TIEU LUAN TO CHUC BAN THAO VAI TRÒ SÁNG TẠO CỦA BIÊN tập VIÊN TRONG CÔNG TÁC kế HOẠCH đề TÀI XUẤT BẢN SÁCH LÝ LUẬN

Vậy nên trong đề tiểu luận môn “ Tổ chức bản thảo” tôi quyếtđịnh chon đề tài “ Vai trò sáng tạo của biên tập viên trong công tác kế hoạch đề tài xuất bản sách lý luận chính trị của nhà x

BÀI TIỂU LUẬN

VAI TRÒ SÁNG TẠO CỦA BIÊN TẬP VIÊN TRONG CÔNG TÁC KẾ HOẠCH ĐỀ TÀI XUẤT BẢN SÁCH LÝ LUẬN – CHÍNH TRỊ CỦA NHÀ XUẤT BẢN CHÍNH TRỊ QUỐC GIA

I Mở đầu

“Sách – đó là di huấn về tinh thần của thế hệ này với thế hệ khác, đó làlời khuyên của những người già sắp từ giã cõi đời đối với người trẻ mớibước vào cuộc sống, đó là mệnh lệnh của người đứng gác sắp hết giờ truyềnlại cho người đến thay gác…

Sách lớn lên cùng với loài người, sách kết tinh tất cả học thuyết làm rungđộng con tim và khối óc, kết tinh mọi khát vọng làm rung động trái tim, sáchghi lại cuộc sống sôi nổi của loài người, được mệnh danh là lịch sử toàn thếgiới Những trang sách không phải là riêng quá khứ, sách còn là phương tiệngiúp ta làm chủ hiện tại, nắm lấy tất cả mọi luân lý và sức mạnh được tìm raqua nhiều gian khổ, đôi khi nhuốm đầy mồ hôi hòa với máu Sách còn làcương lĩnh của tương lai” (Ghecxen)

Đây là câu nói mà bản thân tôi rất ấn tượng Nó chứa đựng đầy đủ nhất

về sách Ghecxen như mở ra trước mắt ta những vai trò quan trọng và lớnlao nhất về sách Sách có giá trị cao quý nhất với mọi thời đại Không cósách, xã hội loài người mãi là một xã hội man rợ Sách được xã hội loàingười yêu quý Không ai chối bỏ những quyển sách

Có lẽ đây là niềm vui lớn nhất của ngành xuất bản – cha đẻ của nhữngcuốn sách Nhờ có xuất bản, các cuốn sách mới ra đời theo đúng nghĩa của

nó Xuất bản trưởng thành cùng với xã hội loài người và ngày càng có nhữngthành tựu rực rỡ

Tuy nhiên ngành xuất bản không thể tự thân vận động nếu không cóngười làm xuất bản – những biên tập viên Người làm biên tập luôn là nhữngngười có vai trò quyết định cho vận mệnh của ngành xuất bản và nhữngcuốn sách

Nếu bạn là một người ham mê đọc sách và có khả năng cảm thụ tác phẩmtốt thì việc trở thành một nhà biên tập sách thực sự là phù hợp và là mộtgiấc mơ trong tầm tay của bạn Với những người yêu thích đọc sách thì đây

là một công việc hoàn hảo Việc được đọc những bản thảo viết tay của tácgiả đầu tiên và khám phá ra những câu chuyện hay, những tác giả tài năngmới là niềm vui nhất của nghề Là một sinh viên theo học chuyên ngành biêntập Xuất bản của Học viện Báo chí và Tuyên truyền Tôi yêu thích chuyênngành mình đã chọn và luôn nỗ lực cố gắng học hỏi để sau này sẽ có chuyênmôn vững chắc, trở thành một biên tập giỏi, giúp cho những cuốn sách hay

ra đời làm phong phú thêm văn hóa đọc của mọi người Nhưng tôi biết muốn

có những bản thảo chất lượng để biên tập thì đội ngũ biên tập viên của nhàxuất bản phải tổ chức thực hiện một công việc vô cùng quan trọng đó là triểnkhai kế hoạch đề tài Chính vì vậy nên tôi luôn tự tìm hiểu, trao dồi kiếnthức về tổ chức bản thảo, khai thác kế hoạch đề tài Đặc biệt là loại sách lýluận chính trị Vậy nên trong đề tiểu luận môn “ Tổ chức bản thảo” tôi quyếtđịnh chon đề tài “ Vai trò sáng tạo của biên tập viên trong công tác kế hoạch

đề tài xuất bản sách lý luận chính trị của nhà xuất bản Chính trị – Quốc gia” Với đề tài này tôi có thể tìm hiểu sâu hơn về công việc, vai trò sáng tạocủa biên tập viên đối với công tác kế hoạch đề tài sách Lý luận chính trị,hoàn thành tiểu luận này một cách xuất sắc thì tôi có thể tự tin là mình đãnâng được tầm hiểu biết và những kĩ năng cần thiết đối với một người biêntập viên trong công tác kế hoạch đề tài sách lý luận chính trị

Và một lý do nữa là hiện nay công tác kế hoạch đề tài xuất bản ở nước takhông chỉ có những mặt tốt mà còn rất nhiều tồn tại đáng quan tâm Vậy đưa

ra đề tài vai trò sáng tạo của biên tập viên trong công tác kế hoạch đề tài làđiều rất cần thiết Không chỉ chúng ta, những sinh viên mà cả những ngườiđang đứng trong hàng ngũ cán bộ biên tập cũng nên xem xét vấn đề này

II Nội dung

1 Đề tài

Trong lý luận nghiệp vụ biên tập xuất bản, đề tài là ý tưởng tổngthể, là bản thiết kế cho một xuất bản phẩm sắp xuất bản Đó là ý tưởngthiết kế về “ ngôn nhà đang hình thành trong óc nhà kiến trúc”

Đề tài – chính là thiết kế tổng thể về chủ đề, nội dung, tên gọi của xuấtbản phẩm tương lai Đề tài là kết quả của tư duy sáng tạo của biên tập viên,kết quả tập hợp, phân loại xử lý thông tin nhằm phục vụ nhu cầu của độc giả

và thực hiện một mục đích truyền thông xác định

Đề tài được đề xuất trong khâu biên tập không đông nhất với khái niệm

đề tài trong tác phẩm văn học Đề tài trong tác phẩm văn học thường lànhững phạm vi, là khía cạnh của hiện thực được nhà văn nhận thức và phảnánh Nó là lĩnh vực hiện thực được nhà văn nhận thức và phản ánh Nó là kếtquả sáng tạo cảu nhà văn, nhà khoa học khi họ thu thập thông tin trực tiếp –thông tin bước một từ cuộc sống

Người biên tập, phát hiện, đề xuất đề tài để làm ra các xuất bản phẩm

Đó là các đề tài cần phải được truyền bá, phổ biến theo một yêu cầu xác địnhcảu công tác tư tưởng, có thể đáp ứng được các tiêu chí để truyền bá Đó là

đề tài đã được các nhà khoa học nghiên cứu, được các nghệ sĩ phản ánh,hoặc đang tạo ra các tác phẩm cụ thể Đề tài trong biên tập hình thành nhờquá trình sáng tạo của biên tập viên để thu thập, xử lý thông tin gián tiếp-Thông tin bước hai – từ cuộc sống (các thông tin đã được thu thập, xử lý quatác giả, độc giả, những người làm công tác tư tưởng…)

Đề tài trong hoạt động biên tập không phải chỉ là ý muốn chủ quan củangười biên tập, mà đó là kết quả nghiên cứu, xử lý thông tin nhiều chiều từphía hiện thực cuộc sống, từ độc giả, tác giả và cơ quan truyền thông đạichúng trên tinh thần chủ động sáng tạo của người truyền bá văn hóa.

Nội dung các thông tin cần cho một đề tài được đề xuất là:

- Tên đề tài (tên bản thảo) :Tên này có thể thay đổi trong quá trình biêntập;

- Tác giả (người thực hiện chính) với các thông tin về quan điểm, trình

độ học thuật, phong cách sáng tác cảu họ;

- Thuyết minh nôi dung bản thảo: Loại tri thức thồn tin, phạm vi và cơcấu hệ thống tri thức, góc độ sáng tạo;

- Ý đồ xuất bản: Mục đích, tôn chỉ xuất bản;

- Lý do xuất bản cụ thể : Đặc điểm đề tài, dự báo hiệu quả văn hóa – xãhội và hiệu quả kinh tế; Tình hình nghiên cứu và xuất bản đề tài này ở trongnước và nước ngoài;

- Đối tượng bạn đọc;

- Thời gian hoàn thành bản thảo, xuất bản

2 Kế hoạch đề tài

Là một bản dự kiến khoa học về nhiệm vụ, biện pháp xuất bản khi các

đề tài xuất bản phẩm với các chỉ tiêu về số lượng, chất lượng, thời gian cụthể mà nhà xuất bản cần tiến hành trong một thời gian nhất định

Vậy nên, kế hoạch đề tài là sự kết hợp hữu cơ của một loạt dề tài cóquan hệ với nhau, ảnh hưởng, tác động lẫn nhau

3 Công tác kế hoạch đề tài

Nói đến công tác kế hoạch đề tài là chỉ hoạt động đề xuất đề tài của biêntập viên, quá trình xây dựng, quyết định và điều chỉnh kế hoạch đề tài củanhà xuất bản, nhằm đảm bảo hoạt động cảu đơn vị xuất bản có chất lượng vàhiểu quả cao

Nếu như mỗi đề tài được dề xuất từ cán bộ biên tập thì kế hoạch đề tàiđược xây dựng nhờ trí tuệ của nhiều bộ phận trong nhà xuất bản như: Bangiám đốc , phòng ban biên tập, bộ phận kế hoạch – sản xuất, phòng pháthành.v.v… Trong đó cấp phòng (ban) biên tập là cấp trung gian quan trọngtrong việc xây dựng kế hoạch đề tài

Căn cứ vào các tiêu chí khác nhau, có thể phân chia kế hoạch đề tài ralàm nhiều loại Chia kế hoạch thei thời gian thực hiện, có thể có kế hoạchdài hạn và kế hoạch hằng năm

Kế hoạch dài hạn là kế hoạch cho nhiều năm (3 – 5 năm hoặc có thể dàihơn nữa, có bộ sách phải làm hằng chục năm) Đây là bản thiết kế tổng thểchung cho một số năm, có tính chấ lâu dài, nên cong được gọi là “quy hoạch

đề tài” Kế hoạch đề tài dài hạn thường có sự đầu tư tập trung lớn, mang tínhchất định hướng mục tiêu Đây thường là kế hoạch chuyên ngành đặt ra đểxuất bản các bộ sách, tủ sách Vd như : Mác – Ăng ghen toàn tập, Hồ ChíMinh toàn tập, Văn kiện Đảng toàn tập, Tổng tập văn học Việt Nam thế kỉ

XX v.v…

Kế hoạch đề tài hằng năm là kế hoạch sản xuất kinh doanh đặt ra hằngnăm cẩu một đơn vị xuất bản Loại kế hoạch này thường phải có đủ khảnăng cân đối thực hiện, bảo đảm sự tồn tại và phát triển của nhà xuất bản

Do vậy, yêu cầu của loại kế hoạch này phải được xây dựng trên cơ sở nắmchắc nhu cầu xã hội, nguồn bản thảo và có đầy đủ các điều kiện xã hội khác.Nhìn chung, kế hoạch hằng năm thường được xây dựng trên cơ sở những

bản thảo đã có sẵn trong tay, hoặc các bản thảo chắc chắn sẽ được hoànthành trong năm.

Dựa vào tính chủ động của hoạt động của hoạt động xuất bản người tacòn chia ra loại đề tài trong kế hoạch đề tài và đề tài dự kiến ngoài kế hoạch– đề tài đột xuất Đề tài đột xuất thể hiện sự chủ động nhìn xa, khả năng dựbáo tương lai của các đợn vị xuất bản, đảm bảo cho hoạt động xuất bản phục

vụ nhạy bén các nhu cầu của cuộc sống, phát triển ổn định, bền vững

4 Biên tập viên nhà xuất bản

Biên tập viên theo cách hiểu đơn giản và đầy đủ nhất đó là những người

làm công tác biên tập trong các nhà xuất bản Là người làm công tác tưtưởng, là những bà đỡ cho sự ra đời của các tác phẩm văn hóa tinh thần.Biên tập viên còn là người chữa bệnh làm đẹp cho bản thảo của tác giả Làngười trực tiếp thực hiện công việc gia công chỉnh lý bản thảo, kiến nghịnhững lỗi của bản thảo với tác giả của tác giả, là người có vai trò quyết địnhxem bản thảo có thể dùng được hay không

Biên tập viên người đưa ra ý tưởng, mời người cộng tác, nắm vai tròmắt xích chung điều phối quá trình ra đời một ấn phẩm xuất bản Khi bảnthảo được chấp nhận, biên tập viên sẽ cùng tác giả chỉnh sửa, điều chỉnh,hoàn thiện nội dung trước khi cuốn sách ra mắt bạn đọc Trách nhiệm củađội ngũ biên tập vô cùng quan trọng, quyết định toàn bộ sự thịnh suy của hệthống ngành xuất bản Nếu không có những biên tập viên thì không thể cónhững xuất bản phẩm chất lượng tung ra thị trường, mang tri thức văn hoáđến với nhân dân

Biên tập viên chính là cầu nối giữa tác giả với độc giả, ở một khía cạnhnào đó biên tập viên còn là hình ảnh nhân tố cốt cán trong nhà xuất bản, sẽ là

không quá nếu như nói biên tập viên chính là linh hồn trong nhà xuất bảncho nên biên tập viên có một vai trò hết sức to lớn Ngày nay trong cơ chếmới, biên tập viên ngoài công việc biên tập bản thảo còn có, kiêm nhiệm,đảm nhận, nhiều vai trò khác như: nghiên cứu thị trường, lập kế hoạch sảnxuất.v.v…

Biên tập viên ngày càng năng động, sáng tạo đáp ứng được những đòihỏi của nhà xuất bản nói riêng và thị trường sách nói chung

Cũng như mọi hoạt động sản xuất trong xã hội, xây dựng kế hoạch, kếhoạch hóa hoạt động xuất bản là yêu cầu tự nhiên, khách quan do sự đòi hỏitất yếu của sự phân công, hợp tác lao động Đó là việc làm mở đàu của mọitiến trình sản xuất của con người C.Mác từng nói : Con ong dù có khéo léoxây dựng cái tổ hoàn hảo đến đâu cũng không thể so sánh được với một kỹ

sư, dù chỉ với một kĩ sư tồi, vì trước khi xây dựng ngôi nhà, anh ta đã hìnhdung nó ở trong óc” Do vậy trong hoạt động xuất bản, xây dựng kế hoạch

đề tài được coi là khâu công tác mở đường Bởi lẽ, quá trình xác lập kếhoạch đề tài chính là quá trình quán triệt định hướng công tác xuất bản củaĐảng, quá trình thực hiện đường lối quan điểm xuất bản của Đảng và Nhànước Kế hoạch đề tài thể hiện tính tự giác, chủ động của nhà xuất bản trong

việc nắm vững các yêu cầu của xã hội và độc giả, tìm ra phương án để đápứng tốt các nhu cầu này Kế hoạch đề tài là biểu hiện trình độ khoa học trongviệc tổ chức sản xuất, kinh doanh cẩu nhà xuất bản, đảm bảo hiệu quả cao cả

về văn hóa xã hội và kinh tế của hoạt động xuất bản

Kế hoạch đề tài là khâu mở đường còn là vì mọi hoạt động của nhà xuấtbản liên quan đến nội dung biên tập, xuất bản đều phải căn cứ vào kế hoạchxuất bản, vì đó là căn cứ để tổ chức phân công lực lượng biên tập, tổ chứcmạng lưới cộng tác viên, là cắn cứ để chuẩn bị vật tư, tài chính, xây dựngchiến lược thị trường cho việc phát hành, kinh doanh xuất bản phẩm… Khâu

mở đường có chất lượng thì toàn bộ các khâu tiếp theo cuẩ hoạt động biêntập và xuất bản sẽ có được hiệu quả mong muốn Và ngược lại kế hoạch đềtài không khoa học, có sai sót sẽ làm cho xuất bản bị động, kém hiệu quả,thậm chí sẽ có những sai lầm khôn lường về hiệu quả xã hội

Trong cơ chế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa ở nước ta kếhoạch đề tài vẫn là một nội dung và một công cụ quản lý hoạt động xuất bản

cả ở tầm vĩ mô và vi mô Tuy nhiên cần có sự phân định rõ ràng về nôi dung

và tính chất của kế hoạch trong quản lý vĩ mô (quản lý nhà nước) và quản lý

vi mô (quản lý kinh doanh của nhà xuất bản)

Ở cấp vĩ mô kế hoạch vẫn là một công cụ quản lý nhà nước về xuấtbản Song đây không phải là kế hoạch pháp lệnh, không phải là kế hoạchđiều tiết trực tiếp việc sản xuất kinh doanh ở nhà xuất bản Kế hoạch của nhànước mang tính chất quy hoạch, các chương trình mục tiêu định hướng chohoạt động xuất bản, mang tính định tính nhiều hơn định lượng Đó là cácchiến lược phát triển , các đề án đầu tư lớn với những mục tiêu và cân đốibảo đảm cho hoạt động của xuất bản phát triển nhịp nhàng với các lĩnh vựckinh tế , xã hội của đất nước, đúng định hướng xã hội chủ nghĩa trong hoạtđộng xuất bản

Ở cấp vĩ mô – quản lý sản xuất kinh của các nhà xuất bản – kế hoạch đềtào là cương lĩnh hoạt động của sản xuất kinh doanh, nhằm bảo đảm cho các

cơ sở xuất bản tồn tại và phát triển bền vững, đạt hiệu quả cao cả về văn hóa– xã hội và kinh tế Kế hoạch đề tài ở mỗi nhà xuất bản thể hiện trình độ tổchức sản xuất, năng lực kinh doanh, tính năng động sáng tạo của mỗi doanhnghiệp xuất bản, trước hết ở đội ngũ cán bộ quản lý nhà xuất bản Nó gópphần xây dựng hình tượng (thương hiệu) của đơn vị xuất bản trong hoạtđộng xuất bản trong nước và hội nhập quốc tế hiện nay

Đề tài phải có tính mục tiêu

Tính mục tiêu yêu cầu những đề tài được đề xuất phải có sự định vị độcgiả rõ ràng Yêu cầu này rất quan trọng, bởi lẽ độc giả là đối tượng phục vụtrực tiếp của công tác biên tập xuất bản, mà việc định vị độc giả ngay khixác định đề tài không phải là việc đơn giản, đễ dàng Cơ cấu độc giả trongxẫ hội rất đa dạng, các nhóm độc giả luôn đan xen vòa nhau và luôn có sựthay đổi Mặt khác, nhu cầu tiêu dùng của độc gải cũng đa dạng, họ khôngchỉ có nhu cầu đọc sách, mà còn có nhu khác và nhu cầu đó cũng biến đổitrong không gian vè thời gian, Do vậy để xác định được độc giả cho mỗi đềtài, biên tập viên phải đi sâu nghiên cứu độc giả về xuất bản phẩm, phân tíchcác nhu cầu của họ Trên cơ sở tìm hiểu độc giả một cách toàn diện, biên tập

viên phân biệt được nhu cầu cục bộ và nhu cầu toàn thể, nhu cầu trước mắt

và nhu cầu lâu dài, nhu cầu đặc thù và nhu cầu thường xuyên Trên cớ sở đó,biên tập viên định vị mục tiêu cụ thể của mỗi đề tài : Để tiến hánh giáo dụcchính trị tư tưởng, để truyền bá tri thức văn hóa khoa học, hay để phục vụnhu cầu giải trí của bạn đọc cụ thể Bất cứ đề tài nào ngay từ lúc thiết kế,đều phải xác định được đối tượng và tính mục đích rõ ràng

Đề tài phải có tinhs dự báo (tính vướt trước)

Hiện nay, điều kiện khoa học – công nghệ hiên đại đã cho phép rútngắn rất nhiều quy trình hoạt động xuất bản từ lúc thiết kế đề tài cho đến khitrở thành xuất bản phẩm vẫn đòi hỏi phải có thời gian nhất định Trong điềukiện xã hội thông tin và kinh tế tri thức, luôn luôn thông tin trông xuất bảnphẩm phải được cập nhật mới đáp ứng được nhu cầu phát triển Do vậy, khixây dựng kế hoạch đề tài, khi xây dựng kế hoạch đề tài, phải tăng cường tính

dự báo, làm cho các đề tài được lưa chọn để mang tính vượt trước, kế hoạchđè tài phải đi trước thời gian

Khi tim chọn đề tài, biên tập viên vừa phải tìm thấy nhu cầu cuẩ bạnđọc, của xã hội, tỏng thời gian gần, vừa phải tính đến cả nhu cầu lâu dài; vừaphải đự kiến đầy đủ những yêu cầu đặt ra cho công tác xuất bản tương laitỏng xu thế phát triển khao học- công nghệ hiện đại

Người biên tập còn phải nghiên cứu để phán đoán chính xác: có nhữngxuất bản phẩm hiên tại đang có nhu cầu lớn, do trên thị thường đã được cungcấp nhiều, mức tiêu thụ đẫ gần đạt tới cực đại, thì không nên đưa ra những

đề tài đó vào kế hoạch; ngược lại, có xuất bản phẩm, hiện tại lượng tiêu thụchưa lớn, nhưng tình thế mới sẽ tạo ra nhu cầu ngày càng lớn cho nó, thìphải biết chớp thời cơ, đưa loại đề tài này vào xuất bản ngay

Muốn đảm bảo tính dự báo của đề tài, biên tập viên cần có khả năng dựbáo về tư tưởng, nhu cầu tri thức, nhu cầu thông tin mới… để phát hiện các

nhu cầu tiểm ẩn có thể phát triển thành nhu cầu hiên thực dự kiên trước đềtài này để tránh bỏ lỡ thời cơ, xuất bản đúng lúc và chủ động đi trước mộtcách hợp lý.

Đề tài phải có tính sáng tạo

Sáng tạo liên tục không phải chỉ là nhu cầu của sản xuất vật chất màcòn là đòi hỏi có tính đặc thù cảu sản xuất tinh thần.Biên tập là lao động sảnxuất tinh thần Tính sáng tạo được thể hiện ngay tỏng việc thiết kê đề tài Đètài phải có ý mới, phải nhằm tạo ra nững giá tị tinh thần mới Mỗi xuất bảnphẩm đều phả có tính sáng tạo, tính mơi mẻ Mỗi khi hình thành một đề tàiđều phải có ý thức sáng tạo, dù đôi khi chỉ là ở một góc độ tiếp cận mới, mộtcách thể hiện mới

Hình thức biểu hiện của sáng tạo trong công tác kế hoạch đề tài là đadạng hóa toàn bộ các hướng đi tiếp cận, đề xuất ý nghĩa mới, đề tài mới,phương thức biểu đạt mới, tỏng hợp các xuất bản phẩm cùng loại đã có, đisâu phân tích tìm ra một điểm đột phá có ý nghĩa nhất, vận dụng góc nhìnmới, hệ thống mới, phương thức ngiên cứu mới để khai thác để khái thác các

đề tài một cách sáng tạo

Có thể nói khẩu hiệu về tính sáng tạo mà giới biên tập xuất bản đưa ra

là : “ Người khác không có thì ta có, người khác có rồi thì ta làm tốt hơn”

Đi tìm đưa ra cái mới trong công tác đề tài không phải là đi tìm những cáigiật gân chuông lạ Sáng tạo trong thiết kế đề tài phải bắt nguồn từ cuộcsống, từ yêu cầu của hoạt động thực tiễn, từ sự tiến bộ của văn hóa và nhữngthành tựu khoa học kĩ thuật từ những nhu cầu mới của độc giả Do đó tínhsáng tạo của đề tài chính là kết hợp nhuần nhuyễn, hữu cơ tinh thần của thờiđại, nhu cầu của độc giả với năng lực sáng tạo của cá nhân biên tập viên

Đề tài và kế hoạch đề tài phải có tính hệ thống:

Môi nhà xuất bản được phân công phục vụ chủ yếu trên một lĩnh vựcnào đó theo một tôn chỉ xác định Toàn bộ kế hoạch đề tài trong thời giannào đó, phải tập trung thực hiện những nhiệm vụ chính trij, kinh tế, văn hóamọt cách xác định

Từ góc độ bao quát toàn diện và lâu dài, toàn bộ kế hoạch đề tài củahoạt động xuất bản phải tạo thành một hệ thống hoàn chỉnh, góp phần vàoviệc thiết kế đời sống tinh thần của toàn xã hội

Tính hệ thống đòi hỏi giữa từng đề tài được đề xuất phải có quan hệchặt chẽ với kế hoạch hoàn chỉnh cảu ban (phòng) biên tập và kế hoạch cảu

cả nhà xuất bản Kế hoạch mỗi nhà xuất bản phải được xem xét trong mốiquan hệ, tổng quát định hướng phát triển của toàn ngành

Chẳng hạn, nếu xuất bản sách tri thức cơ sở của một môn khoa học nào

đó thì hệ thống đề tài xuất bản phải có trách nhiệm giới thiệu toàn bộ hệthống đề tài xuất bản pahir có trách nhiệm giới thiệu toàn bộ hệ thống trithức cơ bản của môn khoa học đó Nếu làm đề tài sách luật, ki đã đề xuất đềtài về luật hình sự, luật dân sự, thì kế hoạch đề tài cần phải có cả đề tài luậtkinh tế, luật văn hóa v.v…

Tính hệ thống cảu đề tài là yêu cầu phản ánh tính hệ thống của tri thứcnhân loại, là tiền đề tạo nên tính hệ thống của hoạt động xuất bản, nhằm đápứng phục vụ tốt hơn nhu cầu phát triển toàn diện của xã hội và con người

Kế hoạch đề tài phải có tính khả thi

Tính khả thi là yêu cầu bắt buộc cảu mọi đề tài, bởi nếu các mục ttieeuđặt ra trong kế hoạch mà không có khả năng thực hiện thì kế hoạch không có

ý nghĩa thực tế

Tính khả thi chỉ là những cơ sở đáng tin cậy để đề tài nêu ra trong kếhoạch có thể thực hiện được Đó cũng chính là yêu cầu về tính cân đối khixây dựng mỗi kế hoạch Biên tập xuất bản là một hoạt động có tính hệ thống

phức tạp Việc xây dựng kế hoạch đề tài chỉ là khâu mở đầu Kế hoạch đề tàivạch ra có được thực hiện đúng tiến độ hay không? Điều đó phụ thuộc vàonhiều yếu tố, nhiều điiều kiện chủ quan và khách quan Tổn hợp những điềukiện đó tạo nên tính khả thi của kế hoạch đề tài.

Muốn vậy, khi xây dựng kế hoạch, biên tập viên phải tính toán đầy đủcác điều kiện cần có để thực hiên kế hoạch, bảo đảm sự cân đối giữa các chỉtiêu đề ra với các điều kiện, nhân tố bảo đảm cho nó được thực hiện Điềucần chú ý là, khi thiết kế, có thể có cẩ những điều kiện chưa có ngay đầy đủ,nhưng qua nỗ lực phấn đấu, các nhân tố chủ quan có thể tạo ra được

Những nhân tố cần phải xem xét cụ thể xác định tính khả thi của đề tàigồm: Bối cảnh văn hóa, chính trị, công tác tư tưởng khi lập kế hoạch đề tài;lực lượng sáng tác ( tác giả); lực lượng biên tập, khả năng in và tình hình tàichính, khả năng tiêu thụ

Chỉ có tính toán đầy đủ các điều kiện, các khả năng từ mọi phương diệnchủ quan và khách quan mới xây dựng được một kế hoạch đề tài có tính khảthi, đề tài mới biến thành tác phẩm hoàn chỉnh và thành xuất bản phẩm hiệnthực Và có như vậy, công tác đề tài và kế hoạch đề tài mới thật sự là bảnthiết kê khoa học, khâu mở đường cho toàn bộ hoạt động biên tập xuất bản

6 Vai trò sáng tạo của biên tập viên trong công tác kế hoạch đề tài sách Lý luận chính trị của nhà xuất bản Chính trị quốc gia.

Sách lý luận chính trị,có vai trò, vị trí quan trọng, trực tiếp tuyêntruyền, bảo vệ và phát triển chủ nghĩa Mác - Lênin và tư tưởng Hồ ChíMinh; quan điểm, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước;giới thiệu kiến thức, kinh nghiệm có giá trị, tinh hoa văn hóa của nhân loại;

góp phần xây dựng nền tảng tư tưởng, thế giới quan, nhân sinh quan cáchmạng; giáo dục, nâng cao trình độ, ý thức và niềm tin chính trị cho cán bộ,đảng viên và các tầng lớp nhân dân; có vai trò quan trọng trong cuộc đấutranh bác bỏ các quan điểm sai trái, thù địch.

Sách lý luận chính trị, pháp luật có thuộc tính như các loại sách khác,

đó là sản phẩm văn hóa tinh thần đặc biệt Tuy nhiên, sách lý luận chính trị,pháp luật với phương pháp trình bày trực tiếp, công khai lập trường, quanđiểm, đường lối của Đảng, chính sách và pháp luật của Nhà nước, phục vụnhiệm vụ chính trị trong từng thời kỳ cách mạng, có tính thuyết phục cao,khi đã trở thành ý chí của cán bộ, đảng viên và các tầng lớp nhân dân sẽ làsức mạnh vật chất to lớn, vì thế, sách lý luận chính trị, pháp luật là công cụsắc bén trong công tác chính trị, tư tưởng của Đảng và Nhà nước

Thực tiễn phong phú và những thành tựu đạt được qua 25 năm đổi mới,

20 năm thực hiện Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên

chủ nghĩa xã hội (Cương lĩnh năm 1991), chúng ta càng thấy rõ ý nghĩa lịch

sử và giá trị định hướng, chỉ đạo to lớn của Cương lĩnh đối với công cuộcđổi mới theo con đường xã hội chủ nghĩa ở nước ta; đồng thời cũng thấy rõthêm những vấn đề mới đặt ra cần tiếp tục được giải đáp Công tác xuất bảnsách lý luận chính trị, pháp luật đã đạt được những thành tựu đáng kể, thểhiện rõ ở việc công bố những kết quả nghiên cứu lý luận gắn với tổng kếtthực tiễn, cung cấp những luận cứ khoa học cho việc bổ sung, phát triểnCương lĩnh năm 1991 để làm nền tảng chính trị, tư tưởng cho mọi hoạt độngcủa Đảng, Nhà nước và nhân dân ta trong quá trình đưa nước ta đi lên chủnghĩa xã hội; trước mắt phấn đấu để đến năm 2020 nước ta cơ bản trở thành

nước công nghiệp theo hướng hiện đại; và đến giữa thế kỷ XXI trở thànhnước công nghiệp hiện đại, theo định hướng xã hội chủ nghĩa.

Trong điều kiện toàn cầu hoá và cách mạng khoa học - công nghệ pháttriển mạnh mẽ, thúc đẩy quá trình hình thành xã hội thông tin và kinh tế trithức vừa tạo ra cơ hội vừa tạo ra những thách thức không nhỏ đối với nộidung và phương hướng phát triển của hoạt động xuất bản nói chung, xuấtbản sách lý luận chính trị, pháp luật nói riêng ở nước ta hiện nay Sự xuấthiện và chuyển dịch ngày càng tăng của thiết bị sách điện tử và sách in bánqua mạng đe dọa nguy cơ phá sản hàng loạt công ty sách in truyền thốnghàng đầu thế giới Ở trong nước, sự tác động của mặt trái cơ chế thị trường,khuynh hướng “thương mại hóa”, sự cạnh tranh không lành mạnh, chạy theothị hiếu tầm thường và lợi nhuận đơn thuần, cùng sự phân hóa giàu nghèotrong xã hội tăng nhanh đều tác động, ảnh hưởng lớn đến hoạt động xuất bảnsách nói riêng, đặc biệt là sách lý luận chính trị nói riêng

Công tác xây dựng kế hoạch đề tài là một dạng lao động tinh thần phứctạp Đó là công sức của cả tập thể, được tiến hành một cách khoa học, theomột trình tự nhất định, theo chu kỳ thống nhất từ trên xuống dưới và từ dướilên trên Cũng như mọi nhà xuất bản khác công tác xuất bản sách ly luậnchính trị ở nhà xuất bản Chính trị quốc gia cũng tuân theo những nội dung

cơ bản của việc lập kế hoạch đề tài vầ bên cạnh đó là sáng tạo mới của banbiên tập Kế hoạch đề sách lý luận chính trị được xác lập cũng gồm 3 nộidung cơ bản sau:

Xác định nội dung và hình thức của xuất bản phẩm sẽ xuất bản: Đây lànhững nhân tố cơ bản của một bản thiết kế công trình văn hóa nói chung vàcông tác kế hoạch đề tài sách lý luận chính trị ở nhà xuất bản Chính trị quốc

gia nói riêng Biên tập viên dựa trên những kết quả của việc thu thập và xử

lý các thông tin cần thiết để đưa ra ý tưởng đề tài cụ thể và tưởng tượng rahình thức một cuốn sách lý luận chính trị trong tương lai Nội dung thiết kếbao gồm : Tên gọi, nội dung chính của bản thảo, đối tượng của loại sách lýluận chính trị, khổ sách, số chữ, hình thức trang in, kiểu đóng bìa, thời gian

ra sách, giá thành, giá bán, kênh phát hành v.v…

Dự đoán thị trường: Đây là nội dung mang tính chất phân tích, luận giảicủa bản kế hoạch dự đoán thị trường bao gồm sự phân tích các yếu tố sau:Tình hình nhu cầu độc giả của sách lý luận chính trị Đưa ra bẳng thồng kê

số lượng tương đối cụ thể về quy mô, tình hình độc giả, độc giả thực tế vàđộc giả tiềm năng Tình hình xuất bản phẩm cùng loại: phải phân tích được

và so sánh các xuất bản phẩm lý luận chính trị cùng thời điểm của các nhàxuất bản khác, số lượng đã in, nội dung cơ bản, đặc điểm chủ yếu và khảnăng tiêu thụ, đáp ứng nhiệm vụ chính trị của mảng sách này…

Phân tích những đặc sắc cảu đề tài mà mình sẽ dự kiến tổ chức, so sánhvới cá loại sách đã từng xuất bản trên thị trường, nói rõ các giá trị mới và ưuthế đặc biệt của đề tài sẽ được xuất bản

Qua phân tích các yếu tố trên, biên tập viên sẽ đánh giá tổng hợp vềtriển vọng tiêu thụ của bản thảo,tính toán, ước lượng những khả năng lỗ lãicủa ké hoạch đề tài Đưa ra dự đoán về khả năng cạnh tranh với các sảnphẩm sách lý luận chính trị của các nhà xuất bản khác

Phương án thực hiên kế hoạch đề tài của biên tập viên: Đây là nộidugn mang tính thao tác, vạch ra cương lĩnh cho hoạt động xuất bản, kếhoạch phải đưa ra phương án thực hiện, và bao gồm các bước sau: