giác đau
- Các tổn thương ngoài da không lành sau nhiều tuần
- Giảm hoặc mất cảm giác ở bàn tay, cánh tay hoặc bàn chân, cẳng chân
- Yếu cơ, biểu hiện bằng nhiều triệu chứng ví dụ triệu chứng ngón chân bị chúc xuống dưới khi bệnh nhân nhấc chân lên bước đi
Các xét nghiệm:
Phân tích vùng da bị tổn thương có thể giúp Bác sĩ phân biệt phong u hay phong cùi Tuy nhiên đây không phải là xét nghiệm để chẩn đoán
Trang 4Lấy vùng da tổn thương nhuộm kháng acid để cố định vi khuẩn, sau đó soi dưới kính hiển vi tìm vi khuẩn phong
Điều trị
Dưới đây là các loại thuốc được dùng để điều trị phong :
• Dapsone
• Rifampin
• Clofazimine
• Ethionamide
Aspirin, prednisone, hoặc thalidomide dùng để kiểm soát tình trạng viêm (ví dụ
viêm phong hồng ban dạng nút)
Tiên lượng:
Phát hiện sớm được bệnh rất quan trọng, bởi vì việc chữa trị sớm có thể hạn chế rất nhiều tổn thương cho cơ thể, trả lại cho bệnh nhân một cơ thể không có nhiễm trùng và một cuộc sống bình thường
Biến chứng:
Tổn thương thần kinh suốt đời
Biến dạng ngoại hình của bệnh nhân
Lời khuyên của nhân viên y tế:
Trang 5Hãy tham khảo ý kiến của bác sĩ khi bạn thấy mình có những triệu chứng kể trên, nhất là sau khi bạn nghi ngờ mình đã tiếp xúc với vi trùng gây bệnh Phong Hiện nay mỗi quận, huyện đều có chương trình chống phong của Quốc gia Nếu nghi mình
bị phong bạn hãy đến khám bác sĩ hay đến những trung tâm chuyên khoa như bệnh viện da liễu
Phòng bệnh:
Phòng bệnh bằng cách tránh tiếp xúc với bệnh nhân phong chưa được điều trị Với những bệnh nhân đã điều trị lâu dài thì không còn khả năng lây bệnh nữa